منابع تحقیق درباره توسعه فرهنگی، امام خمینی، تعلیم و تربیت اسلامی، امام خمینی(ره)

دانلود پایان نامه ارشد

سلمان رشدی، پايبند به اصولی بوده كه می توان این اصول را بدین گونه بر شمرد: یک: اصل احترام به آزادي بيان و رد آزادي اهانت. امام خميني(ره)، همه مردم را در چارچوب نهضت اسلامي آزاد مي‎دانست، ایشان آزادي توطئه را رد مي‎كرد و آن را مقيد به قوانين اسلام مي‎دانست و قانون اساسي را نيز چارچوبي براي آزادي تلقي مي‌كرد.‎ بر اين اساس، امام درباره سلمان رشدي و كتاب آيات شيطاني معتقد بود كه سلمان رشدي آزادي بيان را با آزادي اهانت در هم آمیخته و آن دو را اشتباه گرفته است. بنابراین، در برابر كسي كه اعتقادات برخی انسان ها را به باد اهانت و استهزا مي‎گيرد، برمي‎خيزد و در اين راه، اقدام به صدور فتوا می‌کند. دوم: اصل محوريت اسلام در همه زمينه‎ها. امام خمينی(ره)، سياست را در چارچوب هدايت مطرح مي‎كرده است. در اين چارچوب، اسلام و عمق اصول آن، محور و مدار همه چيز است. ايشان حفظ اساس اسلام را اصلي اساسي و از اهم فرايض مي‎دانست و معتقد بود در راه حفظ اسلام بايد از همه چيز گذشت. امام در راه حفظ اسلام، ضرورت‌هاي ديپلماتيك مانند ايجاد روابط و مناسبات گسترده با غرب را روا نمي‎دانست و بر اين اساس، در ماجراي سلمان رشدي كه اساس دين را هدف گرفته بود، به دفاع از دين برخاست و پرده از چهره پليد غرب برداشت. سوم: اصل بيداري و هوشياري در برابر توطئه‎هاي بيگانگان. امام خميني(ره)، بر اين اصل تأكيد ويژه‎اي داشت و ناهوشياري در برابر توطئه‎هاي بيگانگان را آن‌گونه می‌پنداشت که گویی فردی با دست خویش، خود را به هلاکت افکند. از این‌رو، همگان را از این امر آگاه می‌ساخت که ماجراي سلمان رشدي اول ماجراست و استعمار از اين مارهاي خطرناك، فراوان در آستين دارد. ايشان غفلت از اين ماجرا را ناروا و آن را يكي از ترفندهاي استعمار مي‎دانست كه به جنگ مقدسات مسلمانان آمده است تا ارزش‌هاي آنان را سست کند. اين رويكرد امام نشان داد كه مسلمانان بايد بيدار و هوشيار باشند و اجازه ندهند كسي به مقدسات آنها توهين كند. چهارم: اصل نگاه به درون در برابر توطئه‎هاي بيگانگان. امام خميني(ره)، معتقد بود كه نمي‎توان به نيروهاي خارجي و كشورهاي بيگانه تكيه کرد و در اين ماجرا نيز مي‎خواست اين نكته را برجسته سازد كه اسلام ابزارهاي نيرومندي در برابر بيگانگان دارد که يكي از اين ابزارها، فتواي مذهبي است. پنجم: اصل حفظ و حراست از انقلاب و معرفي ارزش‌هاي اصيل آن. امام خميني(ره)، با طرح اين فتوا بر آن بود هويت اصلي انقلاب ايران را به مسلمانان جهان معرفي كند و تمايز ميان اسلام ناب و اسلام امريكايي و نیز دیگر حکومت‌ها را روشن سازد و اين ماجرا سبب شد انقلاب ايران برجستگي بيشتري بیابد و ماهيت آن بيش از پيش آشکار شود. برخی از نتايج مثبت فتوای امام