منابع و ماخذ پایان نامه بهای تمام شده

دانلود پایان نامه ارشد

فعاليتهايي از ساير فعاليتها بيشتر مورد نياز است؟ براي انجام فعاليتها كدام نوع از منابع بيشتر مورد نياز است؟ و چه راهها و فرصتهايي براي كاهش هزينه ها وجود دارد؟ بديهي است جواب به سوالات فوق با اتكا به مدل مقدماتی سيستم ABC امكان پذير نيست، چون مدل مقدماتی بيشتر روي صحت هزينه ها تاكيد دارد و اطلاعات لازم را در مورد بهبود فعاليتها را فراهم نمي كند.
2-12-2-اطلاعات درباره استفاده كنندگان از خدمات
ديدگاه دو بعدي ABC، اطلاعات مهمي درباره استفاده كنندگان از خدمات فراهم مي كند. از آنجا كه ABCعلاوه بر هزينه هاي داخل سازمان، هزينه هاي جانبي ارائه خدمات را در محاسبه بهاي تمام شده در نظر مي گيرد، بنابراين قادر به تعيين دقيق بهاي تمام شده خدمات مي باشد. در حالي كه سيستمهاي سنتي بدليل عدم توجه به اين هزينه ها در محاسبه بهاي تمام شده بطور دقيق عمل نمی کنند.
3-12-2-اطلاعات در مورد فعاليتهاي غير عملياتي
سيستم هاي هزينه يابي سنتي، فقط به هزينه هاي ايجاد شده در چارچوب فيزيكي سازمان و يا هزينه های عملياتی توجه مي كند و صرفاً اين هزينه ها را در محاسبه بهاي تمام شده منظور مي كنند. اما در سيستم ABC، استفاده كنندگان از خدمات و تامين كنندگان منابع، اگرچه بطور فيزيكي خارج سازمان واقع شده اند، اما جزئي از سازمان محسوب شده و بخشي از فعاليتها در راستاي حمايت از آنها انجام مي شود. بنابراين، اين هزينه ها را در محاسبه هزينه هاي تمامشده خدمات در نظر می گيرند. درحاليكه درسيستم هاي سنتي،اين هزينه ها يا اصلا شناسايي نمی شوند و يا در صورت شناسايي در محاسبه بهای تمام شده منظور نمی شوند. مدل مقدماتیABC نيز هيچ گونه اطلاعاتي را در مورد اين هزينه ها در اختيار تصميم گيرندگان قرار نمي دهد.
13-2 ديدگاه فرآيندي مدل ABC
در قسمت افقي شكل(3-1)ديدگاه فرآيندي مدل ABC نشان داده شده است. اين ديدگاه فراهم كننده اطلاعات درباره كارهاي انجام شده در يك فعاليت و روابط آن با ديگر فعاليتها است. بطوريكه، فعاليتهاي لازم جهت رسيدن به هدف هزينه( ارائه خدمات) به صورت زنجيره اي از فعاليتها18 براي رسيدن به هدف هزينه داراي ارتباط هستند.
شكل (3-3 )مجموعه اي از فعاليتها كه با هم براي انجام يك هدف در ارتباط هستند را نشان مي دهد.
در اين شكل هرفعاليت داراي محرك هزينه و معياراندازه گيري عملكرد مربوط به خود است. فعاليتها با هم داراي ارتباط هستند، بطوري كه هر فعاليت روي عملكرد فعاليت بعدي تاثير مي گذارد. اين تاثير بوسيله معيار سنجش عملكرد محاسبه مي شود. معيارهاي سنجش عملكرد، موجب ايجاد محرك هزينه براي فعاليت بعدي خواهد بود.

شكل شماره)3-3 (ارتباط دروني فعاليتها در سيستمABC و چگونگي تاثير معيارهاي عملكرد بر محرك هزينه
منبع:(Hilton,Maher & Selt”Cost Management”Mc Grawhill,2000
1-13-2-محرک هزينه 19
مبناي هزينه، عوامل علّي تعيين كننده هزينه منابع مورد نياز براي انجام فعاليتها می باشد. شناخت محرکهای هزينه بدليل اينكه باعث شناسايي فرصتهاي بهبود در فعاليتها مي شود، بسيار مفيد است.
