منابع مقاله با موضوع مفهوم فضا، منطقه 12 تهران، داده ها و اطلاعات

دانلود پایان نامه ارشد

ارتقا دانش نيز به همين تداوم وابسته است. (ساروخاني، 1385، 146).
بررسيهاي بعمل آمده نشان مي دهد كه در زمينه تحليل فضايي و مكاني دسترسي به مراكز آموزشي پژوهش هايي انجام گرفته است كه نمونه هايي از مطالعات داخلي و خارجي عبارتند از:
1-7-1- مطالعات داخلي
– ناصري وجي واد (1384) تحليل توزيع مكاني مراكز آموزشي با استفاده ازGISرا انجام دادند، نتيجه اينكه: كاربريهاي عمومي در بسياري از شهرها قادر به ارائه خدمات مطلوب به شهروندان نمي باشند، دستيابي به چنين هدفي منوط به شناخت معيارها و ضوابطي است كه در مكان يابي مراكز خدماتي مورد استفاده قرار مي گيرد، براين اساس اهم مشخصه ها: سازگاري، مطلوبيت و ظرفيت است كه هر يك در زير مجموعه خود به ضوابط كمي منتهي مي شود و بدين لحاظ سيستم اطلاعات جغرافيايي يا GIS مورد استفاده قرار گرفته و با استفاده از توابع تحليل مكاني و براساس تركيب عوامل و لايه هاي اطلاعاتي وضعيت موجود استقرار مدارس به لحاظ تناسب يا عدم تناسب با ساير كاربريهاي شهر مورد استفاده قرار مي گيرد.
– احد نژاد روشتي و همكاران (1391) در تحليل پراكنش فضايي مراكز آموزشي منطقه 8 تبريز اعلام كردند كه در اين تحقيق با استفاده از روش هاي تحليل نزديك ترين همسايه و شاخص موران و با توجه به نتایج بدست آمده از مدل های ارزیابی چند معياري و تحليل سلسله مراتبي و ترسيم نقشه GIS مشخص شده است كه بيشترين پراكنش هاي فضايي آموزشي در قسمت جنوب و جنوب غربي اين منطقه قرار دارد و الگوي منظمي ندارد.
– غفاري گيلاني و همكاران (1390) در مطالعه مكان گزيني مدارس راهنمايي شهر آستارا به اين نتيجه رسيدند كه استفاده توام قواعد چند معياري و قابليت هاي GIS در انتخاب مسير مناسب در روند ساماندهي مراكز آموزشي مؤثر است.
– محمدي و همكاران (1391) در مطالعه مكان يابي مدارس راهنمايي شهر كازرون به اين نتيجه رسيدند كه در شهر كازرون كمبود مدارس راهنمايي و توزيع ناعادلانه آنها به شدت احساس مي شود و با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافيايي GIS و مدل همپوشاني شاخص ها بهترين مكان ها براي احداث مدارس راهنمايي پيشنهاد شده و اولويت بندي نيز صورت گرفته است.
– فرج زاده اصل و رستمي (1383) توزيع مراكز آموزشي در سطح شهرك معلم كرمانشاه را با استفاده از GIS براي مدارس ابتدايي، راهنمايي و دبيرستان به تفكيك پسرانه و دخترانه ارائه كردند، نتايج نشان مي دهد شهرك معلم كرمانشاه با كمبود فضاي آموزشي مواجه است و نيازمند مكان هاي جديد براي احداث مدارس است.
– معصومي و فرج زاده در سال 1385 تحليل فضايي كتابخانه هاي عمومي منطقه 12 تهران را با استفاده از GIS انجام دادند، نتيجه اينكه: با وجود كم بودن جمعيت منطقه 12 تهران نسبت به ساير مناطق، ولي تعدادكتابخانه ها از فراواني بيشتري برخوردار است و كتابخانه هاي موجود، توزيع فضايي مناسبي ندارند و دسترسي به كتابخانه ها نيز در وضعيت مطلوبي قرار ندارد.
