منابع تحقیق با موضوع قرآن کریم، حکومت اسلامی، مکتب اخباری، مذاهب اسلامی

دانلود پایان نامه ارشد

اگر خداوند برخى از مردم را از بعضى ديگر باز نمى‏داشت، قطعاً ديرهاى راهبان و كليساهاى ترسايان و كِنیشت‏هاى جهودان و مساجد مسلمانان، كه در آنها خدا بسيار ياد مى‏شود، ويران مى‏گرديد.)
در حوزهی روایات هم در صحیح مسلم- معتبرترین کتاب پس از صحیح بخاری نزد اهل سنت- در آداب غزوات و سرایا آمده که پیامبر اکرم (ص) به جنگجویان مسلمان توصیه فرمود که:«خيانت‌كار نباشيد، مثله نكنيد، كودكان را نكشيد.»(مسلم،1374،ج3،ص1356)
همچنین اولين جانشين پیامبر(ص)-حضرت علی(ع)- به سپاهيانش دستورمیداد: «نه تسليم شويد و نه خيانت كنيد، مثله نكنيد، بچه‌ها را نكشيد، پيران و زنان را نكشيد، درختان را قطع نكنيد، گوسفندها و گاوها و شترها را نكشيد، مگر براي مصرف و تغذيه، و چنانچه شما از مردماني گذشتيد كه براي عبادت، خود را در خانقاه حبس كرده‌اند، آنها را به حال خود رها كنيد.»(حرعاملی،1409،ج15،ص59) و بسیار احادیثی از این قبیل.
این در حالی است که هر روز اخباری که به نقل از رسانهها حاکی از حملات وحشیانهی جریانهای تکفیری به مسلمانانی که پیامبر در احادیث فراوانی حرمت تعدّی به آنها را به عنوان«اهل قبله» را هشدار دادهاند.
براساس آیات و روایات، اصل «جهاد» آنگونه كه در مبانی فکری جریانهای تکفیری نظیر القاعده، طالبان، داعش و… مطرح شده،که هدف اصلى آن کشتار یا مثلهی مسلمانانِ مخالف است، در اسلام حتى در مورد كافران هم مشروعيّت ندارد. جریانهای تکفیریِ جهادی برخلاف جریان اخوان المسلمین که به دنبال گسترش آرام و مسالمتآمیز همراه با اصلاحات تدریجی در حکومت اسلامی بودند، قتل و رفتار خشونت‏آميز را جهاد تلقى مى‏كنند، زيرا مفهوم جهاد از نظر آنان منحصر به جنگ مسلمانان با غير مسلمانها نبوده، بلكه به معناى تکفیر و مبارزه با هر عقيده‏اى است كه مخالف باورهاى آنان باشد ولو اینکه این مخالف اهل قبله باشد.
در نتیجه الگوى حكومتى مورد نظر جريانهای تكفيرى، در ساختار و كاركرد، ريشه در گذشته و خلافت اموی و امثال ذلک دارد؛ شيوهی آنها در دست‏يابى به قدرت سياسى نيز در جهاد تهاجمی خلاصه شده و برخلاف الگوى حكومت در انديشه اسلامى معاصراست.
در مبانى و چارچوب، از تمسك به راهکارها و تجارب بشرىِ موفق، به شدت استنكاف دارند و با رويكردى متحجّرانه و براساس برداشت‏هاى متعصّبانه ظاهرگرايانه و با تفسير به رأى از آيات و روايات، مدلى غيرپاسخگو و مستبد و بر پايه قوانين شريعتى كه خودشان تفسير و تعريف مى‏كنند، ابتنا دارد؛ مردم در قبال اين حكومت، صرفاً تكليف دارند و به شدت مؤلفه‏هاى مدرن به ويژه در حوزه نقش مردم در قدرت را ردّ و تقبيح مى‏كنند.

2-9 ممنوعیت بزرگداشت نام و ياد اولياء و انبياء:

دوست داشتن و زنده نگه‌داشتن نام وآثار انبياء و اولياي الهي‌، يکي از توصيه‌هاي قرآن کريم و روايات است و سيره پيامبر(ص) و پیشوایان ما (عليهم السلام) و بزرگان مذاهب اسلامی از زمان های گذشته تاکنون، اين چنين بوده است‌؛ زیراکه این عمل را میتوان به عنوان یکی از روش‌هاي مناسب براي معرفي بزرگان دين اسلام به کاربرد؛ روش‌هايي همچون برگزاري مراسمِ گراميداشت آنان‌، چه در رحلت و چه در ولادت آنان، بيان فضايل و مصائب آنان و… .
