منابع و ماخذ پایان نامه عرضه و تقاضا، برنامه ریزی توسعه، خاورمیانه

دانلود پایان نامه ارشد

15)

شكل شماره ي 7 :دسته بندي مسافران
منبع : سازمان جهاني جهان گردي ، 1981 ، ص 15

15- نظام جهان گردي
با وجود پيچيدگي ، چند بخشي و چند جزيي بودن ، بايد به جهان گردي به عنوان يك نظام واحد كه متشكل از اجزاي مرتبط است ، نگريسته شود .
ميل و موريسون چهار جزء نظام جهان گردي را به شرح زير مشخص كرده اند :
1- بـازار (جهـان گـردها) . 2- وسیله مسـافرت (حمـل و نقـل) . 3- مقصـد (جـاذبـه هـا ، تسـهیلات و خدمـات) . 4- بـازاریـابی (اطلاعـات و تبلیغـات) . هر جز با ظـرافت به صـورت زنجیره ای بـا دیگر اجزای پیوند دارد . شامل پیوند شماره 4 (بازاریابی) با شماره 1 (بازارها) .
در برنامه ریزی برای توسعه جهان گردي ، مفهوم جهان گردي ، به عنوان یک نظام یک پارچه مبتنی بر عامل های عرضه و تقاضا برای برنامه ریزی و مدیریت کارامد آن یک مفهوم بنیادی است . در روی کرد توسعه پایدار به برنامه ریزی جهان گردي ، بخش تقاضا یا بازار نباید برای طرف عرضه ، تعیین کننده باشد ، به حدی که انسجام فرهنگی ، اجتماعی و محیطی ساکنین بومی به مخاطره بیفتد و منابع جهان گردي تخریب شوند بلکه لازم است تعادل طرف های عرضه و تقاضا ، در چارچوبی که پشتیبانی کننده هدف های محیطی و اجتماعی باشد حفظ شود . (Gee , 1984 , p 14)

