مقاله رایگان با موضوع ورزش همگانی، ورزش قهرمانی، تربیت بدنی

دانلود پایان نامه ارشد

انجام مستمر و منظم حرکات بدنی در این راستا، امری لازم و حیاتی به نظر می رسد (کاشف، 1379). عمده ترین وسیله ی تربیت همگانی درجامعه معاصر درکشورهای پیشرفته ورزش است (شعبانی وهمکاران،1390). امروزه تربیت بدنی و ورزش به عنوان یک ضرورت انکار ناپذیر و یک نیاز اساسی زیربنایی برای تمام کشورها و جوامع محسوب می شود و به طور چشمگیر و فزاینده مورد توجه همگان قرار گرفته است.از آثار مثبت این پدیده میتوان به تأمین سلامت و بهداشت جسمانی و روانی، کاهش هزینههای درمانی و افزایش میزان تولید و بهره وری شهروندان اشاره کرد. مقوله ورزش و تربیت بدنی میتواند به عنوان یک وسیله تفریح و گذران اوقات فراغت و ابزار مؤثر برای جلوگیری از انواع انحرافات اجتماعی به ویژه اعتیاد به سیگار و مواد مخدر باشد. علاوه بر این در دنیای معاصر که عصر هجوم ماهوارهها لقب گرفته است، پدیده ورزش میتواند به عنوان ابزاری سالم و نسبتا ارزان برای مقابله با انواع تهاجمات فرهنگی به کار گرفته شود(حمایت طلب،1388).اساساً توسعه ورزش در ارتباط با افزايش مشاركت و ترويج فرصت‌ها و مزاياي حضور در فعاليت‌هاي ورزشي است. مشاركت در ورزش و فعاليت‌هاي بدني دامنه گسترده‌اي از مفاهيم از قبيل حضور كودكان در بازي، مشاركت دادن زنان در ورزش، حضور جوانان در ورزش‌هايي كه قانونمند بوده، و نهايتاً توسعه ورزش همگانی، حرفه‌اي و قهرماني را به هم مرتبط مي‌كند (کالیوپی، شیلبوری و کریستین، 2008).با وجود این همه اسناد و مدارک در خصوص ارزش و جایگاه ورزش و تربیت بدنی در توسعه سلامتی و تندرستی متأسفانه در کشور ما هنوز اهمیت و ضرورت ورزش در بین اقشار مختلف جامعه شناخته شده نیست و آن طور که باید و شاید به ارزش و جایگاه ورزش در سلامتی و تندرستی افراد جامعه پرداخته نشده است.عدم تحرک جسمانی یعنی محروم شدن از سلامتی و بهداشت جسمانی، روحی، روانی، شادابی و کارایی که یقینأ صدمات جبران ناپذیری بر کل اجتماع به دنبال خواهد داشت(حمایت طلب،1388). بر اساس نظر متخصصان امور اجتماعی و جامعه شناسان، علل عدم رشد، توسعه و ترویج هر مقوله در یک جامعه را میتوان از ابعاد فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی، آموزشی و…بررسی کرد. ورزش به عنوان یکی از فعالیتهای فراغتی از نوع فعال، نقش تعیین کننده ای در حفظ سلامت جسمی وروحی انسانها دارد. داشتن زندگی سالم مستلزم تحرک و فعالیتهای ورزشی است.این موضوع بارها در پژوهشهای مختلف بیان شده است. آگاهی افراد از تاثیرات مطلوب فعالیتهای ورزشی بر دستگاههای مختلف بدن، موجب شده تا گرایش به این امر روز به روز افزایش یابد (صفانیا،1380). تاکید مردم ازفعالیتهای رقابتی به سمت ورزشهای آزاد تغییر کرده است، این رویکرد در کشورهای دیگر نیز دیده می شود (غفوری و همکاران،1383). تحقیقات انجام شده در قاره اروپانشان میدهد که رویکرد اصلی انها گسترش ورزش همگانی است (مظفری وهمکار،1384) نتایج رساله دکتری غفوری نیزبه افزایش سرمایه گذاری در ورزش همگانی ایران تاکید دارد (غفوری، 1382) چون این مسئله بر سلامت افراد بیشتری از جامعه تاثیر میگذارد و سرمایه گذاری دولت، موجب بهبود چند برابری سلامت و بهداشت در جامعه میشود (غفوری و همکاران، 1382). اختصاص دادن مدت کوتاهی از زندگی روزانه به فعالیتهای ورزشی و به ویژه در چارچوب ورزش همگانی، علاوه بر تاثیر آن در تأمین سلامت و نشاط فردی و ارتقای سلامت اجتماعی در پیشگیری از اشاعه برخی از آسیبهای اجتماعی نیز مؤثر خواهد بود. از این رو توسعه ورزش همگانی به صورت راهبردی برای ارتقای فرهنگ شهروندی و تقویت سرمایه اجتماعی و مشارکت مردم در امور زندگی شهری به شمار میآید (ایازی، 1389).
