منابع تحقیق با موضوع کتاب مقدس، کانون توجه، حمل و نقل، جهان خارج

دانلود پایان نامه ارشد

زيتون بست و در قراردادهاي ديگر نيز ما شاهد تبادل ادويه، البسه، صمغ، عسل و لوزتين با مصر و ديگر تجارت‎هاي محلي‎اي بوده‎ايم که مي‎تواند از تاکستان‌هاي پربار و شيلات درون مرزي ، حاصل شده باشد.
احتمالاً آشوبهاي سياسي و مدني پس از مرگ سليمان به منزله‌ي پاياني بر تجارت از درياي سرخ است. اما ملاحظات رسولان قرن هيجدهم (ق.م) از رفاه مادي و ميل به تجملات در دو قلمرو پادشاهي، دلالت بر تمايلات پيوسته به اشياء خارجي است. از آنجا که سرزمين کتاب مقدس سرشار از محصولات پيشرفته‎ترين تمدن‎هاي صنعتي زمان خويش بود، موقعيت آن در تقاطعات تجارت‎هاي دور افتاده، چيزي همانند يک محروميت از رشد صنايع توليدي محلي را رقم زد. گرچه محصولات کشورهاي مصر، کلده و فينيقيه همگي به سهولت در دسترس بود، مخاطرات موجود و هزينه بالاي حمل و نقل در جهان باستان آنها را نسبتاً گران‎بها ميکرد؛ چنان‌که مصرف آنان به بخش‎هاي غني‎تر جمعيت شهري محدود مي‎گرديد.
زنان کارگر محلي در شهرها و روستاهاي کوچک به نيازهاي خانواده خويش مي‎پرداختند: ريسندگي و بافندگي جامه از معمول‎ترين وظايف زنان خانه‎دار بود. هنر رنگرزي نيز در متون مقدس ذکر نشده است، اما در بسياري از متون اشاراتي به لباس‌هاي رنگين شده است. بنابراين، احتمال مي‎رود که اين هنر نيز براي اسرائيليان شناخته شده باشد.86 بدون ترديد هنر سفالگري نيز در اسرائيل وجود داشته است که منبع مطلوبي براي استعاره‎هاي رسولان به شمار مي‎رفت. شرح دقيق فعاليت‎هاي ساختماني در اورشليم در زمان سلطنت سليمان بيانگر اين است که ساختن معبد و بناي ديوارهاي شهر نشان‎دهنده اين بود که عبرانيان تأکيد فراواني بر مهارت‌ها و محصولات خارجي داشتند.
درواقع تنها به تعداد اندکي از مشاغل و صنايع مختلف در کتاب مقدس اشاره شده است و ادبيات اين کتاب تفاوت ميان نيروي کاري را به وضوح بيان نمي‎کند. از آنجا که مشاغل نيز اصالتاً به‌صورت قبيله‎اي يا خانداني توزيع يافته بودند به نظر منطقي مي‎رسد که تجارت نيز به‌صورت وراثتي در خانواده‎هايي خاص وجود داشته است. در هر صورت، صنعت نقش بسيار مهمي در حيات اقتصادي اسرائيليان پيدا کرد و اين در حالي است که بسياري از مورخان هنوز اين اهميت را به درستي درک نکرده‎اند.87
شواهدي نيز موجود است که نشان مي‎دهد تا قرن هشتم قبل از ميلاد، ترکيبي از تهاتر و استفاده از پول در معاملات رواج يافته بود و حتي در زمان چادرنشيني اسرائيليان نيز در شکل‎هاي نقره معمولاً نقش واحد پولي را ايفاء مي‎کردند ( سفر پيدايش 23:15 , سفر خروج21:23). ليکن در کل دوراني که با ويراني معبد اورشليم و تبعيد بابل خاتمه يافت، هيچ نوع پول مضروب و به‌صورت سکه‎اي استفاده نمي‎شد و تمامي شمش‎ها مي‎بايست به دقت وزن مي‎شدند (سفر پيدايش23:16). يکي از نشانه‎هاي رشد “کاپيتاليستي” به واسط? قوانين تعيين بهره نمايان شد. اصولاً پرداخت بهره در وام‎هاي پولي به شدت نهي شده بود (سفرخروج 