منابع تحقیق درباره تأمین اجتماعی، سابقه خدمت، قانون کار، اسناد بین المللی

دانلود پایان نامه ارشد

بازنشستگی و پاداش پایان خدمت:
به کارکنان بازنشسته ارتش بر مبنای معدل حقوق و مزایای دو سال آخر خدمت که ملاک کسور بازنشستگی میباشد به تناسب سابقه خدمت به ازاء هر سال سابقه خدمت یک روز حقوق پرداخت میشود. به عنوان مثال فردی که با سی سال سابقه خدمت بازنشسته گردیده سی روز حقوق دریافت میدارد.
همچنین پاداش پایان خدمت به ازاء هرسال سابقه خدمت معادل یکماه آخرین حقوق ثابت و فوق العاده های مبنای کسور به عنوان پاداش پایان پرداخت میگردد.
در خصوص دریافت مستمری بازنشستگی و پاداش پایان خدمت هر دو گروه شاغلان ( کارکنان ارتش و کارمندان) به یک شیوه با آنان رفتار میگردد.

گفتار سوم: بازنشستگی کارگران
برابر بند پ ماده 21 قانون کار یکی از طرق خاتمه قرارداد کار، بازنشستگی کارگر میباشد. بازنشستگی کارگران عبارت است از عدم اشتغال بیمه شده به کار به سبب رسیدن به سن بازنشستگی مقرر در قانون تأمین اجتماعی، که برای برخورداری از مستمری بازنشستگی ضرورت دارد سنوات معینی حق بیمه پرداخت شده باشد. (موحدیان، پیشین: 150) برابر ماده 23 همین قانون کارگر از لحاظ دریافت حقوق یا مستمرهایی ناشی بازنشستگی یا مقررات حمایتی و شرایط مربوط به آن تابع قانون تأمین اجتماعی خواهد بود. لذا بازنشستگی کارگران برابر قانون تأمین اجتماعی صورت میپذیرد و کارگران مشمول این قانون میباشند. بطور کلی بازنشستگی و استفاده از مستمری در دوران کهولت و پیری از جمله وقایع حمایت شده و مورد توجه خاص در تأمین اجتماعی است.
بند اول: شرایط بازنشستگی
در قانون تأمین اجتماعی برای بازنشستگی کارگران چه از لحاظ سن و چه از نظر سابقه پرداخت حق بیمه و چه از جهت چگونگی تعیین و محاسبه مستمری بازنشستگی مقرراتی پیش بینی شده است. همچنین برخی قوانین موقت در خصوص بازنشستگی پیش از موعد تصویب شده است. به موجب ماده 76 قانون تأمین اجتماعی، مشمولین این قانون( کارگران) در صورت حائز بودن شرایط ذیل حق استفاده از مستمری بازنشستگی را خواهند داشت:
1-حداقل 20 سال حق بیمه مقرر را قبل از بازنشستگی پرداخته باشند.
2-سن مرد به 60 سال تمام و سن زن به 55 سال تمام رسیده باشد.
در رابطه با بند یکم ابتدا مدت 10 سال بوده و به موجب مقررات بعدی23 تغییراتی حاصل شده است، بدین ترتیب که از تاریخ تصویب اصلاحیه یعنی 14/7/1380، حداقل سابقه پرداخت حق بیمه برای استفاده از مستمری بازنشستگی هر سال یکسال افزایش یافته تا اینکه این حداقل سابقه به بیست سال تمام برسد. لذا در تاریخ 14/7/1381 یعنی یکسال بعد از تصویب اصلاحیه یاد شده، برای احراز بازنشستگی 11 سال سابقه پرداخت حق بیمه به اضافه شرط سنی مندرج در بند 2 لازم بود و کسانی که در تاریخ مذکور به سن مذکور نائل آمده و دارای ده سال سابقه پرداخت حق بیمه باشند باید یکسال دیگر حق بیمه مقرر را بپردازند تا دارای شرایط لازم برای بازنشستگی شوند، تا اینکه سنوات پرداخت حق بیمه جهت احراز شرایط بازنشستگی از تاریخ 14/7/1390 بیست سال تمام محاسبه میگردد.
بدین منوال که در صورتی که کارگران واجدالشرایط دو شرط بالا باشند، یعنی کارگر مردی که به سن 60 سال رسیده و دارای حداقل 20 سال سابقه خدمت باشد و کارگران خانم نیز در صورت رسیدن به سن 55 سال و داشتن 20 سال سابقه میتوانند بازنشسته گردند. مورد بالا روش معمول در بازنشستگی کارگران میباشد ولی روش های استثنائی دیگری برای بازنشستگی کارگران وجود دارد که در بند بعدی به آن میپردازیم. ( همان منبع: 252)
