منابع مقاله درمورد علامه طباطبائى، امام خمینی، جوادی آملی، فلسفه اخلاق

دانلود پایان نامه ارشد

امر قابل توجهی است که در نظر علامه طباطبایی، تمام مراتب علم، از ابتدا در اختیار انسان قرار داده نشدهاند، بلکه انسان همچون مسافری است که هرچه بیشتر در مسیر درست گام بردارد به اصول و مراتب بیشتری از علم، دست خواهد یافت. فینیس نیز در این زمینه تا حدودی با علّامه همگام است امّا با این حال، محدوده سیر و مراحل در نگرش آنها متفاوت است.
3. در رویکرد روانشناختیِ نظریه قانون طبیعی، سه مساله عمده مورد بحث قرار داده شد. مساله اوّل، ناظر به منشأ انگیزه اخلاقی بود که در نظر علامه و فینیس، گرایشها و امیال درونیِ انسان، محرّک انسان بوده و این حرکت، در صورت هماهنگ شدن با هدایتهای عقلانیّت عملی در راستای دست یافتن به غایت یا خیرات پایه، به انگیزه اخلاقی مبدّل میشود. برخلاف علّامه طباطبایی، فینیس بین دلایل عمل تفکیک قائل نشده و خواست را فقط به «میل»1009 محدود کرده است. از سوی دیگر، تفاوت عمده نگرش علامه و فینیس در این جهت، ریشه در جهانبینیِ متفاوت آنها دارد. علّامه بر مبنای قرآن كه حيات آدمى را نامحدود، و سهم اصلى زندگى انسان را به بعد از مرگ مربوط مىداند، مصداق سعادت و فلاح را در ارتباط با حيات اخروى دانسته و انگیزههای انسان برای انجام افعال اخلاقی را در این جهت ترسیم میکند. این در حالی است که فینیس سعادت انسان را در تحقق خیرات پایه در همین دنیا میداند.
مساله دوم ناظر به رهیافت برونگرایانه علامه و فینیس بود که در این زمینه رویکردی همسان در آراء ایشان قابل ملاحظه است. مساله سوّم، بحث خودگرایی یا دیگرگرایی بود که در این رابطه، علّامه اگر چه حب ذات را خصوصیت ذاتی در انسان دانسته، امّا کلّیت آثار ایشان نشان میدهد که عنصر حب ذات، با خودگروی مصطلح و رایج، تناسب چندانی ندارد. رویکرد علامه با فینیس در رابطه با مساله خودگروی در اخلاق، رویکردی نسبتاً مشابه است. اگرچه، تفاوتهایی نیز به جهت تفاوت مبانی و نوع جهانبینی، در بین آنها وجود دارد؛ از جمله تفاوت در معنای «خود» که در نگرش علّامه در یک فرآیند طولی، دائماً در حال تحوّل و تکامل است امّا در نگرش فینیس، در تمام مصادیق، به یک شکل نمود پیدا میکند.
از تمام آنچه در این رساله بر اساس این سه رویکرد عمده بیان شد، پاسخ سوالی که در ابتدای بحث مورد اشاره قرار گرفت روشن می‌گردد. پاسخ مجمل به این سوال، این است که نظریه ارائه شده در آثار علّامه طباطبایی، موجّهتر و قابل دفاعتر و به نظریه ایدهآل قانون طبیعی مورد نظر مولّف، نزدیکتر است. دلیل این مدّعا، وجوه مثبت نظریه علّامه در قبال نظریه فینیس در سه رویکرد عمده وجودشناختی، معرفتشناختی و انگیزشی است که در فصل پایانی به تفصیل مورد تبیین قرار داده شد.

پی نوشت ها:

منابع فارسی:
قرآن کریم
1. آمدى تميمى، عبد الواحد بن محمد، غرر الحكم و درر الكلم، قم: چاپ دوم، 1410 ق.
2. ابوزید، نصر حامد، نقد گفتمان دینی، ترجمه حسن یوسفی اشکوري و محمدجواهرکلام، تهران، یادآوران، 1383.
3. ابوسعيدي، مهدي، حقوق بشر و سير تكاملي آن در غرب، تهران: آسيا، 1343.
4. ادوارد مور، جورج، مبانی اخلاق، ترجمه غلامحسین توکّلی، علی عسگری یزدی، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، 1385.
