منابع تحقیق درباره تعریف مفهومی، ویژگی های فردی، جهاد کشاورزی

دانلود پایان نامه ارشد

کشاورزان، به ویژه فقرا وارد کند. ابعاد بسیار به هم مرتبط بوده و اثرات منفی چند برابر می شود، کاهش مقاومت به خشکی در سطوح بسیار پایین در نهایت می تواند منجر به شرایطی شبیه به تله فقر شود. همچنین دریافتند که مداخله و حمایت دولت، وضعیت فقرا را بدتر کرده است. برای جلوگیری از چنین شرایطی پیشنهاد کردند که مداخلات حمایتی یا پس از وقوع به یک رویکرد مدیریت ریسک فعال تبدیل شود.
یزدان پناه(1388) جوامع انسانی را در مقابله با خشکسالی به دو دسته تقسیم بندی نموده است:
جوامع آسیب پذیر: این نوع جوامع از سیاست های مدیریتی مناسبی در مواجهه با خشکسالی برخوردار نبوده و آمادگی لازم را برای مقابله با خشکسالی ندارند. همچنین وابستگی شدیدی به منابع طبیعی داشته و فقر و درگیری در بین این نوع جوامع به وفور دیده می شود. شرایط خاص سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی حاکم بر جامعه نیز برای مقابله با خشکسالی نامناسب است. به همین دلیل این جوامع، در مقابل خشکسالی بسیار آسیب پذیر بوده و همیشه با اثرات خشکسالی دست به گریبان هستند.
جوامع غیر آسیب پذیر: این نوع جوامع، از سیاست های مدیریتی مناسب، در مواجهه با خشکسالی برخوردار بوده و با سیستم های آگاهی دهنده و آموزشی، آمادگی لازم را برای مقابله با خشکسالی ایجاد می نمایند. دولت ها نقش خود را برای کاهش اثرات خشکسالی به خوبی ایفا می کنند و خود را در این زمینه مسئول می دانند. همچنین روابط مناسبی با اقتصاد بین المللی برقرار می نمایند. در این گونه جوامع خشکسالی مدیریت می شود و تا حدودی قابل کنترل می باشد.

10-2 نتیجه گیری
با توجه به مطالعات انجام شده آسیب پذیری کشاورزان را می توان به صورت تابعی از در معرض خشکسالی قرار گرفتن، حساسیت نسبت به خشکسالی و ظرفیت سازگاری آنان در مواجهه با خشکسالی دانست. در معرض خشکسالی قرار گرفتن کشاورزان بر اساس امکان عدم دسترسی آنان به آب متفاوت است. حساسیت کشاورزان نسبت به خشکسالی شامل وابستگی به درآمد گندم می باشد. ظرفیت سازگاری سازگاری شامل دارایی های معیشتی کشاورزان می باشد. سرمایه های مالی، فیزیکی، طبیعی، انسانی و اجتماعی بر اساس پیشینه تحقیق شامل متغیرهای مشاهده شده در جدول 2-3 میباشند. ویژگی های فردی و زراعی نیز با توجه به منابع مطالعه شده در جدول 3-2 آورده شده است.

جدول 3-2 استخراج اجزای پرسشنامه از پیشینه تحقیق

منبع
برداشت تطبیقی با موضوع
سن، بعد خانوار، محل سکونت
مونگی و همکاران (2010)
حبیبا و همکاران(2012)
کشاورز و همکاران(1389)
خشنودی فر و همکاران(2012)

ویژگی های فردی
نوع شغل، نوع مالکیت اراضی، نوع فعالیت کشاورزی، تحت پوشش بودن بیمه محصولات
کشاورز و همکاران(1389)
برنت(2007)
خشنودی فر و همکاران(2012)
شرفی و زرافشانی (1390)

ویژگی های زراعی

امکان عدم دسترسی به آب

در معرض قرار گرفتن
میزان وابستگی به درآمد گندم
شرفی و زرافشانی(1389)
کشاورز و همکاران(1389)
برنت(2007)
پیتمن و همکاران(2011)

حساسیت
منابع درآمدی کشاورزی و غیر کشاورزی، میزان سرمایه، بیمه محصولات کشاورزی، وابستگی به نهادهای حمایتی، دسترسی به اعتبارات، واحد های دامی.
کش-اورز و همکاران(1389)
برنت(2007)
شرفی و زرافشانی (1390)
درسا و همکاران(2008)
ساهو و میشرا (2013)

سرمایه مالی
تحصیلات، سلامت، سابقه کار کشاورزی، شرکت در برنامه های آموزشی ترویجی،
استفاده از ارقام مقاوم به خشکی و یا مقاوم به آفات و بیماری، کنترل علف های هرز، استفاده از کودهای شیمیایی، ادوات خاک ورزی. احداث چاه کشاورزی، کاهش طول دوره آبیاری، مدیریت آب، اقدامات زراعی.
کشاورز و همکاران (1389)
خشنودی فر و همکاران (2012)
برنت (2007)
شرفی و زرافشانی (1390)
بروکس و همکاران (2005)
شرفی و زرافشانی (1389)
پیتمن و همکاران (2011)
درسا و همکاران (2008)
شاوکین و همکاران (2013)

