منابع پایان نامه ارشد با موضوع تابع تقاضا، مصرف کننده، رفتار مصرف کننده، بودجه خانوار

دانلود پایان نامه ارشد

درآمدهاي مردم فقير کمتر از رشد درآمد متوسط کشور خواهد بود. اين موضوع براي فقرا هم مصداق دارد.
در واقع هرگاه توزيع درآمد در کشورها متعادل تر باشد، در يک نرخ رشد اقتصادي معين، فقر با سرعت بيشتري کاهش مي‌يابد. به عنوان نمونه، رشد اقتصادي در اوگاندا همراه با متعادل تر شدن درآمدها به کاهش سريع تر فقر منجر شد (بانک جهاني، 1381).
2-7 پيشينه‌ي تحقيق
با توجه به اهميت و ضرورت غيرقابل انکار بررسي موضوع فقر، در سالهاي اخير مطالعات نسبتا قابل توجهي پيرامون فقر و فقرزدايي در سطح جهان و ايران انجام شده است که در اين قسمت مروري بر مهمترين و برجسته ترين آنها خواهيم داشت.
جووليا بي ايسکاکس و ديگران16(2011) در مطالعه‌اي با عنوان “جمعيت شناسي فقر: اندازه گيري فقر و تاثيرات سياست‌هاي فدرال و ايالتي در ويسکانسين”، طي سالهاي 2008 و 2009، سطح، عمق و روند فقر و تاثيرات برنامه‌هاي کمکهاي دولتهاي فدرال و ايالتي را روي فقر در ويسکانسين، بويژه بر روي کودکان و سالمندان، بررسي کردهاند. نتايج نشان ميدهد اين کمک‌ها روي فقراي اين دو گروه تاثير مثبت گذاشته است.
چيم هائو17 (2009)، در مقاله‌اي تحت عنوان فقر به بيان انواع مختلف فقر (مطلق، نسبي، شديد، پايدار) پرداخته و روشهاي مختلف اندازه گيري فقر را بيان نموده است. بر خلاف پيشکسوتان موضوع فقر مانند بوت، روانتري و هانتر که فقر را تنها به صورت يک بعدي تعريف ميکنند و آن را فقدان درآمد کافي براي خريد حداقل کالا و خدمات ميدانند، چيم هائو معتقد است که بايد فقر به صورت گسترده تر نگاه شود و آن را به صورت فقدان قابليت‌ها براي زندگي کردن در سطح خوب تعريف نمود.
داوود و همکاران18 (2009) در تحقيقي فقر مطلق را در پاکستان طي سالهاي 1996 تا 2007 مورد بررسي قرار داده‌اند. نتايج به دست آمده نشان مي‌دهد که شاخص سرشمار فقر طي اين دوره زماني 74/5 درصدکاهش پيدا کرده است. در خلال اين دوره فقر مطلق در مناطق شهري حدود 67/5 درصد و در مناطق روستايي 48/4 درصد کاهش پيدا کرده است.
راواليون و چن19 (2007) در تحقيقي فقر مطلق را با استفاده از سريهاي زماني1981 تا 2004 براي يکصد کشور در حال توسعه برآورد کردند. براي محاسبه تعداد و درصد فقرا از خط فقر بين المللي(درآمد روزانه يک لار) استفاده شده است. نتايج به دست آمده نشان مي‌دهد که درطول سالهاي مورد بررسي، درصد فقرا به طور معناداري کاهش پيدا کرده است ولي در زمينه کاهش تعداد فقرا دستاورد محسوسي نداشته است. اگرچه در چين وضعيت متفاوت بوده است. يعني تعداد فقرا نيز کاهش پيدا کرده است.