5. ارسطو، اخلاق نیکوماخوس، ترجمه محمد حسن لطفی، تهران: طرح نو، 1385، ص 138- 140.
6. اسلامی، سید حسن، «اخلاق فضیلتمدار و نسبت آن با اخلاق اسلامی»، پژوهشنامه اخلاق، شماره 1، پاییز 1387، صص 1- 22.
7. انوری، حسن، فرهنگ بزرگ سخن، ج6، تهران: انتشارات سخن، 1381.
8. اوسى، على رمضان، روش علامه طباطبايى در تفسير الميزان، 1جلد، تهران: سازمان تبليغات اسلامي، 1381.
9. برسفورد، فاستر مایکل، خداوندان اندیشه سیاسی، جواد شیخ الاسلامی، تهران: انتشارات علمی فرهنگی، چاپ سوم، ج1، 1380.
10. پالمر، مایکل، مسائل اخلاقی، ترجمه علیرضا آل بویه، تهران: انتشارات سمت، 1389.
11. جمعى از نويسندگان، يادنامه مفسر كبير استاد علامه طباطبائى، 1جلد، شفق، قم، چاپ: اول، 1361.
12. جوادی آملی، عبدالله، تفسیر انسان به انسان، إسراء ، قم: اول ، 1385ه.ش.
13. جوادی آملی، عبدالله، دین شناسی، قم: مرکز نشر اسراء، چاپ اوّل، 1381.
14. جوادی آملی، عبدالله، سرچشمه اندیشه، ج4، تحقیق عبّاس رحیمیان محقق، قم: اسراء، چاپ پنجم، 1386.
15. جوادی آملی، عبدالله، شریعت در آینه معرفت، تحقیق حمید پارسانیا، قم: اسراء، چاپ پنجم، 1386.
16. جوادی آملی، عبدالله، صورت و سیرت انسان در قرآن، قم: اسراء، 1379.
17. جوادی، محسن، «توجیه جاودانگی اصول اخلاقی بر مبنای نظریه اعتباریات از دیدگاه شهید مطهری»، قبسات، شماره 30 و 31، صص 53- 68.
18. حسینی طهرانی، سید محمد حسین، مهر تابان (طبع قديم)، 1جلد، قم: باقرالعلوم عليه السلام، 1425ه.ق.
19. حقانى، حسين، شرح نهاية الحكمة علامه طباطبائى (ره)، 2جلد، تهران: دانشگاه الزهراء (س)، چاپ اول، 1378.
20. حنفی، حسن، «تاریخمندی دانش کلام»، ترجمه محمدمهدي خلجی، فصلنامه نقد و نظر، ش9، ص 37- 57.
21. خزاعی، زهرا، اخلاق فضیلت، تهران: انتشارات حکمت، 1389.
22. دومين كنگره فرهنگى به مناسبت سالگرد رحلت مرحوم علامه محمدحسين طباطبائى، دومين يادنامه علامه طباطبائى، 1جلد، تهران: انجمن اسلامي حكمت و فلسفه اسلامي، چاپ اول، 1363.
23. دهقانی، محسن، فروغ حكمت: ترجمه و شرح نهاية الحكمه، 3جلد، قم: بوستان كتاب، چاپ اول، 1388.
24. رسول زاده، عباس و جواد باغبانی، شناخت مسیحیت، قم: انتشارت موسسه امام خمینی، 1391.
25. ریسونی، احمد، اهداف دین از دیدگاه شاطبی، ترجمه محمد علی ابهری و سید حسن اسلامی، قم: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، 1379.
26. ژیلسون، اتین، تومیسم؛ درآمدی بر فلسفه قدیس آکوئینی، ترجمه سید ضیاءالدین دهشیری، تهران: موسسه انتشارات حکمت، چاپ اول، 1384.
27. سبحانی، جعفر، حسن و قبح عقلی یا پایه های اخلاق جاودان، به کوشش علی ربانی گلپایگانی، تهران، پژوهشگاه علوم انسانی، 1377.
28. سبحاني، جعفر، فرهنگ عقاید و مذاهب اسلامی، ج2و 4، قم: موسسه امام صادق، 1378.
29. سعیدی، حسن و محمدرضا محمدی طیب، «بررسی فطرت با تکیه بر تفسیر المیزان»، آینه معرفت، شماره 20، 1388، صص 49- 70.
