منابع تحقیق با موضوع افغانستان

دانلود پایان نامه ارشد

بزرگ بوده است. از يک جهت دسترسي به خليج فارس و درياي سرخ و از سوي ديگر در دست داشتن يک چهارم ذخاير نفت جهان همواره اين کشور را در موقعيتي جدا از کشورهاي ديگر حوزه خليج فارس قرار مي دهد. عربستان با استفاده از شراکت قومي و فرهنگي با ديگر اعراب حوزه خليج فارس هميشه نقش بزرگتر آنان را بازي مي نمايد و با برقراري روابط عميق و نزديک با دولتهاي عرب منطقه سياست خود را در منطقه پياده مي نمايد. در گذشته به علت اينکه اين منطقه بر سرراه سه قاره آسيا و اروپا و افريقا واقع شده و محل رفت و آمد اقوام و ملل مختلف بود، و در حال حاظر نيز به دليل وجود منابع عظيم نفتي داراي ارزش مي باشد. عربستان سعودي به علت مشابه بودن ساختارهاي سياسي و اقتصادي کشورهاي عرب حوزه خليج فارس با آن، و آسيب پذير بودن اين حکومتها از ديدگاه اين دولت سعي نمود با تجمع آنان در شوراي همکاري خليج فارس و عقد قراردادهاي امنيتي با آنان، نفوذ خود را هرچه بيشتر در منطقه حفظ نمايد و نهايتاً عربستان سعودي با در دست گرفتن نقش رهبريت منطقه و جهان عرب سعي نمود دولتهاي ضعيف منطقه را زير چتر حمايتي خود قرار دهد. افزايش درآمد حاصل از صدور نفت و فروش آن به عربستان سعودي اين امکان را داد است تا به گسترش نفوذ سياسي خود در کشورهاي دول عرب منطقه، و در اين اواخر پاکستان و افغانستان بپردازد. مسئله ديگري که بر امتياز عربستان افزوده است وجود خانه خدا در اين کشور است. مسلمانان سراسر جهان همه ساله در مراسم مخصوص در اين کشور حاضر شده و به انجام فرائض ديني خود مي پردازند، با توجه به اين مسئله مشاهده مي نماييم که هر سال مبلغ بسيار زيادي پول به خزانه دولت وارد مي شود که اين از لحاظ مادي است ولي از نظر فرهنگي احتياج کشورهاي مسلمان به اين مکان مقدس از ديدگاه مذهبي، بينشي همراه با احترام براي عربستان سعودي به ارمغان آورده است. عربستان سعودي به دليل داشتن بزرگترين ذخاير نفت جهان و جمعيت بسيار اندک از نظر نيروي انساني کارآمد، کشور بسيار فقير مي باشد، به همين دليل در اين کشور و بسياري از کشورهاي نفت خيز، شاهد حضور گسترده کارگران و کارشناسان خارجي هستيم که در بخش هاي مختلف صنعت نفت و نظامي فعّال هستند. بدينگونه کمبود نيروي انساني، عربستان را يک کشور مهاجرپذير نموده که براي گردش چرخهاي اقتصادي، نظامي، اداري، خدماتي خود به نيروهاي انساني خارجي نيازمند است. در اينجا مسائل و عواملي که باعث اهميت يافتن عربستان سعودي به جهات مختلف استراتژيکي، سياسي و اقتصادي شده اند را بيان مي نمايم:
1- واقع شدن در خاورميانه
2- تلاش جهت دست گرفتن رهبري جهان عرب و بازي کردن نقش اصلي رقابت سياسي در همين راستا.
3- ارتباط با خليج فارس و درياي سرخ.
4- در دست داشتن يک چهارم ذخاير نفتي جهان.
5- وجود مهمترين مکان مقدس مسلمانان در اين کشور(عظيمي ،1374، ص12).