علي اکبر خسروي نژاد (1391)، در مقاله‌اي تحت عنوان برآورد فقر و شاخص‌هاي فقر در مناطق شهري و روستايي کشور، فقر نسبي را مورد توجه قرار مي‌دهد و خط فقر بر اساس رويکرد رفتار مصرفي و مطلوبيت گرايي در قالب سيستم مخارج با استفاده از داده‌هاي خام بودجه خانوار که در طبقات پنج گانه گروه بندي شده بودند، را براي جوامع شهري و روستايي طي دوره 86-1380 برآورد کرده است. سپس شاخص‌هاي فقر سرشمار، شکاف درآمد و شاخص فوستر، گرير، توريک(FGT) را محاسبه و تحليل کرده است. نتايج اين پژوهش حاکي از آن است که در نيمه اول دوره مطالعه شاخص‌هاي فقر روند نزولي را طي کردهاند، اين در حالي است که نيمه دوم، تصويري از صعودي بودن شاخص‌هاي فقر را ارائه ميدهد.
محمودي و همکاران (1389) در تحقيقي تغييرات فقر مطلق را طي برنامه‌هاي دوم، سوم و چهارم توسعه (1386- 1373) در ايران مورد بررسي قرار داده است. نتايج به دست آمده از اين تحقيق حاکي از آن است که همه شاخص‌هاي فقر مطلق (شاخص سرشمار، شکاف فقر و شدت فقر) در مناطق روستايي افزايش و در مناطق شهري کاهش يافته است.
ابونوري ومالکي(1387)، به برآورد خط فقر در استان سمنان طي برنامه‌هاي توسعه اول، دوم وسوم با استفاده از روش مخارج خطي پرداختند و به اين نتيجه ميرسند که خط فقر در طول سالهاي 1383-1363 و طي سه برنامه توسعه مورد بررسي در مناطق شهري و روستايي استان سمنان روند افزايشي داشته و علت اصلي اين افزايش نرخ بالاي تورم بوده است.
محمدي وهمکاران(1386)، با استفاده از سيستم مخارج خطي به اندازهگيري حداقل معاش در مناطق شهري استان ايلام پرداختند و به اين نتيجه رسيدند که حداقل معاش در مناطق شهري استان ايلام در سال 1374 برابر6460500 ريال بوده که در سال 1383اين رقم به 27287271 ريال بوده است.
خداداد کاشي(1384)، به برآورد خط فقر در ايران طي سالهاي 1379-1363 پرداخته است. در اين پژوهش خط فقر مطلق ونسبي از روش‌هاي متنوعي محاسبه گرديده است ونتايج روشهاي مختلف باهم مقايسه شده است.
2-8 جمع بندي
در اين فصل به مفاهيم مختلف فقر و چگونگي اندازه گيري آن که شامل روش‌هاي مختلف تعيين خط فقر مي‌باشد، پرداخته شد. همچنين به اختصار به جايگاه مطالعات فقر در داخل و خارج از کشور اشاره کرديم.

فصل سوم:
روش پژوهش و ارائه مدل

3-1 مقدمه
در فصل اخير به مفاهيم مختلف فقر و همچنين چگونگي اندازه گيري فقر که شامل روش‌هاي مختلف تعيين خط فقر مي‌باشد، پرداخته شد. در فصل حاضر ابتدا نگاهي به مباني نظري تابع تقاضا خواهيم داشت. سپس تابع تقاضاي سيستم مخارج خطي به همراه فرم‌هاي مختلف آن و همچنين ويژگي‌هاي اين نوع از توابع ارائه مي‌شوند و در ادامه نيز به توابع انگل و انواع آن نگاهي خواهيم داشت. و در نهايت پس از ارائه موضوعات مختلف پيرامون روش داده‌هاي ترکيبي، به معرفي انواع مختلفي از شاخص‌هاي فقر و همچنين اصول موضوعه مرتبط با آن خواهيم پرداخت.