30. سید الشریف الرضی، نهج‏البلاغة، تصحیح: صبحی‌صالح، تهران: دارالکتب الاسلامیه، 1375.
31. شاكر، كمال مصطفى، ترجمه خلاصه تفسير الميزان، ج3 و 4، تهران: اسلام، چاپ سوم، 1384.
32. شجاعي، محمد صادق، ديدگاه هاي روان شناختي آيت الله مصباح يزدي، قم: موسسه امام خمینی، 1386.
33. شريعتى سبزوارى، محمد باقر، تحريرى بر اصول فلسفه و روش رئاليسم، 3جلد، قم: بوستان كتاب، 1387.
34. شیروانی، علی، ترجمه و شرح بداية الحكمة، 4جلد، ترجمه علی شیروانی، قم: بوستان كتاب، چاپ 1388.
35. شیروانی، علی، ترجمه و شرح نهاية الحكمة، 3جلد، قم: بوستان كتاب، چاپ دوم، 1387.
36. صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم، مفاتیح الغیب، ترجمه و تعلیق محمدخواجوی، با مقدمه عابدی شاهرودی، تهران: انتشارات مولی، 1363.
37. طالبی، محمدحسین، «قانون طبيعي و نقش آن در فلسفه حقوق يونان باستان»، مجلّه معرفت، موسسه امام خمینی، سال سوم، شماره چهارم، تابستان 1385، صص 131- 167.
38. طالبی، محمدحسین، قانون طبيعي، قم: دبیرخانه مجلس خبرگان رهبری، 1390.
39. طباطبایی، محمد حسین، اصول فلسفه و روش رئاليسم، 5جلد، تهران: صدرا، چاپ: دوم، 1364.
40. طباطبایی، محمد حسین، اعجاز قرآن، 1جلد، تهران: مركز نشر فرهنگى رجاء، چاپ: اول، 1362.
41. طباطبایی، محمد حسین، انسان از آغاز تا انجام، 1جلد، قم: موسسه بوستان كتاب، چاپ: دوم، 1388.
42. طباطبایی، محمد حسین، بررسى هاى اسلامى، 2جلد، به کوشش سیدهادی خسروشاهی، قم: بوستان كتاب، 1388.
43. طباطبایی، محمد حسین، تفسیر المیزان، ترجمه سید محمدباقر موسوی همدانی، 20 جلد، قم: دفتر انتشارات اسلامی، چاپ پنجم، 1374.
44. طباطبایی، محمد حسین، رسائل توحيدى (توحيد ذاتى، اسماء حسنى، افعال الهى، وسائط فيض ميان خدا و عالم مادى)، 1جلد، قم: بوستان كتاب، چاپ: دوم، 1388.
45. طباطبایی، محمد حسین، رساله لب اللباب به ضميمه مصاحبات علامه سيد محمد حسين طباطبائى (طبع جديد)، 1جلد، قم: بوستان كتاب، چاپ: اول، 1389.
46. طباطبایی، محمد حسین، روابط اجتماعى در اسلام به ضميمه چند رساله ديگر، 1جلد، قم: بوستان كتاب، 1387.
47. طباطبایی، محمد حسین، شيعه در اسلام (طبع قديم)، 1جلد، قم: دفتر انتشارات اسلامي، چاپ سيزدهم، 1378.
48. طباطبایی، محمد حسین، شيعه: مجموعه مذاكرات با پرفسور هانرى كربن (خسروشاهى)، 1جلد، قم: بوستان كتاب، 1387.
49. طباطبایی، محمد حسین، شيعه: مصاحبات علامه طباطبائى با هانرى كربن (شاهجوئى)، 1جلد، چاپ چهارم، [بیتا].
50. طباطبایی، محمد حسین، على و فلسفه الهى، 1جلد، قم: دفتر انتشارات اسلامي، چاپ: اول، 1388.
51. طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام (طبع جديد)، 1جلد، قم: بوستان كتاب، چاپ سوم، 1388.
52. طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام، به کوشش سیدهادی خسروشاهی، قم: بوستان کتاب، 1386.
53. طباطبایی، محمد حسین، مجموعه رسائل (علامه طباطبائى)، 2جلد، قم: بوستان كتاب، چاپ اول، 1387.
54. طباطبایی، محمد حسین، مجموعه مقالات و پرسشها و پاسخها، به کوشش و مقدمه سید هادی خسروشاهی، ج2، بیجا، دفتر نشر و فرهنگ اسلامی، چاپ اول، 1371.
