منابع و ماخذ پایان نامه موضوع اخلاقی، اقتصاد اسلامی، علامه طباطبائى، بانکداری اسلامی

دانلود پایان نامه ارشد

البلاغه، حدیث غدیر
بخش سوّم: آثار فقهی و اصولی: انوار الفقاهة کتاب البیع، انوار الفقاهة کتاب التّجارة، انوار الفقاهة کتاب الحدود و تعزیرات، انوار الفقاهة کتاب الخمس و الانفال، انوار الفقاهة کتاب النّکاح، کتاب النّکاح، القواعد الفقهیّه، تعلیقات علی العروة، بحوث فقهیّه هامّه، حیله های شرعی و چاره جویی های صحیح، ربا و بانکداری اسلامی…
بخش چهارم: آثار اعتقادی: پیدایش مذاهب، آفریدگار جهان، قرآن و آخرین پیامبر، معاد و جهان پس از مرگ، حکومت جهانی مهدی،در جستجوی خدا، این مسائل برای همه جوانان مطرح است…
بخش پنجم: آثار فلسفی: فیلسوف نماها، معمّای هستی، پایان عمر مارکسیسم، آخرین فرضیّه تکامل، اسرار عقب ماندگی شرق، طرح حکومت اسلامی، معراج، شقّ القمر، عبادت در قطبین، خطوط اصلی اقتصاد اسلامی…..
بخش ششم: آثار اخلاقی: یکصد و پنجاه درس زندگی، زندگی در پرتو اخلاق، 110 سرمشق از سخنان علی (ع)،مشکلات جنسی جوانان،انوار هدایت، مدریت و فرماندهی در اسلام، گفتار معصومین (ع)، شیوه همسرداری….
بخش هفتم: زندگی معصومین (ع):عاشورا ریشه ها، انگیزه ها، رویدادها، پیامدها؛ زهرا (ع) برترین بانوی جهان؛ فضایل حضرت فاطمه زهرا (ع).
بخش هشتم: فلسفه احکام: نماز مایه تربیت و آرامش روح و روان، فسلفه شهادت، فسلفۀ روزه، خمس…
بخش نهم: دعا و زیارت: مفاتیح نوین، دعای کمیل، پرتوی از زیارت جامعۀ کبیره
بخش دهم: رساله های علمیّه و احکام: رسالۀ توضیح المسائل، احکام بانوان، رسالۀ احکام برای جوانان، استفتائات جدید، مناسک جامع حج، احکام پزشکی
بخش یازدهم: کتاب های برگرفته از تفسیر نمونه: برگزیده تفسیر نمونه، تفسیر جوان، شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه، داستانهای تفسیر نمونه، قصه های قرآن،180 پرسش و پاسخ در تفسیر نمونه، یکصد موضوع اخلاقی در قرآن و حدیث.( سایت رسمی آیت الله مکارم شیرازی)
آیت الله مكارم‌ شيرازي‌ تاكنون‌ فعاليتهاي‌ علمي‌ و فرهنگي‌ فراواني‌ را انجام‌ داده‌ است‌. وي‌ نزديك‌ به‌ چهل‌ سال‌ است‌ كه‌ به‌ تدريس‌ فقه‌ و اصول‌ در سطح‌ عالي‌ (خارج‌) مي‌پردازد و در اين‌ مدت‌، شاگردان‌ بسيار فراوانی‌ تربيت‌ نموده‌ است‌. نشريه‌ »مكتب‌ اسلام‌« كه‌ از قديمي‌ترين‌ نشريات‌ است‌، حاصل‌ تلاش‌ ایشان است‌. اين‌ نشريه‌، اولين‌ نشرية‌ حوزه‌ است‌ كه‌ حدود 40 سال‌ است‌ منتشر مي‌شود و در آن‌ مقاله‌هاي‌ گوناگون‌ از محققان و اساتید دانشگاه و حوزه‌‌ به‌ چاپ‌ مي‌رسد.

1 . 1. 5 . آشنایی با روش تفسیر نمونه:
تفسير نمونه معروف‏ترين و رایج‏ترين تفسير فارسى زمان حاضر است‏در 27 جلد تدوين و به مدّت 14 سال تحرير شده است‏. ترجمه عربى آن به نام «الأمثل» در20 جلد منتشر شده است. تفسيرى پارسى است كه به روش اجتهادى و با توجّه به مقتضيات امروز تحرير يافته و نخستين جلد آن در سال 1352 شمسى منتشر شده است.
