منابع تحقیق با موضوع رضایت از زندگی، رضایتمندی، افراد مبتلا

دانلود پایان نامه ارشد

زندگی و در نتیجه ارتقای کیفیت و رضایت از زندگی می شود. همانطور که طول عمر افراد افزایش می یابد، اهمیت رفتارهای ارتقا دهنده سلامت نیز با توجه به حفظ کارکرد و استقلال افراد و افزایش رضایت آنها از زندگی، روز به روز آشکارتر می گردد(لی 1383، 293-300). آمارهای ارائه در مورد دلایل اصلی مرگ و میر بیانگر آن است 74%از علل مرگ و میرها به سبک زندگی و عوامل محیطی بهداشتی مربوط می باشد(حبیبی 1383، 35).
در مطالعاتی که انجام گرفته مشخص شد سبک زندگی سالم و مطلوب از دیدگاه سالمندان ایرانی شرایط مکانی و اجتماعی است که در آن سالمندان نیازهای معنوی (در این سنین و با بالاتر رفتن سن بیشتر می شود) و ارتباطات اجتماعی و شرکت درفعالیت های داوطلبانه را برآورده نماید(کاواندیش 1382، 113).
2-3-7-3-ارتباط معنویت در دوران سالمندی و رضایت از زندگی
معنویت بعدی از انسان تعریف شده است که به افراد احساس بودن را با ابعادی نظیر فطرت، ظرفیت برای دانستن درونی و منبع تقویتی، تجربه ذهن مقدس، تعالی فرد به سوی عشق و دانش بزرگتر، یکی شدن با سایه زندگی و یافتن معنایی برای موجودیت فرد که محور هر موجودی است، به انسان القا می کند. در دوران عدم ثبات مسائل مربوط به معنویت اهمیت بسیار یافته اند. در ناملایمات و سختی هایی مثل بیماری، تنهایی و ناامیدی سالمندان بدنبال بهره گیری از عوامل معنوی هستند. اما برای عده ای معنویات مربوط به زمان سختی ها نمی شود ودر طول زندگی خالصانه وجود دارد. سالمندان با کاهش سلامتی، کاهش استقلال و از دست دادن نزدیکان بیشتر متوجه معنویات می شوند. نتایج مطالعات نشان می دهد نگرش به معنویت جزئی از مهمترین فعالیت های دوران زندگی سالمندان می باشد. این امر یکی از عوامل موثر در ارتقای سلامت سالمندان ذکر شده است. مطالعات نشان داد که معنویت باعث کاهش افسردگی، کاهش فشار خون و افزایش سیستم ایمنی بدن می شود که در نهایت رضایت از زندگی را منجر خواهد شد(کاواندیش 1382، 113).

2-3-7-4-ارتباط مشارکت در اجتماع و رضایت از زندگی
ایجاد زمینه های مناسب برای مشارکت سالمندان در اجتماع، می تواند گامی موثر در فراهم کردن رضایتمندی باشد. فراهم کردن زمینه های مناسب جهت شرکت سالمندان در باشگاه های سلامت به عنوان عوامل موثر در ایجاد حمایت اجتماعی از این گروه سنی ذکر شده است. دسترسی به خدمات سلامتی و ارتباط با خانواده برای سالمندانی که در خانه های سالمندان زندگی می کنند با طراحی بگونه ای که امکان ارتباط خانواده با سالمندانشان به راحتی فراهم شود، در افزایش رضایت سالمندان موثر می باشد(همان).
2-3-7-5-ارتباط موسیقی بر افزایش رضایت
تحقیقات اخیر دانشمندان نروژی حاکی از آن است که استفاده از موسیقی در زندگی سالمندان موجب رضایت آنها از زندگی می شود. این محققان معتقدند یکی از راه های مناسب برای بهبود زندگی سالمندان و کاهش وابستگی آنها به دارو و درمان که هزینه قابل توجهی را بر آنها تحمیل می کند، موسیقی است. در واقع موسیقی درمانی بیش از هر تکنیک درمانی دیگر با زندگی روزمره مردم تطابق دارد و با نیاز و احساس آنها آمیخته شده است. علت گرایش و علاقه مردم به موسیقی، به دلیل طبیعت و فطرت انسان است که ناخودآگاه جذب موسیقی می شود.
