مقاله رایگان با موضوع مدیریت استرس، فشار روانی، کاهش استرس، انعطاف پذیری

دانلود پایان نامه ارشد

می شود. بعضی اوقات مردمی که به استرس نسبتاً ضعیف دچار می شوند، آن را فاجعه می پندارند، در مورد تاثیر آن غلو می کنند و موجب افزیش احساس استرس می شوند.
2) تهدید: به زیان هایی که احتمال می دهیم در آینده ببینیم مانند صورت حساب بیماران، مدت زمانی که بستری هستیم و از دست دادن حقوق، گفته می شود. ارزشیابی استرس، ارتباط زیادی با ارزیابی ضرر-خسارت و تهدید پیدا می کند.
3) چالش: به فرصتی برای رشد کردن، ماهر شدن و سود بردن گفته می شود. برای مثال، ممکن است ارتقای شغلی، وضعیتی استرس زا ارزیابی شود، اما موقعیت خوبی است برای کسب مهارت های جدید، نشان دادن توانایی ها، بدست آوردن حقوق بیشتر(خنیفر، 1383).
2-9-5 تفاوت های فردی در مقابله با فشار عصبی(استرس)
افراد یک عامل فشار روانی(استرس) واحد را به صورت های گوناگون تعبیر و تفسیر می کنند. برای مثال برخی از افراد دوره بیکاری را تجربه مثبت آزاد بودن به شمار می آورند، در حالی که دیگران آن را عامل منفی و تضعیف کننده روحیه می شناسند. بعضی از افراد بر استرس غلبه می کنند. دیگران نداشتن آن را تجربه می کنند. یک راز نهفته در مدیریت استرس، اتخاذ یک نگرش مثبت به استرس می باشد(رضاییان ،1374).
به هر حال جای هیچ گونه شک و تردیدی نیست که انسان ها دارای تفاوت های بسیار زیادی در مقاومت برابر فشار عصبی می باشند. بعضی عکس العمل های ضعیف در مقابل استرس از خود نشان می دهند و پاره ای قادر به عکس العمل قوی حتی هنگامی که در معرض استرس طولانی قرار گرفته اند می باشد.
کوبازا32 که مفهوم شخصیت مقاوم را ارائه داده است بر روی کسانی که علی رغم تغییرات زیاد زندگی توانسته اند سلامتی و شادی و نشاط خود را حفظ کنند پژوهشی انجام داده است. این اشخاص مقاوم در برابر فشار روانی نامیده شده اند.
سه عامل مهم در این زمینه شناسایی شده است، اول، اشخاص مقاوم در زمینه استرس بر بیشتر موقعیت ها و رویدادهای زندگی شان کنترل دارند که جریان حوادث زندگی را در کنترل خود بگیرند.
دوم، در این اشخاص احساس تعهد وجود دارد و این احساس تعهد، هر کاری را که به آنان مربوط می شود در بر می گیرد، اعم از کار ، خانواده و …
سوم، در این اشخاص یک حس چالش وجود دارد که مبتنی بر این عقیده است که تغییر جوهره ی اصلی جریان طبیعی زندگی است تا ثبات. این افراد قادرند نابسامانی های ناشی از رویدادهای استرس آمیز زندگی را پیش بینی کرده و بیشتر از آنکه آن ها را تهدیدی بر امنیتشان تلقی کنند از آن ها برای رشد مثبت و خلاق خویش استفاده می کنند (چیت ساز،1389).
2-9-6 مدیریت استرس33
مدیریت استرس دارای مراحل زیر است:
1-پیش گیری (جلوگیری اولیه): در این مرحله برای کاهش تعدیل یا حذف عوامل استرس آور اقدام می گردد در این مرحله عوامل استرس آور سازمانی همچون تقاضاهای شغل، نقش فیزیکی و روابط متقابل شخصی مورد شناسایی قرار گرفته و اقدامات لازم در مورد آن ها صورت می گیرد.
2- رفع پیامد های استرس: در این مرحله با توجه به علائم استرس بدخیم فردی و یا سازمانی اقدام لازم برای بهبود صورت می پذیرد. علائم فردی استرس بدخیم عبارتند از مشکلات رفتاری، فیزیولوژیکی و درمانی و علائم سازمانی استرس بدخیم عبارتند از: هزینه های مستقیم و غیر مستقیمی که سازمان متحمل می شود (خشنود فرد،1388).
2-9-7 مراحل استرس
کسانی که استرس را نوعی پاسخ تلقی می کنند، مراحل دیگری را در نظر می گیرند. این روانشناسان معتقدند پاسخ به عوامل تنش زا مراحل متفاوتی شامل مراحل زیر دارد:
الف) مرحله هشدار، که فرد متوجه عوامل تنش زا می شود و جهت فکری اش به سوی آن جلب می شود؛
ب) مرحله ارزیابی، که فرد ماهیت عوامل تنش زا را مورد ارزشیابی قرار می دهد و با توجه به شخصیت و گذشته خود معنایی از آن برداشت می کند؛
ج) مرحله جستجو برای یافتن سبک های مقابله ای. در این مرحله ارگانیسم تلاش می کند تا به تنهایی با عوامل تنش زا مقابله کند. بدیهی است اگر فرد سبک خاصی را برای مقابله نداشته باشد، مرحله بعدی به وقوع می پیوندد؛
د) مرحله پاسخ به استرس. که در این مرحله حالات هیجانی شدید مثل خشم بروز می کند و بدن در صدد پاسخ بر می آید (خدایاری فرد،1385).
تهدیدها و باورها نیز بر ارزیابی تاثیر می گذارند.
در مواجهه با وقایع تنش زا برای پیشگیری از بروز افسردگی و اضطراب باید سه مرحله را طی کرد:
1- ارزیابی: درمانگر در مورد ماهیت مشکل با مراجعان به بحث و گفتگو می پردازد تا از چگونگی ادراک او از موقعیت تنش زا آگاه شود.
2- بکارگیری روش های کاهش استرس: فرد روش های متفاوتی نظیر تنش زدایی و آموزش خود را می آموزد.
3- کاربرد روش های کاهش استرس در زندگی واقعی. (خدایاری فرد،1385)

