منابع مقاله درمورد هیدرولوژی

دانلود پایان نامه ارشد

مصالح آنها بوده كه از نظر بافت و ساختمان هيچگونه استحكامي ندارند و در اثر عوامل جابجايي رسوب كه در اين آبخيز عمدتاً آب و برف و بهمن مي‌باشند به سادگي قابل حمل مي‌باشند. بديهي است رخساره‌هايي كه از واحدهاي سنگي سخت تشكيل شده‌اند كمترين مقدار رسوبزايي را دارند. بر اين پايه رخساره‌هاي MIO، HIO، MRO، MIom، Mrom به ترتيب كمترين مقدار رسوبزايي و رخساره‌هاي MRC، Hiom، HRC، DTHD داراي رسوبزايي متوسط خواهند بود. همانطور كه ملاحظه مي‌شود بر مبناي تقسيم‌بندي فوق حدود 8578 هكتار از رخساره‌ها استعداد رسوبزايي متوسط و 5325 هكتار از رخساره‌ها استعداد رسوبزايي كم دارند. عمليات مديريتي و بيولوژيك بر روي رخساره‌هايي با رسوبزايي زياد و متوسط همراه با حفاظت قرق راه‌حل اساسي در كنترل فرسايش و رسوب در حوضه مي‌باشد.

3-10- تعيين شيب خالص، ناخالص وشيب متوسط وزني آبراهه
از آنجائيكه قدرت تخريبي رودها بستگي به سرعت جريان آب دارد و آن نيز به نوبه خود به شيب رود وابسته است، دانستن شيب نقاط مختلف رودها مي تواند تصوير روشني از قدرت تخريبي رودها را درنقاط مختلف مسير آن دراختيار بگذارد.

3-10-1- شيب خالص آبراهه
به منظور برآورد شيب خالص آبراهه مساحت زير پروفيل طولي را به طول مسير آبراهه تقسيم كرده و عدد حاصل را دو برابر و برروي محور ارتفاع، اين عدد جديد را پيدا كرده و پس از رسم خط شيب، تانژانت زاويه بدست آمده را محاسبه مي نمايند. يا به عبارت ديگر شيب خالص عبارت از تانژانت زاويه مثلثي است كه سطح آن برابر سطح زيرمنــحني پروفيل طولي رودخانه و قاعده آن برابر طول كلي رودخانه است و به روش زير محاسبه مي گردد.

:S سطح معادل زيرمنحني طولي رودخانه (Km2)
:aارتفاع مثلث قائم‌الزاويه‌اي كه سطح آن برابر S است. (Km)
:bطول افقي رودخانه بين دو نقطه درپست ترين وبلندترين نقطه به (Km)
3-10-2- شيب ناخالص آبراهه
شيب ناخالص آبراهه عبارت است از نسبت اختلاف ارتفاع بين دو نقطه خروجي حوضه و بلندترين نقطه حوضه به فاصله بين آنها، خط شيب ناخالص از متصل كردن نقطه ابتدايي و انتهايي آبراهه بدست مي‌آيد. براي بدست آوردن شيب ناخالص آبراهه مي توان اختلاف ارتفاع آبراهه دردو نقطه ابتدايي وانتهايي را برطول آبراهه تقسيم نمود. اين عمل در فرمول زير آورده شده است.

:S شيب ناخالص آبراهه به درصد
: H اختلاف ارتفاع بين سرچشمه وخروجي (Km)
:L طول كل آبراهه (Km)

3-10-3- شيب متوسط وزني آبراهه
جهت محاسبه شيب متوسط وزني از رابطه زير استفاده مي شود:

: شيب متوسط وزني (درصد)
:Si شيب قسمتي از مسير كه بطور يكنواخت باشد و طول آن درنظر گرفته مي‌شود. (درصد)
:Li طول آبراهه هر يك از اجزاء Si (Km)
:L طول كل آبراهه يا رودخانه (Km)
نتايج حاصل از محاسبات و برآوردهاي انجام شده در مورد شيب خالص وناخالص وشيب متوسط وزني آبراهه اصلي درهريك از زيرحوضه ها به شرح ذيل مي باشد.