قرآن کریم دراهمیّت التزام به این عمل میفرماید:«قُلْ إِنْ كَانَ آبَاؤُكُمْ وَأَبْنَاؤُكُمْ وَإِخْوَانُكُمْ وَأَزْوَاجُكُمْ وَعَشِيرَتُكُمْ وَأَمْوَالٌ اقْتَرَفْتُمُوهَا وَتِجَارَةٌ تَخْشَوْنَ كَسَادَهَا وَمَسَاكِنُ تَرْضَوْنَهَا أَحَبَّ إِلَيْكُمْ مِنَ اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَجِهَادٍ فِي سَبِيلِهِ فَتَرَبَّصُوا حَتَّى يَأْتِيَ اللَّهُ بِأَمْرِهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ»(توبه/24) (بگو‌ اگر پدران و فرزندان و برادران و همسران و خاندان شما و اموالي که به دست آورده‌ايد و تجارتي که از کسادشدنش مي‌ترسيد و خانه‌هايي که به آن علاقه داريد، در نظرتان از خداوند و پيامبرش و جهاد در راه او محبوب‌تر است‌، در انتظار اين باشيد که خداوند عذابش را بر شما نازل کند و خداوند گروه فاسقان را هدايت نمي‌کند‌.) لذا طبق این آیه ضرورت این امر و اهتمام عملی به آن، بیش از حبّ خاندان خویش است؛ به عبارتی خداوند در این آیه شیوه و جهت تحبیب و دوست داشتن حقیقی را برای مؤمنان حقیقی تبیین نموده است.
به علاوه در روایات منقول است که پیغمبر اکرم(ص) فرمودند:«هيچ‌يک از شما ايمان نخواهد داشت، مگر اينکه من و اهل بيتم‌، محبوب‌ترين انسانها نزد او باشيم»(ابن حنبل،بی تا،ج4،ص336. سیوطی،1993،ج3،223. مجلسی،1403،ج27،ص76) بنابراین روایت، محبّت، تکریم و دوست داشتن پیامبر و خاندان او توأمان، به استناد سخن ایشان در حدیث کساء و به نقل از رهبرِ نظری جریان تکفیری وهابیّت؛که پیامبر اکرم(ص) فرمودند:«خداوندا ايشان اهل بيت من و نزديکان من هستند، از ايشان پليدي را ببر و ايشان را پاک گردان.»ضروری و واجب است.
نكته شايان توجّه اين است كه ابن تيميّه ذیل این سخن مینویسد که حسن و حسین(علیهم السلام) در این میان از دیگر اهل بیت پیامبر(ص) باعظمتتر بودند…16 .(ابن تیمیّه،1406،ج4،ص561. طبرانی،1415،ج3،ص53) بنابراین شرط ایمان کامل محبّت قلبی و حقیقی نسبت به پیامبر و خاندان اوست؛ آنچه ذکر شد اشارهای بس مختصر در اهمیّت این امر بود.
به علاوه زنده نگه‌داشتن ياد و نام انبياء و اولياء(و به ویژه پیامبر اکرم(ص)) سنتی الهی و قرآنی است: «وَزَكَرِيَّا إِذْ نَادَى رَبَّهُ رَبِّ لَا تَذَرْنِي فَرْدًا وَأَنْتَ خَيْرُ الْوَارِثِينَ * فَاسْتَجَبْنَا لَهُ وَوَهَبْنَا لَهُ يَحْيَى وَأَصْلَحْنَا لَهُ زَوْجَهُ إِنَّهُمْ كَانُوا يُسَارِعُونَ فِي الْخَيْرَاتِ وَيَدْعُونَنَا رَغَبًا وَرَهَبًا وَكَانُوا لَنَا خَاشِعِينَ »(انبیاء/90-89) (و زكريّا را ياد كن، آنگاه كه پروردگارش را ندا داد: اى پروردگار من، مرا تنها وامگذار. و تو بهترين وارثانى. دعايش را مستجاب كرديم و به او يحيى را بخشيديم و زنش را برايش شايسته گردانيديم. اينان در كارهاى نيك شتاب مى‏كردند و با بيم و اميد ما را مى‏خواندند و در برابر ما خاشع بودند.)
