منابع تحقیق با موضوع پرونده شخصیت، ارتکاب جرم، روانشناسی، بزهکاری اطفال

دانلود پایان نامه ارشد

میسر نیست. این روش اگر توسط افراد ماهر و مجرب بکار نرود مشکلاتی را در شناخت به وجود میآورد و این مهمترین عیب و ایراد این روش است زیرا اگر مصاحبهگر دارای تجربیات کافی نباشد احتمال دارد که اولاً حالت و جهت غیر طبیعی به مصاحبه بدهد، ثانیاً اطلاعات بدست آمده را بر مبنای تمایلات و عقاید و احساسات خود تعبیر و تفسیر نماید. این عیب با سعی و دقت آگاهانه و کار کافی او بتدریج از بین میرود.106
مصاحبه از همان لحظه ورود شخص به اتاق مصاحبه آغاز میشود و مصاحبهگر همه آثار و علائم رفتاری و گفتاری و نحوه ادای مطالب، طرز برخورد، لباس پوشیدن، طرز نشستن، آرایش مو، وضع جسمی، ، علائم اضطراب، عکسالعملهای عاطفی و همهگونه تغییری را به دقت مورد توجه قرار میدهد و آنها را به عنوان اطلاعات و علائم لازم برای شناخت یادداشت و نگهداری مینماید. و از اساسیترین نکات مصاحبه جلب اعتماد و اطمینان مصاحبهشونده از طرف مصاحبهگر است اگر این عمل به خوبی صورت نگیرد نتایج مصاحبه چندان قابل اعتماد نخواهد بود.107
مصاحبه به چند روش، که عبارتند از: روش مستقیم، روش غیر مستقیم و روش نیمه مستقیم انجام میگیرد. در روش مستقیم بعد از انجام آشنایی روانشناس مستقیماً وارد مصاحبه پیش ساخته می شود و با طرح سوالاتی به منظور اطلاعات خاصی مصاحبه را ادامه میدهد در این نوع مصاحبه، اداره مصاحبه اصولاً با روانشناس است. در روش غیر مستقیم روانشناس سعی میکند بعد از جلب اطمینان و اعتماد، به طور غیر مستقیم اطلاعات لازم را کسب نماید در این روش اداره جلسه مصاحبه و طرح مسائل و مطالب با مراجع است. و روانشناس فقط در موارد خیلی ضروری که احساس میکند بیمارش قادر به حفظ ارتباط وادامه مطالب نیست با ادای کلمه یا کلامی باعث ادامه مصاحبه میگردد. در روش نیمه مستقیم مهمترین و مناسبترین روش در شناخت علل جرائم و کسب اطلاعات لازم از مجرم است. در این روش مصاحبهگر سعی در جلب اعتماد و اطمینان مجرم را دارد و سپس بطور مستقیم و غیر مستقیم مصاحبه را اداره میکند. این روش از مشکلترین روشهای مصاحبه است اگر مصاحبهگر ماهر نباشد احتمال میرود که مجرم با ارائه اطلاعات ضد و نقیض و واهی او را وادار به اشتباه نماید اما اگر مصاحبهگر مجرب و ماهر باشد با طرح سوالات هدایت کننده خواهد توانست اطلاعات لازم را از مجرم کسب نماید. از این روش در مواردی مانند شناخت علل بیماری بیماران استفاده میشود.

گفتار دوم: مشاهده و مطالعه
روش مشاهدهً بزهکاران، از جرمشناسی تخصصی مانند جرمشناسی پزشکی، روانشناختی، اجتماعی گرفته شده است. متخصصان بعد از اینکه به صورت انفرادی شخصیت متهم یا مجرم را مورد بررسی قرار دادند، نتایج مطالعات خود را با یکدیگر مقابله و مقایسه میکنند این کار گروهی باعث میشود که از اهمیت و بعد برداشتهای شخصی و ذهنی کاسته شود.108
بزهکار برای مدتی برای بررسی حالات و روحیاتش تحت نظر قرار گرفته از طرف متخصصین اعمال و رفتار آنها مورد مطالعه و دقت قرار گیرد. برای اولین بار (بررسی روحیات) توسط دانشمندان و متخصصین بزهکاری اطفال چون دکتر (هویر) در فرانسه و (هیلی) در آمریکا پیشنهاد شده است.109 مجموعه تحقیقات و بررسیها و آزمایشهایی که برای شناسایی شخصیت بزهکاران به کار میرود، آبسرواسیون نامیده میشود. در این گفتار در بند اول مشاهده بزهکار در محیط آزاد و در بند دوم مشاهده بزهکار در محیط بسته مورد بررسی قرار میدهیم.