نويسنده تفسير نمونه‏ با درك صحيح از نيازهاى فرهنگى عصر ما و اطّلاع از شبهات و پرسشهاى مذهبى جوانان و روشنفكران، با استفاده از مهمترين تفسيرهاى اهل سنّت و شيعه، به تفسير كتاب خدا پرداخته‏است، به صورتى كه پاسخ‏گوى اشكالها باشد و چهره نورانى قرآن را به همگان نشان دهد.(مکارم شیرازی،1374ش، ج1،ص1)
منابع اين تفسير كه در آغاز تفسير ذكر شده، سيزده تفسير است‏ که قسمتهایی از آنها در نوشتن اين تفسير از آن «استفاده» يا «انتقاد» شده است؛ عبارتنداز: تفسير مجمع البيان از مفسر معروف مرحوم طبرسی، تفسيرتبيان شيخ طوسى، تفسيرالميزان علامه طباطبائى، تفسير صافى ملا محسن فيض كاشانى، تفسير نور الثقلين عبد على بن جمعة الحويزى، تفسيربرهان سيد هاشم بحرانى، تفسير روح المعانى علامه شهاب الدين محمود آلوسى، تفسير المنار محمد رشيد رضا تقريرات درس تفسير شيخ محمد عبده، تفسير فى ظلال القرآن سيدقطب، تفسير قرطبى محمد بن احمد الانصارى القرطبى، اسباب النزول واحدى، تفسير مراغى احمد مصطفى مراغى، تفسير مفاتيح الغيب فخر رازى، تفسير روح الجنان ابو الفتوح رازى. (همان)
مؤلف در مقدّمه مى‏نويسد: «هر عصرى ويژگيها، ضرورتها و تقاضاهايى دارد كه از دگرگون شدن وضع زمان و پيدا شدن مسائل جديد و مفاهيم تازه در عرصه زندگى سر چشمه مى‏گيرد. همچنين هر عصرى مشكلات و پيچيدگيها و گرفتاريهاى مخصوص به خود دارد كه آن نيز از دگرگونى اجتماعات و فرهنگها كه لازمه تحول زندگى و گذشت زمان است، مى‏باشد. افراد پيروز و موفق آنها هستند كه هم آن نيازها و تقاضاها را درك مى‏كنند و هم اين مشكلات و گرفتاريها را، كه مجموع آنها را «مسائل عصرى» مى‏توان ناميد.» (همان، ج1، ص23)
آقاى مكارم در پاسخ اين پرسش كه بهتر است كدام تفسير را مطالعه كنيم چنين جوابى داده‏اند: «تفسيرى كه بتواند عظمت قرآن را به تحقيق نه تقليد به ما نشان دهد و به نيازها و دردها و مشكلات ما در اين عصر پاسخ گويد و در عين حال براى همه طبقات مفيد باشد و اصطلاحات علمى، ناهمواريهايى در جاده‏هاى صاف و روشن آن ايجاد نكند»، و تفسير نمونه‏ با همين خصوصيّات نوشته شده است. (همان، ج1، ص25)
مطالبى كه در تفسير نمونه آمده در مقدمه تحت عنوان «مزاياى اين تفسير» ذكر شده است كه عبارتنداز:
1- از آن جا كه قرآن كتاب زندگى و حيات است، در تفسير آيات به جاى پرداختن به مسائل ادبى و عرفانى و مانند آن، توجّه خاصّى به مسائل سازنده زندگى مادى و معنوى و بويژه مسائل اجتماعى شده است.
2- به تناسب عناوينى كه در آيات مطرح مى‏شود ذيل هر آيه بحث فشرده و مستقلى درباره موضوعاتى مانند ربا، بردگى، حقوق زن، فلسفه حج … و اهداف جهاد اسلامى‏و مانند آن آمده است.
3- كوشش شده، ترجمه ذيل آيات، روان، سليس، و گويا و دقيق و در نوع خود جالب و رسا بوده باشد.
4- از اصطلاحات پيچيده علمى كه نتيجه آن اختصاص كتاب به صنف خاصى است در متن كتاب دورى و بهنگام ضرورت در پاورقى آمده تا براى دانشمندان و صاحب نظرات نيز مفيد باشد.
