منابع تحقیق درباره طراحی آموزشی، مواد آموزشی، سازنده گرایی، تکنولوژی آموزشی

دانلود پایان نامه ارشد

ی کودکان تاثیر دارد

1‌.4‌.2‌ فرضیههای فرعی:
• طراحی آموزشی مبتنی بر بازی بر توانایی همکاری با گروه های مختلف در کودکان تاثیر دارد.
• طراحی آموزشی مبتنی بر بازی بر توانایی درک همدلی در کودکان تاثیر دارد.
• طراحی آموزشی مبتنی بر بازی بر توانایی تشخیص مقاصد دیگران در کودکان تاثیر دارد.

1‌.5‌ تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرها:
1‌.5‌.1‌ تعاریف مفهومی :
– هوش میانفردی20: “این هوش از طریق تعامل با دیگران تحریک میشود.دانشآموزانی که در این هوش قوی هستند اغلب نیازمند همکاری و مشارکتند تا یادگیری را برای خود معنادارکنند”.(مکنزی، 2005/1391، 11)
– بازی21:هارلوک در تعریف بازی مینویسد”بازی عبارتست از هرگونه فعالیتی که برای تفریح وخوشی،و بدون توجه به نتیجه نهایی،صورت میگیرد. انسان به طور داوطلبانه به این فعالیت میپردازد و هیچ نیروی خارجی یا اجباری در آن دخیل نیست”.(خزاعی و خزاعی،11،1392)
– طراحی آموزشی22:طراحی آموزشی را میتوان تهیه نقشهای مشخص درمورد چگونگی دستیابی به هدفهای آموزشی تعریف کرد.به عبارت دیگر هرگاه برای دستیابی به یک سلسله از دانشها و مهارتها به عنوان هدفهای آموزشی مجموعهای از فعالیتها و روشهای آموزشی، قبل از تحقق آموزشی، پیشبینی و تنظیم گردد،در واقع طراحی آموزشی انجام شده است. بنابراین طراحی آموزشی را میتوان تجویز یا پیشبینی روشهای مطلوب آموزشی برای نیل به تغییرات مورد نظر در دانشها، مهارتها و عواطف شاگردان دانست(رایگلوث،1983،به نقل از شیرعلیپور،1386)
– همدلی23: یعنی خود را جای دیگران گذاشتن و از دریچه چشم آنها به موضوع نگریستن، مانند آنها احساس کردن و اندیشیدن، یکی از زیباترین تعاریف همدلی تعریف دانیل گلمن 24در کتاب هوش عاطفی است، وی معتقد است توان گفتگو با دیگران یعنی بهرهمندی از هوش عاطفی بیش از بهره هوشی در موفقیت سهیم است(دهقانپور،1389، 152)
تشخیص مقاصد25: عبارتست از توانایی آگاهی، درک و فهم مقاصد و انگیزه دیگران و درک اینکه آنها چرا،چگونه و چه چیزی را اینگونه به این طریق احساس میکنند وانجام میدهند،است (اسماعیلی ،1383).

– همکاری: دوشه26 (1949) همکاری را اینگونه تعریف کرده است: موقعیتی که درآن یک فرد میتواند به ناحیه هدف وارد شود…تنها اگر همهی افراد(دیگر)نیز بتوانند به نواحی هدف وارد شوند.(رضاییفرد،1376)
1‌.5‌.2‌ تعاریف عملیاتی:
– طراحی آموزشی: طراحی و تولید مواد آموزشی ویادگیری در قالب بازی برای آموزش محتوا و مهارتهای مورد نظر، در کلاس درس با کمک معلم و تکنولوژیست آموزشی.
– بازی:آموزش محتوای مورد نظر و یادگیری در خلال انجام فعالیتهای مفرح و سرگرم کننده که توسط پژوهشگر طراحی شده است.
– هوش میانفردی: هوش میانفردی بر اساس پاسخ فراگیران به پرسشنامه محقق ساخته و همچنین ثبت رفتارها توسط پژوهشگر با استفاده از مشاهده و مصاحبه سنجیده میشود.
– همدلی : همدلی بر اساس پاسخ فراگیران به 9 سوال از پرسشنامه محقق ساخته و همچنین ثبت رفتارها توسط پژوهشگر با استفاده از مشاهده و مصاحبه سنجیده میشود.
– همکاری: همکاری بر اساس پاسخ فراگیران به 6 سوال از پرسشنامه محقق ساخته و همچنین ثبت رفتارها توسط پژوهشگر با استفاده از مشاهده و مصاحبه سنجیده میشود.
– تشخیص مقاصد: تشخیص مقاصد بر اساس پاسخ فراگیران به 7 سوال از پرسشنامه محقق ساخته و همچنین ثبت رفتارها توسط پژوهشگر با استفاده از مشاهده و مصاحبه سنجیده میشود.