جدول شماره 3-3 شيب خالص، ناخالص و متوسط وزني آبراهه اصلي در هر زيرحوضه
شماره واحد كاري
طول آبراهه اصلي(Km)
شيب خالص %
شيب ناخالص %
شيب متوسط وزني %
G1
3. 53
24. 2
22. 1
22. 09
1-G2
4. 16
12. 5
14. 4
14. 41
2-G2
4. 50
9. 8
13. 3
13. 32
3-G2
4. 98
9. 9
10
10. 04
4-G2
5. 20
10. 2
16. 9
16. 92
5-G2
10. 36
9. 2
11
11
6-G2
4. 06
18. 6
25. 1
25. 09
7-G2
6. 69
13. 2
16. 4
16. 44
8-G2
7. 71
9. 3
11. 7
11. 66
int-G2
9. 14
4. 3
3. 9
3. 94
G2
19. 50
5. 4
7. 6
7. 57
1-G3
3. 61
19. 6
28. 2
28. 22
2-G3
3. 70
18. 8
20. 5
20. 52
3-G3
5. 79
9. 3
15. 2
15. 19
4-G3
3. 11
14. 6
19. 3
19. 25
5-G3
3. 36
20. 5
17. 2
17. 21
int-G3
4. 85
3. 6
4. 1
4. 12
G3
10. 65
5. 3
10
9. 95
Int-G
13. 52
2. 3
2. 7
2. 66
كل حوضه
33. 02
3. 5
5. 5
5. 51

در بخش ضمائم اطلاعات پروفيل طولي آبراهه‌ها به تفكيك واحد كاري آورده شده است. نقشه شماره (10) شبكه هيدروگرافي منطقه مورد مطالعه را نمايش مي‌دهد