22:25)؛ چرا که قرض و وام دادن عملي کاملاً خيرخواهانه تلقي مي‎شد و هيچ‌گونه غرض مالي‎ايي وجود نداشت. در نتيجه همچنان‌که اسرائيليان به‎تدريج معاملات تجاري بيشتري با مصر، اعراب، فينيقي و شرق به ثمر مي‎رساندند، بهره گرفتن از بيگانگان نيز حلال شد، گرچه اين مسئله با نارضايتي مزمورخوانان88 بعدي روبرو شد. در کتاب مقدس عبري تنها دو يا سه نکته‌ي بنيادين از اصول اخلاقي در تجارت بيان شده است که از جمله‌ي آنان مي‎توان به وظيفه خطير رعايت انصاف در معامله (سفر تثنيه 24:15)، خطر حرص ورزيدن( ارميا 8:10 ،ميکاه 2:2 ) و مهمان‎نوازي در برابر مسافران تجاري( سفر تثنيه10:19 ) اشاره کرد.89

3-1-1) بررسي اقتصادي حيات يهوديان در دوران صلح با روميان
صلح امپراتوري روم که از زمان سزار آگوستوس تا حدود قرن دوم عصر مسيحيت به طول انجاميد، دوران طلايي رشد اقتصادي مردمان جهان باستان است. در اين زمان تمامي حوزه‎هاي مديترانه، بخش قابل توجهي از خاورميانه و بسياري از سرزمين‎هاي اروپاي شمالي به يک يگان موفق تبديل شدند و اين در سايه‌ي دوستي استوار، مبادلات موفق زميني و دريايي ، ارز قانوني واحد، انتقال بي‎وقفه‌ي کالا و خدمات‎رساني مناسب صورت مي‎گرفت. يکي از مناطقي که از دوران صلح روم سود کامل نبرد، فلسطين يهودي‎نشين بود. پس از مدت کوتاهي از آرامش نسبي در زمان حکومت هرود اول (34 تا 37 ق.م) اين صلح با مخالفت عليه قوانين حکومتي به آشوبي پايان‌ناپذير تبديل شد که با سرکوب شورش‎ها و موج انقلاب‎هاي بعدي به اوج خود رسيد. در حدود يک قرن بعد پس از شورش باروکخبا 90 ، بنياد تمدن مادي يهود در فلسطين درهم شکسته شد، اما تا زمان صلح امپراتوري روم همچنان نشانه‎هاي اين شکست به چشم مي‎خورد. 91
گرچه فلسطين در غالب اوقات اين دوره، نقش خود را به عنوان مرکز جهان يهوديت حفظ کرد، اما برخي از جوامع پراکنده يهود92 از لحاظ اهميت اقتصادي سرزمين اجدادي خود را تحت‎الشعاع قرار دادند و ماجراجويان يهودي فراتر از مرزهاي امپراتوري روم به فعاليت پرداختند. يکي از تفاوت‎هاي اصلي ميان يهوديت فلسطين و ساکنان مناطق پراکنده يهودي در اين زمان، اين بود که در حالي که فلسطينيان عمدتاً زندگي روستايي خود را حفظ کردند. گروه دوم به مناطق شهري تمرکز نمودند. اورشليم با جمعيتي در حدود صد‌هزار نفر تا آن زمان بزرگ‌ترين شهر آن سرزمين بود؛ گرچه به‌طور قابل‎توجهي از مراکز ساحلي، نظير غزه که عمدتاً يوناني‎ها و ديگر ساکنين غيريهودي در آن اقامت داشتند، کوچکتر بود. يهوديان فلسطين اساساً کشاورز باقي ماندند و کشاورزي نيز در آنجا پيشرفت کرد. در اين دوران صنايع دستي نيز احتمالاً جايگاه بسيار مهمي در اقتصاد فلسطين پيدا کرد و اين مسئله علي‎رغم اين حقيقت بود که محصولات صنعتگران و هنرمندان يهودي قابل قياس با بسياري از کالاهاي وارداتي نبود. با وجود‌‌اين، ادبيات اين دوره اشاره بر اين دارد که حداقل چهل نوع مختلف از صنعتگران بومي وجود داشته‌اند و روستاهاي بسياري به مشاغلي خاص مي‎پرداختند.93