– نسترن (1382) در پژوهشي تعادل فضايي و پراكندگي نماگرهاي آموزشي در مناطق شهري اصفهان را تبيين كرده و ضمن به تصوير كشيدن عدم تعادل در توزيع فضايي شاخص هاي آموزشي شهر اصفهان، راهكارهاي دستيابي به وضع مطلوب و توزيع بهينه شاخص ها و زمينه هاي مناسب محروميت زدايي را مورد بحث قرار داده است.
– اكبري (1390) در تحليل فضايي و برنامه ريزي نارسائي هاي مراكز خدمات شهري ياسوج به اين نتيجه رسيد كه شهر ياسوج به تناسب شدت گيري توسعه ي كالبدي و افزايش جمعيت از نظر ارائه خدمات شهري دچار نارسايي است و نتيجه اين نوع توسعه كالبدي شتاب انحراف از استاندارد شاخص هاي خدماتي بوده است.
– كريميان بستاني (1390) روند توزيع مراكز آموزشي در شهر زاهدان با تأكيد بر عدالت اجتماعي را طي سال هاي 88-1380 بررسي نمود، نتايج تحقيق نشان مي دهد: توزيع كنوني مراكز آموزشي در شهر زاهدان نه تنها در مناطق سه گانه متفاوت است بلكه طي سال هاي 88-1380 از روند نابرابري تبعيت نموده است، رشد ناموزون شهر نشيني در شهر زاهدان زمينه ساز نابرابري اجتماعي بويژه در امكانات آموزشي در بين شهروندان بوده است. همچنين، روند توزيع امكانات آموزشي به سوي عدم تعادل و تمركزگرايي در منطقه2 است زيرا ضريب جيني در سال مبدأ محاسبه 985% و در سال مقصد 978% مي باشد كه حاكي از بيشتر شدن شكاف برخورداري از خدمات آموزشي بين مناطق شهري زاهدان است و با اين روند شهر به سوي عدم تعادل پيش مي رود و در نهايت دستيابي به مقدمات عدالت اجتماعي و توسعه پايدار در اين شهر مشكل خواهد بود.
2-7-1- مطالعات خارجي
Moller (1998) مكان يابي مراكز آموزشي را در شهر كپنهاك دانمارك تحليل كرده است. وي در اين تحقيق الگويي براي مكان يابي فضاهاي آموزشي ارائه كرده كه بر مبناي محدوده بندي ثبت نامي فضاها با توجه به مسيرهاي انتخابي صورت گرفته است.
Kucerova and kucera ( 2012 ) در تحقيقی با عنوان تغييرات در توزيع فضايي مدارس ابتدايي و اثر آنها بر جوامع روستايي به اين نتيجه رسيدند كه مدارس روستايي سازمان هايي فرهنگي، اجتماعي و آموزشي كاملي مي باشند كه از بسياري از جهات با مدارس شهري متفاوت مي باشند، نزديكي و دسترسي به آنها اثرات فراواني بر عملكردهاي جوامع روستايي و زندگي روستاييان دارد، در نتيجه تغيير كلي جامعه، بهبود در حمل و نقل و كاهش جمعيت در مناطق خارج از شهر، تعداد مدارس ابتدايي همراه با متراكم شدن آنها در مناطق پرجمعيت تر كاهش مي يابد. تأثير نزديكي مدارس بر زندگي روزانه در جوامع روستايي در مناطق خارج از شهر در مقايسه با وضعيت شهرهایي كه در طي دوره مشاهده به صورت دموكراتيك اداره شدند تغييراتي نشان نداد.
Wang and Luo ( 2005) ارزيابي عوامل فضايي و غير فضايي براي دسترسي به خدمات بهداشتي و سطح بهداشت را انجام دادند، نتيجه آنكه اوضاع نامساعد اجتماعي، اقتصادي، آموزشي و موانع فرهنگي مثل كمبود مدرسه در مناطقي كه از لحاظ دسترسي به خدمات بهداشتي و درماني ضعيف هستند مي تواند موثر باشد.
