منابع و ماخذ پایان نامه سازمان ملل، اصل عدم مداخله، سازمان ملل متحد، سازمان های غیردولتی

دانلود پایان نامه ارشد

دبیرخانههای آنهاست، اما به وسایل و منابعی که در اختیار کمیسیونهاست نیز بستگی دارد. تامین هزینههای کمیسیونهای ملی بر عهده دولتهای عضو است؛ این وظیفهایاست که با پیوستن به سازمان یونسکو بر عهده میگیرند. 28
یونسکو دارای دفاتر منطقهای نیز میباشد که این دفاتر به عنوان بخشی از دبیرخانه سازمان و به منظور جلوگیری از تمرکز بیش از حد کارها در دبیرخانه مرکزی، در چهار منطقه آسیا – اقیانوسیه (بانکوک)، آفریقا (داکار)، آمریکای لاتین (سانتیاگو) و کشورهای عربی (بیروت) تاسیس شده است. این دفاتر منطقهای در عین برخورداری از استقلال داخلی، تحت نظارت دبیرخانه یونسکو قرار دارند و بر حسب نوع فعالیت و اختیارات خود می توانند دفاتر زیر منطقهای دیگر بهوجود آورند29.
همانطور که ذکر شد، کمیسیونهای ملی به عنوان یک رابط بین سازمان یونسکو و کشورهای عضو، میتوانند باعث ایجاد همکاریها و ارتباطات بین اعضا در سطوح بینالمللی، منطقهای و حتی زیر منطقهای شوند که در نهایت این تعاملات، باعث ایجاد همکاری میان کشورها می شود که این همان غایت نهایی یونسکو است که به صلح بینالمللی خواهد انجامید؛ زیرا از طریق این کمیسیونها، ملتها با فرهنگهای هم آشنا شده و انواع پیماننامههای فرهنگی، اجتماعی، آموزشی بین آنها منعقد می شود که این امر باعث اشاعه فرهنگ صلح و دوستی میان کشورها خواهد شد.
گفتار چهارم: ارتباط با سازمان های غیردولتی
یونسکو در یک نگاه کلی، سازمان های غیردولتی را نمایندگان جامعه مدنی تلقی می کند و افزایش آنها را موجب بارورتر شدن جامعه مدنی برای حرکت در مسیر دموکراسی می داند. اکنون نیز یونسکو با شناخت تاثیر روند جهانی شدن در عرصههای مختلف حیات بشری، میکوشد ضمن انطباق سیاستهای خود با این روند، مشوق حرکت سازمانهای غیردولتی بهسوی چندگانه پذیری و بینالمللی شدن باشد وبههمین دلیل، همکاری با سازمان های غیردولتی بینالمللی را در اولویت قرار دادهاست. در میان مؤسسات تخصصی سازمان مللمتحد، یونسکو گرمترین استقبال را برای همکاری با سازمانهای غیردولتی بهعمل آوردهاست. احتمالا مهمترین علت این گستردگی روابط و همکاریها، وسیع بودن حوزههای تحت صلاحیت یونسکو در مقایسه با سایر مؤسسات تخصصی سازمان ملل متحد است. طبق آماری که در ژوئن 2003 بهعمل آمده، یونسکو با بیش از 344 سازمان غیردولتی رابطه رسمی دارد. هرچند که تعداد بیشتری از این سازمانها دارای روابط ناپایدار با سازمان یونسکو هستند.