ورزش، این پدیده سازمان یافته اواخر قرن 19 و اوایل قرن 20 طی این دوران، ابعاد اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی به خود گرفته و از جنبههای گوناگونی قابل بررسی است. یکی از مهمترین جنبههای آن، همگانی بودن آن یا به تعبیری ورزش همگانی است. ورزش همگانی با هدف افزایش مشارکت تمام گروههای اجتماعی و فراهم کردن تکثرگرایی ورزشی، تقویت ورزش قهرمانی ، ورزش رقابتی، تفریحات سالم و ورزش تفریحی پایه گذاری شد. امروزه ورزش به ویژه ورزش همگانی از آنجا که موجب افزایش امید به زندگی از طریق ارتقای سلامت افراد جامعه میشود، یکی از زیرشاخصهای توسعه انسانی در جوامع قلمداد میگردد. همچنین به واسطه افزایش سلامت و نشاط در جامعه سبب کاهش هزینههای درمانی و بهداشتی می شود و بهره وری نیروی کار جامعه را بالا میبرد و از این راه به توسعه همه جانبه آن جامعه کمک میکند. ورزش همگانی باوجودسادگی حرکات درزمینه سلامت شهروندان میتواند نقش مهمی را برعهده بگیرد.ازطرف دیگراین نوع ورزش رایگان است و نیازبه سرمایه آنچنانی شهروندان ندارد. به همین علت بررسی گرایش شهروندان مهم است تابرنامه ریزی صحیح دراین زمینه انجام شود (معین الدینی 1391). گذشته از این، ورزش همگانی در یک جامعه کارکردهای مطلوبی چون افزایش همدلی، تقویت همبستگی و مشارکت اجتماعی و تحکیم روابط و پیوندهای اجتماعی، کمک به فرآیند جامعه پذیری افراد نیز دارد. یکی از جنبههای مهم و کارکردی ورزش همگانی، پیرامون ورزش قهرمانی است(مول و همکاران 1992). در تحقیقی به اثر ورزش همگانی بر ورزش قهرمانی پرداختند. آنها در مدل معروف اوقات فراغت خود، ورزش همگانی را پایه توسعه ورزش قهرمانی و حرفهای دانستهاند. در پژوهش دیگری آزمودنیها بر نقش ورزش همگانی و توسعه آن در پیشرفت ورزش قهرمانی تأکید کرده و آن را پشتوانه ورزش حرفه ای و قهرمانی قلمداد کردند (رانسون,2002).