شکل شماره 8 : نظام جهان گردي : اجزا و محیط
منبع : Gee , 1984 , p 14

شکل شماره 9 : نظام جهان گردي : اجزا و محیط
منبع : Gee , 1984 , p 14
16- مسافرت و جهان گردی در دوران گذشته
در دوران ماقبل تاریخ ، انسان های اولیه بنا به دلایل ضروری مانند جستجوی غذا ، فرار از دشمنان ، یافتن پناه گاه و مأمن امن ، گریز از فشارهای ناشی از جمعیت اضافی ، توسعه اراضی ، وارد شدن در داد و سـتدهـای پایاپای و شـاید ارضـای حـس کنجکـاوی خـود بـه سـرزمیـن هـای نـاشنـاخته سفر می کردند . آثار مهاجرت های مردمان قدیم را در سراسر قاره ها و مناطق قابل سکونت می توان ملاحظه کرد . این جابه جایی در مسافرت هایی دور و دراز ، نظیر سفر از شمال شرقی آسیا به آمریکا نیز انجام شده است .
در حدود پنج هزار سال قبل با توسعه کشاورزی دست یابی به فن آوری کشتی های اقیانوس پیما و استفاده از پول به عنوان واسطه مبادله ، فعالیت های نظامی ، مدیریت دولتی امپراتوری های بزرگی مانند سومری ها ، پارسیان ، مصری ها ، آشوریان ، یونانیان و امپراتوری روم در مدیترانه و ناحیه خاورمیانه سفر به قصد تجارت ، بیشتر مرسوم بود . فنیقی هاphoenicians در ناحیه مدیترانه ، تجارت را با رفتن از یک مکان به مکانی دیگر به عنوان تاجر به سطح بالایی ارتقا دادند . سفر های تجاری در اقیانوس هند نیز ابتدا از تمدن دره سند و ایندوس و سپس به وسیله تجار گجرات و بعدها به وسیله تاجران عمان و مسقط که به طور مرتب با کشتی به هندو چین رفت و آمد می کردند ، به نحو چشم گیری توسعه یافت و باعث به وجود آمدن داستان های سند باد و ملوان شد . دو هزار سال قبل تاجران هند به جنوب شرقی آسیا سفر می کردند و فرهنگ و مذهب به علاوه کالاهای تجاریشان را به آنجا منتقل می کردند . (ضرغام ، 1387 ، ص 44)
17- توسعه اخیر جهان گردی
جهان گردي از زمان جنگ جهانی دوم ، به واسطه تأثیر چندین عامل به عنوان یک فعالیت اقتصادی – اجتماعی جهان رشد یافته است :
* درآمد قابل هزینه زیادتر برای مسافرت کردن
* کاهش ساعات کار و افزایش تعداد کارمندانی که از تعطیلات همراه مزد و تعطیلات سالیانه استفاده می کردند و بنابراین اوقات فراغت بیشتری برای مسافرت کردن داشتند .
* سطوح بالاتر آموزش و آگاهی بیشتر از نواحی دیگر جهان منجربه تمایل بیشتر برای مسافرت شد .
* توسعه سریع و وسیع اقتصاد منجربه افزایش سفرهای تجاری شد .
* پیشرفت های اساسی در نظام حمل و نقل که شامل خدمات مسافرت های هوایی و شبکه های بزرگ راهی شد .
توسعه هواپیماهای تجاری جت ، تعداد زیادی از مردم را برای سفر در مسافت های طولانی و به ویژه مسافرت های اقتصادی تشویق کرده است . اولین هواپیمای تجاری جت بوینگ707 بود که در سال 1958 معرفی شد . پس از آن جامبو یا هواپیماهای جت غول پیکر در سال 1970 و هواپیماهای با ساختار گوناگون و سوخت گیری کافی و کارامد در دهه 1980 وارد کار شدند . استفاده از اتومبیل رایج تر شد و شبکه های بزرگ راهی در ایالات متحده ، اروپا و جاهای دیگر توسعه یافتند . در برخی کشورها شبکه های راه آهن سریع السیر به صورت قابل توجهی افزایش یافتند . (ارایی نژاد، 1370،ص 67)
جدول شماره2 : جهان گردان بين المللی ورودی به تفکيک مناطق (ميليون نفر)
منطقه – سال
2000
2001
2002
2003
2004
2005
جهان
689
688
709
697
766
808
اروپا
2/396
8/395
4/407
6/408
6/425
9/443
اروپای شمالی
6/44
3/42
8/43
5/44
4/48
8/51
اروپای غربی
7/139
8/135
0/138
1/136
7/138
1/141
اروپای مرکزی/شرقی
2/71
0/74
1/78
3/80
1/89
3/92
اروپای جنوبی/حاشیه مدیترانه
8/140
7/143
6/147
7/147
5/149
8/158
آسیا و اقیانوسیه
4/111
6/116
1/126
2/114
4/145
2/156
آسیای شمال شرقی
3/58
0/61
2/68
7/61
4/79
5/87
آسیای جنوب شرقی
8/37
7/40
8/42
0/37
3/48
2/50
اقیانوسیه
2/9
1/9
1/9
0/9
2/10
6/10
آسیای جنوبی
1/6
8/5
8/5
4/6
67
9/7
آمریکا
2/128
2/122
7/116
1/113
8/125
1/133
آمریکای شمالی
5/91
4/86
3/83
4/77
9/85
4/89
کاراییب
1/17
8/16
16
0/17
2/18
2/19
آمریکای مرکزی
3/4
4/4
7/4
9/4
8/5
6/6
آمریکای جنوبی
2/15