بند اول: مشاهده در محیط آزاد
در این روش فردی که مورد تحقیقات و آزمایشهایی که برای شناخت شخصیت وی به کار میرود به زندگی عادی اجتماعی خود ادامه میدهد. بازپرس یا قاضی به وسیله مددکاران اجتماعی و متخصصین، اطلاعات لازم را راجع به وضع خانوادگی، جسمی، روانی، اجتماعی، اقتصادی، محیط تحصیلی، محیط تفریحی و وضع مسکن و تمام اعمال و رفتار و معاشرتهای فرد متهم به دست میآورند. مددکاران اجتماعی و متخصصین پیوسته با شخص متهم، افراد خانواده، مربیان آموزشی، دوستان و همسایگان فرد آزمونشونده و کلیه کسانیکه در دایرة معاشرتهای وی قرار دارند، در تماس هستند. آنها هر اقدامی که جهت رفع مشکلات و حل اختلافات و پیشگیری از انحراف مجدد وی لازم باشد، بعمل میآورند. لذا مداوم بحث اصلاح و تربیت فرد متهم را در نظر داشتهاند، و با راهنمایی خود زمینه را برای اصلاح و تربیت فرد فراهم میکنند در آبسرواسیون در محیط باز، چنانچه مددکاران یا متخصصین با مواردی مواجه شدند که لزوم آزمایشهای پزشکی و روانپزشکی را تشخیص دهند، بلافاصله مراتب را به مقام صالح که دستور آبسرواسیون را صادر نموده، اعم از بازپرس یا قاضی دادگاه اطفال یا دادسرا اطفال اعلام میدارند.110
مزایای روش مشاهده در محیط آزاد این است که دولت متحمل هزینههای زیادی نمیشود. مددکاران اجتماعی میتوانند مددجو را در زندگی عادی خود مورد تحقیق و پژوهش قرار دهند و علل و عواملی را که باعث شده بزهکار در مسیر ارتکاب جرم سوق دهند از نزدیک بررسی و مشاهده کنند. اشکالات این روش، مراقبت فردی که مورد تحقیق و پژوهش اجتماعی قرار میگیرد در محیط آزاد فوقالعاده مشکل است. فرد آزمون شونده و خانواده وی به آسانی دخالت افراد دیگر در امور خصوصی و خانوادگی نمیپذیرد.111 حتی دوستان وآشنایان به سادگی مددکاران را در امور خصوصی و خانوادگی مساعدت نمینمایند. در بسیاری از موارد مددکاران در مییابند که محیط زندگی فرد از علل ارتکاب جرم بوده، و باید او را از آن محیط دور نمود. تغییر دادن آن محیط و افرادی که با آن محیط در تماس هستند بسیار سخت و مشکل است