3-2 مباني نظري تابع تقاضا
در متون اقتصادي براي تصريح يک تابع تقاضا و برآورد آن از دو روش متفاوت استفاده مي‌شود. در روش اول تابع مطلوبيت خاصي در نظر گرفته مي‌شود و سپس با توجه به خط بودجه‌ي حداکثر شده، تابع تقاضا از آن به دست مي‌آيد. حسن اين روش پشتوانه‌ي نظري محکم آن است و عيب آن در محدود بودن شکل‌هاي شناخته شده‌ي توابع مطلوبيت مي‌باشد. در بعضي از مطالعات، استفاده از يک شکل خاص تابع مطلوبيت موجب پيچيدگي‌هايي چون غير خطي بودن پارامترها در تابع تقاضا مي‌شود که تخمين آن‌ها را هم از نظر تکنيکي و هم از نظر کمبود يا فقدان داده‌هاي آماري مشکل مي‌سازد. در روش دوم، بدون در نظر گرفتن تابع مطلوبيت خاص، سيستم‌هاي تابع تقاضايي تصريح و برآورد مي‌شوند. پس در ميان توابع برآورد شده تابعي انتخاب مي‌شود که از لحاظ تئوريک و معيارهاي انتخاب مدل، معيارهاي بهتري را داشته باشد (خسروي نژاد، 1380).
نکته قابل توجه اين امر مي‌باشد که در برآورد تابع تقاضا در خصوص کالا يا گروه کالايي خاص، کدام روش به کار گرفته مي‌شود، بستگي به موضوع مورد مطالعه دارد. به اين ترتيب که مثلا در برآورد تابع تقاضا براي يک نوع کالاي خاص مانند نان خانوار، مي‌توان از روش اول استفاده کرد و در صورتي که هدف از تحقيق بدست آوردن حداقل معاش براي خانوار باشد، بهتر است از روش دوم استفاده کرد.
بطور کلي در تحقيقات تجربي، معادلات تقاضا به دو صورت تک معادله‌اي و سيستمي برآورد مي‌شوند. اگر بخواهيم آن دسته توابع تقاضا را برآورد نمائيم که سازگار با نظريه‌ي رفتار مصرف کننده باشد، بايد قيودي را بر اين توابع اعمال نمائيم. اين شروط شامل قيد انگل، کورنو، همگني، تقارن و … مي‌باشد. در حالت تک معادله اي، معادله‌ي تقاضا تمامي قيود اشاره شده را تامين نمي‌کند. حال آنکه طبق تئوري در حالت سيستمي معادلات تقاضا مي‌بايست تمامي قيود حاکم بر توابع تقاضا را تامين نمود.
در توابع تقاضايي که به صورت سيستمي هستند و به منظور تخصيص کل مخارج بين کالاها بطور همزمان، تقاضا براي هر کالا در ارتباط با قيمت کالا يا ساير کالاها و درآمد مد نظر قرار مي‌گيرد. لذا اگر هدف، تحليل رفتار مصرف کننده باشد، مدل‌هاي سيستمي ابزار بهتري مي‌باشند. سيستم تابع تقاضا که شامل 8 معادله تقاضا مي‌باشد به صورت زير نشان داده مي‌شود:
xi = xi ( p1 , p2 , … , pn , I ) i = 1,2, … , n (1)
در رابطه‌ي فوق قيد بودجه، بيانگر سيستم کامل معادلات تقاضا مي‌باشد. در چنين سيستمي مقادير مصرف شده‌ي کالاها، xi به عنوان مقادير تغيير درون زا، تابعي از قيمت تمامي کالاها (pi)‌ها و متغير درآمد مي‌باشد.
به طور کلي مي‌توان سيستم معادلات تقاضا را به دو گروه کلي تقسيم کرد: الف) تک معادله‌اي که نمي‌توان آن‌ها را به يک تابع مطلوبيت معيني مربوط نمود. ب) سيستمي که مي‌توان آن‌ها را به تابع مطلوبيت معيني مربوط نمود.
گروه اول موارد مناسبي جهت آزمون محدوديت‌ها مي‌باشد. بدين صورت که با اعمال قيود بر پارامترهاي آن مي‌توان محدوديت‌هاي نظريه‌ي تقاضا را آزمون نمود. اما گروه دوم به گونه‌اي طراحي شده‌اند که برخي يا تمام محدوديت‌هاي نظريه‌ي تقاضا را تامين مي‌کنند.