راحل در سطح خارجي و بين‎المللي را میتوان اینگونه برشمرد: نشان دادن نيروي قوي اسلام و وحدت ميان فرق گوناگون مسلمانان، طرح انديشه‎هاي اصيل انقلاب اسلامي، توجه مسلمانان جهان به نفوذ رهبري مستحكم امام خميني(ره)، مقابله با تحريف‌هاي مذهبي غرب برای تضعيف باورهاي معنوي مسلمان و فروريختن شکوه و جلال غرب و شعارهاي دروغين آن، ايجاد تمايز ميان اسلام ناب و اسلام امريكايي، مرزبندي مرزهاي فرهنگي و حمایت از آن. از عوامل تأثیرگذار بر فرهنگ عمومى جامعه، شناخت و حضور فعال الگوهایى محبوب و مناسب در میان مردم است تا آرمانهاى متعالى و اهداف پیش‏بینى شده، تجسمى عینى و دست یافتنى یابد. دورانى که تاریخ با امامت و رهبرى معصومین(ع) طى کرد، با همه فراز و نشیب‏ها و پیروزى‏ها و محرومیت‏ها، مکتبى تربیتى و رو به تعالى را بر بشریت گشود که گر چه مربیانى متعدد بر آن ولایت داشتند و هر یک بر حسب شرایط زمان، جلوه‏اى خاص از نفوس ملکوتى خویش و نمایى از ولایت الهیشان را بروز دادند، اما طهارت در مرام، اخلاص در عمل، صداقت در بیان و در یک کلام عصمت آن بزرگان، چهارده قرن امامت را با رهبریى واحد و الهى در میان امت جارى ساختند، بگونه‏اى که گویا یک امام با عمرى به بلنداى سن چهارده معصوم بر تاریخ شیعه ولایت اشته است. چرا که همه، مجریان فرمان حق بودند و رسالتى به عظمت اسلام و وسعت تاریخ بر دوش داشتند. بى‏تردید بهره جستن و تربیت پذیرى از این گنجینه معنوى، نیازمند آگاهى و طهارتى درخور است. هشتم بهمن ماه سال شصت و هفت و به مناسبت تولد حضرت زهرا (س)، و روز زن، راديوي جمهوري اسلامي ايران در برنامه‌اي به نام سلام، صبح به خير در گزارشي از مخاطبينش مي‌پرسد: به نظر شما الگوي امروز زنان ايراني چه كسي است؟ اكثر مخاطبين، حضرت فاطمه را الگوي خود معرفي مي‌نمايند اما يكي از مصاحبه‌شوندگان مي‌گويد: «الگوي مناسب زنان ايراني اوشين است!». اوشين نام شخصيت اصلي داستان سريالي ژاپني به نام سال‌هاي دور از خانه بوده كه آن روزها از سيما پخش مي‌شده است. امام خمینی(ره)، فرداي آن روز در واكنش به اين ماجرا، طي پيامي رسمي و علني به شدت محمد هاشمي (رئيس وقت صدا و سيما) را مورد عتاب قرار مي‌دهند. با توجه به مطالب ذكر شده در سایت ها، عين صحبت امام ناظر به اعدام هيچ يك از افراد ياد شده نيست. بلكه ايشان حكم فقهي يك مسئله را طرح كرده و از قوه قضاييه به عنوان مجري اجراي قوانين، مي‌خواهند كه مسئله را به صورت دقيق پيگيري كنند. اين امر نشان مي‌دهد امام در اين خصوص خواسته‌اند مسائل طبق قوانين پي‌گيري شود و هيچ كس از اجراي قانون مصون تلقي نشود. نه اين‌كه بدون رعايت هيچ قانوني امام از همان ابتدا بگويند تمام افراد مرتبط با اين موضوع بايد اعدام شوند. از نظر امام(ره) بر اساس احكام اسلام توهين به ساحت مقدس پيامبر(ص) و ائمه هدي (ع) در حكم ارتداد است.