2-13-2-سنجش عملكرد
سنجش عملكرد، بيان كننده كارهاي انجام شده و نتايج دست يافته در يك فعاليت است. اين معيار نشان مي دهد كه چگونه يك فعاليت انجام شده است و تا چه اندازه در برآوردن نيازهاي استفاده كنندگان داخل وخارج از سازمان موثر بوده است. معيارهاي سنجش عملكرد شامل نتايج دست يافته، كارآيي فعاليت، زمان و كيفيت انجام فعاليتهامي باشد. در اندازه گيري نتايج وكارآيي فعاليت از معيار تعيين حجم خروجيها(ستانده) به ورودي(داده) استفاده مي گردد. در اندازه گيري زمان انجام فعاليت، از معيار مقايسه زمان واقعي با زمان تعيين شده، و در اندازه گيري كيفيت، از موثر بودن نتايج دست يافته و ميزان رضايت دريافت كنندگان خدمت،استفاده مي گردد.

14-2- اجزاء تشكل دهنده مدل ABC
بدليل اهميت ديدگاههاي طرح شده در مورد سيستم ABC، در اين قسمت اجزاء تشكيل دهنده اين سيستم و چگونگي ارتباط آنها بر حسب ديدگاه تخصيص هزينه و ديدگاه فرآيندي مطرح می شود.
1-14-2-اجزا ديدگاه تخصيص هزينه
روش تخصيص هزينه بيان كننده جنبه اقتصادي ازفعاليتهاي سازماني است. استفاده از اين روش منجر به ايجاد اطلاعات مفيدي براي تصميمات كليدي در سازمان مي شود. بكارگيري اين ديدگاه از سيستم ABC مستلزم معرفي و شناسايي عناصر تشكيلدهنده آن مي باشد. شكل شماره(3-4)، عناصر تشكيل دهنده ديد گاه تخصيص هزينه را نشان مي دهد. اين عناصر عبارتند از:
1- منابع 5- حوزه هزينه فعاليت
2- محرك منابع 6 – مركز فعاليت
3 – عناصر هزينه 7 – محرك فعاليت
4- فعاليتها 8-هدف هزينه
براي درك بهتر عناصر تشكيل دهنده اين ديدگاه و مكانيزم عملكرد آن، به تشريح اين عناصر مي پردازيم.
1-14-2-منابع20
منابع عناصر اقتصادي است كه جهت انجام فعاليتها مصرف مي گردد. آنها در واقع منشاء ايجاد هزينه هستند. منابع در بخش آموزشی و سيستم دانشگاه شامل اساتيد و اعضای هيئت علمی، کارکنان و نيروهای بخشهای مختلف، آزمايشگاهها، کارگاههای آموزشی وغيره است.
2-14-2-محرك منابع 21
محرك منابع ايجاد كننده ارتباط بين منابع و فعاليتها است. و با استفاده ازآن، منابع موجود در هر قسمت به فعاليتها تسهيم مي شود. در سيستم ABC تعيين محرك منابع براي تسهيم هزينه ها، يك امر مهم و اساسي است. به عنوان مثال براي تسهيم هزينه هاي بخش رایولوؤی مي توان از مبنای “تعداد تخت روز”استفاده کرد.
3-14-2-عنصر هزينه 22
عنصر هزينه كوچكترين جزء تشكيل دهنده يك فعاليت است و تعيين كننده منابعي است كه توسط هر فعاليت مصرف مي شود. يك فعاليت ممكن است از عناصر هزينه متفاوتي تشكيل شده باشد.شناخت عناصر تشكيل دهنده يك فعاليت مي تواند كمك زيادي به بهبود و كارآيي فعاليتها از طريق حذف فعاليتها و عناصر هزينه اضافي فراهم كند.