2-8-1-1- 7-کويت
کشور کويت با 818/17 کيلومتر مربع مساحت در شمال شبه جزيره عربستان و شمال غربي خليج فارس قرار گرفته است که از شمال به عراق و از جنوب به عربستان سعودي و از شرق به خليج فارس و از غرب به عراق و عربستان محدود مي باشد. بيشتر مساحت کويت بياباني است و هيچ رود دائمي در آن وجود ندارد(بهرامي، 1390، ص1). جمعيت کل کشور براساس آمار رسمي در پايان سه ماه اول سال 2007 ميلادي 236/3 ميليون نفر بوده که تا پايان ماه ژوئن 300/3 ميليون نفر رسيده است. برآوردها حاکي از آن است که جمعيت اين کشور در سال 2009 به 000/520/3 نفر رسيده باشد. از اين رقم حدود1.06 ميليون نفر کويتي و 2.3 ميليون نفر خارجي و افراد فاقد تابعيت مي باشند. اميد به زندگي براي زنان78.3 و براي مردان 75.95 سال است . در اين کشور 1.52 مرد به ازاي هر يک زن وجود دارد. ضريب افزايش جمعيت هم 36.3 درصد است. به لحاظ ساختار جمعيتي رده سنتي14-0 سال 25.8 درصد، 64-15 سال72.2 درصد و 65 سال به بالا 2درصد از کل جمعيت را دربردارند. در متراکم ترين گروه سني يعني دسته 64-15 سال، تعداد مردان 433/153/1 و تعداد زنان 392/720نفر است. ميانگين سني در اين کشور28.5 سال است که براي زنان اين آمار به 29.8 و براي مردان 26.3 سال مي رسد. نرخ رشد جمعيت در اين کشور در سال 2011، 1.986 درصد بوده که رتبه 35 در جهان است. 98 درصد جمعيت اين کشور شهرنشين بوده و نرخ شهرنشيني در اين سرزمين 2.1 درصد مي باشد. نرخ تولد و مرگ در ميان هر1000نفر جمعيت، به ترتيب 2.32 و 2.11 درصد مي باشد. در مجموع 8.07 نفر در 1000 تولد، جان خود را از دست مي دهند. از اين حيث رتبه کويت در جهان 160 است(بهرامي، 1390، ص6).

شکل 3-7- نقشه کشور کويت
اهميت استراتژيک کويت را بايد در قالب اهميت استراتژيک خليج فارس بررسي نمود. موقعيت ژئوپليتيکي کويت و واقع شدن آن در نهايي ترين نقطه شمال غربي خليج فارس و قرار گرفتن اين کشور ميان سه قدرت بزرگ منطقه يعني جمهوري اسلامي ايران، عربستان و عراق از لحاظ جغرافيايي اهميت خاصي به آن بخشيده است. در ميان شش کشور شوراي همکاري خليج فارس کويت نزديک ترين مرز آبي را با ايران دارد(بهرامي، 1390، ص6).
کويت با وجود وسعت کم يکي از بزرگترين کشورهاي توليدکننده نفت جهان است. عايدات نفتي مهمترين مؤلفه درآمدهاي دولت کويت بشمار مي‌رود. ذخاير نفتي اين کشور ?? ميليارد بشکه تخمين زده مي‌شود که بيش از سه برابر ذخاير نفتي ايالات متحده آمريکا و ?? درصد از کل ذخاير نفتي جهان است. توليد نفت کويت طي سال ???? در سطح ? ميليون بشکه در روز (شامل نفت استخراج شده از منطقه بي طرف) قرار داشت. در خرداد ماه ???? با بازسازي و راه اندازي کامل سومين واحد تقطير پالايشگاه الاحمدي توان پالايش نفت کويت به ??? هزار بشکه در روز رسيد که از اين مقدار حدود ??? هزار بشکه به مصرف داخلي و روزانه ??? هزار بشکه آن صادر شد. ميزان توليد ناخالص داخلي کويت در سال ???? به خاطر کاهش قيمت جهاني نفت به مرز ?