بند دوم: مشاهده در محیط بسته
در مواردی که به علت اهمیت و خطرناک بودن فرد مورد آزمون در محیط طبیعی، بازپرس یا قاضی دادگاه اطفال، جهت تحقیق و بررسی دقیق علل ارتکاب جرم و بروز حالت خطرناک، فرد را در یک مرکز علمی، برای مدت معینی نگهداری مینمایند. این تحقیقات در مراکز دولتی، تربیتی و مراقبت و یا موسسات خصوصی که به کمک دولت تأمین میشوند؛ انجام میگیرد. متخصصین مربوط، فرد را از لحاظ جسمی و روانی و وضع خانوادگی و اجتماعی مورد تحقیق و بررسی قرار میدهند.
در مدت مذکور، رئیس موسسه، مربیان تربیتی، روانشناس، روانپزشک، پزشک و مددکاران اجتماعی و تمام کسانی که با فرد آزمونشونده تماس دارند، بررسیها و آزمایشهای لازم را انجام میدهند. و اعمال و رفتار و کردار او را گزارش میدهند. پس از اتمام دورة بررسی و آزمایش، تمامی کسانی که با آزمونشونده در تماس بودهاند با متخصصین مربوط تشکیل جلسه داده پس از مشورت روشی را که بایستی در مورد آزمونشونده اجرا گردد به مقام صلاحیتدار پیشنهاد مینمایند.112 در اینجا پس از بررسی مندرجات پروندة شخصیت، پیشبینی خود را مبنی بر اصلاح و تربیت یا عدم اصلاح و تربیت وی اعلام داشته و روش موثری را در اصلاح ودرمان فرد پیشنهاد میکنند.
مزایای این روش در محیط بسته این است که آزمونشونده دائماً در اختیار متخصصین است و تمام اعمال و رفتار وی را تحت مراقبت قرار میگیرد. متخصصین گروهی کار میکنند و از مشاهدات و بررسیها و عقاید همکاران خود مطلع میشوند.113 اشکالات این روش، تأسیس یک مرکز مجهز علمی گران تمام میشود رابطة فرد آزمونشونده با محیط طبیعی او قطع میگردد. آزمونشونده در یک محیط غیر عادی، تحت تحقیق و پژوهش و آزمایش قرار میگیرد قطع رابطه با زندگی عادی اجتماعی سبب ناراحتی شدید روانی شده وحسّ انتقام و نفرت را در آزمونشونده برمیانگیزد و به آسانی حاضر به بیان حقیقت نخواهد بود.114
تحقیقات انجام شده در هر دو قسم در مجموعهای جمعآوری میشوند که این مجموعه مستند و مکتوب را پرونده شناسایی شخصیت مینامند.
برای تشکیل پرونده شخصیت تمام عواملی که در تکوین شخصیت متهم نقش داشته و او را به بزهکاری کشانده است باید با نهایت دقت توسط متخصصین امر مورد بررسی قرار گیرند. از جمله تحقیقات و پژوهشهای لازم در تشکیل پرونده شخصیت عبارتند از: تحقیق و پژوهش اجتماعی، تحقیقات و پژوهشهای پزشکی، روانپزشکی و روانشناسی که در اینجا مورد بحث و بررسی قرار میگیرند.