اهداف سازمان های غیردولتی بینالمللی در حقیقت دنبال کننده مقاصد سازمانهای بین دولتی و حتی حکومتهاست. با توجه به پیچیدگیهای زندگی امروزی، این سازمانها همچون ابزار جهانی موثری ایفای نقش نمودهاند؛ چرا که زندگی امروزه وجود تخصصهای مختلف و جدید را ایجاب میکند. بدون شک، تاسیس و گسترش سازمانهای بینالمللی غیردولتی، که روز به روز هم تعدادشان رو به افزایش است، بیانگر تاثیر بهسزای آنها در جامعه بینالملل عصر حاضر است. این سازمانها با فعالیتهایی که در جهت ارضای منافع جامعه بینالمللی انجام دادهاند، با ایجاد روحیه تفاهم و همکاری بینالمللی، بهطور مستقیم یا غیرمستقیم در میان مردم نقش مثبتی داشتهاند.30 همکاری دوجانبه یونسکو با سازمانهای غیردولتی، منافع و آثار مثبت متقابلی را برای طرفین به ارمغان میآورد. از طریق این همکاری، از یک طرف یونسکو از مشاوره فنی و اطلاعات این سازمانها بهرهمند میشود و از طرف دیگر، سازمانهای غیردولتی ضمن استفاده از اسناد و اطلاعات یونسکو، مجرایی برای معرفی برنامههای خود در سطح بینالمللی مییابند. از نظر یونسکو، این سازمانها اصولا بر اساس یک توافق غیردولتی میان چند شخصیت حقیقی و یا حقوقی تاسیس میشوند و از لحاظ نظام اداری کشور متبوع، بودجه و تشکیلات، بخشی از دستگاه دولتی محسوب نمیشود. از سوی دیگر، این سازمانها باید ماهیت غیرانتفاعی داشته باشند، هرچند که چنین ماهیتی آنها را از کسب درآمدهای محدود برای اداره تشکیلات باز نمیدارد.
طبق ماده 11 اساسنامه یونسکو، سازمان میتواند با دیگر موسسات تخصصی بیندولتی با وظایف و فعالیتهای همسان با خود همکاری نماید. به این منظور، دبیرکل می تواند زیر نظر شورای اجرایی، روابط عینی با این سازمانها و نهادها برقرار کند و کمیسیونهای مرکبی را که برای همکاری مفید و لازم به نظر میرسد، تشکیل دهد و هر قراردادی را که لازم بداند با این سازمانها و موسسات منعقد نماید. با توجه به اینکه ترغیب همکاریهای بینالمللی به منظور نیل به صلح جهانی از اولویتهای اصلی یونسکو میباشد، این سازمان همکاریهای مستقیم با سازمانهای غیردولتی با ماهیت بینالمللی و یا حداقل با کارکرد بینالمللی را در اولویت قرار می دهد و همکاری با سازمانهای غیردولتی ملی را عمدتا از مجاری کمیسیونهای ملی کشورهای عضو و یا دفاتر خارج از مقر یونسکو توصیه می کند. 31
یونسکو با سازمانهای غیردولتی که ماهیت بینالمللی دارند در دو سطح روابط رسمی و روابط عملیاتی و کاری ارتباط برقرار می کند:
1- سطح روابط رسمی
روابط رسمی برای یک دوره شش ساله قابل تمدید برقرار میشود و سازمانی که در این سطح قرار است با وی ارتباط برقرار شود باید حوزه فعالیتش در ارتباط با یک یا چند حوزه تحت صلاحیت یونسکو باشد و تمایل خود به مشارکت موثر در تحقق اهداف یونسکو، منطبق با اصول مندرج در اساسنامه یونسکو، را ابراز دارد. همچنین بایستی ضمن احترام به هویتهای فرهنگی ملل مختلف، فعالیتهایی را در سطح بینالمللی با روحیه دگرپذیری و همبستگی و برای منافع بشریت به انجام رساند. این گونه سازمانها باید یک گروه به هم پیوسته و منسجمی را گرد هم آورد، به نحوی که این گروه به شکلی آشکار و نمایان، متعهد به تعقیب اهداف سازمان خود باشند.
