مقاله رایگان با موضوع هراس اجتماعی، گروه کنترل، متغیر مستقل، شناختی رفتاری

دانلود پایان نامه ارشد

است. درمان شناختی رفتاری یکی از روش‌های درمانی است که بیشترین پژوهش‌ها را به خود اختصاص داده زیرا این روش درمانی بر هدف مشخصی تمرکز دارد و نتایج آن نسبتاً به سادگی قابل ارزیابی است. یکی از بزرگترین مزایای درمان شناختی رفتاری این است که به بیماران در به وجود آوردن مهارت‌های انطباقی که هم در حال و هم در آینده می‌توانند مفید واقع گردند، کمک می‌کند. بنابراین مي‌توان از این درمان برای درمان اختلالات اضطرابی و درمان مشکلاتی که ریشه در رفتارها و شناختهای معیوب دارند استفاده کرد.
در مجموع مي‌توان گفت، با توجه به نتایج مطالعات گذشته، مي‌توان از درمان شناختی رفتاری برای بهبود کنشوری تحصیلی دانش آموزان و کاهش اضطراب آنها بهره جست.
فصـل سوم: روش پژوهش
این فصل با توضیحاتی پیرامون روش تحقیق، جامعه، نمونه آماری و روش نمونهگیری آغاز گردیده است، سپس به ابزارهای مطالعه، روایی و پایایی آنها و روشهای آماری مورد استفاده در تجزیه و تحلیل اطلاعات، اشاره شده است.
روش تحقیق
طرح تحقیق حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش تحقیق، یک طرح نیمهآزمایشی و به شیوه پیشآزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل است. در اینگونه طرحها متغیر وابسته قبل و بعد از اجرای متغیر مستقل اندازه‌گیری می‌شود. در این مطالعه قبل از اجرای مداخله، تمامی آزمودنیها توسط پرسشنامههای مقیاس اضطراب اجتماعی و هراس اجتماعی مورد ارزیابی قرار گرفتند، سپس از میان کسانی که دارای هراس اجتماعی بودند، بهطور هدفمند 28 نفر انتخاب و بهصورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند (14 نفر گروه آزمایش و 14 نفر گروه کنترل) و بعد از اجرای متغیر مستقل (گروهدرمانی شناختی رفتاری)، پرسشنامه اضطراب مجدداٌ اجرا شد.
شركت كنندگان
در چارچوب يك تحقيق نیمه آزمایشی 28 دانش آموز (14 تا 19 سال) مبتلا به هراس اجتماعي از بين دانش آموزان یکی از مدارس مشهد بر اساس نمره آزمون هراس اجتماعي و بر مبناي نمونه‌گيري در دسترس و داوطلبانه انتخاب و به صورت تصادفي جايگزيني به دو گروه (آزمایش 14 نفر و کنترل 14) نفر تقسيم شدند. این حجم نمونه در مطالعات آزمایشی و نیمه آزمایشی مناسب است (توزنده جانی و سلطان زاده، 1391).
ابزار اندازهگیری
پرسشنامه‌ی هراس اجتماعی
نخستین بار توسط کانور387 و همکاران (2000) به منظور ارزیابی هراس اجتماعی تهیه گردید. تلویحات بالینی این پرسشنامه بیانگر آن است که در سه حیطه‌ی علائم بالینی ترس، اجتناب و علائم فیزیولوژی اطلاعاتی را ارئه مي‌کند و دارای مزیت‌های عملی کوتاه بودن، سادگی و آسانی نمره گذاری مي‌باشد. این ابزار با دارا بودن ویژگی‌های با ثبات روان‌سنجی، مي‌تواند به عنوان یک ابزار معتبر برای سنجش شدت علائم هراس اجتماعی به کار میرود. به علاوه مي‌تواند به عنوان یک ابزار غربالگری و برای آزمودن پاسخ به درمان در اختلال هراس اجتماعی کاربرد داشته باشد و در نهایت این مقیاس مي‌تواند درمان‌های با کارایی متفاوت را از هم تمیز دهد (کانور و همکاران، 2000). پرسشنامه ی هراس اجتماعی یک مقیاس خودسنجی 17 ماده‌ای است که دارای سه مقیاس فرعی ترس (6 ماده )، اجتناب (7 ماده) و ناراحتی فیزیولوژیک (4 ماده) است و در آن هر ماده بر اساس مقیاس لیکرت پنج درجه‌ای (0 = ده هیچ وجه، 1= کم، 2= تا اندازه‌ای، 3= زیاد و 4= خیلی زیاد) درجه بندی مي‌شود. این پرسشنامه از اعتبار و روایی بالایی برخوردار است. اعتبار آن با روش باز آزمایی در گروه‌هایی با تشخیص اختلال هراس اجتماعی برابر با 0/78 تا 0/89 بوده و ضریب همسانی درونی آن (آلفای کرونباخ) در یک گروه بهنجار 0/94 گزارش شده است. همچنین برای مقیاس‌های فرعی ترس 0/89، اجتناب 0/91 و ناراحتی فیزیولوژیکی 0/80 گزارش شده است (کانور و همکاران، 2000).