نقشه 3-1 نقشه شیب

بررسي هیدرولوژی منطقه مورد مطالعه
ايران سرزميني است نسبتا خشك، بطوري كه اگر ميانگين بارندگي سالانه در سطح كره زمين كه حدود 860 ميلي متر تخمين زده مي شود را با متوسط بارندگي سالانه ايران، كه تقريبا‌‌‌‌‌‌ رقمي معادل 240 ميلي متر است، مقايسه كنيم ملاحظه خواهد شد كه مقداربارندگي در ايران حتي كمتر از يك سوم متوسط بارندگي سطح دنياست. علاوه بر اين زمان ريزش نزولات جوي و محل ريزش آن با نيازهاي كشاورزي، كه مصرف كننده اصلي آب است، مطابقت ندارد. در هر صورت بايد قبول كنيم كه خشكي در ايران يك واقعيت اقليمي است و اين ما هستيم كه بايد خود را با آن سازگاري دهيم.
يكي از راههاي سازگاري با خشكي استفاده بهينه از منابع آب است. بايد سعي كرد تا حد امكان از ريزشهاي جوي، جريانهاي سطحي ومنابع زيرزميني به نحو مطلوب استفاده شود واين كار عملي نخواهد بود مگر با شناخت پديده هاي هيدرولوژيكي.
بنا به تعريف ارائه شده از سوي انجمن فدرال علوم وتكنولوژي امريكا در سال 1962، هيدرولوژي علم مطالعه آبهاي زمين، منشاٌ جابجايي، پراكنش آنها، خصوصيات فيزيكي و شيميايي، ارتباط آب با محيط فيزيكي و بيولوژيكي و تاثيرات آن روي فعاليتهاي انساني است. امروزه اين علم در طراحي و طرز عمل سازه هاي هيدرولوژيكي نظير سدهاي ذخيره اي و انحرافي، كانالهاي آبياري و زهكشي و پل، مهندسي رودخانه، كنترل سيلاب، آبخيزداري، جاده سازي و. . . بطورگسترده مورد استفاده قرار مي گيردبدليل نظام سيستماتيكي كه طبيعت دارا مي باشد هر گونه تغييردر بخشهاي آن بر ساير بخشها موثر خواهد بود. به همين لحاظ هر گونه تغييردر نظام طبيعي بايد با شناخت خصوصيات طبيعي همراه باشد. در غير اين صورت ممكن است پس خورهايي (Feed- back) دربرداشته باشد كه ترميم آن امكان پذير نباشد.
كلمه هيدرولوژي از دو كلمه يوناني ( Hydro ) به معني آب و (Logos ) يعني شناخت تشكيل شده است. بر اساس تعريف ارائه شده از سوي انجمن فدرال علوم و تكنولوژي امريكا در سال 1962، هيدرولوژي علم مطالعه آبهاي زمين، منشا’، جابجايي وپراكنش آن ها، خصوصيات فيزيكي و شيميايي، ارتباط آب با محيط فيزيكي و بيولوژيكي و تاثيرات آن روي فعاليت هاي انساني است. چاو (Chow) نيز هيدرولوژي را، علمي تعريف كرده كه آب هاي سطح زمين از نظر فراواني و گردش و پراكنش آنها، خواص شيميايي و فيزيكي و اثرات متقابل بين آنها و محيط، كه شامل رابطه آنها با موجود زنده نيز ميباشد را مورد بررسي قرار مي دهد.
. امروزه اين علم در طراحي و طرز عمل سازه هاي هيدرولوژيكي نظير سدهاي ذخيره اي و انحرافي، كانالهاي آبياري و زهكشي و پل، مهندسي رودخانه، كنترل سيلاب، آبخيزداري، جاده سازي و… بطور گسترده مورد استفاده قرار مي گيرد. جهت بررسی هیدرولوژی حوضه جلیز جند ابتدا مشخصات فيزيوگرافي واحدهاي هيدرولوژيك منطقه مورد مطالعه را مورد اشاره قرار می دهد.
جدول شماره (3-4) : مشخصات فيزيوگرافي واحدهاي هيدرولوژيك منطقه مورد مطالعه
شماره
حوضه
مساحت
(كيلومترمربع )
ارتفاع
متوسط (متر)
ارتفاع
حداقل (متر)
ارتفاع
حداكثر (متر)
شيب
حوضه %
طو ل
آبراهه (KM)
زمان تمركز
(ساعت )
G1
3/415
2809/3
2300
3145
54/2
3/53
0/31
G2-1
4/676
2897/2
2520
3208/5
54/7
4/16
0/42
G2-2
5/56
2946/2
2600
3237
59
4/5
0/46
G2-3
4/04
2944/8
2600
3220
44/4
4/98
0/55
G2-4
6/75
2969/4
2640
3580
45/8
5/2
0/47
G2-5
19/919
3251/3
2640
3804
56/9
10/36
0/94
G2-6
4/268
3074/8
2500
3605
68/1
4/06
0/33
G2-7
9/206
3103/3
2520
3649
58/5
6/69
0/57
G2-8
15/27
3052
2520
3490
55/7
7/71
0/73
G2-int
21/357
2757/1
2300
3348/5
60/3


G2
91/06
3007/6
2300
3804
56/8
19/5
1/76
G3-1
6/043
2866/5
2420
3490
59/8
3/61
0/29
G3-2
6/448
3048/9
2480
3490
67/1
3/7
0/33
G3-3
9/478
2974/6
2480
3410
66/4
5/79
0/53
G3-4
3/402
2813/7
2460
3218
63/6
3/11
0/3
G3-5
3/001
2726/8
2300
2945
43/6
3/36
0/33
G3-i
7/606
2619
2300
3020
56/2