سرمایه انسانی

سرمایه انسانی
قیمت فروش اموال
خشنودی فر و همکاران (2012)
شرفی و زرافشانی (1390)
سرمایه فیزیکی
دسترسی به منابع آبی، سطح زیر کشت محصولات کشاورزی
پیتمن و همکاران (2011)
ساهو و میشرا (2013)
سرمایه طبیعی
عضویت در انجمن ها یا سازمان های روستایی، پیوند سرمایه اجتماعی، پل ارتباطی سرمایه اجتماعی
خشنودی فر و همکاران (2012)
شرفی و زرافشانی (1390)
ون ریجن و همکاران (2012)
میچلینی (2013)
سرمایه اجتماعی

فصل سوم
روش شناسی پژوهش

فصل سوم: روش شناسی پژوهش

1-3 مقدمه
در این فصل، روش شناسی تحقیق با ملاحظه ی روش تحقیق129، جامعه و نمونه آماری، فرضیه های پژوهش، متغیرهای مطالعه، تعریف مفهومی و عملیاتی برخی از آن ها، ابزار جمع آوری داده ها، تحلیل روایی و پایایی آن، روش های تجزیه و تحلیل آماری و معرفی منطقه مورد مطالعه مورد توجه قرار گرفته است.
2-3 روش تحقیق
پژوهش حاضر از نظر ماهیت از نوع پژوهش های کمی، از لحاظ هدف کاربردی و برحسب نحوه گردآوری دادهها از نوع تحقیقات پیمایشی مقطعی است.
3-3 جامعه آماری، حجم نمونه و روش نمونه گیری
جامعه آماری این پژوهش را گندمکاران شهرستان باوی تشکیل می دهند. با توجه به آمار به دست آمده از مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان باوی، تعداد 816 گندمکار (816N=) در سال 1393 در شهرستان باوی وجود دارد (مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان باوی، 1393). با استفاده از جدول مورگان تعداد 260 نفر گندمکار از آن ها به عنوان نمونه آماری تعيين شد. گندمکاران مورد مطالعه از لحاظ نوع کشت، به گندمکاران آبی، دیم کار و مختلط طبقه بندی شده اند. روش نمونه گيري130 در این تحقیق، طبقه اي با انتساب متناسب است. همچنین به منظور بالا بردن ضریب برگشت پرسشنامه، 310 پرسشنامه تهیه و توزیع شد که در نهایت 273 پرسشنامه تکمیل شده دریافت گردید. در جدول 1-3 حجم جامعه و نیز حجم نمونه بر اساس پرسشنامه های برگشت داده شده، ذکر گردیده است.
جدول 1-3 حجم جامعه و نمونه مورد مطالعه
روستا
جامعه
حجم نمونه

آبی
دیم
مختلط
آبی
دیم
مختلط
زرگان گرانه
18


6


سید عنایت
30


10


سیدسلطان
73


23


شبیشه
30


10


عیاشیه
26


8


مویلحه
65


21


ویس
142

6
46

2
بیت محارب
23


7


ربیخه
39


13


بهیر
31


10


تلبومه
80

8
26

3
دراویزه
22


7


زویر خرامزه
57


18


صلیعه
17


5


گبری
28


9


ابوفاضل
15


5


گارگه

22
22

7
7
ام السراجینه

8
15

3
5
حمیدانیه

5
14

2
5
ام الغریب

5


2

بویرده سلامات

7


2

حبیشی

5


2

کاییدیه

8


3

کهیش

11


4

نگازه بزرگ

6


2

کل
696
77
43
225
27
21

816
273

4-3 منطقه مورد مطالعه
شهرستان باوی یکی از شهرستان‌های استان خوزستان در جنوب غرب ایران و در شمال شرقی شهرستان اهواز واقع گردیده است. این شهرستان با وسعت 1200 کیلومتر مربع یکی از بخش های شهرستان اهواز بود که در سال 1389 از بخش به شهرستان ارتقاء یافت. این شهرستان به مرکزیت شهر ملاثانی و متشکل از دو بخش (مرکزی و ویس)، سه دهستان (عنافچه، ملاثانی، زرگان)، چهار شهر (ملاثانی، ویس، شیبان و شهر جدید رامین) و 92 روستا در سلسله مراتب تقسیمات کشوری جمهوری اسلامی به ثبت رسیده است. عبور رودخانه کارون از ضلع غربی شهرستان باوی و وجود دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان به عنوان یکی از مهمترین پتانسیل های این شهرستان محسوب میشوند که در رشد و توسعه بخش کشاورزی آن حائز اهمیت هستند. این شهرستان از تنوع زراعی و کشاورزی در زمینه های مختلف نظیر گندم، جو، ذرت، کلزا، ماش، لوبیا، کنجد، شلتوک، باقلا، هندوانه، خربزه، خیار، گوجه فرنگی، بامیه، سیب زمینی، پیاز، سیر، انواع کلم، انواع سبزی و غیره برخوردار می باشد. همچنین شهرستان باوی در زمینه تولید خوراک دام از جمله سورگوم، سودان گراس، شبدر و یونجه نیز فعالیت دارد. از محصولات باغی این شهرستان می توان به نخیلات، انگور و مرکبات اشاره کرد (مدیریت جهاد کشاورزی استان خوزستان،1392).
5-3 متغیرهای تحقیق
1-5-3 متغیرهای مستقل
1-1-5-3 ویژگی های فردی گندمکاران
ویژگی های فردی گندمکاران شامل متغیرهای سن، تعداد افراد خانوار، شغل اصلی، نوع فعالیت کشاورزی و محل سکونت میباشد.