/?? ميليارد دلار رسيده بود، در سال ???? با روند افزايش نرخ نفت در بازارهاي بين‌المللي به بيش از ?? ميليارد دلار رسيد. از سوي ديگر، نرخ رشد توليد ناخالص داخلي کويت هم اکنون بين ?/? تا ? درصد برآورد مي‌شود (اين نرخ درسال ????حدود ?/? درصد بود) طي سالهاي گذشته با بهره برداري از سه حلقه چاه جديد در منطقه مرزي (الرتقه) جمع چاههاي در دست بهره برداري در اين منطقه را به ?? حلقه رساند. چاههاي منطقه (الرتقه) مورد ادعاي دولت عراق است و به موجب علامت گذاري جديد مرزي در طرف کويت واقع شده‌است. اجلاس وزراي نفت کشورهاي صادرکننده نفت (اوپک) در ژانويه ???? سقف توليد نفت کويت را درحد ? ميليون و ?? هزار بشکه در روز تعين کرد. همپاي رشد صنعت نفت در کويت، اين کشور اقداماتي را نيز براي استخراج و بهره برداري از منابع گاز طبيعي (بوتان، پروپان، نپتان) آغاز کرد. منابع گاز در اطراف بندر الاحمدي و شعيبه ذخيره و سپس توسط سوپر تانکرهاي ويژه حمل گاز به کشورهاي مصرف کننده از جمله ژاپن و ساير کشورهاي غربي صادر مي‌گردد. توليد و استخراج گاز در کويت روند رو به رشدي را نشان مي‌دهد هر چند که در آن نوساناتي نيز ديده مي‌شود. طبيعتاً نفت و فراورده‌هاي نفتي مهمترين اقلام صادراتي کويت و بيش از ?6% آنرا تشکيل مي‌دهند. در سال ???? مجموع ارزش صادرات کويت، ??/? ميليارد دينار (بيش از ?? ميليارد دلار) بود که از اين رقم ??/? ميليارد دينار (?/?? ميليارد دلار) را صادرات نفتي تشکيل مي‌دادند(بهرامي، 1390، ص7).
2-8-1-1- 8- پادشاهي بحرين
اميرنشين مستقل بحرين، مجمع الجزايري است که 690کيلومتر مربع وسعت داردو از اين لحاظ کوچک ترين کشور خاورميانه و آسياي جنوب غربي مي باشد و پس از مالديو، کم وسعت ترين کشور اسلامي است. اين کشور در ميانه ساحل جنوبي خليج فارس و در سي کيلومتري ساحل شرق عربستان قرار دارد. بحرين از 33 جزيره سنگي، آهکي تشکيل شده و به جز حاشية باريکي که در طول ساحل شرقي آن قرار دارد، تمامي آن بياباني و اقليم صحرايي دارد. ارتفاع معروف آن جبل دخان است که 150متر ارتفاع دارد.
بحرين چشمه ها و چاه هاي آرتزين زياد با آب هاي شيرين دارد. آب و هواي آن در نواحي داخلي گرم و خشک و کم باران و در نواحي داخلي گرم و خشک و کم باران و در نواحي ساحلي گرم و مرطوب است. بحرين 698585 نفر سکنه دارد که 91.6% آن به صورت کاذب و بي رويه زندگي شهري دارند. رشد سالانه جمعيت 4% و تراکم نسبي آن 996 نفر در کيلومتر مربع است . قريب 40% مردم بحرين از اتباع هند، پاکستان، مصر، کره، عمان، آمريکا و انگلستان هستند. 20% مهاجران به بحرين، ايراني اند. 98% مردم اين کشور در حال حاضر مسلمانند که 70% آنان شيعه اند. با ورود قرامطه به بحرين در قرن چهارم، گرايش به شيعه در اين کشور رواج يافت. 80% منبع اقتصادي بحرين نفت و خدمات وابسته به آن است و با وجود آن که جزء 37 کشور پردرآمد جهان مي باشد، فقيرترين کشور از شش کشور عضو شوراي همکاري خليج فارس به شمار مي رود. فرآورده هاي زراعي آن خرما، يونجه و سبزيجات است و صيدماهي و ميگو و مرواريد هم در آن رواج دارد(گلي زواره، 1390، ص190).