G3
35/979
2858/6
2300
3490
61/1
10/65
0/99
G-int
37/33
2206/8
1960
3940
29/4


كل حوضه
167/786
2793/5
1960
3804
51/6
33/02
2/99

3-11 ـ روش انجام مطالعه (متدولوژي)
در مطالعات هيدرولوژي هر منطقه نياز مي باشد كه از اطلاعات جمع آوري شده توسط ايستگاههاي هيدرومتري استفاده كرد. در اين مطالعه براي تحليل عوامل و فاكتورهاي مورد نياز از ايستگاههاي هيدرومتري موجود در منطقه و روشهاي تجربي مطابق با شرح خدمات ذيل پارامترهاي آبدهي ساليانه، ماهانه و فصلي، دبي هاي حداكثر سالانه در دوره بر گشتهاي مختلف و غيره مورد بررسي قرار گرفتند:
1-بازديد از ايستگاههاي هيدرومتري موجود
2-انتخاب د. وره پايه آماري، تكميل و تطويل آمار
3-برآورد كلي آبدهي واحدهاي فيزيوگرافي
4-استخراج ميزان متوسط آبدهي ماهانه، فصلي و سالانه بطور كلي
5-برآورد شماره منحني ( CN ) واحدها
6-برآورد خصوصيات سيلاب با استفاده از روشهاي استدلالي و هيدروگراف واحد
7-بررسي هيدروگراف جريان و هايتوگراف بارندگي در حوضه
8-تعيين سهم ذوب برف در جريان رودخانه
9-تعيين دبي ويژه واحدهاي فيزيوگرافي
10-تعيين هيدروگراف سيلاب با دوره برگشتهاي 2 ساله تاPMP
11- شناسايي منابع آب موجود در منطقه ( چشمه ها، چاهها، قنوات و. . . )
12- محاسبه بيلان آب سطحي منطقه ( با توجه به اطلاعات و آمار موجود )
13-بررسي امكان توسعه منابع آبي از روشهاي مختلف ( سطوح عايق، حفر چاه و. . . ) در جهت رفع نيازهاي مختلف
14-ارزيابي كيفيت منابع آب حوضه با استانداردهاي كشاورزي، صنعت و شرب
15- بررسي منابع آلاينده منابع آب بر حسب زمان و مكان ارائه تقشه وضعيت
16- بررسي نوع و وضعيت سفره هاي زير زميني منطقه
17- بررسي حفظ و ارتقاء كيفي منابع آب زير زميني
18-ارائه نقشه منابع آب

3-12-جمع آوري آمار و اطلاعات ايستگاه هاي آب سنجي موجود در منطقه
همانطور كه قبلا گفته شد منطقه مورد مطالعه يكي از زير حوضه هاي حوضه آبخيز حبله رود مي باشد كه در داخل و اطراف اين حوضه تعداد 7 ايستگاه هيدرومتري كيلان، فيروزكوه(گور سفيد )، فيروزكوه، نمرود، سيمين دشت (حبله رود) وسيمين دشت دليچايي وجود دارد كه برخي از خصوصيات و موقعيت آنها در جدول شماره (1-4) آمده است و طول دوره آماري آنها و سال هاي داراي آمار در آنها در جدول شماره (1-5) آمده است و همانطوري كه از جدول شماره (1-5 ) مشخص مي باشد طولاني ترين دوره آماري از آن ايستگاه بن كوه و كمترين آن از آن ايستگاه كيلان مي باشد.
از ميان ايستگاه هاي فوق كيلان و فيروزكوه(گور سفيد ) به دليل دوره آماري كوتاه و ايستگاه هاي بن كوه و سيمين دشت (حبله رود) به دليل مساحت بسيار بالا نسبت به منطقه مورد مطالعه غير قابل استفاده مي‎باشند. اما ايستگاه هاي فيروزكوه، نمرود، وسيمين دشت دليچايي مي توانند تا حدودي گوياي شرايط هيدرولوژيكي منطقه مورد مطالعه باشند.

جدول شماره (3-5 ) برخي خصوصيات ايستگاهاي هيدرومتري موجود در اطراف منطقه مورد مطالعه
كد
شناسايي
ارتفاع از سطح
دريا (متر )
مساحت حوضه بالادست
(كيلومتر مربع )
طول
جغرافيايي
عرض
جغرافيايي
نام
ايستگاه
001-47
1280

10-52
32-35
كيلان
003-47
1912
495
46-52
45-35
فيروزكوه(گور سفيد )
07-47
1910
581
46-52
45-35
فيروزكوه
007-47
1810
587
39-52
43-35
نمرود
011-47
1435
2254
31-52
31-35
سيمين دشت (حبله رود )
013-47
1440
344
30-52
32-35
سيمين دشت دليچايي
015-47
1008
3209
25-52
18-35
بن كوه

جدول شماره ( 3-6) :

پایان نامه
Previous Entries منابع مقاله درمورد تغييرات، ژئومورفولوژيكي، فرسايشي Next Entries منابع مقاله درمورد رطوبت نسبی، هیدرولوژی