مقاله رایگان درمورد تنظیم هیجان، راهبردهای شناختی، اختلال شخصیت، اختلالات شخصیت

دانلود پایان نامه ارشد

بین راهبردهای شناختی مختلف و پیامدهای روانشناختی یک حوزه پژوهشی مهم است، از طرفی مطالعاتی از این دست می توانند راهبردهای مداخله ای و درمانی مهمی را فراهم و به حوزه های مربوطه ارائه دهند. از این رو، هدف پژوهش حاضر، بررسی رابطه علّی-ساختاری راهبردهای شناختی تنظیم هیجان با نشانه های شخصیت مرزی و ضداجتماعی است که در مدل نظری (1-1) این روابط فرضی، ترسیم گردیده و در این پژوهش برازش آن مورد توجه قرار گرفته است.

شکل1-۱.« مدل علّی – ساختاری راهبردهای شناختی تنظیم هیجان و نشانه های شخصیت مرزی و ضداجتماعی»
۳-۱ اهمیّت و ضرورت موضوع
اختلالات شخصیت از میزان شیوع ده تا پانزده درصدی برخوردار است (میلون،۱۳۹۰). به عبارت دیگر حداقل بیش از هفت میلیون نفر از جمعیت هفتاد میلیونی فعلی کشور ایران به درجاتی دچار این اختلالات هستند. اختلال شخصیت موضوعی متفاوت از سبک شخصیت نیست و در واقع تشدید و تحریف نشانگان شخصیت نرمال است (میلون،۱۳۹۰). در این بین، اختلال شخصیت مرزی و ضداجتماعی با توجه به شیوع رو به فزون و نیز تحمیل برخی خسارات به جوامع از یک سو و از سوی دیگر به دلیل همایندی بالا با تعداد زیادی ازاختلالات محور یک، توجه پژوهشگران را به خود جلب کرده است و رویکردهای درمانی اختصاصی هم برای این دو اختلال شخصیت طراحی شده است.
با توجه به افزایش اختلالات شخصیتی در جوامع کنونی، تحقیقاتی که در مورد نشانه شناسی و عوامل تشدیدکننده این علایم و نشانه ها انجام می پذیرد رو به فزونی است. نظریه شناختی در مورد اختلالات روانی، به درک از علل و تداوم نشانه های اختلال شخصیت افزوده است. این نظریه بیان می دارد که خطاهای تفکر در بیماری های روانی دخیلند، مثلأ بیمار مرزی طرحواره رهاشدگی دارد که به حساس شدن وی نسبت به نشانه -های رها شدگی یا خیانت منتهی می شود (ویگ148،۲۰۰۷). در چنین شرایطی این فرد برای تنظیم هیجانات منفی خود به احتمال قوی، به راهبردهای تنظیم هیجان ناکارآمد متوسل می شود.
مطالعات اندکی در زمینه تعیین رابطه بین راهبردهای شناختی تنظیم هیجان با علایم اختلالات شخصیت، بویژه اختلالات شخصیت خوشه B انجام یافته است. شماری از مطالعات اخیر وجود رابطه ای قوی بین استفاده از راهبردهای شناختی تنظیم هیجان و مشکلات هیجانی را تأیید کرده اند (گارنفسکی و همکاران،۲۰۰۳). در کل، نتایج پژوهش ها نشان می دهند که ممکن است افراد با استفاده از سبک های شناختی مثل نشخوار فکری، فاجعه آمیز ساختن وسرزنش خود در مقایسه با دیگران، نسبت به مشکلات هیجانی آسیب پذیرتر شوند، در حالیکه نتایج دیگر مطالعات نشان می دهند با به کار بردن شیوه هایی نظیر ارزیابی مجدد مثبت، افراد ممکن است کمتر آسیب پذیر باشند. شماری از پژوهش های انجام یافته در زمینه رابطه بین روش های تنظیم هیجان و اختلالات روانپزشکی حاکی از آن است که وجود روش های ناسازگارانه تنظیم هیجان، آسیب رسان تر از فقدان نسبی روش های سازگارانه تنظیم هیجان است(نولن -هوکسما،شووایزر و آلدااو؛۲۰۱۰).