در مطالعه سازمان يونسكو (1996)، سطح بندي حوزه نفوذ هر يك از مدارس در نقاط شهري براساس فاصله و زمان انجام شده است، در اين پژوهش، مناطق كمبود و مازاد مدارس با استفاده از سيستم اطلاعات جغرافيايي تعيين و با تحليل هاي شبكه مسيرهاي بهينه براي دسترسي به فضاهاي آموزشي مشخص شده است.
Gordon and Monastiriotis ( 2006 ) در تحقيقي با عنوان (آموزش، مكان ، آموزش: تحليلي فضايي از نتايج آزمون مدارس راهنمايي انگليسي) به اين نتيجه رسيدند كه رابطه بين جغرافيا و مدرسه ارتباطي دو جانبه مي باشد، از يك طرف گمان مي رود كه نرخ رتبه هاي بالاي امتحاني در سطح منطقه ايي مرتبط با تركيب عالي و مناسب مسكوني، اجتماعي و همچنين مرتبط با عملكرد اقتصادي قوي تر مي باشد، از طرف ديگر، تركيب جمعيت منطقه ايي، فشارهاي بازار كار و سياستهاي آموزشي منطقه ايي هم بر نرخ موفقيت مدرسه و هم بر شرايطي كه تحت آن مدارس عمل مي كنند تاثير مي گذارد.
Oakes (2006) در مقاله اي تحت عنوان ( استراتژي هاي فرهنگي و توسعه: مفاهيمي براي مناطق روستايي چين) به اين نتيجه رسيد كه استراتژي توسعه فرهنگي و آموزشي در روستاهاي چين نشانه ي توسعه اقتصادي است.
Muleya (2006) طي تحقيقي كه در مناطق روستايي زامبيا انجام داده است، مشكلات سكونتگاههاي روستاي را در مسائلي از قبيل دسترسي به مراكز و تسهيلات آموزشي، بهداشتي، مقاومت ساختمانها، حمل و نقل و زيست محيطي يافته است، در اين راستا فرآیند برنامه ريزي را از دو بعد كاربري اراضي و برنامه ريزيهاي اقتصادي، اجتماعي و آموزشي دانسته است.
8-1- محدوده موضوعي، زماني و مكاني تحقيق
آموزش و سواد، دو مقوله اساسي در توسعه فرهنگي و زمينه ساز دستيابي به توسعه پايدار انساني به شمار مي روند، سواد و آموزش بالاتر زمينه دستيابي به شغل بهتر، شرايط بهتر زندگي و انساني تر كردن زندگي را فراهم مي سازد و اجتماعي معقول تر و فضاي متعادل را فراهم مي آورد. نابساماني در توزيع مناسب مراكز آموزشي و فقدان يك منطقه بندي مناسب در توزيع امكانات آموزشي و فاصله از استانداردهاي آموزشي باعث دوري سكونتگاهها از عدالت اجتماعي خواهد شد، بر اين اساس اين تحقيق در صدد شناسايي توزيع مراكز آموزشي و بررسي ارتباط بين وضعيت فضاهاي آموزشي با استاندارد هاي آموزشي در روستاهاي دهستان محمد آباد شهرستان هامون مي باشد. در بررسي موضوع اين پژوهش بعد از تصويب طرح پيشنهادي در خرداد ماه 1392، عمليات بررسي منابع مكتوب و جمع آوري داده ها و اطلاعات مرتبط با موضوع از همان خردادماه شروع شد و پس از تدوين كليات تحقيق و مباني نظري موضوع تحقيق در قالب فصول 1 و 2 از شهريورماه هم مطالعات ميداني و حضور در روستاها براي جمع آوري اطلاعات مربوط به شاخص هاي تحقيق و توزيع فضايي مراكز آموزشي انجام گرفته است. مكان هاي مورد مطالعه عبارتند از كليه مراكز آموزشي دهستان محمد آباد شهرستان هامون به تفكيك مدارس ابتدايي، راهنمايي و متوسطه كه اسامي روستاهاي دارنده اين مراكز در جدول شماره 1-1 ذكر شده است.