سيستم مخارج خطي ) ( LES قابل استخراج از يک تابع مطلوبيت مشخص مي‌باشد. بنابراين به گروه دوم تعلق دارد و تابع مطلوبيتي که اين سيستم از آن استخراج مي‌شود ، به عنوان تابع استون – گري شهرت دارد. اين تابع داراي فرم کلي زير است:
u = ∏n (qi – δi )βi (qi – δi ) 0 , βi 0 , ∑θβi =1 (2)
آنچه اين تابع مطلوبيت بيان مي‌کند، اين است که مجموع مطلوبيتي که مصرف کننده از مصرف سبدي از کالاها دريافت مي‌کند تابعي از حاصل ضرب مازاد مصرف هر کالا در حداقلي از مصرف آن کالاهاست و سهم اين مازاد در مطلوبيت کل با تواني مانند βi همراه است. لذا مطلوبيت حاصل از کالاهاي گوناگون، متفاوت مي‌باشد. لذا βi بيانگر اثر نهايي يا سهم مطلوبيت کالاي i ام مي‌باشد که به صورت کميت ثابتي در نظر گرفته شده است.
همچنين تمامي سيستم‌هاي تقاضا به منظور هماهنگي با نظريه‌ي مصرف کننده بايد چهار خصوصيت را دارا باشند که عبارتند از :
1) فرض جمع پذيري: بيان مي‌کند که مجموع تقاضا برابر با کل هزينه است.
2)همگني: به عدم وجود توهم پولي دلالت دارد.
3) قرينگي: به برابر بودن کشش‌هاي متقاطع دلالت دارد.
4) منفي بودن: برقراري قانون تقاضا را تضمين مي‌کند.
يکي از شکل‌هاي تابع تقاضا که در مطالعات کاربردي بسيار مفيد است، شکل خطي معادله‌ي تقاضا است. چنانچه کالاي i ام را بررسي نمائيم، تابع تقاضاي خطي آن به صورت زير خواهد بود:
Qit = αi + βi pit + ∑n βj pjt + θi It + Vit j = 1,2,…,n , t = 1,2,…,T (3)
به گونه‌اي که Qit ميزان مصرف مصرف کالاي مورد نظر در سال t، pit قيمت کالاي مورد نظر در سال t و pjt قيمت کالاي وابسته که شامل کالاهاي جانشين و مکمل مي‌باشد. It درآمد مصرف کننده در سال t و Vit جمله‌ي اخلال که منعکس کننده‌ي اثر ساير متغيرها وارد نشده در مدل مي‌باشد. ,θ β و α پارامتر‌هاي مورد برآورد هستند. اين معادله و حالت‌هاي خاص آن، مبناي بسياري از مطالعات کاربردي مورد استفاده قرار مي‌گيرند.
ويژگي اين تابع آن است که در آن تاثيرات نهايي پارامترهاي مورد برآورد، کميت‌هاي ثابت هستند و متاثر از سطح هر کدام از متغيرها نمي‌باشند. اين تابع فرض مي کند همان گونه که متغيرهاي توضيحي به طور نامحدودي افزايش مي‌يابند، کشش‌ها به سمت عدد 1 ميل مي‌کنند.
شکل ديگر تابع تقاضا که حالت نيمه لگاريتمي دارد را مي‌توان به صورت زير نوشت:
Qit = αi + βi ln pit + ∑n βj ln pjt + θi ln It + Vit (4)
در اين توابع ميزان مصرف از سطح اوليه کمتر نمي‌شود و کشش درآمدي تقاضا همواره به صورت معکوس به سطح مصرف تغيير مي‌کند. سومين تابع تقاضا شکل تمام لگاريتمي خطي است که آن را تابع تقاضا با کشش ثابت نيز مي‌نامند. شکل اين تابع تقاضا به صورت زير مي‌باشد:
Qit = αi pβiit pβjjt It Vit (5)
حال اگر از مدل فوق لگاريتم بگيريم خواهيم داشت:
lnQit = αi + βi ln pit + ∑n βj ln pjt + θi ln It + Vit (6)
همانگونه که مشاهده مي‌کنيم در اينجا هر کدام از تاثيرات نهايي يا به عبارت ديگر ضرايب موجود

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع مخارج خانوار، مصرف کننده، فرهنگ مصرف، فرد جامعه Next Entries منابع پایان نامه ارشد با موضوع تابع تقاضا، مصرف کننده، رفتار مصرف کننده، مخارج خانوار