امروزه تنظیم هیجان به طور فزاینده ای در مدل های سبب شناسی و نشانه شناسی اختلالات روانپزشکی و درمان این اختلالات در حال تلفیق است. روش های های تنظیم هیجان نیز نقشی برجسته در بسیاری از رویکردهای درمانی چون، رفتار درمانی دیالکتیک149، درمان شناختی-رفتاری150، درمان مبتنی بر حل مسأله151، رفتار درمانی عقلانی-هیجانی152 و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد153 دارد (نولن هوکسما،شووایزر و آلدااو؛۲۰۱۰).
اختلال شخصیت مرزی به لحاظ اینکه با ویژگی بدتنظیمی هیجانی شناخته می شود، از این رو، بسیاری از رویکردهای درمانی برای این اختلال، مداخلات هیجان محور، مثل آموزش مهارت های مقابله با هیجانات ناخوشایند در رفتار درمانی دیالکتیکی (لینهان،۱۹۹۳؛به نقل از جاکوب154 و همکاران،۲۰۱۱)، یا طرحواره درمانی (آرنتز و وان گندیرین155،۲۰۰۹ ؛ آرنتز و ورتمن156،۱۹۹۹؛ به نقل از جاکوب و همکاران،۲۰۱۱) را به کار می برند. پژوهش ها مؤثر بودن این درمان ها را ثابت کرده اند(زانارینی،۲۰۰۹؛ به نقل از جاکوب و همکاران،۲۰۱۱) و مطالعات مقدماتی، بهبود تنظیم هیجان بیماران را پس از روان درمانی موفق نشان داده اند (آرنتز و همکاران،اسکینل157 و هرپرتز158،۲۰۰۷؛ به نقل از جاکوب و همکاران،۲۰۱۱).رویکردهای درمانی مختلف، راهبردهای تنظیم هیجانی مختلفی را در درمان بیماران مرزی به کار می برند. با این وجود، مطالعات اندکی به مقایسه تأثیرات راهبردهای مختلف بر روی بیماران، پرداخته اند (جاکوب و همکاران،۲۰۱۱).
از آنجا که ویژگی بارز و اصلی مبتلایان به اختلالات شخصیت خوشه B بی ثباتی و بدتنظیمی هیجانی است، در این تحقیق سعی بر آنست تا رابطه علی-ساختاری راهبردهای شناختی تنظیم هیجان با علایم اختلالات شخصیت مرزی و ضداجتماعی تعیین شود. چناچه رابطه راهبردهای تنظیم هیجانی با خوشه علایم اختلالات مذکور مشخص شود، نتایج حاصل می تواند در برنامه ریزی درمان تأثیر بسزایی داشته باشد، چرا که اگر مشخص شود علایم اختلال شخصیت مرزی ارتباط قوی با برنامه ریزی کردن و ارتباط متوسطی با ارزیابی مجدّد دارد، یک درمانگر شناختی-رفتاری که در رویکرد درمانی اش بر روشهای ارزیابی مجدد و حل مسأله تأکید بسیاری می کند، تأکید بیشتری بر آموزش مهارت های حل مسأله می گذارد، چرا که این راهبرد تأثیر بیشتری در مقایسه با روش های ارزیابی مجدد در بهبود آسیب رسانی روانی نشان می دهد. هر چند ارزیابی مجدد نیز به بهبود آسیب روانی منتهی می شود ولی به درجات کمتری نسبت به دیگر راهبردهای تنظیم هیجان دارد. بنابراین دانستن اینکه کدام راهبرد تنظیم هیجان ارتباط بیشتری با علایم این دو اختلال دارد به متخصصان این اجازه را می دهد که تصمیم بگیرند بر کدام نقص مهارت ها و به چه ترتیبی تمرکز کنند.