2-1-5-3 در معرض قرار گرفتن
تعریف مفهومی: قرار گرفتن در معرض مربوط به درجه ای از تنش آب و هوا است که ممکن است به صورت تغییرات طولانی مدت در شرایط آب و هوایی و یا به صورت تغییرات در تنوع آب و هوا، از جمله اندازه و فراوانی عوارض شدید نشان داده شود(IPCC, 2001).
تعریف عملیاتی: برای سنجش در معرض قرار گرفتن شاخص امکان عدم دسترسی به آب استفاده شده است. احتمال اینکه کشاورزان بر حسب نوع منبع آبی در معرض بی آبی یا کم آبی قرار گیرند. کشاورزانی که آب کشاورزی آن ها از رودخانه کارون تأمین می شود، مقدار 25/0 به عنوان مقدار در معرض قرار گرفتن آن ها در نظر گرفته شده است. این مقدار بر اساس تعیین آب رودخانه است که تنظیمی می باشد. کشاورزان دیم کار با فرض اینکه توزیع بارندگی از توزیع نرمال پیروی می کند، مقدار در معرض قرار گرفتن آن ها برابر 50/0 در نظر گرفته شده است. کشاورزانی که آب کشاورزی آن ها از چاه تأمین می شود، مقدار در معرض قرار گرفتن آن ها مابین دو مقدار قبلی در نظر گرفته شده است که برابر 38/0 می باشد.
25/0 = شبکه های آبیاری رودخانه
50/0= توزیع نرمال بارش
38/0= سفره های آب زیرزمینی

KI = ضریب در معرض قرار گرفتن اراضی آبی( با منبع رودخانه) HI = میزان اراضی آبی(رودخانه) I = Irrigated
KR = ضریب در معرض قرار گرفتن اراضی دیم HR = میزان اراضی دیم R= Rain fed
KG= = ضریب در معرض قرار گرفتن اراضی آبی ( با منبع چاه) HG = میزان اراضی آبی(چاه) G = Ground water NAP = امکان عدم دسترسی به آب HT = میزان کل اراضی E= Exposure

رابطه 1-3 فرمول محاسبه در معرض قرار گرفتن

3-1-5-3 حساسیت
تعریف مفهومی: حساسیت عبارت است از میزان متأثر شدن افراد از تغییرات آب و هوایی (IPCC, 2001؛Neil Adger,2006).
تعریف عملیاتی: برای سنجش حساسیت گندمکاران نسبت به خشکسالی، از شاخص وابستگی به درآمد گندم استفاده شده است. وابستگی به درآمد گندم بر اساس نسبتی از درآمد گندم بر درآمد کل خانوار سنجیده شده است. درآمد خانوار شامل، درآمد زراعی و غیر زراعی، درآمد افراد شاغل در خانوار و میزان یارانه دریافتی خانوار می باشد.

S= حساسیت
WI = درآمد حاصل از گندم
HI = درآمد کل خانوار
رابطه2-3 فرمول محاسبه حساسیت

4-1-5-3 ظرفیت سازگاری گندمکاران
تعریف مفهومی: توانایی یك سیستم برای تنظیم اثرات تغییر اقلیم (از جمله تنوع آب و هوا)، تعدیل آسیب های احتمالی و استفاده از فرصت ها و یا مقابله با پیامدها است (Brooks, 2003).
تعریف عملیاتی: در این پژوهش، ظرفیت سازگاری بر مبنای دارایی های معیشتی گندمکاران سنجیده شده است. به عبارت دیگر ظرفیت سازگاری بر مبنای پنج شاخص سرمایه های انسانی، اجتماعی، مالی، فیزیکی و طبیعی محاسبه گردیده است.

1-4-1-5-3 سرمایه انسانی

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق با موضوع شکرگزاري، نعمتهاي، خداي Next Entries منابع تحقیق با موضوع روزي، بضاعت، جميع