نگار2-6: مراحل سه گانه استرس

2-9-8 دیدگاه مدیران در مورد استرس
استرس برای افراد مختلف معانی متفاوتی دارد. اختلاف نظر در مورد استرس در پاسخ هایی که مدیران به یک سؤال مشابه تحت عنوان«منظور از اصطلاح روانی یا استرس چیست؟» این موضوع را تاکید می نماید: در این رابطه متداولترین جواب هایی که به این پرسش داده شده عبارت بودند از : 1- کار بسیار زیاد و زمان بسیار کم برای انجام کار 2- احساس اضطراب و دلهره 3- ناتوانی در مقابله با فشار روحی و جسمی بسیار زیاد (چیت ساز،1389).

2-9-9 اثرات استرس بر جامعه و سازمان ها
علاوه بر زیان های فردی عوارض عمومی فشار عصبی همچنان بالا و به طور مداوم رو به افزایش است. هزینه های خدمات عمومی، نظیر مراقبت های بهداشتی از کسانی که در اثر فشار عصبی دچار بیماری شده اند، بازنشستگی زود هنگام در اثر فشار عصبی، و …. بر روی جامعه سنگینی می کند. علاوه بر این، فشار عصبی افراد را دچار زودرنجی و تحریک پذیری می کند و این موضوع بر کیفیت کلی زندگی افراد تاثیر سویی بر جا می گذارد. هر فعالیتی که از میزان اثرات ویران کننده فشار عصبی بکاهد، موجب می شود کارگران شاداب تر و سازمان ها سرمایه دارتر شوند (زارع، 1384 ).
2-9-10 مدل های تئوری استرس
بدیهی است نمی توان یک آستانه ثابت برای افراد مختلف و یا حتی برای یک فرد ثابت در شرایط متفاوت لحاظ نمود. بر همین اساس تئوری های مختلفی در ارتباط با بروز استرس مطرح گردید. یکی از ساده ترین های آن تئوری مدن 34می باشد که در آن سه فاکتور، شرایط سازمانی، آسیب پذیری فرد و استروسور35 (عامل تحریک کننده) دخیل دانسته شده اند.در این مدل وقتی استرس شغلی بروز می نماید که هر سه عامل همپوشانی نشان می دهند. یکی از معروفترین آن ها مدل تصمیم گیری و کنترل می باشد که توسط کاراسک 36مطرح شد. هر چه قدرت تصمیم گیری بیشتر باشد احتمال استرس کمتر می باشد. البته منظور از قدرت تصمیم گیری داشتن مسؤلیت نمی باشد، بلکه به معنای وجود انتخاب های متفاوت جهت تصمیم گیری می باشد(چیت ساز،1389).