گفتار سوم: تحقیق و پژوهش اجتماعی
تحقیق و پژوهش اجتماعی از مهمترین فاکتورهای مورد نیاز جهت شناسایی شخصیت فرد آزمونشونده میباشد. تحقیق که به صورت مصاحبه با فرد آزمون شونده و کسب اطلاعات فرا حقوقی از افراد مختلف از جمله والدین، سرپرست، مربیان در محیط آموزشی، استادکار در محیط کار آموزشی و یا کار، فرمانده در محیط نظامی، همکاران در محیط شغلی و دوستان در محیط تفریحی بعمل میآید.115
بنابراین ضرورت دارد که شخصی مسئول تنظیم گزارش در این خصوص است اولاً از صلاحیت کافی و آموزش وافی برخوردار باشد و ثانیاً در تحلیل و برداشت از اطلاعات به دست آمده دقت فراوان و حوصله کافی به کار ببرد و سعی کند برای جستجوی ریشه بزهکاری، از مکان تولد او گرفته تا مناطقی که او در آن زندگی و کار کرده است و ماجراهایی که داشته همه را به رشته تحریر در آورده و از کلیه کسان و آشنایان متهم و یا افرادی که به نحوی از انحا از خلال کودکی تا ارتکاب بزه با او سر و کار داشتهاند و اظهارات و اطلاعات آنان میتوانددر شناسایی شخصیت متهم مفید باشد تحقیق لازم و کافی به عمل آورد.
ارزش تحقیق و پژوهشهای اجتماعی با صلاحیت تحقیق کننده رابطه مستقیم دارد. تحقیق و پژوهشهای اجتماعی توسط مددکاران اجتماعی انجام میشود. که باید علاوه بر داشتن صلاحیت و تخصص در مددکاری، بایستی با قوانین، کیفری، جرمشناسی و کیفرشناسی، حقوق کیفری اطفال، علوم پزشکی، علوم اجتماعی، اقتصادی و سیاسی و روانشناسی آشنایی داشته باشند.116
مددکار اجتماعی که تنظیم پرونده شخصیت و نخستین سند آن یعنی گزارش اجتماعی را به عهده دارد آن چنان باید در کار خود ورزیده باشد که بتواند اعتماد تحقیقشونده را برای اذعان اطلاعات واقعی به خود معطوف دارد. زیرا بدیهی است در صورتی که اخذ اطلاعات توأمان با ورزیدگی شخص مصاحبه کننده نباشد تردید مصاحبهشونده را برانگیخته و او را راضی نخواهد کرد اطلاعات کافی در اختیار مسئول امر بگذارد. طرز تشخیص چگونگی روابط بین افراد حائز اهمیت است. هر چه سن فرد آزمون شونده زیادتر باشد پی بردن به روابط خانوادگی مشکلتر میگردد. اطمینان به حقایقی که فرد آزمون شونده با شرح حال خود بیان میکند همواره مورد اعتماد نبوده و گاهی نکات مهمی که از لحاظ جرمشناسی بالینی حائز اهمیت میباشد به ذهن خطور نکرده و توجه تحقیق کننده را از مطلب اصلی دور میسازد.117 بنابراین مقام تحقیق باید از والدین، همسایگان متهم، دوستان ایام تحصیل او … تحقیق به عمل آورد و معین نماید که ایام فراغت خود را با شخص یا اشخاصی و چگونه میگذرانده با نتایج این تحقیقات در سرنوشت بزهکاران و متهمین نقش کلیدی خواهد داشت. زیرا، اطلاعات به دست آمده مبین خصوصیات و ویژگیهای اخلاقی و هم چنین وضع خانوادگی و فرهنگی و اقتصادی او خواهد بود. لذا هر گاه مددکار اجتماعی نتواند اعتماد مددجو را جلب کند تا با روحیه و خواستهای باطنی اوپی ببرد، در کسب اطلاعات از وضع خانوادگی و زندگی اجتماعی متهم یا محکوم و هم چنین هدایت و راهنمایی او توفیقی نخواهد داشت.118
امروزه همهً جرمشناسان اهمیت عوامل اجتماعی را در مطالعاتشان لحاظ میکنند و کوچکترین شکی بین آنها وجود ندارد که بزهکاری قبل از هر چیز یک پدیدهً اجتماعی است.119 تنها تفاوتی که وجود دارد در نوع اثرگذاری، کیفیت و درجهً آن است. گروهی از جرمشناسان انگیزههای اجتماعی را علاوه بر عوامل فردی دلیل بزهکاری فرد میدانند. حال عدهای از آنها جامعه و عوامل موجود در آن را تنها دلیل سقوط فرد در ورطة بزهکاری دانسته و اعتقاد دارند که فرد قبل از تأثیر این عوامل کوچکترین نشانهای ازبزهکاری در خود ندارند120 اما به واقع، عوامل مختلف محیط هر چند بالقوه متضمن تأثیرات معینی میباشد ولی چگونگی اثر این شرایط بر افراد بستگی و تناسب با خصایص سنی، جنسی، روحی، روانی و کیفیت شکلگیری مراحل رشد و ساختار شخصیت آنان دارد، به همین دلیل است که دیده میشود محیط مشابه بر افراد مختلف نتایج رفتاری متفاوتی به بار

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق با موضوع پرونده شخصیت، ارتکاب جرم، شخصیت مجرم، شخصیت بزهکار Next Entries منابع تحقیق با موضوع دادرسی کیفری، تحقیقات مقدماتی، قانون جدید، پرونده شخصیت