در ضمن به دلیل وجود همبودی بین اختلالات روانپزشکی به طور عام و وجود این همبودی بین اختلالات شخصیت مرزی و ضداجتماعی با اختلال افسردگی به طور خاص، یافته های پژوهش به درمانگران این امکان را می دهد تا همبودی اختلالات روانی را بهتر درمان کنند. برای مثال، نتایج مطالعات پیشین(نولن هوکسما،شووایزر و آلدااو؛۲۰۱۰) نشان می دهد که نشخوار فکری بیشترین اندازه تأثیر را در مورد افسردگی دارد، چنانچه در مطالعه حاضر این اندازه ی تأثیر و رابطه در مورد اختلال شخصیت مرزی، متوسط باشد این یافته حاکی از آن است که تمرکز بر نشخوار فکری در درمان بیمارانی که همبودی اختلال شخصیت مرزی و افسردگی دارند می تواند نشانگان اختلال افسردگی و اختلال شخصیت مرزی را بهبود بخشد.
چنین به نظر می رسد که راهبردهای تنظیم هیجانی ناکارآمد به عنوان نشانه مرضی مبتلایان به این دو اختلال شخصیت بوده و خود این راهبردهای ناسازگار به تشدید علایم رفتاری، شناختی و هیجانی این دو اختلال شخصیت منجر می شود. در صورت احراز نقش راهبردهای شناختی تنظیم هیجان در پیش بینی و تداوم این دو اختلال، درمانگران می توانند مدیریت هیجان ها و مهارت تنظیم هیجانی این افراد را هدف قرار دهند.

۴-۱ اهداف پژوهش
۱-۴-۱ هدف کلی:
تعیین رابطه علّی-ساختاری راهبردهای شناختی تنظیم هیجانی با نشانه های شخصیت مرزی و ضداجتماعی در جمعیت غیر بالینی.
۲-۴-۱ اهداف اختصاصی:
۱-تعیین رابطه راهبرد”نشخوارذهنی” با نشانه های شخصیت مرزی.
۲- تعیین رابطه راهبرد “پذیرش” با نشانه های شخصیت مرزی
۳- تعیین رابطه راهبرد”فاجعه آمیز ساختن” با نشانه های شخصیت مرزی.
۴- تعیین رابطه راهبرد “سرزنش خود” با نشانه های شخصیت مرزی
۵- تعیین رابطه راهبرد”سرزنش دیگران” با نشانه های شخصیت مرزی .
۶- تعیین رابطه راهبرد”ارزیابی مجدد مثبت” با نشانه های شخصیت مرزی.
۷- تعیین رابطه علی-ساختاری راهبرد”دیدگاه پذیری” با نشانه های شخصیت مرزی.
۸- تعیین رابطه راهبرد”برنامه ریزی کردن” با نشانه های شخصیت مرزی.
۹- تعیین رابطه راهبرد”تمرکز مجدد مثبت” با نشانه های شخصیت مرزی.
۱۰-تعیین رابطه راهبرد”نشخوارذهنی” با نشانه های شخصیت ضداجتماعی.
۱۱- تعیین رابطه راهبرد”پذیرش” بانشانه های شخصیت ضداجتماعی.
۱۲- تعیین رابطه راهبرد”فاجعه آمیز ساختن” با نشانه های شخصیت ضداجتماعی.
۱۳- تعیین رابطه راهبرد”سرزنش خود” با نشانه های شخصیت ضداجتماعی.
‍۱۴- تعیین رابطه راهبرد”سرزنش دیگران” با نشانه های شخصیت ضداجتماعی.
۱۵- تعیین رابطه راهبرد”ارزیابی مجدد مثبت” با نشانه های شخصیت ضداجتماعی.
۱۶- تعیین رابطه راهبرد”دیدگاه پذیری” با نشانه های شخصیت ضداجتماعی.
۱۷- تعیین رابطه راهبرد”برنامه ریزی کردن” با نشانه های شخصیت ضداجتماعی.
۱۸- تعیین رابطه راهبرد”تمرکز مجدد مثبت” با نشانه های شخصیت ضداجتماعی.