اشاره حضرت امام مبني بر عاملان اين جريان مبتني بر تعمد هتاكان، است نه سهو آن
هيج كسي در اين رابطه به اعدام محكوم نشده است، بلكه تعدادي از عوامل محكوم و عده اي نيز تبرئه شدند. به نظر میرسد مصاحبه پخش شده به نوعي نفي شخصيت حضرت زهرا (س)، به عنوان يك الگوست. استفاده از محدوده زماني در خصوص حضرت زهرا(س)، نوعي نفي الگو بودن ايشان است. اين امر از نظر حضرت امام راحل، نوعي توهين به يكي از معصومين تلقي شده و طبق احكام اسلامي اگر كسي به صورت عمدي اقدام به اين امر كند مصداق ارتداد محسوب شده و مجازات مرتبط با آن را به دنبال خواهد داشت و حكم ارتداد در صورت احراز تمامي شرايط آن جاري مي‌شود. حضرت امام(ره)، به عنوان يك مرجع تقليد اين نوع از بيان را مصداق اين حكم الهي دانسته‌اند. اما براي تطبيق حكم ارتداد بايستي اولا: عنوان قصد توهين ثابت شده و ثانيا شرط بيان از روي عمد نيز مطرح باشد. بنابراین امام خميني(ره)، در بيان خود مجازات را اولا به شرط اثبات قصد توهين بودن دانسته و در مرحله بعد شرط انجام از روي عمد را در اين ماجرا دخيل مي‌دانند و از قوه قضاييه مي‌خواهند كه ابعاد ماجرا را بررسي و حكم قانوني را صادر نمايد. چنانچه در منابع و سایت ها اشاره شده است، بررسي‌هاي قوه‌قضائيه نتوانسته عمد بودن را در اين خصوص ثابت كند از اين رو حكم مجازات ارتداد براي هيچ يك از متهمان اين مسئله صادر نشد. بنابراین میتوان گفت: اگر در جامعه اسلامي نسبت به موضوعات ديني حساسيت‌هاي منطقي وجود نداشته باشد، عملكرد دشمنان اسلام و ايران به مرور هويت اسلامي جامعه را از بين خواهند برد. اين امور همچون مرزهاي اصلي دين هستند كه اگر از آن حفاظت‌هاي لازم صورت نگيرد خواه ناخواه اصل دين و ديانت مورد هجوم قرار گرفته و در نهايت نيز ممكن است اصل و اساس ديانت از ميان برود. به نظر میرسد اين واكنش نه تنها درست بلكه جزء وظايف رهبر ديني يك جامعه اسلامي است كه از مرزهاي ديني مردم حفظ و حراست كند.بنابراین، در مجموع امام(ره)، در خصوص اين مسئله حكم اعدام صادر نكردند كه بخواهند از آن عدول كنند. چراكه اصولا روش امام راحل به گونه‌اي نبود كه در مسائل ديني و حتي مسائل سياسي، عقب‌نشيني كنند. يعني اگر يك موضوع براي ايشان قطعيت پيدا مي‌كرده است ديگر وساطت‌هاي ديگران نمي‌توانسته در اراده ايشان خللي وارد كند. در مورد موضوع مورد بحث نيز حضرت امام پيگيري مسئله را از قوه‌قضاييه مي‌خواهند كه اگر ادله موضوع ثابت است در اجراي احكام الهي درنگ نكنند. و همانگونه كه اشاره شد، براي قوه قضائيه تعمد مسئله ثابت نشده و از اين جهت مجازات مورد اشاره براي هيچ كدام از افراد موضوع صادر نشده كه كسي بخواهد نسبت به عدم اجراي آن وساطت كرده و نظر حضرت امام را برگرداند. در خصوص مجازات‌هاي ديگر نيز، عفو محكومين از جمله اختيارات ولي‌فقيه است كه بر اساس تشخيص ايشان براي محكومين قابل اجراست. اما اين‌كه بگوييم هيچ مجازاتي براي اين امر صورت نگرفت قابل قبول نيست. امام خمینی(ره)، به مسئله جامعیت ابعاد وجودی حضرت زهرا(س)، مقامات معنوی، تربیت شدگان او، الگو و اسوه بودن آن بانو در جامعه اسلامی سخت توجه و تأکید داشته است و در مقابل اهانت به آن بانو قاطعانه برخورد نموده است.