سازمان بهداشت جهانی سه شاخص برای شنجش سلامت و تندرستی بین ملل گوناگون ارائه کرده است:
1) بیماریها 2) مرگ و میر 3) کامیابی
به همین دلیل کشورهای جهان میکوشند با اقدامات مناسب، به هنجارهای مطلوبی در سه شاخص یادشده دست یابند. در این راستا ورزش همگانی به عنوان بخشی از اقدامهای مناسب در دستور کار دولت قرار گرفته است (گائینی، 1387). ورزش همگانی دارای ماهیتی تفریحی، آزادانه و انتخابی است و این ماهیت ورزش همگانی موجب شکل گیری اثرات مختلف آن نظیر :سلامت جسمی و روانی، لذت بخشی و بانشاط بودن و اجتماعی بودن میشود (زنگی آبادیوهمکارن، 1388). وزارت بهداشت بریتانیا در سال 2003 اعلام کرد که ورزش همگانی نه تنها باعث کامیابی میشود بلکه برای ارتقاءبهداشت عمومی ضروری است. این وزارتخانه تأکید می کند که باگسترش ورزش همگانی، خطر گسترش بیماریهای مزمن اصلی تا 50درصد و خطر مرگ زودرس بین20 تا30 درصد کاهش مییابد (گائینی،1387). تحقیقات انجام شده در مورد اثرات ورزش همگانی برسلامتی جسمی و روانی، طول عمر، شادابی، گسترش روابط اجتماعی و غنی سازی اوقات فراغت باعث شده تا مشارکت مردم در ورزشها و به ویژه ورزش همگانی در جهان افزایش یابد. لذا روی آوردن مردم به ورزش و فوایدی که از ورزش کردن به دست میآورند مسئولین را به این سمت سوق می دهد که به بررسی روشهایی بپردازند که باعث افزایش تعداد شرکت کنندگان در ورزشهای همگانی و تفریحی میشود (آفرینش خاکی، 1384). تاکنون طرحها و برنامههای مختلفی برای تشویق و ترغیب مردم به ورزش ارائه شده است اما هیچ کدام سعی در شناسایی واقعیتها نکردهاند و شواهد حاکی از آن است که بسیاری از برنامههای اجرا شده با موفقیت چندانی همراه نبوده است چرا که مطالعات صورت گرفته نشان دادهاند که در بهترین شرایط، تعداد شرکت کنندگان در ورزش همگانی و تفریحی در کشور بیش از 10درصد جمعیت کشور نیست. آمار پائین حضور مردم در فعالیتهای ورزشی میتواند پیامد برنامه ریزیهای نامناسب ورزش همگانی باشد. آمار حضور مردم استان کرمانشاه نیز تفاوت چندانی با آمار کشوری ندارد.این در حالی است که تعداد شرکت کنندگان در بعضی کشورها مثل فنلاند و سوئد از 80درصدجمعیت کشور آنان فراتر رفته است (غفوری، 1382). مطالعات همچنین نشان میدهد که در بسیاری از کشورها و از جمله ایران، توجه به ورزش و اولویت دادن به آن به صورت قانون و مصوبه درآمده است اما اینکه چرا در کشور ما در مقایسه با دیگرکشورها هنوز درصد مهمی از مردم در ورزش شرکت نمیکنند مشخص نیست (مظفری وهمکار 1384 ). بنابراین سؤالی که ذهن مسئولان و برنامه ریزان ورزش را به خود مشغول کرده است این است که چرا با وجود کم هزینه بودن و آسان بودن ورزش همگانی و آگاهی مردم از اثرات مفید ان درصد افرادی که به ورزش روی می آورند بسیار اندک است؟ دلیل توسعه نیافتگی آن چیست؟ با چه روشهایی می توان آن را سریع تر گسترش داد؟ (آفرینش خاکی،1384). برگزاری هربرنامه ای ازجمله برنامههای ورزشی نیازمند شناخت دقیق شرایط ونیازهای موجود آن جامعه است. بی توجهی به انتظارات استفاده کنندگان ازخدمات، موجب اتلاف هزینه، وقت ونیروی انسانی میشود. بنابراین توجه به نیازها یکی ازابزار مهم تصمیم گیری است (فتحی،2005).