55. طباطبایی، محمد حسین، نقدهاى علامه طباطبائى بر علامه مجلسى (حواشى بر بحار الانوار)، 1جلد، چاپ اول، [بیتا]
56. طباطبایی، محمد حسین، نهایه الحکمه، قم، مؤسسه النشر الاسلامی، 1362.
57. عنایت، حمید، بنیاد فلسفه سیاسى در غرب، با مقدمه و اهتمام حمید مصدق، تهران: زمستان، 1386.
58. عهد عتیق و عهد جدید، ترجمه فاضل خان همدانی، به کوشش ویلیام گلن و هنری مرتن، تهران،1383.
59. فرانکنا، ویلیام کِی، فلسفه اخلاق، ترجمه هادی صادقی، با مقدمه مصطفی ملکیان، قم: کتاب طه، 1389.
60. فنایی، ابولقاسم، دین در ترازوی اخلاق، تهران: موسسه فرهنگی صراط، 1384.
61. فیروزجایی، رمضان، «عقلانيت در نظر علامة طباطبائي‏»، فصلنامه ذهن، شماره 17، بهار 1383، صص 65- 80.
62. کاپلستون، فردریک، تاریخ فلسفه (یونان و روم)، ج1، ترجمه جلال الدین مجتبوی، تهران: انتشارات سروش، 1385.
63. کاپلستون، فردریک، تاریخ فلسفه، ج4، ترجمه غلامرضا اعوانی، تهران: سروش، 1385.
64. کاپلستون، فردریک، تاریخ فلسفه، ج8 (از بنتام تا راسل)، ترجمه بهاءالدین خرمشاهی، تهران: سروش، 1370.
65. کاپلستون، فردریک، فلسفه قرون وسطا از اگوستين تا اسكوتوس، ج2، ترجمه ابراهیم دادجو، تهران: سروش، 1387.
66. کاپلستون، فردریک، کانت، ترجمه منوچهر بزرگمهر، تهران: مؤسسه انتشارات دانشگاه صنعتي شريف، 1360.
67. کانت، ایمانوئل، بنياد مابعدالطبيعه اخلاق، ترجمه حميد عنايت و علي قيصري، تهران: انتشارات خوارزمی، 1369.
68. کانت، ایمانوئل، سنجش خرد ناب، ترجمه میرشمس الدین ادیب سلطانی، تهران: امیرکبیر، چاپ اوّل، 1362.
69. كوپر جان، ام. يونان باستان، تاريخ فلسفه اخلاق در غرب، ويراسته لارنس سي. بكر، ترجمه گروهي از مترجمان، قم، موسسه آموزش و پژوهشي امام خميني، 1378.
70. گمپرتس، تئودور، متفکّران یونانی، ترجمه محمد حسن لطفی، ج1، تهران: انتشارات خوارزمی، 1375.
71. لئواشتراوس، حقوق طبیعی و تاریخ، ترجمه باقر پرهام، تهران: نشر آگه، 1375.
72. لین، تونی، تفکّر مسیحی در جهان معاصر، ترجمه روبرت آسریان، تهران: نشر فرزان روز، 1380.
73. مصباح یزدی، محمد تقی، اخلاق در قرآن، ج1، تحقیق محمد حسین اسکندری، قم: انتشارات موسسه امام خمینی، 1377.
74. مصباح یزدی، محمد تقی، دروس فلسفه اخلاق، تهران: انتشارات اطلاعات، ۱۳7۷.
75. مصباح یزدی، محمد تقی، نظریه حقوقی اسلام، ج1، چاپ پنجم، قم: موسسه امام خمینی، 1391.
76. مطهری، مرتضی، فطرت، تهران: انتشارات صدرا، 1373.
77. مطهری، مرتضی، مجموعه آثار، ج 13، قم: انتشارات صدرا، 1377.
78. معلّمی، حسن، فلسفه اخلاق، قم: انتشارات مرکز جهانی علوم اسلامی، چاپ اول، 1384ش.

پایان نامه
Previous Entries منابع مقاله درمورد قانون طبیعی، طبیعت انسان، اخلاق اسلامی، قوانین موجود Next Entries منابع مقاله درمورد تاریخ فلسفه، فلسفه اخلاق، قانون طبیعی، حقوق بشر