در مقایسه شرایط بازنشستگی کارگران با دو گروه شاغلان دیگر، شرایط بازنشستگی کارگران نیز تلفیقی از سابقه کار و سن بوده و از این لحاظ به کارمندان شبیه است ولی حداقل سابقه خدمت 20 سال و 60 سال سن برای مردان و 55 سال سن برای زنان مد نظر قرار گرفته که نسبت به کارمندان مدت کمتری محسوب میگردد. همچنین در صورت داشتن 35 سال سابقه، نیاز به رعایت شرط سنی نمیباشد. نکته قابل توجه بازنشستگی کارگران زن میباشد که در قانون کارگران همانند قانون ارتش برای آنها حداقل سابقه 20 سال مدنظر قرار گرفته است ولی در قانون کارمندان بر خلاف دو قانون دیگر به بازنشستگی زنان اشارهای نشده است و فقط در بازنشستگی مشاغل سخت و زیان آور شرط سنی برای آنان لحاظ نگردیده است.
بند دوم: موارد استثنائی بازنشستگی
از طرف دیگر به موجب تبصرههای ماده 76 قانون تأمین اجتماعی و اصلاحات و الحاقات مربوط، روشهایی به عنوان مستثنیات بندهای 1 و2 مذکور جهت احراز بازنشستگی تدوین شده که به شرح ذیل میباشد.
1-کسانی که30 سال کار کرده و حق بیمه داده باشند، در صورتی که سن مرد 50 سال و سن زن 45 سال باشد برای بازنشستگی کافی است و میتوانند بازنشسته گردند.
2-کسانی که20 سال متوالی یا 25 سال متناوب در کارهای سخت و زیانآور( مخل سلامت) اشتغال داشته باشند و هر مورد حق بیمه مدت مذکور را به سازمان تأمین اجتماعی پرداخته باشند، میتوانند تقاضای مستمری بازنشستگی نمایند، هر سال سابقه پرداخت حق بیمه در کارهای سخت و زیان آور، یک و نیم سال محاسبه خواهد شد.
3-در صورتی که بیمه شدگان شاغل در کارهای سخت و زیان آور قبل از رسیدن به سابقه مقرر در بند بالا، دچار فرسایش جسمی و روحی ناشی از اشتغال در کارهای سخت و زیان آور گردند، با تأیید کمیسیونهای پزشکی (موضوع ماده 91 قانون تأمین اجتماعی) با هر میزان سابقه خدمت میتوانند تقاضای مستمری بازنشستگی نمایند24.
3-کسانی که 20سال متوالی یا 25 سال متناوب در مناطق بد آب و هوا کار کرده و حق بیمه مدت کارکردن پرداخت کرده باشند با شرط سنی 50 سال برای مرد و 45 سال برای زن امکان بازنشستگی با تقاضای آنان فراهم است.
4- با 35 سال سابقه پرداخت حق بیمه بدون رعایت شرط سنی بازنشستگی با تقاضای آنان فراهم است.
5- زنان کارگر با داشتن 20 سال سابقه کار و 42 سال سن به شرط پرداخت حق بیمه با 20 روز حقوق میتوانند بازنشسته شوند. (همان منبع: 253-252)
موارد استثنائی بازنشستگی کارگران عمدتاً معطوف به شرایط کار مانند مشاغل سخت و زیان آور و خدمت در مناطق بد آبوهوا میباشد ولیکن برای کارمندان و کارکنان ارتش موارد استثنائی بازنشستگی عمدتاً اجباری بوده و برای مشاغل سخت و زیان آور نیز مزایایی در نظر گرفته شده است و میتوان گفت علت این تفاوتها به شرایط شغلی متفاوت هر گروه از شاغلین ارتباط دارد. کاهش سن بازنشستگی در مشاغل سخت و زیان آور که مورد توجه اسناد بین المللی است در مقررات سه قشر مورد بررسی لحاظ شده است. در مقایسه سقف سنی 65 سال برای بازنشستگی مقرر در اسناد بین المللی، در مقررات جاری برای کارگران و کارکنان ارتش رعایت گردیده ولی برای کارمندان متخصص در قانون خدمات کشوری سقف 70 سال سن در نظر گرفته شده است که فراتر از اسناد بین المللی است. همچنین در اسناد بین المللی، سپری نکردن دوره احراز( سابقه خدمت) به طور کامل مانع پرداخت مستمری نیست، بلکه در این صورت مستمری با میزان کمتری پرداخت خواهد شد. ولی در مقررات سه قشر مورد بررسی، سپری نکردن دوره احراز، مانع پرداخت مستمری است و کاهش مزایا پیش بینی نشده است که این امر میتواند به گونه ای تضییع حقوق بیمه شدگان را به همراه داشته باشد.
بند سوم: آثار بازنشستگی
1-خاتمه کار کارگر:
پس از پذیرش بازنشستگی کارگر، ارتباط وی با محل کار قطع گردیده و کارفرما فرد دیگری را به جای کارگر بازنشسته جایگزین میکند و کارگر دیگر ارتباطی با محل کار ندارد و بدین ترتیب خاتمه خدمت کارگر بازنشسته اتفاق افتاده است.
2-اشتغال مجدد بازنشسته:
کارگر بازنشسته منعی در اعاده به کار ندارد ولی حقوق بازنشستگی وی قطع و به حالت اشتغال برمیگردد. اشتغال محدود در کارگاه دیگر منعی نداشته و میتواند به طور روزمزد در کارگاه دیگری مشغول به کار گردد.
اشتغال مجدد کارگران بارنشسته در همان شغل قبلی تقریباً شبیه به اعاده به خدمت کارکنان دو قشر دیگر بوده ولی اشتغال روزمزد یا ساعتی آنان در مشاغل دیگر منعی ندارد. کما اینکه بازنشستگان ارتش و دولت نیز میتوانند در مشاغل بخش خصوصی مشغول بهکار گردند. در این خصوص رأی وحدت رویه شماره 1243 مورخ 25/10/1387 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری اشعار می دارد: (( به موجب تبصره 7 قانون بازنشستگی پیش از موعد بیمه شدگان تأمین اجتماعی مصوب 1367، چنانچه بیمهشدگانی که بر اساس ماده واحده قانون فوق الذکر بازنشسته شوند و مجدداً به عنوان حقوق بگیر در کارگاهی به کار اشتغال ورزند ضمن قطع مستمری از استفاده مجدد از بازنشستگی موضوع ماده واحده مزبور محروم خواهند شد. نظر به اینکه مراد مقنن اشتغال به کار مستمر در یک کارگاه در قبال دریافت حقوق است و تعمیم و تسری حکم قانونگذار به مواردی که بیمه شدگان بازنشسته به منظور کمک به معیشت خود و خانواده به کار نیمه وقت با دریافت اجرت اشتغال میورزند و اطلاق فرد شاغل تمام وقت حقوق بگیر به اشخاص مذبور و نتیجتاً حذف مستمری بازنشستگی آنان موافق هدف و حکم مقنن نیست، بنابراین دادنامههای شماره 629 مورخ10/5/1382 شعبه چهارم تجدیدنظر، شماره 717 مورخ 15/5/1381 شعبه اول تجدیدنظر، شماره 1162 مورخ 18/12/1383 شعبه دهم تجدیدنظر دیوان بر ورود شکایت و تأیید استحقاق شاکیان به دریافت مستمری بازنشستگی در مدت اشتغال به خدمت نیمه وقت موافق اصول و موازین قانونی است….)). ( رفیعی،1393: 157)
3-مستمری بازنشستگی و پاداش پایان خدمت:
کارگری که برابر بند ب ماده 21 قانون کار، بر اساس موارد عنوان شده در بند بالا بازنشسته میشود، برابر ماده 23 قانون کار مستمری بازنشستگی آن تابع قانون تأمین اجتماعی میباشد و برابر ماده 77 قانون تأمین اجتماعی به وی به ازاء هر سال سابقه پرداخت بیمه یک روز حقوق پرداخت میشود و مبنای محاسبه آن نیز متوسط حقوق دو سال آخر کارگر می باشد. همچنین برابر ماده 31 قانون کار، کارفرما باید بر اساس آخرین مزد کارگر به نسبت هر سال سابقه خدمت به میزان 30 روز مزد به وی به عنوان مزایای پایان کار پرداخت نماید.
مستمری بازنشستگی و پاداش پایان خدمت کارگران و نحوه محاسبه آن نیز مانند کارمندان و کارکنان ارتش میباشد.