مقياس اضطراب بك
این پرسشنامه یک مقیاس 21 ماده‌ای است که در هر ماده یکی از چهار گزینه که نشان دهنده شدت اضطراب است را انتخاب می‌کند چهار گزینه هر سوال در یک طیف چهار بخشی از صفر تا 3 نمره گذاری می‌شود. هر یک از ماده‌های آزمون یکی از علائم شایع اضطراب علائم ذهنی، بدنی و هراس را توصیف می‌کند. بنابراین نمره کل این پرسشنامه در دامنه صفر تا 63 قرار می‌گیرد. مطالعات انجام شده نشان می‌دهد که این پرسشنامه از اعتبار و روایی بالایی برخوردار است. ضریب همسانی درونی آن (ضریب آلفا92/0)، اعتبار آن با روش بازآزمایی به فاصله یک هفته 75/0 و همبستگی ماده‌های آن از 30/0 تا 76/0 متغیراست. پنج نوع روایی محتوا، همزمان، سازه، تشخیصی و عاملی برای این آزمون سنجیده شده است که همگی نشان دهنده کارایی بالای این ابزار در اندازه‌گیری شدت اضطراب می‌باشد (بک و همکاران، 1988). برخی تحقیقات در ایران در مورد خصوصیات روان‌‌سنجی این آزمون انجام گرفته است. غرایی (1372) ضریب اعتبار آن را باروش بازآزمایی و به فاصله دو هفته گزارش کرده است. هم‌چنین کاویانی و موسوی (1378) در بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی این آزمون در جمعیت ایرانی، ضریب روایی در حدود 72/0 و ضریب اعتبار آزمون آزمون مجدد به فاصله یک ماه را 83/0 و آلفای کرونباخ 92/0را گزارش کرده‌اند (فتحی آشتیانی، 1389).
روش اجرای پژوهش
در چارچوب يك تحقيق نیمه آزمایشی 28 دانش آموز (14 تا 19 سال) از بين دانش آموزان دچار هراس اجتماعی (نمره بالاتر از میانگین در مقیاس هراس اجتماعی کانور) بشیوه در دسترس انتخاب شدند و به صورت تصادفي به دو گروه (آزمایش 14 نفر و کنترل 14) نفر تقسيم شدند. دوره آموزشی برنامه شناختی ـ رفتاری با موضوع افسردگی و اضطراب دانش آموزان دچار هراس اجتماعی با استفاده مؤثر از تکنیک‌های مدیریت اضطراب، رفتار جرأت‌مندانه، تفکر منفی و تحریفات شناختی، تغییر افکار منفی به کمک تغییر سه ماه قبل از اتمام سال تحصیلی در مرکز خدمات مشاوره ای بامداد شهر مشهد طی 10 جلسه 45 دقیقه‌ای به مدت یک ماه انجام شد. این آموزش هر هفته به صورت دو جلسه 45 دقیقه‌ای با فاصله زمانی 3 روز برگزار گردیده است.
روشهای آماری تحليل دادهها
در این تحقیق از تجزیه و تحلیل توصیفی دادهها، بهمنظور توصیف دادههای جمعآوری شده، استفاده شد. اطلاعات جمع‌آوری شده با استفاده از جداول توزیع فراوانی، طبقه‌بندی و خلاصه شدند. از شاخص‌های مرکزی و پراکندگی آمار توصیفی مانند میانگین و انحراف استاندارد برای خلاصه نمودن و توصیف اطلاعات استفاده شد. در بخش آمار استنباطی دادههاي بهدست آمده با تحليل کوواريانس يکراهه (ANCOVA) مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت.
در این پژوهش برای تجزیه و تحلیل استنباطی داده‌ها از شاخص‌های آماری مانند تحلیل کواریانس استفاده شد. طرح‌هایی که در آن‌ها چندین متغیر مستقل کمّی (متریک) و در ارتباط با عامل‌های کیفی (غیرمتریک) بکار برده مي‌شوند، طرح‌های تحلیل کواریانس نامیده مي‌شوند. متغیر(های) مستقل کمی در این طرح متغیر کمکی و متغیر مستقل کیفی اصطلاحاً عامل نامیده مي‌شوند. یک متغیر کمکی مؤثر در تحلیل کواریانس متغیری است که با متغیر وابسته دارای همبستگی بالایی بوده و در عین حال با سایر متغیرهای مستقل همبستگی نداشته باشد. متغیرهای کمکی پارامتری یا کمی، نوعاً در طرح‌های تجربی و مطالعات پیمایشی، به منظور حذف اثرات خارجی بر متغیر وابسته و افزایش دقت اندازه‌گیری مورد استفاده قرار مي‌گیرد.
1-زمانی که یک یا چند متغیر خارجی مزاحم وجود دارد که در متغیر وابسته اثر مي‌گذارد.
2-این متغیر مزاحم قابل اندازه‌گیری در مقیاس فاصله ای باشد.
3-بین متغیر یا متغیرهای مزاحم و متغیر وابسته رابطه وجود داشته باشد.
4-کنترل تجربی متغیرهای مزاحم خارجی امکان‌پذیر نباشد.
تحلیل‌های فوق بر اساس نرم‌افزار spss‌ انجام گردیده است.