جدول 1-1- مراكز آموزشي مورد مطالعه

ابتدایی

تمبكا، فيروزه اي، باغك، كيخا، دهكول، بهرام آباد، دهمير، دك دهمرده، ابراهيم آباد، عباسيه، حمزه آباد، ذوالفقاري، شهرك بزرگ، چهارخمي، گزموم، پل اسبي، ده رضا، كوشه سفلي، كوشه عليا، سدكي، آخوند غلامي، توتي، دولت آباد، ديوانه و محمد آباد
راهنمايي
فيروزه اي، كيخا، بهرام آباد، ابراهيم آباد، ذوالفقاري، شهرك، كوشه سفلي، سدكي، شهریاری، آخوند غلامي، توتي، دولت آباد، چهار خمی و محمدآباد
متوسطه
سدكي، توتي، دولت آباد، تمبكا و محمد آباد

1-2- پيش درآمد
در راستاي تبيين و ارائه چارچوب نظري تحقيق، اين فصل به دو بخش جداگانه تقسيم شده است بخش اول تعاريف و مفاهيم: در اين بخش محقق بر آن است تا به تعريف مهمترين واژه ها و مفاهيم مرتبط با موضوع از جمله فضا، فضاي جغرافيايي، تحليل فضايي، دسترسي، روستا، جامعه روستايي، دهستان، توزيع فضايي، آموزش و پرورش و سيستم اطلاعات جغرافيايي (GIS) بپردازد.
و بخش دوم ديدگاهها و نظريه ها: در اين بخش سعي بر آن است تا به تحليل ديدگاهها و نظريه هاي ارائه شده در راستاي موضوع تحقيق پرداخته شود.
2-2 تعاريف و مفاهيم
1-2-2- فضا1
فضا يكي از پيچيده ترين واژه هاي علمي است كه در بين علوم مختلف با برداشتهاي متفاوتي مصطلح بوده و در قلمرو هر علم تعريف خاصي از آن ارائه شده است. مفهوم فضا درابعاد وسيع و جامع خود، تجلي گاه رابطه ميان تمام فعاليتهاي انساني است. واژه نامه نوين جغرافيايي فضا را پهنه اي از سرزمين تلقي مي كند كه در صحنه آن نظام هاي جرياني و فعاليتي، صورت بنديهاي خاص خود را خلق مي كنند. تعريف ديگر فضا عبارت است از گستره ي پيوسته ايي كه در آن اشياء و پديده ها قرار گرفته و حركت مي كنند (آسايش و مشيري، 1389، 70) .
برخي از نويسندگان مانند اولمن فضا را مترادف با واژه ي موقعيت يعني جايي كه رابطه ي بين مكان ها را ممكن مي سازد تعريف كرده است (رضواني، 1391، 87).
2-2-2- فضاي جغرافيايي
در جغرافيا، مفهوم فضا، به صورت علمي تقريباً از دهه ي 1950، با مقاله فرد كورت شيفر در مورد استثناگرايي در جغرافيا وارد ادبيات جغرافيایی شد. در جغرافيا، مفهوم فضا به دو صورت بكار گرفته مي شود:
1- فضاي مطلق كه داراي كيفيت عيني، واقعي، مشخص و طبيعي مي باشد.
2- فضاي نسبي كه بطور مداوم در اثر نيازهاي اجتماعي، اقتصادي و شرايط تكنولوژيك در وسعت و فرم تغيير مي يابد (شكويي، 1386، 286).
فضای جغرافیایی، فضایی است که مکان آن در زمین قابل تعیین است و از مجموعه ایی از مناسبات تركيب پذيرفته و متحول مي شود. فضاي جغرافيايي فضايي است كه مرحله ايي از دگرگونی را پشت سر نهاده و وجه مرئی آن را چشم انداز تشکیل م

پایان نامه
Previous Entries منابع مقاله با موضوع مراکز آموزشی، مدارس راهنمایی، دوره متوسطه Next Entries منابع مقاله با موضوع آداب و رسوم، برنامه ریزی شهری، علم اطلاعات