6/14
7/12
7/13
0/16
0/18
آفریقا
2/28
9/28
5/29
7/30
3/33
7/36
آفریقای شمالی
2/10
7/10
4/10
1/11
8/12
6/13
آفریقای تحت صحرایی
0/18
2/18
1/19
6/19
5/20
1/23
خاورمیانه
2/25
0/25
2/29
0/30
9/35
4/38
منبع : ضرغام ، 1387 ، ص 44
هم چنان که در جدول شماره ي 2 نشان داده شده است از مناطق اصلی جهان ، اروپا بیشترین تعداد و بیشترین درصد از جهان گردان بین المللی را جذب کرده اما طی چند سال گذشته به تدریج این سهم از مجموع جهان گردان ورودی کاهش یافته است . هرچند که اروپا منطقه پویای جهان گردي است و جاذبه ها تسهیلات و خدمات جهان گردي آن توسعه زیادی یافته است و بازار تقاضای بالایی دارد.
سریع ترین منطقه در حال توسعه جهان گردي در جهان ، شرق آسیا و ناحیه اقیانوس آرام است که میانگین رشد سالیانه در حدود 12 درصد را در طول دهه 1980 تجربه کرده و 11درصد از تمام ورودی های بین المللی را در سال 1989 دریافت کرده است . (ضرغام،1387،ص44)
18- برنامه ریزی
برنامه ریزی در جامع ترین تعریف عبارت است از : سازمان دهی آینده برای دست یابی به هدف هایی معین . بنابراین در برنامه ریزی یک عنصر قوی پیش بینی وجود دارد زیرا تلاش می کند که آینده را اگرچه به صورتی جامع از پیش تعیین کند . این جامعیت که ناشی از وجود عوامل زیادی است به صورت خیلی دقیق قابل پیش بینی نیست . برنامه ریزی برای تمام سطوح انجام می شود ، از برنامه ریزی فعالیت های روزمره افراد و زندگی شخصی آنان تا برنامه رسمی ملی و منطقه ای را که از تعهـدات برخـی دولت هاست در بـر مـی گیرد . طـراحـی سـاختمان و برنـامه ریـزی شهری به گذشته های دور نخستین روزگاران مسکن گزینی انسان ، بر می گردد . اما از اواخر قرن هجدهم در پاسخ به شهر نشینی سریع و صنعتی شدن و مشکلات مربوط به آن ها برنامه ریزی نوین شهری آغاز شده است . انواع اصلی برنامه ریزی که امروزه کاربرد دارد مشتمل بر این چند وجه است :
* برنامه ریزی توسعه اقتصادی
* برنامه ریزی کالبدی کاربری زمین
* برنامه ریزی زیر ساخت ها ، برای تسهیلات حمل و نقل و خدمات ، تهیه آب ، نیروی برق ، ارتباطات الکترونیکی و دفع فاضلاب و زباله
* برنامه ریزی تسهیلات اجتماعی ، برای آموزش و پرورش بهداشت و درمان ، خدمات و تسهیلات تفریحی و سرگرمی
* برنامه ریزی حفاظت و توسعه پارک ها
* برنامه ریزی تجاری و . . . . .
* برنامه ریزی شهری و منطقه ای که امروزه از روی کرد برنامه ریزی فراگیر برای هم پیوند سازی اقتصاد ، کاربری زمین ، زیرساختار تسهیلات اجتماعی و حفاظت پارک استفاده می شود .
به جز برنامه ریزی تجاری که بنا به تعریف ، به وسیله بنگاه ها و شرکت های بخش خصوصی انجام می شود بیشتر انواع برنامه ریزی های رسمی را کارگزارهای دولتی انجام می دهند . گاهی ممکن است بخش خصوصی سطح تفصیلی برنامه ریزی نظیر برنامه ریزی برای مراکز خرید فضاهای مسکونی و تفرج گاه های جهان گردي را بر عهده گیرد اما این برنامه ها باید با معیارهای موقعیت و استانداردهای توسعه دولت محلی سازش داشته و به تصویب آن برسد . چون برنامه ریزی فعالیتی تخصصی است ، اغلب به وسیله مشاوران طرف قرارداد دولت یا بخش خصوصی یا تلاش مشترک کارکنان متخصص ، مجرب و دارای صلاحیت کار در واحد های برنامه ریزی ، کارگزاری های دولتی یا شرکت های خصوصی انجام می شود .
اگرچه در برابر مفهوم برنامه ریزی ممکن است مقاومت هایی وجود داشته باشد ، اما به طور کلی، برنامه ریزی ، به عنوان یک روی کرد قابل اتکا برای هدایت توسعه آتی (به جای این که بگذاریم حوادث ، خود به خود روی دهند) پذیرفته شده است . تناقضی که اغلب در برنامه ریزی پیش می آید به تفاوت منافع جامعه ، حاصل از تصمیم گیری در مورد مطلوب ترین شکل آینده از یک سو و سطح توسعه برای یک ناحیه و یا یک پروژه توسعه خاص از سوی دیگر مربوط می شود . تجربه نشان داده است که در کشـورهـا و منـاطق کمتر توسـعه یافتـه که مهـارت هـای کـارآفـرینی ضعیف و منـابع سرمایه گذاری محدود است توسعه حداقل نوع مطلوب آن بدون بهره گیری از برنامه ریزی تحقق نخواهد یافت . (الوانی، 1373،ص33)