2-سطح روابط عملیاتی و کاری
یونسکو می تواند منوط به صلاحدید دبیرکل یونسکو، با برخی از سازمانهای غیردولتی در چارچوب نوعی روابط عملیاتی همکاری کند. این نوع روابط به یونسکو اجازه می دهد تا در هر سازمانی از جامعه مدنی که در حوزههای ذیصلاح یونسکو فعالیت می کنند، شرکایی انعطافپذیر و پویایی داشته باشد و از امکانات و ظرفیتهای عملیاتی و همچنین شبکههای توزیع اطلاعات آنها استفاده نماید. این نوع روابط به ظهور سازمانهایی که جامعه مدنی را نمایندگی میکنند، کمک میکند و موجب مطرح شدن آنها در سطح بینالمللی به ویژه در مناطقی که این سازمانها حالتی شکننده و منزوی دارند، می شود.32 یونسکو می تواند اعتبارات و امکاناتی را با اشکال مختلف به سازمانهای قادر به همیاری برای تحقق اهداف یونسکو اختصاص دهد. این کمکها میتوانند به صورت پرداخت بر مبنای انعقاد قرارداد کاری و یا طرحهای مشارکتی ارائه گردد، یا حالت یارانهای داشته باشد. آنچه مهم است ایناست که این کمکها عمدتا به برنامهها فعالیتهایی اختصاص مییابد که از جمله اولویتهای یونسکو محسوب شوند و یا حداقل مکمل برنامهها و فعالیتهای یونسکو تلقی شوند. 33
بهطور کلی، هدف یونسکو از ایجاد رابطه و همکاری با سازمان های غیردولتی بینالمللی، افزایش ارتباط و همکاری بین ملتها در سطح بینالمللی جهت نیل به هدف اصلی خود که حفاظت از صلح و امنیت بینالمللی است، میباشد؛ چراکه از طریق این سازمانها میتواند باعث همکاری و ایجاد ارتباط میان کشورهای مختلف و از این طریق باعث نزدیکی و اتحاد هرچه بیشتر میان آنها گردد. همکاری و ارتباط کشورها به خصوص در زمینههای تحت صلاحیت یونسکو باعث تشکیل زنجیره مستحکمی میان آنها خواهد شد که به راحتی گسستنی نخواهد بود.
مبحث دوم: چالشهاي سازمان يونسكو
اگرچه یونسکو ذاتا سازمانی مستقل محسوب میشود، با این حال با محدودیتهایی روبرو میشود که ریشه در حاکمیت دول عضو دارد. بر این اساس تفاهم یا عدم تفاهم با دول عضو، تنها معیار موفقیت یا ناکامی سازمان در رسیدن به اهداف و انجام وظایفش قلمداد میشود. سازمان يونسكو كه داراي آرماني ايدهآل، یعنی حفظ صلح و امنیت بینالمللی از طریق آموزش، افزایش آگاهی و همکاری ملتها میباشد، در اجراي اهداف خويش به واسطه مسائلي همچون اصل عدم مداخله، فقر توسعه فرهنگي، فقدان فرهنگ دموكراسي و مسائلي از اين قبيل دچار مشكل ميشود كه در این مبحث به بررسي آنها ميپردازيم:
گفتار اول: اصل عدم مداخله
موضوع دخالت در امور داخلي ديگر كشورها تا پيش از تصويب منشور ملل متحد، از جمله موضوعاتي بود كه با توجه به آزادي عمل كشورها در توسل به زور و آغاز جنگ با ديگران، ممنوعيت و محدوديت عام و مشخصي نداشت. لذا دخالت يا عدم دخالت در امور داخلي ديگران تابع اراده، خواست، منافع و قدرت كشور مداخلهگر از يك سو و مانع و قدرت كشور هدف مداخله از سوي ديگر بود. سواي از اين چارچوب، تنها ملاك موجود، قراردادها، پيمانها و معاهدات دو جانبهاي بود كه در زمينههايي چون عدم تعرض، دوستي و اتحاد ميان كشورها منعقد ميگرديد و بعضا در دورهاي كوتاه، موجبات عدم دخالت دولتها در امور داخلي يكديگر را فراهم ميآورد. 