۵-۱ سؤالات پژوهش
۱-آیا بین راهبرد ” نشخوار ذهنی” و نشانه های شخصیت مرزی،رابطه وجوددارد؟
۲- آیا بین راهبرد ” پذیرش “و نشانه های شخصیت مرزی،رابطه وجود دارد؟
۳- آیا بین راهبرد ” فاجعه آمیز ساختن” و نشانه های شخصیت مرزی،رابطه وجود دارد؟
۴- آیا بین راهبرد” سرزنش خود” و نشانه های شخصیت مرزی، رابطه وجود دارد؟
۵- آیا بین راهبرد “سرزنش دیگران” و نشانه های شخصیت مرزی،رابطه وجود دارد؟
۶- آیا بین راهبرد “ارزیابی مجدد مثبت” و نشانه های شخصیت مرزی،رابطه وجود دارد؟
۷- آیا بین راهبرد “دیدگاه پذیری” و نشانه های شخصیت مرزی،رابطه وجود دارد؟
۸- آیا بین راهبرد “برنامه ریزی کردن” و نشانه های شخصیت مرزی،رابطه وجود دارد؟
۹- آیا بین راهبرد “تمرکز مجدد مثبت” و نشانه های شخصیت مرزی،رابطه وجود دارد؟
۱۰-آیا بین راهبرد ” نشخوار ذهنی” و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجوددارد؟
۱۱- آیا بین راهبرد ” پذیرش “و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجود دارد؟
۱۲- آیا بین راهبرد ” فاجعه آمیز ساختن” و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجود دارد؟
۱۳- آیا بین راهبرد ” سرزنش خود” و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجود دارد؟
۱۴- آیا بین راهبرد “سرزنش دیگران” و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجود دارد؟
۱۵- آیا بین راهبرد “ارزیابی مجدد مثبت” و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجود دارد؟
۱۶- آیا بین راهبرد “دیدگاه پذیری” و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجود دارد؟
۱۷- آیا بین راهبرد “برنامه ریزی کردن” و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجود دارد؟
۱۸- آیا بین راهبرد “تمرکز مجدد مثبت” و نشانه های شخصیت ضداجتماعی،رابطه وجود دارد؟
۶-۱ متغیرهای پژوهش
متغیر پیش بین: راهبردهای شناختی تنظیم هیجان
متغیر ملاک: نشانه های شخصیت مرزی و ضداجتماعی

٧-١ تعریف مفهومی و عملیاتی متغیرها
تعریف مفهومی راهبردهای شناختی تنظیم هیجان: منظور از تنظیم هیجان، فرآیندها یا روشهایی است که اشخاص هنگامی که با یک موقعیت منفی مواجه می شوند برای تعدیل هیجان خود به کار می برند(آلدااو،نولن هوکسما و شوایزر،۲۰۱۰).در این بین، تنظیم شناختی هیجان دلالت بر شیوه شناختی دستکاری ورود اطلاعات فراخوانده هیجان دارد.به عبارت دیگر،راهبردهای شناختی تنظیم هیجان به نحوه تفکر افراد پس از بروز یک تجربه منفی یا واقعه آسیب زا برای آنها اطلاق می شود (تامپسون،اوکسنر159 و گروس،۲۰۰۴،۲۰۰۵).
تعریف عملیاتی راهبردهای شناختی تنظیم هیجان: در این پژوهش، نمره ای است که فرد در پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان(CERQ)160(گارنفسکی و کراج،۲۰۰۶) بدست می آورد.
تعریف مفهومی نشخوار ذهنی: منظور از نشخوار فکری،تمرکز چندباره بر افکار،هیجانات، تجارب و همچنین علت ها و پیامدهای آنهاست(آلدااو،نولن هوکسما و

پایان نامه
Previous Entries مقاله رایگان درمورد اختلال شخصیت، اختلال شخصیت مرزی، تنظیم هیجان، هیجانات منفی Next Entries مقاله رایگان درمورد اختلال شخصیت، اختلال شخصیت مرزی، روابط بین فردی، افراد مبتلا