تاثیر موسیقی بر سالمندانی که ذهنشان متمرکز نمی شود و حواس پرتی دارند، به اثبات رسیده است، به این نحو که می تواند آنها را از احساس آشفتگی دور کند تا بتوانند ذهنشان را روی موضوعات متمرکز کنند. در عین حال گوش کردن به موسیقی احساس خود ارزشی را در سالمندان تقویت می کند، آستانه تحمل درد را بالا می برد و تپش قلب ، اضطراب و افسردگی را کاهش می دهد و نکته قابل توجه این است که بسیاری از سالمندان برای برطرف کردن این مشکلات به مقدار زیادی دارو نیاز دارند. جالب است که بدانیم اگر سالمند خود نوازنده باشد اثر مفید آن چند برابر خواهد شد (اناری 1388، 54).
2-3-7-6-ارتباط خودکارآمدی و رضایتمندی
خودکارآمدی درجه اي از احساس تسلط فرد درباره توانايي انجام عملكردهاي مورد نظر مي باشد به عبارت ديگر، خودكارآمدي اطميناني است كه شخص، رفتار خاصي را با توجه به موقعيت معين به اجرا گذاشته و انتظار نتايج مورد نظر را دارد(یزدی، 1388 ). در واقع باورهاي خودكارآمدي تعيين مي كنند كه انسان ها چه اندازه براي انجام كار هايشان زمان مي گذارند، هنگام برخورد با دشواري ها تا چه مدت مقاومت مي كنند و در بر خورد با موقعيت هاي گوناگون چه اندازه نرمش پذيرند (رجبی 1385، 111-112). خودكارآمدي در سالمندان نيز از اهميت ويژه اي برخوردار است، مطالعات تأثير خودكارآمدي بر ابعاد مختلف زندگي سالمندان را نشان داده اند. به طور مثال ارتباط خودكارآمدي با سازش موفقيت آميز با سراي سالمندان، كيفيت زندگي، فعاليت هاي فيزيكي، فعالیتهاي اساسي روزانه زندگي و انجام خود مراقبتي در سالمندان نشان داده است (چانگ 1384، 31) و (هلسترم 1380، 202). رابطه مثبت خودكارآمدي و عملكرد هاي فيزيكي طي مطالعاتي مشخص گرديده، بطوريكه سالمنداني كه تحت برنامه ارتقاء خودكار آمدي قرار گرفته بودند، عملكرد فيزيكي بهتر و رضايت بالايي از زندگي داشتند(چانگ 1384، 31).
خودكارآمدي باعث افزايش ارتباطات كلامي و افزايش مشاركت هاي اجتماعي مي شود و مي تواند تمام جنبه هاي زندگي را تحت تاثير قرار بدهد. مطالعات ارتباط مثبت خودكارآمدي عمومي سالمندان مقيم سراي سالمندان با سازگاري موفق با سراي سالمندان و همچنين شركت در فعاليت هاي برنامه ريزي شده در سراي سالمندان را نشان داده اند(آندرسن 1385، 32). قرار دادن سالمند در خانه هاي سالمندان يا مراكز نگهداري، مشكلات زيادي بدنبال مي آورد. گاهي سالمندان چه در خانه چه در سراي سالمندان از نظر جسمي، رواني، عاطفي و اقتصادي وابسته شده و اين وابستگي در بقيه عمر ادامه مي يابد (صفرزاده 1384، 15).
با توجه به اينكه خودكارآمدي عمومي با ابعاد مختلف زندگي انسان از جمله كيفيت زندگي، استقلال در فعاليت هاي روزانه، فعاليت هاي خودمراقبتي، سازگاري با موقعيت ها و اضطراب و افسردگي ارتباط تنگاتنگي دارد لزوم پرداختن به خودكارآمدي در سنين قبل از سالمندي و دوران سالمندي را ضروري مي نمايد كه در اين بين سالمندان ساكن آسايشگاه ها از اولويت بيشتري برخوردارند. لذا توجه به عوامل موثر در خودكارآمدي اين قشر از اهميت دو چنداني برخوردار است.