6.1 مدل مفهومی پژوهش:

فصل دوم :
ادبیات و پیشینه پژوهش
1
2
2‌.1‌ مقدمه:
سالهاست فرایند یادگیری توسط روشهای علمی و بیشتر به وسیله روانشناسان مورد بررسی علمی قرار گرفته است. پژوهشگران یادگیری در واقع علاقهمند به تبیین نحوه روی دادن یادگیری هستند. اگر کسی قصد دارد سبب رخ دادن یادگیری شود،باید شرایط درونی و بیرونی یادگیری را عمدا به وجود آورد. وقتی میخواهیم طراحی آموزشی را چنان انجام دهیم که سبب یادگیری اثربخش گردد باید به دنبال عناصری از نظر یادگیری باشیم که به رویدادهایی که معلم میتواند در مورد آنها کاری انجام دهد مربوط شوند.(گلزاری،1383). هدف از آموزش یادگیری است هرچند ممکن است یادگیری از راههای مختلف انجام گیرد. ولی برای آموزش موثر و مفید باید طراحی کرد و به آموزش به صورت سیستماتیک برخورد نمود. طراحی نظامهای آموزشی از حدود سالهای 1960 با تکیه بر نظریه سیستمها پا به عرصه علوم تربیتی و به خصوص تکنولوژی آموزشی نهاد به منزله تخصصی بسیار تعیین کننده در موقعیت برنامههای آموزشی شناخته شده است و روز به روز بر اهمیت آن در بهبود بخشیدن به کارایی نظامهای آموزشی افزوده میشود.(سوری،1378). همچنین در آموزش نیز باید به تمام وجوه پرورش توجه نمود تا بتوان به اهداف مورد نظر دست یافت. در این فصل به ادبیات و پیشینه این پژوهش میپردازیم

2‌.2‌ آموزش:
معمولا فعالیتهایی را که معلم به قصد آسان کردن یادگیری در یادگیرندگان به تنهایی یا به کمک مواد آموزشی انجام میدهد آموزش مینامند، همچنین آموزش به فعالیتهایی گفته میشود که با هدف آسان ساختن یادگیری از سوی آموزگار یا معلم طرحریزی میشود و بین آموزگار و یک یا چند یادگیرنده به صورت فعالیتهایی که از سوی معلم طراحی میشوند و هدف آنها سهولت بخشیدن یا کمک کردن به یادگیری یادگیرندگان است تاکید شده است. (سیف،33،1388)