تحقق عدالت در حوزه فرهنگ، از ظرافت و حساسیت بیشتری برخوردار است. عدالت فرهنگی به معنای توجه به نیازهای علم، پژوهش، آموزشی، هنری و اطلاعاتی طبقه ها و نواحی گوناگون جامعه و توزیع صحیح و منطقی توانمندی های موجود به تناسب این نیازهاست. بر این اساس، کمبود سازمان ها، امکانات و فعالیت های فرهنگی در یک منطقه نسبت به دیگر مناطق کشور، نا همگونی برنامه های آموزشی و فرهنگی برای اقشار مختلف و وابستگی فرهنگی، نمونه هایی از بی عدالتی فرهنگی محسوب می شود. نکته مهم در چار چوب عدالت فرهنگی، رعایت شان و مقام والای تک تک انسان هاست؛ زیرا از نظر اسلام، انسان برترین مخلوق الهی است که تکریم وی ضروری است. پس مسئولان جامعه اسلامی به هیچ وجه حق ندارند با مردم، رفتارهای تحقیر آمیز داشته باشند. قرآن کریم، استخفاف و تحقیر مردم را ویژگی بارز حکومت ستمگران معرفی می کند و در سوره زخرف آیه 54 می فرماید: پس(فرعون) قومش را تحقیر و سبک کرد و آنان نیز از او پیروی کردند. آنان به یقین گروهی نابکار بودند205.
طبق نظر، اگوستین ژیرارد، در کشورهای در حال توسعه باید برای حفظ و توسعه فرهنگ ملی و نیز فراهم آوردن امکانات دستیابی به فرهنگ جهانی اقدام کرد. هر یک از این دو فرهنگ، زبان و در نتیجه نوع فکر و ساخت های ذهنی خود را دارد. کوشش در یکی کردن این دو فرهنگ یا فدا ساختن یکی به خاطر دیگری، موجب کاستی و فقر فرهنگی و کاری باطل و بیهوده است. پس با توجه به سخن اگوستین ژیرارد، به این نکته پی می بریم که توسعه فرهنگی نسبت به سایر بخش های توسعه از ابعاد و بار ارزشی بیش تری برخوردار است. و تاکید بیشتری بر نیازهای غیرمادی افراد جامعه دارد. فرهنگ وتوسعه فرهنگی باید عامل رشد وتعالی انسان وشکوفا کردن استعدادهای انسانی وتحقق وارزشهای متعالی در جامعه شود. در اندیشه امام خمینی (ره) هم توسعه فرهنگی مورد تاکید قرار گرفته و برخی از اهداف مهم توسعه فرهنگي را اینگونه بیان می کنند: 1- تعلیم و تربیت اسلامی 2- استقلال فرهنگی 3- علم، تخصص، خلاقيت و فن‏آوري. در ذیل هرکدام به طور مختصر توضیح داده خواهد شد.
1-تعلیم و تربیت اسلامی: آموزش صرف در نظام تعليم و تربيت مد نظر امام نيست بلكه وجه تربيتي، معنوي، متعهد بودن، مستقل بودن و ديني بودن مجموعه نظام آموزشي و تربيتي مورد توجه و تأكيد ايشان است. «يكي از مسائل بسيار مهم در تمام دستگاهها خصوصا دانشگاه‏ها و دبيرستانها، تغييرات بنيادي در برنامه‏ها و خصوصا برنامه‏هاي تحصيلي و روش آموزش و پرورش است كه دستگاه فرهنگ ما از غربزدگي و از آموزشهاي استعمار نجات يابد206». «كوشش كنيد كه در اين آموزشي كه به مردم مي‏دهيد، جهت‏دار باشد. براي خدمت به خلق و براي خدمت به خدا و براي خدمت به اسلام207». «تربيت كنيد، مهم تربيت است، علم تنها فايده ندارد، علم تنها مضر است. تربيت و تزكيه مقدم بر تعليم است. صدمه‏هايي كه وارد مي‏شود بر مملكت، غالبا از اين ‏متفكرين بي‏پرورش، آموزشهاي بي‏پرورش واقع مي‏شود، علم را تحصيل مي‏كند لكن تقوا ندارند208». «بايد آموزش و پرورش مردم توأم باشد، پرورش، پرورش انساني،

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق درباره امام خمینی، انقلاب اسلامی، امام خمینی(ره)، تحول فرهنگی Next Entries منابع تحقیق درباره عدالت اجتماعی، امام خمینی، رونق اقتصادی، امام خمینی(ره)