34 اصل عدم مداخله در سياست داخلي ديگر كشورها، يكي از اصول اعتقادي حكومتها، پژوهشگران و سازمانهاي بينالمللي است. 35 با تصويب منشور ملل متحد براي نخستين بار ممنوعيت دخالت در امور داخلي ساير كشورها صريحا مورد اشاره قرار گرفت. متعاقب اين موضوع، مجمع عمومي سازمان ملل متحد نيز طي قطعنامهها و اعلاميههاي متعدد، بر لزوم رعايت اين اصل تاكيد كرد. با توجه به اینکه یونسکو یک مرجع بشری در حیطه وسیع آموزشی، علمی و فرهنگی میباشد، این یک امر عادی است که از نائل آمدن به تمام اهداف خود قاصر باشد؛ زیرا این اهداف به اندازه تواناییهای خلاق ذهن بشری نامحدود است. اما اگر یونسکو به نحو مناسبی، به عنوان وسیلهای محسوب شود که بهواسطه آن مردم بتوانند از طریق دولتهایشان روی اهداف با اهمیت زیاد، توافق یابند و سپس راهنمای عملی حصول به این اهداف مشترک را مورد تدبیر قرار دهند، شایسته رسیدن به اهدافش میباشد. 36 در این خصوص اصل عدم مداخله یکی از مواردی است که مردم میبایست در مورد اهداف اساسی، جهت پیشرفت و ترقی کشور و جامعهشان، از میان بردارند.
به طور كلي، مبنا و شالوده اصل عدم مداخله را بايد در اصول حاكميت، تساوی كشورها و عناصر به وجود آورنده نظم حقوقي بين المللي جستجو كرد. اصولا شناسايي اصل حاكميت به معني استقلال و آزادي كشورها از هر گونه سلطه خارجي در تعيين سياستهاي داخلي و خارجي خويش و تساوي كشورها بر طبق قانون است که مجاز بودن مداخلات طرفهاي ثالث را منتفي مي كند. با اين حال، قلمرو قاعده ممنوعيت مداخله در امور داخلي كشورها از سوي ساير كشورها و سازمانهاي بينالمللي، هنوز از جمله موضوعات جنجال برانگيز بهشمار ميرود. تفاسير متفاوت و مختلفي از منشور سازمان ملل متحد كه يك معاهده و موافقتنامه همگاني و جهاني است صورت ميگيرد و كشورها، دولتها و حقوقدانان مختلف، برداشتها و تفاسير مختلفي از منشور ارائه میدهند. به طور كلي هر يك بر اساس منافع و مصالح خود تفسير ميكنند كه اين امر ميتواند بر پيچيدگي و وخامت اوضاع بيفزايد و موجب مداخله بعضي كشورها و سازمانها در امور كشورهاي ديگر شود. عدهاي با تفسير موسع منشور سازمان ملل متحد درصدد هستند تا اختيارات و وظايف وسيعي را به سازمان ملل متحد و بالاخص شوراي امنيت دهند تا در همه امور بينالمللي دخالت كند كه اينها بيشتر كشورهاي بزرگ هستند. در مقابل بعضيها با تفسير مضیق منشور سازمان ملل متحد درصدد هستند كه اختيارات و وظايف محدودي كه دقيقا در منشور قيد شده را به اين سازمان بدهند تا در همه امور جهاني و امور داخلي كشورها به هر بهانهاي مداخله صورت نگيرد.37 با اين حساب، پذيرش تفسير مضيق و محدود از قلمرو و اصل عدم مداخله منجر به اين ميگردد كه اگر نه به شكل عام، حداقل تحت شرايط و اوضاع و احوال معين كه به خوبي توصيف و مشخص شده باشد، جايي را براي مداخلات بين المللي در امور داخلي كشورها در نظر بگيريم. اما توصيف

پایان نامه
Previous Entries منابع و ماخذ پایان نامه دانشگاهها، گفتگوی تمدنها، سازمان ملل، نقش ارتباطی Next Entries منابع و ماخذ پایان نامه سازمان ملل، توسعه فرهنگی، سازمان ملل متحد، منشور ملل متحد