ونیزآیهی:«اصْبِرْ عَلَى مَا يَقُولُونَ وَاذْكُرْ عَبْدَنَا دَاوُودَ ذَا الْأَيْدِ إِنَّهُ أَوَّابٌ»(ص/17) (در برابر آنچه میگویند شکیبا باش، و به خاطر بیاور بنده ما داوود صاحب قدرت را، که او بسیار توبه کننده بود.)
همچنین در این آیه: «وَاذْكُرْ عِبَادَنَا إِبْرَاهِيمَ وَإِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ أُولِي الْأَيْدِي وَالْأَبْصَارِ»(ص/45) (و به خاطر بياور بندگان ما ابراهيم و اسحاق و يعقوب را صاحبان قدرت و بصيرت.) خداوند در این آیات به تکریم و زنده نگهداشتن یاد بندگان خوب خویش پرداخته است حال اگر شیعیان یا هر مذهب دیگری طی مراسمی، طبق مضمون آیات فوق به تجلیل از اولیاء و انبیاء بپردازد دچار شرک شده و مستحق تکفیر و مهدورالدّم میباشد.
شاگردان مکتب نظری ابن تیمیّه که امروزه استادان تراز اول جریانهای تکفیری هستند معتقدند که برگزاری أعیاد در تکریم و بزرگداشت انبیاء و پیشوایان، بدعتي است که پايه و اساسي در دين ندارد و گذشتگان اين روز را عيد قرار ندادند؛ تا مردم شادي کنند يا اعمالي را در اين روز انجام دهند. (ابن تیمیّه، 1419،ص478.بن باز،1426،ص64) آنانکه با فتاوای خود اندیشه ابن تیمیّه و محمد بن عبدالوهاب را در میدان عمل اجرا میکنند چنین استدلال میکنند که برگزاری مجالس فوت یا تولد اولیاء، عبادت آنهاست.17
آنان در تأیید گفته خویش به رفتار اعراب جاهلیّت اشاره نموده‌اند که به هر مناسبتی همچون تولد یا فوت یا خاطره‌ای خوب یا بد، در کنار بتها جمع شده، به شادی و سوگواری می‌پرداختند و با آنکه به خدای یکتا اعتقاد داشتند، به مصداق این آیه: «وَيَقُولُونَ هَؤُلَاءِ شُفَعَاؤُنَا عِنْدَ اللَّهِ»(یونس/18) (و می‌گویند اینها نزد خدا شفاعت‌گران ما هستند.) این اشیاء را همه‌کاره‌ زمین دانسته و به آنها توسل می‌کردند.
وهابیّت همچنین به استناد حدیثی از پیامبر(ص) که فرمودهاند:« لاتجعلوا قبری عیداً و لاتجعلوا بیوتکم قبوراً و صلّوا علیّ و سلموا حیثما کنتم فتبلغنی صلاتکم و سلامکم.»(ابن أثیر،ب،1390،ج4،ص406. أبیداوود،بیتا،ج2،ص169) (قبر مرا عید قرار ندهید، خانههایتان را همچون قبرستان قرار ندهید و بر من سلام و درود بفرستید که سلام شما به من خواهد رسید.) زیارت قبر پیامبر یا برگزاری مراسمی از قبیل موالید یا وفات و… را نکوهش کردهاند.(ابن تیمیّه،1410،ص27-26)
و حال آنکه بسیاری از علمای اهل سنت(طیبی، 1417،ج3،ص1043 هروی،1422،ج2،ص744) و نیز بزرگان شیعه(أمینی،1977،ج5،ص119. شبّر،1407،ج2،ص191) دلالت این حدیث را بر آنچه جریانهای تکفیری ادعا میکنند نیز نامعتبر میدانند.