شكل شماره(3-4) اجزاء تشكيل دهنده ديدگاه دوبعدي سيستم ABC
منبع:(Turny,P”Activity Based Costing”Kogan Page,1997)
4-14-2-فعاليتها23
فعاليتها اجزاء تشكيل دهنده كار مي باشند و در واقع هر سازمان از مجموعه ای از فعاليتها تشکيل شده است. در سيستم ABC، فعاليتها با مصرف منابع باعث دستيابي به هدف هزينه مي شوند. فعاليتها در سازمانها ممكن است با هم متفاوت باشند. اين تفاوت عمدتا ناشي از تنوع وظايف و ماموريتهای سازمان، ميزان استفاده و كاربردهاي تكنولوژي، اندازه سازمان و روش آن مي باشد.در سازمانهاي بزرگ، ممكن است براي انجام هر فعاليت يك واحد جداگانه تعريف گردد، اما در سازمانهاي كوچك ممكن است فعاليتها ادغام گردد و يك فعاليت واحد را تشكيل دهند. روش و ديدگاه سازمانها نيز در تعيين نوع فعاليتها و اندازه آن موثر مي باشد.
بنابراين بكارگيري ديدگاههاي متفاوت، نياز به فعاليتهاي خاص آن را ايجاب مي كند. با اين توضيح مي توان نتيجه گرفت كه:
1- فعاليتها از يك سازمان تا سازمان ديگري با هم متفاوت است، چون آنها ممكن است از نظر ماموريت، اندازه، تكنولوژي و روش با هم متفاوت باشند.
2- فعاليتها در سازمانهاي بزرگ در داخل وظايف تعريف شده که دارای شرح شغلهای مدون و از قبل تعيين شده، گروه بندي شده اند، در حاليكه در سازمانهاي كوچك در سازمان پراكند می باشند و يک فرد ممکن است چندين فعاليت را با هم انجام دهد.
3- فعاليتها در سازمانهاي جديد وپيشرفته در داخل كار گنجانده شده است و انجام آن به كاركنان خطي واگذار مي شود. اما در سازمانهاي سنتي براي انجام هر فعاليت يك شغل تعريف شده، وجود دارد و معمولا برای انجام آن يک فرد خاص انتخاب شده و آموزش می بيند.
5-14-2-حوزه هزينه 24
حوزه هزينه، نشان دهنده مجموع هزينه عناصر تشكيل دهنده براي انجام يك فعاليت است. عناصر موجود در حوزه هزينه هدايت كننده فعاليتهاي جزئي براي انجام فعاليت اصلي است. جمع آوري عناصر هزينه در يك حوزه فعاليت اين امكان را فراهم مي كند، كه حوزه هايي كه هزينه بالاتري دارند در اولويت بهبود روش جهت كاهش هزينه ها قرار گيرند. چون فعاليتهاي با حوزه هزينه بيشتر، فرصتهاي بالقوه زيادتري براي كاهش هزينه ها نسبت به فعاليتهاي با حوزه هزينه كمتر دارند.
6-14-2-مركز فعاليت 25
جمع آوري و گروه بندي وظايف مربوط و مشابه به هم در قالب يك فعاليت اصلي، بطوري كه آن فعاليت اطلاعاتي را راجع به هزينه ها، منابع مصرف شده، عملكردها و جريان كار را نشان دهد، مركز فعاليت گفته می شود. هدف از ايجاد مراكز فعاليت، فراهم كردن اطلاعاتي است كه مديريت به واسطه آن قادر به كنترل فعاليتها و فرآيندها باشد. براي اين منظور هر مرکز فعاليت بايد بتواند اطلاعات مرتبط با هم را طبقه بندي نموده و در اختيار مديريت قرار دهد، از جمله:
-چه كارهايي در هر مركز فعاليت بايد انجام شود؟
– چه فعاليتهايي بيشترين منابع را در مركز فعاليت مصرف مي كنند؟
– چه فعاليتهايي داراي ضايعات است و كدام يك را مي توان حذف و يا كاهش داد؟
7-14-2-محرك فعاليت26
محرك فعاليت عامل تخصيص فعاليتها به هدف هزينه است. اين معيار فعاليتهايي را كه براي ارائه خدمات از ابتداي فرآيند تا انتها لازم است را اندازه گيري مي كند. بديهي است زماني يك خدمت به طور صحيح قيمت گذاري مي شود كه محرك فعاليتها ميزان استفاده هر فعاليت ويا خدمت را از منابع مصرف شده را به درستي محاسبه كنند. از آنجا كه جهت ارائه خدمات نياز به فعاليتهاي گوناگون مي باشد بنابراين، براي سنجش ميزان مصرف هر كدام از خدمات ارائه شده از فعاليتها نياز به بكارگيري محرك فعاليت هاي مختلف مي باشد تا قادر به نشان دادن ميزان استفاده از منابع و امكانات باشد.