5- بجاى پرداختن به بحثهاى كم حاصل، توجه مخصوصى به ريشه لغات و شأن نزول آيات كه هر دو در فهم دقيق معانى قرآن مؤثر هستند شده است.
6- اشكالات و ايرادات و سؤالات مختلفى كه گاهى در پيرامون اصول و فروع اسلام مطرح ميگردد به تناسب هر آيه طرح شده و پاسخ فشرده آن ذكر گرديده است مانند شبهه آكل و مأكول، معراج، تعدد زوجات، علت تفاوت ارث زن و مرد تفاوت ديه زن و مرد، حروف مقطعه قرآن، نسخ احكام، جنگها و غزوات اسلامى آزمايشهاى گوناگون الهى و دهها مسأله ديگر بطورى كه هنگام مطالعه آيات، علامت استفهامى در ذهن خواننده باقى نماند. (همان، مقدمه ،ص28)
تفسير نمونه به مباحث علوم تجربى توجه خاص نشان داده؛ ديدگاههاى مفسران را مطرح و ديدگاه منتخب خود را با دليل مى‏آورد. همچنين به روايات، لغت و ادله عقلى توجه دارد. شيوه مؤلف در طرح ديدگاهها تا آنجا كه امكان دارد، جمع بين اقوال است. يكى از امتيازات اين تفسير آن است كه در آغاز هر سوره به مكى يا مدنى بودن، تعداد آيات، اهداف و بخشهاى مختلف آن اشاره كرده، سپس به فضيلت سوره مى‏پردازد.
شيوه عملى تفسير آن است كه پس از طرح آيه، آن را ترجمه مى‏كند؛ سپس اگر شأن نزولى دارد بيان نموده و آيه را به جمله‏هايى تقسيم مى‏كند و با عناوين متناسب روز به تفسير آيه و پاسخ به پرسشهاى آن مى‏پردازد. اين تفسير بحثهاى لغوى و ادبى را بسيار مختصر و در برخى موارد در پاورقى مى‏آورد؛ سپس به طرح ديدگاهها پرداخته و به جمع بندى يا نقد و بررسى آنها مى‏پردازد و در صورت وجود روايات در تفسير آيه آن را نقل مى‏كند و در آخر با عنوان «نكته‏ها» به مباحث اجتماعى، اخلاقى، تربيتى، فقهى، علمى و مانند آن مى‏پردازد و نكات اخلاقى، علمى، اجتماعى و … را مطرح مى‏سازد كه خود تفسير موضوعى به شمار مى‏رود. (علوی مهر، 1384ش، ص377)

1 . 1. 5. 1. گرایش های عقلی و اجتماعی در تفسیر نمونه:
از مهمترین گرایشات تفاسیر عصرحاضر، «توجه به مسائل اجتماعی و بهره گیری بیشتر از دلایل عقلی در تفسیر» است. آیت الله مکارم یکی از رموز فراگیری مفاهیم قرآن را پرده برداشتن از دیده عقل و هوش دانسته اند تا بدین وسیله روح قران درک شود. (مکارم شیرازی، مقدمه، ص19)
ایشان در مواردی تعابیر مختلفی را به «عقل» نسبت داده اند، مثلادر آیه «إِنَّ فِي ذلِكَ لَذِكْرى‏ لِمَنْ كانَ لَهُ قَلْبٌ»(ق/37)قلب را به عقل تعبیر کرده اند و یا در آیه«انْظُرْ كَيْفَ كَذَبُوا عَلى‏ أَنْفُسِهِما»(انعام/26) اذعان داشته اندکه منظور از «انْظُرْ» (نگاه كن) منظور با ديده عقل است نه ديده حس. زيرا صحنه‏هاى قيامت در دنيا قابل مشاهده نيست. (همان، ج5، ص187)
آیت الله مکارم عقل را وسیله سعادت یا شقاوت انسانها دانسته اندو این دنیا را به تجارتی تشبیه کرده اند که در صورت عدم استفاده از عقل، انسان ضرر خواهد کرد.(همان،ج1،ص109، 116) مفسر تفسير نمونه‏ به جايگاه والاى عقل در قرآن توجه دارند كه در انتهاى بسيارى از آياتش مردم را به تفكر و انديشه فرامى‏خواند و در جاى جاى آن به «فقه» و «فهم» قرآن دعوت مى‏كند. ایشان هدف از فروفرستادن اين كتاب بزرگ را سرچشمه انديشه و مايه بيدارى وجدان‏هادانسته اند. (نفیسی، 1379ش، ص213) به عنوان نمونه ایشان در بحث از آيه‏ «قُلْ إِنَّما أَعِظُكُمْ بِواحِدَةٍ أَنْ تَقُومُوا لِلَّهِ مَثْنى‏ وَ فُرادى‏ ثُمَّ تَتَفَكَّرُوا …»(سباء/46)، ريشه همه اصلاحات فردى و جمعى را، به كار انداختن انديشه‏ها دانسته اند.( مکارم شیرازی، 1374ش،ج18،ص135)