شکل شماره 10: دوران های تحول دربرنامه ريزی توسعه جهان گردي
منبع : ضرغام ، 1387 ، ص 59

19- واژگان فنی برنامه ریزی جهان گردی و مراجع
برخی اوقات در کاربرد واژگان تخصصی برنامه ریزی گردش گری ابهاماتی به وجود می آید ، از این روی تعریف اصطلاحات به کار رفته در مرجع های مختلف برنامه ریزی بسیار مهم است .
1-19- هدف عملی (objective)
به نتیجه ای که انتظار می رود از برنامه ریزی توسعه جهان گردي حاصل شود اطلاق می گردد .

2-19- خط مشی (policy)
به روی کرد توسعه برای استفاده در هدایت و تعیین تصمیم گیری اطلاق می شود .

3-19- برنامه (plan)
به آرایش منظم بخش های نظام جامعی اطلاق می شود که منعکس کننده خط مشی است.

4-19- راهبرد (strategy)
به ابزارهای اجرای توصیه ها و پیشنهادهای خط مشی و برنامه اشاره می کند . (ضرغام بروجنی، 1388،ص157)

20- اهمیت برنامه ریزی جهان گردی
جهان گردي به دلایل متعددی توسعه یافته است . یک هدف اصلی از توسعه آن ایجاد منافع اقتصادی حاصل از ارز خارجی (برای جهان گردي بین المللی) درآمد ، شغل و عواید دولتی است که به عنوان سرعت دهنده ای برای توسعه بخش های دیگر اقتصادی نظیر ، کشاورزی ، شیلات ، جنگل داری و صنعت ، و برای کمک کردن به نیازهای اقتصادی و هزینه بازسازی زیرساخت ها به کار می رود .
به طور کلی برنامه ریزی برای توسعه جهان گردي به همان اندازه ضرورت دارد که برنامه ریزی برای هر نوع دیگر توسعه برای آن که موفق باشد و مشکلات ی را بوجود نیاورد واجب است . اهداف بخش جهان گردي اگر به طور دقیقی تنظیم و برنامه ریزی شوند و در طرح ها و برنامه های کلی توسعه دولت ها تلفیق شوند ، به طور مؤثرتری می تواند به نتیجه برسد . برنامه ریزی جهان گردي به ویژه به دلایل زیر اهمیت دارد :
1. برخي دولت ها ، نحوه ي صحيح توسعه ي جهانگردي نوين را نمي دانند ، بنابراين یک طرح جهان گردي و برنامه توسعه

پایان نامه
Previous Entries منابع و ماخذ پایان نامه وسعه مدیریت، قانون گذاری، نظام ارزش ها Next Entries منابع و ماخذ پایان نامه استان خراسان، استان مازندران، استان اصفهان