مبحث دوم :
ازکارافتادگی

ازکارافتادگی حالتی است که فرد بنا به دلایلی دچار مشکل جسمی و یا روانی شده و قادر به انجام کار نباشد. بدین گونه که فردی که توانایی کارکردن دارد بر اثر حوادث و اتفاقات پیشبینی نشده، دچار آسیب جسمی و روانی شده( معلول گردیده) و دیگر توانایی که لازمه کارکردن در شغل مورد نظر است، را ندارد. به عنوان مثال فردی که به عنوان راننده در سازمان یا کارگاهی مشغول به کار میباشد در صورتی که از ناحیه دست یا پا دچار معلولیتی شود دیگر قادر به رانندگی کردن نبوده و ازکارافتاده محسوب میگردد.
بنابراین ازکارافتادگی عبارت است از ناتوانی در انجام فعالیت حرفه ای، در صورتی که احتمال دائمی بودن آن وجود داشته باشد یا بعد از مدتی که شخص در طی آن مستحق مزایای مربوط به ناتوانی موقت در انجام کار است، باقی بماند.( عراقی، 1386: 358) افراد شاغل در صورتی که دچار آسیب جسمی یا فکری شده بهطوری که دیگر نتوانند وظایف شغلی خود را انجام دهند، سازمان یا کارفرما دیگر به وجود آنها احتیاجی ندارند و به ناچار از کار بیکار میشوند. بدیننحو، ازکارافتادگی به عنوان یکی از راههای پایان خدمت متجلی میشود و این از کارافتادگی افراد شاغل مورد توجه قوانین قرار گرفته و در قوانین مرتبط با کارگران، کارمندان و کارکنان ارتش نیز مورد بحث قرار گرفته است که در این مبحث به آن خواهیم پرداخت. لازم به ذکر است که ازکارافتادگی مورد نظر در این مبحث از کار افتادگی کلی بوده به طوری که فرد شاغل قادر به ادامه کار نباشد. ولی در صورتی که میزان توانایی مستخدم به نحوی کاهش یافته که توان کارکردن داشته باشد و یا بتواند در کار سبکتری از لحاظ فعالیت جسمی و فکری نسبت به کار قبلی گمارده شود، ازکارافتادگی جزئی نامیده میشود که از موارد پایان خدمت نبوده و مورد بحث ما نمی باشد.

گفتار اول: ازکارافتادگی

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق درباره سابقه خدمت، مشاغل تخصصی، امنیت شغلی، نیروهای مسلح Next Entries منابع تحقیق درباره جنگ تحمیلی، قانون استخدام کشوری، سازمان بهزیستی، مدارک پزشکی