شکل 3-8- نقشه کشور بحرين
2-8-1-1- 9- جمهوري ترکيه
ترکيه نقطه تلاقي دو قاره مهم آسيا و اروپا مي باشد. ترکيه در جنوب شرقي اروپا و جنوب غربي آسيا واقع شده است. سرزمين ترکيه به شکل مستطيلي قابل تصور است که طول آن از شرق تا غرب حدد1660 کيلومتر و عرض آن به طور متوسط550کيلومتر مي باشد. ترکيه از سه طرف به وسيله دريا احاطه شده است. از نظر وسعت ترکيه با578/814 کيلومتر مربع مساحت سي و پنجمين کشور جهان محسوب مي شود و داراي 753/2 کيلومتر مرز خشکي با کشورهاي همجوار و 333/8 کيلومتر مرز آبي با درياهاي پيرامون مي باشد.(قاسمي، 1374، ص1).
ترکيه برحسب آمار سال 2000م، 000/600/66 نفر سکنه داشته است که 73% آن در شهرها زندگي مي کنند. رشد جمعيت در طول سال 1.7% و تراکم نسبي آن با احتساب 779452 کيلومتر مربع مساحت 85.4 نفر در کيلومتر مربع است. 98% مردم ترکيه مسلمان هستند در قانون اساسي ترکيه از اسلام به عنوان دين رسمي سخني به ميان نيامده است(گلي زواره، 1390، ص202).

شکل 3-9- نقشه کشور ترکيه
اهميت استراتژيک ترکيه را مي توان از چند جهت مورد بررسي قرار داد:
الف) ترکيه به عنوان پلي بين دو قاره اروپا و آسيا واقع شده است و همچون پلي اروپا را به منطقه استراتژيک خاورميانه متصل مي سازد.
ب) وجود نفت در منطقه خاورميانه و بحرانهاي متعدد، شرايطي را ايجاد کرده که بر اهميت ترکيه در نظر غرب افزوده است.
ج) موقعيت جغرافيايي ترکيه به نحوي است که درياي سياه را از طريق تنگه بسفر و داردانل و درياي مرمره به درياي اژه و درياي مديترانه وصل مي نمايد. ترکيه به عنوان ترانزيت کالاهاي مصرفي اروپا به کشورهاي خاورميانه نيز نقش مهمي را ايفا مي نمايد. عضويت ترکيه در ناتو نيز يکي از عوامل اهميت اين کشور در منطقه مي باشد.
د) ترکيه در حال حاظر در مناطق بحراني قفقاز و آسياي مرکزي، عراق و کشورهاي اروپاي شرقي قرار گرفته است و همين موضوع باعث توجه بيشتر کشورهاي غربي به ترکيه شده است.
ه) ترکيه از لحاظ موقعيت جغرافيايي موقعيت ممتازي را جهت دسترسي کشورهاي غربي به کشورهاي مشترک المنافع فراهم نمود است.
ن) ترکيه داراي منابع طبيعي و معدني غني مي باشد که تاکنون از آنها بهره برداري کافي به عمل نيامده است. مواد معدني که در ترکيه توليد مي شوند عبارت اند از:آهن، سرب، قلع، جيوه، کرم، منگنز، سولفور، مواد سوختني، ذغال سنگ، ليگني(قاسمي، 1374، ص24).
2-8-1-1- 10- سوريه
جمهوري سوريه با 180/185 کيلومتر مربع وسعت، در جنوب غربي آسيا و شرق درياي مديترانه واقع است. اين کشور از شمال به ترکيه، از شرق و جنوب به عراق از جنو غربي به فلسطين و از غرب به لبنان محدود مي باشد، اردن نيز همسايه جنوبي اين کشور است. سوريه 000/542/18 نفر سکنه دارد که بيشتر درنواحي غربي و جنوب غربي ساکن هستند. 90% اهالي سوريه مسلمان هستند که اکثراً اهل تسنن بوده اما علويان، دروزي ها، اسماعليان و شيعيان بقيه آنان را تشکيل مي دهند. اقليتي مسيحي

پایان نامه
Previous Entries منابع تحقیق با موضوع افغانستان، نفت و گاز، بخش اقتصاد Next Entries منابع تحقیق با موضوع کودکان و نوجوانان، کودکان و نوجوان، اقتصاد کشور