منابع تحقیق درباره عربستان سعودی، جهان اسلام، اسماعیلیان، برنامه آموزشی

دانلود پایان نامه ارشد

گزارش می‌دهد که عبدالعزیز بن عبدالرحمن آل سعود گفت:
هنگامی که قبایل در مقابل دعوت ما، مقاومت کردند و جد ما آل سعود، عده ای از شیوخ و بزرگان قبیله «مطیر» را به زندان انداخت، بعد از آن، چند نفر دیگر از همین قبیله، برای آزادی آنها به عنوان واسطه آمدند، ولی آل سعود به جای اینکه آنان را آزاد کند همگی را کشتند و سرهای بریده آنان را روی غذایی که آماده کرده بودند قرار داده واسطه ها را که پسرعموهایی مقتولین بودند، برای خوردن این غذا دعوت کردند، هنگامی که آنان از خوردن غذا امتناع ورزیدند، دستور قتل آنها را نیز صادر کرد.
ملک عبدالعزیز، این مطلب را برای شیوخ قبیله مطیر که برای آزادی زعیم خود «فیصل الدویش» آمده بودند، نقل کرد تا به آنان بفهماند که با تأسی از سلفش او را خواهد کشت؛ و همین کار هم انجام داد و او را کشت و با خونش وضو گرفت تا نماز بخواند.351

1-4)بنی أمیه و ایجاد تفرقه میان مسلمانان
برهم زدن یکپارچگی امت اسلامی و ایجاد شکاف میان صفوف به هم پیوسته مسلمانان، سیاستی بود که نخستین بار امویان آن را در پیش گرفتند و توانستند با این شیوه، جهان اسلام را تا به امروز گرفتار مصیبت «غفلت و پراکندگی» نمایند. این سیاست، به سه شکل صورت پذیرفت:
الف) تفرقه عقیدتی- مذهبی
بنی امیه پس از شهادت امام علی با حمایت از فرقه ای به نام «مرجئه» انشعاب مذهبی در جامعه اسلامی به وجود آوردند. آنان با تقویت این فرقه، مردم را از نظر فکری دچار «خیال پردازی» و از نظر علمی گرفتار «رخوت و سستی» می‌نمودند و همین امر باعث تفرقه عقیدتی مسلمانان می‌شد. گروه «مرجئه» برخلاف «خوارج» معقتد بودند که اصل، «ایمان و عقیده» است و گناه، هیچ تأثیر منفی در ایمان ندارد. به همین جهت «عمل» برایشان بی ارزش و بی اهمیت بود.آنان می‌گفتند: اگر امام با خلیفه مرتکب گناه کبیره شود، از ایمان خارج نیست و واجب الاطاعه است و می‌توان در نماز به او اقتدار کرد. همچنین باور آنان درباره حکومت امویان، این بود که فرمانروایی ایشان به خواست خدا بوده و به همین جهت، حکومت ایشان مشروع است حتی اگر گناهانی مرتکب شده باشند.حجاج بن یوسف- حاکم عراق- پیشتبان مرجئه بود و آنان را در مسئولیت های حساس قرار می‌داد. خلافت عمر بن عبدالعزیز نیز فرصت خوبی برای تقویت این فرقه بود خلاصه آن که اعتبار «مرجئه» ارتباط مستقیمی با حکومت بنی امیه داشت؛ به طوری که با برچیده شدن بساط دولت اموی، «مرجئه» نیز از اهمیت و اعتبار افتاد.352 و امام صادق درباره خطر این فرقه و ضرورت مقابله با آن، روایت شده که فرمود:
«بادر وا احداثکم بالحدیث قبل أن تسبقکم الیهم المرجئه؛ «نوجوانان خود را پیش از آنکه مرجئه به سراغ آنان بروند، حدیث بیاموزید».353
ب) تفرقه سیاسی