2‌.3‌ طراحی آموزشی:
طراحی آموزشی طی سالهای متمادی به روشهای مختلفی تعریف شده است. بسیاری از تعریفهای مطرح شده در اینباره، بر فرایند تاکید دارند. نمونهی این تعریفها، تعریفی است که اسمیت27 و راگان28(2005) از طراحی آموزشی به عمل آوردهاند. اگر چه، آنها از طراحی آموزشی، تعریفی بسیار کلی دارند اما به هرحال طراحی آموزشی از نظر آنها ” فرایند نظامدار و منطقی کاربرد اصول یادگیری و آموزشی برای برنامهها، مواد آموزشی، فعالیتها، منابع اطلاعاتی و ارزشیابی است”.به طور کلی طراحی آموزشی را میتوان: علم و هنر تعیین خصوصیات مفصل برای توسعه، ارزشیابی و حفظ موقعیتهایی است که یادگیری و عملکرد را تسهیل میبخشند (ریچی29، کلاین30، تریسی31،2011/23،1391)
1
1‌.1‌
1‌.2‌
1‌.3‌
1‌.3‌.1‌ تاریخچهی طراحی آموزشی
در چهار دههی گذشته رویه های طراحی آموزشی نظام مند مختلفی عرضه شده است که تحت عناوینی همچون رویکرد نظام مند، طراحی نظام های آموزشی32 توسعه ی آموزشی و طراحی آموزشی مطرح شدهاند. اگرچه اغلب این رویه ها ترکیبات مختلفی دارند، اما اکثرا دارای عناصری همچون مواد آموزشی جهت حل مشکلات آموزشی می باشند. ( موریسون33، کمپ34،روس35،2004/18،1387).
ریشه های رویه های طراحی آموزشی به جنگ جهانی دوم بر می گردد. در طول جنگ تعداد زیادی از روانشناسان و متخصصان علوم تربیتی که در اجرای پژوهش های آزمایشی دارای آموزش و تجربه بودند، به منظور اجرای پژوهش و تهیهی مواد کارآموزی برای خدمات نظامی فراخوانده شدند. چنین افرادی –ازجمله رابرت گانیه36،لسلی بریگز،جان فلانگن37و بسیاری دیگر – برمبنای کار روی اصول آموزشی برگرفته از پژوهش ونظریهی آموزشی،یادگیری و رفتار آدمی تاثیر قابل توجهی بر ویژگیهای مواد کارآموزی داشتند. (همان منبع)
علاوه بر این روانشناسان جهت سنجش مهارت های کارآموزان و انتخاب افراد مستعد یادگیری از دانش ارزشیابی و اندازه گیری خوداستفاده کردند. بلافاصله بعد از جنگ جهانی دوم بسیاری از روانشناسانی که در موفقیت برنامه های کارآموزی نظامی نقش داشتند، به حل مشکلات ادامه دادند.در این راستا سازمان هایی مثل موسسات پژوهشی آمریکایی گشایش یافتند. روانشناسانی که در چنین سازمان هایی شاغل بودند در طی اواخردهه ی1940ودر طول دهه ی 1950 کارآموزی را به عنوان یک نظام تلقی می کردند و تعدادی رویه از قبیل تجزیه و تحلیل، طراحی و ارزشیابی نوآورانه تهیه کردند(همان منبع).
طراحی آموزشی از حدود سالهای 1960 که نگرش سیستمی پا به عرصه علوم تربیتی و بخصوص تکنولوژی آموزشی نهاد به منزله تخصصی بسیار تعیین کننده در موفقیت برنامه های آموزشی شناخته شده است. (لشین و همکاران 2005/34،1379)
به طور کلی طراحی آموزشی از ابتدا به عنوان زیر مجموعه رشتهی تکنولوژی آموزشی با عنوان رویکرد سیستمی، تحت تاثیر رویکرد رفتارگرایی قرار داشت ولی در اوایل دهه ی 1990، با ظهور رویکردسازنده گرایی از دامنه و نفوذ آن برای طراحی آموزشی کاسته شد و بسیاری از صاحب نظران استفاده این رویکرد را در طراحی آموزشی مورد شک و تردید قرار دادند. این شک و تردیدها ناشی از تغییر در دیدگاههای فلسفی و روانشناختی این صاحب نظران بود(همان منبع)