كشور هاي مختلف به دلايل گوناگون وارد عرصه ورزش شده اند. ورزش اينك به صنعتي تبديل شده كه بر شاخصهاي اقتصادي، اجتمائي و حتي سياسي كشورها اثر عميق و با اهميت دارد. هر كشوري مجبور است براي تسلط هر چه بيشتر به منابع تعيين كننده و منافع خود، به متغير هاي اصلي موثر بر آن توجه كند. اكنون آشكار شده است كه برنامه ريزي براي هر پديدهاي مستلزم دارا بودن نگرش جهاني است و ورزش از اين قاعده مستثني نيست شناخت سياستهاي درست و تعيين راهبردهاي منطقي، سرنوشت هر جامعه را رقم ميزند (1388,غفرانی).بدون شک عدم توجه به عوامل موثر بر پدیدههای مختلف اجتماعی منجر به آسیب دیدن جامعه خواهد شد. ورزش همگانی و قهرمانی و میزان اهمیت سرمایهگذاری روی آنها به یکی از عمدهترین چالشهای دولتها در هزاره سوم تبدیل شده است. به طوری که منافع کلان ورزش قهرمانی، موجب ترغیب سیاست گذاران به توسعه آن در جهت کسب سود بیشتر برای خود شده است. تربیت بدنی و علوم ورزشی یکی از حوزههای معارف بشری است (جوادی پور وهمکار1392) و ورزش همگانی یکی از شاخههای آن محسوب میشود که در تأمین سلامت و بهداشت تن و روان انسانها از جایگاه ویژهای برخوردار است (رضوی، 1381). اکثر روان شناسان معتقدند که تنها یک علت یا انگیزه سبب بروز رفتار نیست، بلکه عوامل مختلفی باعث گرایش یا عدم گرایش افراد به امر ورزش میشوند (شفیعی، 1373). از طرفی گرایش افراد به هر موضوعی چندبعدی است بنابراین گرایش به موضوعات باید از از زوایای مختلف ارزیابی شود تا بتوان با تقسیم نمره مرکب به نمرات کوچکتر سهم هر بعد یا هربخش از گرایش را اندازهگیری و اعتبار آن را محاسبه کرد. شناخت خصوصیات و موقعیت افراد و آگاهی ازگرایشهای افراد به فعالیتهای حرکتی و ورزشی نقش مهمی درتصمیم گیریهای تربیتی وآموزشی و بهداشتی داردو می تواند دست اندرکاران ومتولیان ورزش رادرفراهم کردن امکانات متناسب باتمایلات وتواناییها ونیازهای جسمی و روانی افراد به منظورایجاد زمینههای لازم برای توسعه وگسترش فعالیتهای حرکتی و ورزشی وبرنامه ریزی واقع بینانه واصولی کمک کند (آرم،1999). با مرور تحقیقات داخلی عطارزاده و همکاران (1386) در تحقیقی که انتظار میرود مقایسه نتایج آن با نتایج این تحقیق دستاوردهای بسیار ارزشمندی در پی داشته باشد بیان کردند که کسب نشاط و شادابی از مهمترین علل و انگیزههای شرکت کردن و عقب ماندن از کارهای روزانه از مهمترین علل شرکت نکردن در فعالیتهای حرکتی و ورزشی است.بین نگرش به فعالیتهای حرکتی و ورزشی در افراد با ویژگیهای مختلف سن، تأهل و تجرد، تعداد اعضای خانواده، نوع شغل، گرایش و عدم گرایش به فعالیتهای حرکتی و ورزشی تفاوت معنی داری وجود دارد، ولی بین نگرش به فعالیتهای حرکتی و ورزشی در افراد با ویژگیهای مختلف جنسیت، سطح تحصیلات، درآمدماهانه، هزینه خانوار، هزینه ماهانه ورزشی، تعدادجلسات تمرین درهفته، مدت زمان تمرین در هرجلسه، رفاه و ایمنی مکان ورزشی و سابقه ورزشی تفاوت معنی داری وجود ندارد (عطارزاده وهمکار 1386) و (مظفری،1381). درتبیین نگرش و گرایش مردم نسبت به فعالیتهای حرکتی و ورزشی درجمهوری اسلامی ایران بیان کرد 36%افراد در فعالیتهای حرکتی و ورزشی شرکت نمیکنند.

پایان نامه
Previous Entries مقاله رایگان با موضوع ورزش همگانی، تربیت بدنی، اوقات فراغت Next Entries مقاله رایگان با موضوع ورزش شهروندی، ورزش همگانی، اوقات فراغت