2-3-7-7-آفرینش رویدادهای مثبت با محیط جهت رضایتمندی سالمندان
سه شیوه برای آفرینش رویدادهای مثبت وجود دارد: نخست انتخاب محیط هایی که احتمالا پیش آمدگی های مثبت جدیدتری رخ می دهد. دوم، مهاجرت به یک فضای تفریحی بیرون شهر، یا یک ناحیه دیدنی شهری. سوم، چنین رویدادهایی را در حضور شخص بوجود آورند، پیاده روی در مکان شخصی، همراهی در یک مرکز فعالیتی یا دیدار یک دوست قدیمی. این شیوه یک نمایش بارزی از بهینه سازی محیط است که غالبا مورد توجه افرادی است که در اثر بیماری سالهای متوالی بی حرکت در بستر مانده اند، آنها تفاوت میان صدا، فعالیت و جنبه های دگرگون روزانه در پیرامون خود را بیشتر از دیگران متوجه می شوند.
گاهی اوقات ممکن است که موقعیت های جدید، با ارزش عاطفی مثبت، با ارزش منفی آغاز گردند. فردی که مدت ها در محیط خلوت و بستر مانده باشد، با ورود به محیط جدید ، وظایف تازه و دیدن افراد غیر آشنا میزانی از عاطفه منفی در وی بروز می کند هرچند این محیط مناسب تر از محیط پیشین باشد. در انتقال به مکان جدید ، فرایند مخالف منفی بروز عاطفه منفی را تا میزان بالایی افزایش داده و نیاز برای خوگیری به وضع تازه، شخص را غیر فعال کرده و از اندک تقویت یکنواخت که به واسطه ثبات محیطی پیشین بوجود آمده بود، دور می گرداند.
برای دوری از تحمیل یک انتخاب محیطی به سالمند می توان نخست به صورت سنجیده و آگاهانه طرح های غنی را برای ایجاد رویدادهای مثبت در نظر گرفت و سپس آنها را به گونه ای نشان داد که در انتخاب محیط به نیاز و خواسته شخص سالمند توجه شود. همچنین می توان در محیط جدید از المان های قدیمی و اشیاء شخصی سالمند استفاده نمود (اسماعیلی شیرازی 1378، 12-16).
2-3-8-نارضایتی شناختی سالمندان در محیط
مشکلات شناختی سالمندان در محیط، در ارتباط با سه موضوع کلی مطرح می شوند:
1-آشنایی محیط، 2-حفظ تمرکز در محیط، 3-مسیریابی.
این مشکلات، اغلب ایجادکننده عمده ترین نوع احساسات منفی در محیط، شامل احساس ترس، دلهره، به خصوص در افراد مبتلا به دمانس در محیط رسمی، سردرگمی، شرمندگی، بخصوص هنگامی که گم می شوند و تنهایی است(زندیه 1391، 9).
2-3-8-1-آشنایی محیط
در اينجا آشنايي، به ميزان تشخيص پذيري محيط براي سالمندان و سهولت درك آنان از محيط، باز مي گردد. اغلب سالمندان ، از حضور در محل هاي ناآشنا ، يعني محل هايي كه ادراك فضاي آن براي آنان مشكل باشد ، واهمه دارند. بسياري از محيط ها مطابق با الگوها ي مسلم طراحي شده اند و سالمندان تمايل دارند تا انتظارات معمولشان از فضاهاي خاص و محتويات آن ها، برآورده شود . براي مثال، هنگام ورود به خيابان تجاري، معمولاً انتظار دارند رديف هايي از مغازه هاي متنوع و رستوران ها را مشاهده كنند . اگر اين انتظارات برآورده نشوند، فضا ممكن است بسيار گيج كننده باشد.