2‌.4‌ سازندهگرایی
سازهگرایی، سازاگرایی،یا بناشدنی همه معادلهایی هستند که برای واژهی سازندهگرایی 38در سالهای اخیر پیشنهاد شده اند.
نظریههای نسبتا جدیدی که در روانشناسی و آموزش و پرورش با نام نظریههای سازندگی یا سازندهگرایی مطرح شدهاند ریشه در اندیشههای علمی و فلسفی گذشته دارند.دیدگاههای سازنده گرایی از پژوهشهای پیاژه، ویگوتسکی،روانشناسان گشتالت،بارتلت و برونر، و نیز از فلسفه ی پرورشی جان دیویی سرچشمه می گیرد،واینها تنها قسمتی از سوابق را شامل میشوند. سازندهگرایی به گونههای مختلفی تعریف شده است، اما همهی آنها بر نقش فعال یادگیرنده در درک و فهم و ساختن دانش تاکید کردهاند. از جمله در واژه شناسی آکسفورد آمده است که سازندهگرایی” اندیشهای است که طبق آن ادراکات، یادها، و سایر ساختهای ذهنی پیچیده به طور فعال توسط فرد و در ذهن او ساخته میشوند، نه اینکه از بیرون به درون ذهن میآیند”(سیف ، 208،1388).
سازندهگرایی یک شناخت شناسی و یک نظریهی یادگیری است که، در قیاس با نظریههای شناخت شناسی و یادگیریهای گذشته، یک تبیین تازه از ماهیت دانش و چگونگی یادگیری انسان به دست میدهد. بنا به این دیدگاه، انسانها درک و فهم یا دانش تازهی خود را از طریق تعامل بین آنچه از قبل میدانند و باور دارند با اندیشه ها، رویدادها، و فعالیتهایی که با آنها رو به رو میشوند، میسازند (سیف ، 210،1388).
2‌.4‌.1‌ نظریههای سازنده گرایی
مانند سایر رویکردهای روانشناسی یادگیری،سازنده گرایی نیز نظریه ها یا دیدگاههای مختلفی را شامل میشود.اختلاف بین دیدگاههای سازندهگرایی تا حدی است که، بنا به گفته ی دری39(1996)، ” گروه های دانش شناس مدعی وابستگی به سازندهگرایی تا آن اندازه با هم اختلاف دارند که یکدیگر را به عنوان پیروان یک فلسفهی مشترک نمیپذیرند”
• سازندهگرايي روانشناختي يا درون زاد
• سازنده گرايي برون زاد
• سازنده گرايي اجتماعي يا ديالكتيكي
• سازنده گرايي راديكال (سیف،212،1388). به دلیل عدم کاربرد این موارد در موضوع مورد پژوهش تنها به نام بردن آنها اکتفا میکنیم.

2‌.4‌.2‌ كاربرد آموزشي نظريهي سازندهگرايي
روانشناسان پرورشی و متخصصان آموزشی پیرو رویکرد سازندهگرایی پیش از دیگران بر فعالیت یادگیرندگان در فرایند یادگیری تاکید میورزند وخود آنان را عامل اصلی ادراک امور و کشف و ساختن دانش میدانند، و برای معلم نقش هدایتگری فعالیتهای یادگیرنده و آسان سازی یادگیری را قائلاند.ون گلاسرزفلد40 دو قائدهی ساده را در رابطه با یادگیری دانشآموزان و دانشجویان به معلمان گوشزد می کند: یکی اینکه، تمام فهمیدن ها از راه تفکر به دست می آیند وتفکر فرایندی است که یادگیرندگان باید آن را خود انجام دهند. دوم این که، تفکر انتزاعی همواره بر اساس شکلی از فعالیت روانی _حرکتی آغازمیشود.(به نقل از سید محمدی،45،1385)
بنا به توضیحات بالا، مهم ترین نوع آموزش مبتنی بر نظریه های سازندهگرایی روش یادگیرنده محوری است که این روش دارای یک سری اصول است که عبارتند از:
– به جای هدف های دقیق از هدف های کلی آموزشی استفاده می شود.
– از مواد یادگیری هرچه بیشتر و هرچه متنوع تر استفاده می شود.
– ممکن است تکالیف یادگیری را معلم تعیین کند،اما دانش آموزان اجازه دارند که درباره ی چگونگی انجام آن خودشان تصمیم بگیرند.
– وقتی که دانش آموزان محتاج کمک می شوند، معلم نقش تسهیل کننده یا هدایت گر را ایفا می کنند.
– به دانش آموزان وقت کافی

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق درباره طراحی آموزشی، آموزش و پرورش، برنامه درسی، مهارتهای اجتماعی Next Entries منابع تحقیق درباره اصول طراحی، تعریف بازی، تعامل اجتماعی، ایجاد و توسعه