در يادداشت‌هاي متون مقدس، بزرگي و برکت کار جسماني همواره مورد تأکيد بود و بسياري از اعضاي طبقه روحانيان و نيز بسياري از پژوهشگران برجسته، خود و خاندان خود را با انجام کارهاي بدني مورد تکفل قرار مي‎دادند. موقعيت فلسطين در جهان روم بدين معنا بود که بسياري از تجارت‎هاي بزرگ بين‎المللي، در پيوند شرق با روم و ايالات پهنه غربي اين کشور ريشه داشت. اين آمد و شد، براي آن‌که مقامات رومي را به بناي نهادن گمرک‎خانه‎هايي در اريحا94‌، يافا و غزه ترغيب کند، کافي بود؛ گرچه بسياري از اين شهرها که بيشترين ميزان مبادلات تجاري را داشتند، در دستان يهوديان نبود. از سوي ديگر نيز فلسطين بسياري از محصولات طبيعي کشور خود را صادر مي‌کرد و درعوض از مجموعه بسياري از کالاهاي خارجي بهره‎مند مي‎شد که دامنه آن از آب‌جوي مديترانه‎اي و سرکه عِدِني تا لوازم منزل ايتاليايي و شمع گسترده بود. اين واردات عمدتاً توسط کاروان‎داران يهودي بيشتر انجام مي‎شد و حتي بسياري از تجّار که تماسي با جهان خارج نداشتند نيز معمولاً روابط تجاري‎اي را با جماعت پراکنده‌ي يهودي آغاز مي‎کردند. بدين ترتيب، پايتخت به مرکز گردشگري تبديل شد و اين در حالي بود که نيازهاي مالي مسافران موجب شد طبقه جديد متخصصان صرافي و بانک‌داران به‌وجود آيند. بدين ترتيب، حيات اقتصادي يهوديان در طي دوران صلح روم، نشان‎دهنده‌ي يک الگوي متنوع است؛ در سرزمين باستاني دور? هرج و مرج سياسي بود که با پسرفت و مهاجرت همراه بود، وراي فلسطين در حالي که فرصت پيشرفت‎هاي مادي براي موفقيت و پيشرفت عده‎اي اندک وجود داشت، اکثريت مردم ناموفق و نااستوار بودند.95

2-1)دوره‌ي قرون وسطي
1-2-1)اقتصاد قرون وسطي و يهوديت بيزانسي
چهار قرن پس از ويراني اورشليم به‌دست سردمداران رومي، جنسريک وانتال96 شهر روم را نيز ويران کرد. پس از آن قسطنطنيه در کانون توجهات قرار گرفت و به پايتخت روم شرقي يا امپراتوري بيزانس تبديل شد. در قلب اين شهر که بزرگ‌ترين مرکز مسيحيان قرون وسطا بود، بازرگانان و صنعتگران يهودي نقش بسيار مهمي را از لحاظ تاريخي بازي مي‎کردند. قرن‌ها قبل از دوره‌ي صلح روم جمعيت قابل توجهي از يهوديان در قلمروي مي‎زيستند که بعدها امپراتوري شرقي روم ناميده شد. حتي پس از آن‌که رواج سريع اسلام جوامع بزرگ مصر و مغرب زمين97 را از حکومت بيزانس جدا کرد، هزاران ساکن يهودي در مقدونيه،تريث98 وتيثالي 99 باقي ماندند؛ گرچه هنوز بسياري در پايتخت بودندو بسياري نيز در مرکز صنعتي تبس به سر مي‎بردند.100
در اين دوره برخلاف سرزمين‎هاي مسيحيان غرب و مسلمانان جنوب شرقي، ماليات‌هاي خاصي براي جوامع يهودي در امپراطوري شرقي وضع مي‎شد و قانون‌گذاري‎هاي تبعيض‎آميز (نظير ممنوعيت بهره‎گيري از خدمات عمومي و ارتش نظامي) عليه تمامي کساني که به آئين ارتدکسي يوناني ايمان نداشتند، آنها را تحت‎الشعاع قرار مي‎داد. پيشرفت راهبرد‎هاي مرتبط با امور برون مرزي نظير صدور کارت ترددي که با گذرنامه‌ي امروزي مشابهت داشت براي ساکنان داخل امپراتوري در قسطنطنيه تجلي بيشتري يافت. فعاليتهاي بازرگانان خارجي در اين شهر بيشتر مورد نظارت قرار مي‎گرفت و محدوديت‎هايي نيز براي ورود و خروج آنان و نحو? تجارت ايشان در نظر گرفته شد. بيشتر اين محدوديت‎ها به منظور حفظ امنيت صورت مي‎گرفت.101