همان طوركه راهنماي طراحي داخلي محيط ها ي آسايشگاه ها ي سالمندان نيز تأكيد مي كند، محيط هاي آشنا در پيشگيري از سردرگمي و سرگرداني و كاهش آن نقش مهمي دارد. احتمال اينكه طبيعت مطمئن و پيش بيني پذير محيط هاي آشنا، موجب سردرگمي و استرس شود، كمتر است و ماندن در محيط مأنوس خانه و محله، اين گونه افراد را قادر مي سازد تا بر بعضي ابعاد زندگي خود كنترل داشته و با دوستان و همسايگان مرتبط باشند. همانطوركه فوگل بيان مي كند » : براي افرادي كه دچار اختلال بيشتري هستند، ماندن در خانه و محله به عنوان عضوي وفادار در دنيايي عاطفي كه دستخوش تهديد قرار گرفته است، اهميت بيشتري دارد «. اين افراد به تمرينات منظم ذهني وفيزيكي نيازمندند تا ذهن و بدن خود را فعال نگه دارند؛بنابر اين تكرار براي آنان بسيار اهميت دارد . افرادي كه مشكلات حافظة كوتاه مدت را تجربه مي كنند،بايد با پياده روي مرتب درخيابان هاي مشابه و مواجه شدن با طرح هاي محيطي و معمار ي هماهنگ، توانايي تشخيص و يادآوري محله را دائماً تقو يت کنند. معمولاً سالمنداني كه به مشكلات شناختي مبتلا هستند،درمقايسه با ساير افراد، از تغييرات محله شان آگاهي كمتري دارندو هنگامي كه متوجه تغييري ناگهاني مي شوند بيشتر احتمال دارد كه گيج و سردرگم شوند(زندیه 1391، 9).
2-3-8-2-حفظ تمرکز در محیط
یکی دیگر از مشکلات سالمندان، ناتوانی در حفظ تمركز در محيط است و اين مسئله باعث مي شود تاموقعيت خود را گم كنند و ندانند كجا هستند و چه مي كنند اين مشكل بر اثر عوامل مختلف ايجاد مي شود ؛ حتي گاه، شنيدن صدايي ناگهاني نظير بوق اتومبيل يا برخورد با مانع يا تنه زدن افراد، موجب از دست دادن تمركز مي شود. باوجوداين، كاربري و عملكرد براي سالمندان، به خصوص مبتلايان به دمانس ،اهميت دارد. اين افراد نام ها را به خاطر نمي آورند؛ اما عملكردها و كاربري ها را تشخيص مي دهند. بنابراين،مكان ها و خيابان هايي كه اختلاط كاربري دارند ، با طرح هاي معماري و ساختمان هايي كه در سبك محلي، اندازه، شكل،مصالح و رنگ ها متنوع هستند، نه تنها محیط را بيشتر جذاب مي كنند، بلكه به حفظ تمركز افراد مبتلا به دمانس كمك مي كنند.
بيشتر سالمندان ، خيابان هاي با پيچ ملايم را به خيابان هاي طويل مستقيم ترجيح مي دهند. چرايي اين مسئله چنين توضيح داده شده است: «پيچ و خم ها جذابيت بيشتر ي دارند» و «تنوع بيشتري وجود دارد» و «صحنه ها ي متفاوت ايجاد مي كند».همچنين به حفظ تمركز، براي پيشگيري از سردرگمي و سرگرداني كمك مي كنند. خيابان هاي نسبتاً باريك نيز، به دليل نزديكي بيشتر نشانه ها در جوار افراد و احساس راحتي و دنج بودن و خطر كمتر نسبت به خيابان هاي عريض، به حفظ تمركز افراد كمك مي كنند(همان، 10).
2-3-8-3-مسیریابی
از ديگر مشكلات سالمندان ،

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق با موضوع اوقات فراغت، احساس تنهایی، رضایت از زندگی Next Entries منابع تحقیق با موضوع آسایش حرارتی، نورپردازی، خدمات درمانی