استاد مکارم در مقابل اعتراضاتی که برخی نسبت به «خلاف عقل دانستن حکم قصاص در قرآن»؛ داشتند، اذعان کرده اندکه از بين بردن افراد مزاحم گاه بهترين وسيله براى تكامل اجتماع است، و چون در اينگونه موارد مساله قصاص ضامن ادامه بقا مى‏باشد از اين رو قصاص به عنوان غريزه در نهاد انسان گذارده شده است. (همان، ج1، ص609)
از نظر ایشان ادعاى غیر عقلانی دانستن قصاص از جانب این افراد در برابر توسعه وحشتناك جنايات در دنياى امروز و آمار كشتارهاى ميدانهاى نبرد و غير آن ادعاى بى‏ارزشى است، و به خيالبافى شبيه‏تر است، و به فرض كه چنين دنيايى به وجود آمد، اسلام هم قانون عفو را در كنار قصاص گذارده و هرگز قصاص را راه منحصر معرفى نكرده است، مسلما در چنان محيطى خود مردم ترجيح خواهند داد كه قاتل را عفو كنند، اما در دنياى كنونى كه جناياتش تحت لفافه‏هاى گوناگون قطعا از گذشته بيشتر و وحشيانه‏تر است حذف اين قانون جز اينكه دامنه جنايات را گسترش دهد اثرى ندارد. وهدف از قصاص همانطور كه قرآن تصريح مى‏كند حفظ حيات عمومى اجتماع و پيشگيرى از تكرار قتل و جنايات است.(همان، ص610)
استاد مکارم عقل را در قرآن تضمین کننده حکم دانسته اند؛ مثلا درآیه (بقره/180) مقيد ساختن وصيت با قيد «بالمعروف» را اشاره به عقل‏پسند بودن وصیت از هر جهت دانسته اند، زيرا «معروف»را به معنى شناخته شده براى عقل و خرد آورده اند.(همان،ص 616و617)
از نظر ایشان غالبا «عقل» در مواردى به كار مى‏رود كه «ادراك» و فهم با «عواطف و احساسات» آميخته گردد و به دنبال آن عمل باشد، مثلا اگر قرآن در بسيارى از بحثهاى خداشناسى نمونه‏هايى از نظام شگفت‏انگيز اين جهان را بيان كرده و سپس مى‏گويد ما اين آيات را بيان مى‏كنيم« لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ» (تا شما تعقل كنيد) منظور اين نيست كه تنها اطلاعاتى از نظام طبيعت در مغز خود جاى دهيد زيرا علوم طبيعى اگر كانون دل و عواطف را تحت تاثير قرار ندهد و هيچگونه تاثيرى در ايجاد محبت و دوستى و آشنايى با آفريدگار جهان نداشته باشد ارتباطى با مسائل توحيدى و خداشناسى نخواهد داشت. (همان، ج2 ص216)
آیت الله مکارم درباره جنبه تعقلی بودن دین آورده است: «تثليث مخصوصا به صورت تثليث در وحدت (سه‏گانگى در عين يگانگى) مطلبى است كاملا نامعقول و بر خلاف بداهت عقل، و مذهب هرگز نمي تواند از عقل و علم جدا شود، علم حقيقى با مذهب واقعى، هميشه هماهنگ است واين سخن كه مذهب را بايد تعبدا پذيرفت، سخن بسيار نادرستى است، زيرا اگر در قبول اصول يك مذهب، عقل كنار برود و مساله

پایان نامه
Previous Entries منابع و ماخذ پایان نامه زبان عربی، اسباب نزول، تفسیر قرآن، اخلاق اسلامی Next Entries منابع و ماخذ پایان نامه علوم قرآن، اعجاز قرآن، زمان پیامبر، اسباب نزول