8-14-2-هدف هزينه 27
هدف هزينه آخرين مرحله در فرآيند ديدگاه تخصيص هزينه در سيستم ABCاست و در واقع نقطه شروعي براي آغاز ساير فعاليتها مي باشد. هدف هزينه مسبب مصرف منابع و فعاليتها در سازمان است كه براي ارائه خدمات و يا خروجيهای هر سازمان ايجاد مي شود. هدف هزينه فراهم كننده اطلاعات اساسي و مهمي درباره خدمات ارائه شده است.
15-2مكانيزم عملكرد عناصر سيستمABC در ديدگاه تخصيص هزينه
روش تخصيص هزينه در ABC نشان دهنده جريان هزينه ها از منابع به فعاليتها و از فعاليتها به طرف هدف هزينه است. براي اين منظور از مبناهاي منابع، براي تخصيص منابع به فعاليتها و از مبناهاي فعاليت براي تسهيم هزينه هاي هر فعاليت، به هدف هزينه استفاده مي شود. در نتيجه اين روش اطلاعات مفيدي را براي بهبود عملكرد بخشهاي مختلف سازمان در اختيار مديريت قرار مي دهد. جهت درك بيشتر چگونگي ارتباط اجزاء ديدگاه تخصيص هزينه در مدل ABC، مكانيزم ارتباط آنها جهت دستيابي به هدف هزينه تشريح مي گردد.
اولين عنصر در روش تخصيص هزينه، “منابع” است. منابع عناصر اقتصادي است كه برای رسيدن به هدف هزينه مصرف مي شوند و در واقع منشاء هزينه مي باشند. منابع در يك سازمان بر اساس محرك مربوط به آن، به فعاليتها تخصيص داده مي شوند و در داخل فعاليتها جريان مي يابند و فعاليتها باعث انجام كارها مي شوند. جهت انجام بهتر كارها و سازماندهي آنها، فعاليتهاي مرتبطبا هم در داخل يك مركز فعاليت قرار مي گيرند. مركز فعاليت در واقع خوشه اي از فعاليتهاي مرتبط با هم استكه” بر حسب وظايف و يا فرآيند مشابه دسته بندي مي شود. براي تخصيص منابع به فعاليتها از محرك منابع استفادهمي شود. منابعي كه به فعاليتها تخصيص داده مي شود، داراي هزينه است كه به تک تک اجزاء هزينه “عنصر هزينه” مي گويند. عناصر هزينه يك فعاليت، تشكيل دهنده هزينه های حوزه آن فعاليت است و حوزه هزينه نيز نشان دهنده كل هزينه هاي مربوط به يك فعاليت می باشد. هزينه هر حوزه فعاليت از طريق محرك هزينه (محرك فعاليت) به هدف هزينه تسهيم مي گردد. هدف هزينه در واقع دليل انجام كار و يا فعاليت در سازمان است.در شکل شماره(3-5)اين ارتباط به وضوح نشان داده شده است.

پایان نامه
Previous Entries منابع و ماخذ پایان نامه بهای تمام شده Next Entries منابع و ماخذ پایان نامه بهای تمام شده، سلسله مراتب، نمودار سازمانی