فصل چهارم: يافته‌هاي پژوهش
اولین گام در بررسی و تجزیه و تحلیل دادهای حاصل از اجرای یک آزمون آن است که اطلاعات به دست امده به گونه‌ای مرتب و منظم شود که بتوان تعبیر و تفسیرمعنادار و جامعی از آن به عمل آورد. توصیف داده‌ها با استفاده از روش‌های آمار توصیفی و تشکیل جداول توزیع فراوانی محاسبه درصدها شاخص‌های مرکزی و پراکندگی صورت می‌گیرد.
در این فصل، دادههای بدست آمده در رابطه با هر پرسش، هدف یا فرضیه توصیف و مورد تجزیه و تحلیل قرار می‌گیرند. در این قسمت دادههای گردآوری شده به صورت جدول یا نمودار عرضه و تحلیل میشود. ارائه نتایج یک تحقیق بر حسب نحوه تنظیم یافتههای آن، میتواند صورت‌های مختلفی داشته باشد. ترتیب ارائه یافتههای پژوهشی به طور سازمان یافته، امری است که از قبل بایستی برنامهریزی شده باشد. بهترین شیوه برای تنظیم ساختاری این قسمت ارائه یافتهها با توجه به سوالات یا فرضیههای تحقیق است. در اين بخش ابتدا به توصيف آماري داده‌هاي حاصل از اجراي پرسشنامه پرداخته شده و سپس فرضیه‌ مطرح شده مورد آزمون قرار گرفته است.
روش تجزیه و تحلیل داده‌ها
1-روش‌هاي‌ آمار‌ توصيفي مانند محاسبه ميانگين، انحراف معيار.
2-تحليل کواريانس یک راهه
جدول 4-1- وضعیت آزمودنی‌ها از نظر مداخله
گروه
فراوانی
درصد
آزمایش
14
50
کنترل
14
50
کل
28
100
در جدول 4-1 ملاحظه می‌شود که 50 درصد آزمودنی‌ها در گروه آزمایش و 50 درصد، در گروه کنترل قرار دارند.
جدول 4-2- شاخص‌های توصیفی پیش آزمون