تجار يهودي بيزانس در سه حوزه اصلي تجارت در سرزمين‎هاي دوردست مشارکت داشتند: اول، تجارت خاور دور بود که کاروانان يهودي شمش‎هاي طلا و نقره را براي تهيه‌ي ادويه، ابريشم و ديگر تجملات شرقي به دمشق، بغداد و بصره مي‎بردند. برخي از آن دورتر مي‌رفتند و در جستجوي کالاهاي شرقي از راه زميني و يا دريايي به هند و چين نيز سفر مي‎کردند و بدين ترتيب سنت تجاري يهودي را حفظ مي‌کردند که تاريخ آن ، به زمانم صلح روميان بازمي‎گشت؛ حوزه‌ي دوم، فعاليت آنان در شمال بيزانتيوم بود که در سرزمين‎هاي مجارستان، بلغار خزر و در مسير کِيف (پايتخت اوکراين) صورت مي‎گرفت و آنان در آنجا با تجار سوئدي و در کنار ولگا و دنيپر به تجارت مي‌پرداختند و عسل، روغن، خز، عنبر از آنان تهيه نموده و در مقابل صنايع دستي و اقلام بيزانسي را به آنها مي‎فروختند. شرايط سخت زمستان به‌ويژه در سرماي رودخانه‎هاي روسيه، تجارت در اين منطقه را براي آنان بسيار دشوار و پرخطر مي‎کرد؛ حوزه‌ي سوم تجارت، در حقيقت بازارهاي غرب بودند. امپراتورهاي بيزانسي نظارتي صوري بر شهرهاي مختلف ايتاليا داشتند که از ميان آنها ونيز وآمالفي 102 داراي اهميت ويژه‎اي بودند. قطعاً تا پايان قرن دهم، بسياري از معاملاتي که از طريق اين پايگاه‎هاي صنعتي شرقي انجام مي‎شد در دست بازرگانان يهودي بود که روابط تنگاتنگي با قسطنطنيه داشتند.
بدين ترتيب، علي‎رغم دشواري‌هايي که در راه تجارت با اماکن دوردست در دوران آغازين قرون وسطا بود، تجار يهودي گاهي در قادرساختن مراکز بازرگاني قسطنطنيه در حفظ تماس اقتصادي خاور و باختر نقش کليدي داشتند. گرچه ما فاقد هرگونه اطلاعات مشروحي در اين باب هستيم ، به نظر مي‎رسد اکثريت يهودياني که به نوعي به تجارت خارجي مي‎پرداختند، به صنعت ابريشم روي آورده بودند يا به رنگرزي مي‎پرداختند. در نگاه بر ماهيت ديني آنان، به نظر غيرمحتمل است که صنعت ابريشم‎کاران قسطنطنيه و تبس، به راحتي اعضاي يهودي را پذيرفته باشند. اکنون سؤال اين است که چگونه اين صنعتگران يهودي به درون نظام انحصاري صنفي و نظارت دولتي نفوذ نمودند؟ مشهور است که در قرن دهم، در بسياري از شهرهاي اروپاي غربي اصنافي متشکل از صنعتگران يهودي وجود داشتند که به دليل ناتواني در دريافت مجوز، براي خود يک صنف تشکيل داده بودند. نظير اين مسئله، اندکي پيشتر از برقراري امپراتوري در بيزانتيوم روي داده بود. در هر کجا که تعدادي از صنعتگران و هنرمندان يهودي به شاخه‎اي از صنعت مي‎پرداختند، يک سيستم يهودي چارچوبي سازماني براي آنان مهيا ميکرد و با نظارت بر رقابت ميان اعضا و وضع قوانين مربوط و مذاکره با سران دولت، سياست‎هاي لازم را

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق با موضوع کتاب مقدس Next Entries منابع تحقیق با موضوع روم باستان