نفوذ امویان در میان برخی چهره های نخبه و شاخص از راه تطمیع و ایجاد تردید، شکل دیگری از تفرقه افکنی آنان بود؛ چرا که «خواص» می‌توانست یک نظام سیاسی را از درون دچار بحران دودستگی و از هم گسیختگی کند و زمینه را برای براندازی فراهم نماید. در میان حاکمان اموی، معاویه خریط و کار کشته اجرای این سیاست شمرده می‌شود. او توانست با این شیوه، حکومت نوپای امام حسن را در میدان جنگ به زانو درآورد. معاویه از یک سو، شایعه نمود امام حسن و برخی فرماندهان نظامی با او صلح کرده اند و از سوی دیگر، با ارسال نامه تطمیع و تهدید به چهره های سرشناسی مانند عبیدالله بن عباس تلاش کرد تا آنان را به سوی خود بکشاند. متأسفانه عبیدالله بن عباس با وجود آنکه دو کودک خردسالش وحشیانه به دست بسر بن ارطاة کشته شده بودند؛ اما شبانه همراه با هشت هزار نفر به اردوی معاویه پیوست! نتیجه این دو اقدام معاویه، آن بود که سپاهیان امام حسن دچار سردرگمی، بدبینی، بی نظمی و پراکندگی شوند و به شکست تلخ تن دهند.354
ج) تفرقه قومی- نژادی
شهید مطهری (ره) در تبیین این مطلب که اموی ها از دامن زدن به آتش تعصبات نژادی حمایت می‌کردند؛ به نقل از جرجی زیدان می‌نویسد:« در نظر بنی امیه، مردم سه دسته می‌شدند: اول فرمانروایان که خود عرب ها بودند، دوم موالی یعنی بندگان (مسلمانان آزاد شده) آنان، سوم ذمی ها؛ چنانکه معاویه راجع به مردم مصر می‌گوید: اهل آن کشور سه دسته ناس، نسناس و یا لاناس (جانور) می‌باشند».355
طبیعی است که این گونه طبقه بندی مردم جامعه و متفاوت بودن هر یک از آنان در میزان بهره مندی از مزایا و حقوق اجتماعی، تأثیر فراوانی در بروز اختلافات و دشمنی های قومی برجای می‌گذاشت.
2-4) وهابیت و ایجاد تفرقه میان مسلمانان
یکی از حربه های که وهابیون برای تبلیغ وهابیت استفاده می‌کنند نیز اعمال تبعیض است که این امر، در عربستان سعودی متأسفانه به شدت اعمال می‌گردد و وهابیت سایر فرق به ویژه فرقه شیعه را در تنگنا و محرومیت قرار دادند تا از این طریق آنها مجبورشوند مذهب وهابیت را بپذیرند به عبارت دیگر استفاده از حق شهروندی بدون تمایز یک شیعه، در عربستان، منوط به اختیار مذهب وهابیت می‌باشد . که ما ذیلاً به برخی موارد آن اشاره می‌نماییم:
الف)تبعیض در بُعد آموزش
یکی از تبعیضات که در کشور عربستان بر علیه شیعیان از طرف وهابیون شدیدا اعمال می‌شود تبعیض در مدارس ودانشگاه ها است بطور که روحیه آن هادایما با الفاظ وتعابیر زشت معلمین وهابی شان دراذیت، ونظرات وآثار علمی شان قربانی تعصبات متحجرانه وهابیت می‌شود .بهزاد احمدی در این رابطه می‌نویسد: از بعد آموزشی در مدارس و دانشگاه ها نیز درجات بالای تبعیض قابل مشاهده است . دانشجویان شیعه از تعصب و خصومت آشکار اساتید وهابی که مرتباً آنها را به عنوان کفار، مشرک یا رافضی می‌خوانند در عذابند، آنها در دانشگاها به سختی پذیرفته می‌شوند و به عنوان کادر اجرایی یا آموزش استخدام در نمی آیند. در مقاطع تحصیلی تکمیلی بخصوص در دانشگاهای علوم دینی نظیر دانشگاه محمد بن سعود یا دانشگاه اسلامی در مدینه دانشجویانی که پایان نامه خود را علیه شیعیان بنویسد تشویق شده و پایان نامه های آنان را با هزینه دولت چاپ و منتشر می‌شود.356در بعد آموزش دینی نیز وضعیت بسیار تبعیض آمیز و طالبانه است رژیم سعودی آموزش دینی را از پایین ترین سطوح تا سطوح عالی آنچه در مراکز دولتی و چه در مراکز خصوصی تحت نظارت و کنترل خود دارد و روحانیون شیعه حتی اجازه ندارند که به شکل خصوصی به آموزش آموزه های شیعه بپردازد . ازین رو بسیاری روحانیون تحصیلات خود را در عراق یا ایران می‌گذرانند و به عربستان باز می‌گردند.357
ب) تبعیض از بُعد دینی و اعتقادی
در کشور تحت حکومت وهابیون عربستان آ زادی دینی و اعتقادی وجود ندارد به طوری که اقلیت های مذهبی آن سرزمین ولو اصالتا مال همان مرزوبوم باشند نمی توانند مراسمات دینی و عنعنات مذهبی شان را بطور آزاد بر گزار نمایند . شیعیان عربستان که حتی قبل از ظهور وهابیت بلکه از همان زمان طلوع اسلام در آن سرزمین ساکن بودند، در زمان حاضراز آزادی دینی و اعتقادی برخور دار نیستند. نویسندگانی به نام های کراهام ای. فولر و رند فرانکه در مقالة تحت عنوان «شیعیان عربستان سعودی»می نویسند: شیعیان عربستان سعودی به لحاظ مذهبی در معرض تبعیض دینی نظام مند رسمی و قانونی قرار دارند . آنها تنها شیعیان جهان اسلامندکه بطوررسمی مسلمان بودنشان انکارمی شود. در سال 1927 م علمای رده بالای سعودی فتوایی صادر کردند که دلیلی بر کافر بودن شیعیان داشت یعنی محکومیت آنان به عنوان افرادی مرتد و کافر، که سطوح مجازات مرگند . این اعلامیه بیان می‌کرد که شیعیان حق ندارد اعمال دینی شان را بجا آورند و اگر این تحریم را زیر پا بگذارند باید از سرزمین مسلمانان تبعید شوند. در سال 1991م یک عالم رده بالای شان بنام بن جبرین با صدور فتوایی دوباره بر کافر بودن شیعه تاکید کرد با صدور چنین حکمی کشتن آنان از لحاظ فقهی غیر مشروع نخواهد بود در جای دیگر می‌افزایند: به گفته شیعیان آنان اجازه ندارند هیچ نوع آثار نوشته شده ای مذهبی در باره تشیع در اختیار داشته باشند و در صورت تلاش برای وارد کردن چنین آثاری باز داشت می‌شوند. اذان به شکل شیعی اش مجاز نیست و باید به روش سنیان مطابقت داده شود .پلیس اخلاقی (مطوعین) اغلب در خیابانها برای شیعیان ایجاد مزاحمت می‌نمایند. خوردن غذای شیعیان در مراسم بزرگداشت روز عاشورا بطور رسمی برای سنی ها ممنوع است . و وهابی های افراطی گوشتی را که شیعیان ذبح کرده باشند نمی خرند چرا که آنرا « نجس » می‌دانند . بر اساس عرف وهابی، مردان شیعی نمی توانند با زنان سنی ازدواج کنند.358 مهدی بهرام شاهی در نشریه پگاه آورده است:«در سال 1927 م علمای وهابی فتوای صادر کردند که به موجب آن شیعیان ملزم می‌شدند اعتقاداتشان را ترک نموده و به وهابیت بگروند، پس از صدور این فتوا اقدامات خشونت آمیزی علیه شیعیان صورت گرفت و وهابیون تلاش کردند حسینیه ها و مساجد را بر چینند و لی به علت پایداری و مقاومت شیعیان تلاش وهابیون ناکام ماند».وی در ادامه می‌نویسد: اسما عیلیه ها مصمم شدن مانند شیعیان امامیه شرقی عربستان مراسم سوگواری شهادت امام حسین را بطور علنی بر گذار کنند که این تصمیم واکنش حکو.