آنان بر این باورند که در این روایت نهیی وجود ندارد بلکه برعکس ترغیب بر اکثار زیارت دارد؛ یعنی قبر مرا در سال تنها یکبار زیارت نکنید آنچنان که أعیاد را سالی یکبار برگزار میکنید؛ ثانیاً بر فرض صحت نهی، این نهی از مطلقِ زیارت نیست، بلکه نهی از زیارت به شکلی مخصوص است؛ یعنی زیارت همراه با زینت و پایکوبی که در أعیاد انجام میشود.بنابراین پیامبر به این علت پیروان خویش را از برگزاری مراسم جشن و سرور در کنار قبر خویش نهی کرده تا مبادا برخی افراد در آن مکان مقدس مرتکب کارهایی شوند که دور از رضایت خداوند و شأن و مقام والای آن حضرت باشد.(سبکی،1419،ص177)
نمونهی دیگر از جریانهای تکفیری طالبان هستند؛ که با واكاوى مبانى عقيدتى آنها مى‏توان گفت كه انديشه‏هاى ابن‏تيميّه و وهابيان بيشترين تأثير را در تفكر و عملكرد آنها داشته است. آنان ضدیّت عمیقی با شیعیان دارند. طالبان اجتماع براى بزرگداشت ميلاد پيامبر (ص) وگرامیداشت اولياى الهى، زيارت همگانى قبر بزرگان، زيارت اشياى متبركه و اماكن مقدسه، نذورات و خيرات در نيمه شعبان، روزهاى عيد، دهم محرم‏الحرام، انجام رفتارهاى مرسوم هنگام كفن و دفن مردگان و برگزارى مجالس ختم براى مردگان به صورت رايج، تزيين مساجد، رفتارهاى خاصى كه مردم در ماه رمضان انجام مى‏دهند را شرک، بدعت و کفر تلقی میکنند. (احسانی،1393،ج7،ص139) ولذا در مجازات آن، فجایع خونباری را در کشورهای افغانستان و پاکستان به بارآوردند.
همچنین است جریان تکفیری داعش و افرادی که از احزاب تروریستی (بعث) در عراق که اقدام به انفجار محلهای برگزاری مراسم سوگواری ائمهی اطهار میکنند هم، با همان عقاید و مبانی ذکر شده، از قبیل تحریم برگزاری مراسم بزرگداشت بزرگان دین، چه در ولادت و چه در وفات، وارد عمل میشوندhttp://www.dailymotion.com/video/1394/03/12))
نمونهی دیگر «جندالله» است، گروهی که همچون جریانهای مذکور توسل به اولیاء و انبیاء و به طور خاص عزادارى و گفتن يا حسين و اضافه نمودن ياء منادا قبل از هر اسم ديگرى به جز «يا الله» را شرك دانسته و تکفیر میکند.(لکزایی،1393،ج1،ص382) که طبیعتاً متهم ردیف اول در این اعمال، شیعیان هستند.
2-10 اخباریگری:

قرآن کریم اولین و اصیلترین مرجع مکتوب مسلمانان و تنها منبع موثق آنهاست که مورد قبول تمامی مکاتب و فِرَق اسلامی قرار گرفته است؛ لذا نمیتوان آن را از دایرهی تشریع، استنباط احکام و تفسیر آیات حذف یا نادیده گرفت.
در بررسی تاریخ اسلام به مکاتب و جریانهایی برمیخوریم که صبغهی آنها یا در استفاده از آیات یا در روایات بیشتر از دیگری، جلوهگری میکند. لذا این سبک در فهمِ امور دین، خط مشی آنها را از هم جدا نموده و عناوین مختلفی را به خود میگیرند.
برای نمونه مکتب اخباری گری یکی از آنهاست که این عنوان دارای دو اطلاق عام و خاص است. اخباریگری به معنای عام روش خاصّی است برای کشف حکم با تأکید بر نصوص دینی و کم توجهی به ادله و تحلیلهای عقلی. به طرفداران این روش اغلب محدّث میگویند. امّا اخباری گری خاص، مکتبی است که بر اساس شیوهای نو در کشف و استنباط احکام شرعی با تکیّه بر ادلّهی نقلی و نفی دلیل عقلی و اجماع و نیز نفی اجتهاد به رأی و اجتهاد ظنّی و نیز نفی اصولی گری در استنباط احکام دینی بروز یافت.(علی

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق با موضوع عربستان سعودی، حکومت اسلامی، آیات و روایات، محمد عبدالسلام فرج Next Entries منابع تحقیق با موضوع آیات و روایات، استرآبادی، شهید مطهری، تفسیر قرآن