متغیر
میانگین
انحراف معیار
گروه آزمایش
هراس اجتماعی
5/61
1/5

اضطراب
5/56
7/6
گروه کنترل
هراس اجتماعی
63
8/5

اضطراب
54
7/8

در جدول 4-2 ملاحظه می‌شود که میانگین پیش‌آزمون هراس اجتماعی گروه آزمایش 5/61 میانگین پیش‌آزمون هراس اجتماعی گروه کنترل 63 می‌باشد و میانگین پیش‌آزمون اضطراب گروه آزمایش 5/56 و میانگین پیش آزمون اضطراب گروه کنترل 54 می‌باشد.
جدول 4-3- شاخص‌های توصیفی پس آزمون

متغیر
میانگین
انحراف معیار
گروه آزمایش
هراس اجتماعی
5/31
8/2

اضطراب
4/26
5/6
گروه کنترل
هراس اجتماعی
5/63
3/7

اضطراب
6/54
4/6

در جدول 4-3 ملاحظه می‌شود که میانگین پس‌آزمون هراس اجتماعی گروه آزمایش 5/31 و میانگین پس‌آزمون هراس اجتماعی گروه کنترل 5/63 می‌باشد. میانگین پس‌آزمون اضطراب گروه آزمایش 4/26 و میانگین پس‌آزمون اضطراب گروه کنترل 6/54 می‌باشد.
تحلیل داده‌ها
بررسی مفروضات تحلیل‌های آماری
تصمیم‏گیری در خصوص انتخاب روش‌های آماری پارامتریک و ناپارامتریک جهت پاسخگویی به فرضیات پژوهشی عموماً بر اساس وجود یا عدم وجود برخی مفروضات صورت می‌گیرد. یکی از این مفروضات، فاصله‏ای یا نسبتی بودن مقیاس اندازه‌گیری متغیرهای پژوهشی است.
در تحقیق حاضر متغیر وابسته (هراس اجتماعی، اضطراب) در سطح فاصله‌ای قرار دارند. علاوه بر مقیاس اندازه‌گیری، نرمال بودن توزیع متغیرها در جامعه و تحقق فرض همگنی واریانس‌ها نیز باید مورد توجه قرار گیرند. دو مفروضه مورد اشاره در خصوص تمامی تحلیل‌های آماری صادق هستند و هر روش آماری ممکن است مفروضات خاص خود را نیز داشته باشد.
در پژوهش حاضر پاسخگویی به فرضیه پژوهشی با روش تحلیل کوواریانس یک راهه (ANCOVA) صورت می‌پذیرد. جهت انجام این تحلیل تحقق مفروضه همگنی رگرسیون الزامی است در این بخش به این مفروضه نیز پرداخته خواهد شد.
– نرمال بودن توزیع متغیرها در جامعه
جهت بررسی نرمال بودن توزیع متغیرها در جامعه، از آزمون کالموگروف- اسمیرنوف یک راهه388 استفاده شد. جهت تفسیر این آزمون به دو صورت می‌توان عمل کرد:
راه اول توجه به میزان ضریب Z کالموگروف-‏اسمیرنوف است. اگر این میزان بین 96/1- تا 96/1+ قرار داشته باشد می‌توان رأی به نرمال بودن توزیع داد.
راه دوم توجه به سطح معنی‌داری است. بدین صورت که سطح معنی‌داری بدست آمده باید بر دو تقسیم گردد اگر میزان حاصله بیشتر از 025/0 باشد، توزیع

پایان نامه
Previous Entries مقاله رایگان با موضوع شناختی ـ رفتاری، میزان افسردگی، اضطراب اجتماعی، گروه کنترل Next Entries مقاله رایگان با موضوع مقابله با استرس، شناختی رفتاری، درمان شناختی رفتاری، خودکنترلی