مت وهابیون را در پی داشت این حرکت اسماعیلیان با تشدید فعالیت های تبلیغی وهابیون در منطقه مقارن بود، وهابیون تمام تلاش خود را بکار گرفتند تا اسماعیلیان را به کیش خود در آوردند، به علت نا مناسب بودن شرایط جامعه عربستان برای فعالیت گروهی و اجتماعی شیعیان نتوانستند به طور رسمی خود را سازماندهی کنند. بنابراین علت اتخاذ این رویه نبود آزادی بیان وعقیده در کشور عربستان است.359 ور نر در کتاب جامعة شیعة نخاوله در مدینه منوّره می‌نویسد:یکی از علمای وهابی به نام ناصر بن سلیمان العمر در بارة وضعیت شیعیان در عربستان وفعالیت شان گزارشی را برای عبدالله بن باز تهیه کرده ودر آن می‌نویسد: حضرت شیخ عبدالله بن باز (حفظه الله) وحضرات گرامی اعضای کبارالعلماء سلام علیکم .به استناد حدیث نبوی «الدین نصیحة» بر خود واجب می‌دانم در این یاد داشت شما را نسبت به رافضیان وفعالیت های آنان و اهداف پنهان وخطر ناک شان با خبر سازم .سروران: من این حقایق را در اختیار شما می‌گذارم و شما خود می‌دانید برای برائت ذمّه وکمک به مسلمانان چگونه عمل کنید آشکار است:
– چراغانی، نصب پلاکارت، بر گزاری سخنرانی، توزیع شیرینی در حسینیه های قطیف و احساء به مناسبت های خاص مانند عید غدیر یا تولد این امام و آن امام
– ساختن حسینیه و گذاشتن بلند گو ها در آن .
– بیشتر رافضیان هنگام حضور درمسجد نبوی کتا بهای متعلق به مذهب خود را به همرا داشته ودر آن جا می‌خوانند.360
ج) تبعیض فرهنگی
در نظام آموزش و پرورش نیز تعالیم وهابی بر شیعیان تحمیل می‌شوند آنها نه تنها اجازه تعلیم تشیع را ندارند بلکه مجبورند آموزه های وهابی را که مشتمل بر تقبیح رسمی و تحریم تشیع هستند فرا گیرند در درس تعلیمات دینی که بخش مهمی از برنامه آموزشی مدارس از دوره ابتدایی تا دبیرستان است تنها وهابیت تعلیم داده می‌شود و تشیع آشکارا حتی در مناطق شیعه نشین محکوم می‌گردد . کتب درسی دینی بر عقاید متحجرانه وهابی تاکید می‌ورزند و آن دسته از عقاید اعمالی را که با وهابیت ناسازگار باشد کفر و شرک می‌خوانند .مدارک زیادی گواهند که بر خی از دانش آموزان بویژه دختران نوجوان بر اثر تبلیغات مذهبی ضد شیعی دست از تشیع کشیده اند از این روست که شیعیان نگران از دست دادن فرهنگ و هویت شان هستند و بیم آن دارند که در فرهنگ تحمیلی حکومت جذب شوند، فرهنگی که از جمله اهدافش تضعیف تشیع به عنوان یک مذهب و سنت است.361
د) تبعیض درتصدی و اجرای قانون
در سر زمین عربستان شیعیان از حقوق قانونی بدون تبعیض به عنوان یک شهروند عربستانی بر خوردار نیست و تبعیضات در تصدی پست ها ومناصب دولتی واجرای قانون علیه شیعیان اعمال می‌گردد. کراهام ای. فولر و رند فرانکه در مقالة خویش می‌نویسند: «شیعیان از تمامی مشاغل مهم حکومتی محروم

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق درباره زنان مسلمان، اهل شریعت، امام سجاد، امام حسین Next Entries منابع تحقیق درباره مذاهب اسلامی، مسجد الحرام، خلفای راشدین، فقهای امامیه