نگاره 2-7: مدل استرس

2-9-11 راه حل های مدیریت بحران برای مقابله با انواع استرس
1-وجود عشق و علاقه به فرد یا موضوعی خاص از قبیل دلبستن به کار، عشق به آرمان ها و …
2- امیدواری به آینده و جلوگیری از اندوه و نومیدی
3- انعطاف پذیری فردی و گروهی و تحمل عقاید و نظرات منطقی دیگران و التاف به وجود روح دموکراسی و مردم سالاری واقعی.
4- اشتغال افراد به حرفه مورد علاقه خود.
5- تسلط داشتن به زندگی خود و خانواده در ابعاد اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و عاطفی و برنامه ریزی منطقی برای آینده خود و خانواده. .(چیت ساز،1389).
2-10 ارزیابی شناختی
تعامل هایی که منجر می شود واقعه ای را پر استرس بخوانیم، ارزیابی شناختی نامیده می شود.
ارزیابی شناختی فرایندی روانی است که به وسیله آن افراد دو عامل را ارزیابی می کنند:
1- آیا ملزومات موقعیت، سلامتشان را تهدید می کند.
2- منابعی که برای تامین نیازها در اختیار دارند. این دو عامل، تفاوت میان دو نوع ارزیابی را نشان می دهد، یعنی ارزیابی اولیه و ثانویه.
لازاروس و همکارانش پیشنهاد کردند که ارزیابی های شناختی بطور بالقوه موقعیت استرس زا را معین می کندکه چگونه شخص به آن پاسخ می دهد.
لازاروس ارزیابی ها را به دو دسته تقسیم بندی کرد: ارزیابی های اولیه، ارزیابی می کند که آیا موقعیتی که فرد در آن قرار دارد خوب است. ارزیابی ثانویه، مقاومت منابع و اختیارات را ارزیابی می کند. در واژه شناسی لازاروس چالش و تهدید در ارزیابی های اولیه با توجه به پتانسیل های بدست آمده به ترتیب برای بدست آوردن و از دست دادن ترکیب شده اند (سیری37، 2011).
2-10-1 تهدید و چالش38
تهدید را به عنوان پیامد های مضر یا منفی محتمل الوقوع تعریف می کنیم. تهدید و چالش از نظر رتبه بندی های رفتاری، عصبی بودن و تزلزل و عملکرد در طی یک سخنرانی تعریف کرده اند. Tomaka(1993)می توان پاسخ های تهدید و چالش را، نسبت عصبانیت به عملکرد تعریف کرد. مزیت بلقوه این تعریف رفتاری آن است که ارزیابی ها ممکن است ناخودآگاه باشد(کلین39 و همکاران،2005). ارزیابی های چالش و تهدید تاثیر بسیج انرژی در افراد را نشان می دهند. ارزیابی چالش نسبت به ارزیابی خطر سطح پایین تری از استرس را ایجاد می کند و بسیج انرژی افزایش می یابد که در بیشتر فعالیت های روانشناختی نمایان شده است (هالوی40 و همکاران، 2011). مطالعات تجربی نشان می دهد به طور معمول چالش در رابطه با عملکرد نسبت به تهدید بهتر است. چالش و تهدید می تواند از طریق خود گزارشی نشان داده شوند (بلاسکوویچ41 و همکاران 2004).
انسان ها به طور مداوم با موقعیت هایی مخاطره آمیز روبرو می شوند که نیاز به اقداماتی برای دستیابی به اهداف با ارزش هستند اگر چه دستیابی به اهداف بطور منفی می تواند استرسزا باشد. با توجه به مدل بیوفیزیولووژیکال چالش و تهدید، ارزیابی های شخصی منابع و تعیین تقاضاهای موقعیتی از نظر روحی و روانی، افراد چالش ها را مثبت و تهدید ها را منفی می دانند. هر دو مفهوم، چالش دارای ارزش مثبت و تهدید دارای ارزش منفی است. بنابر این انسان ها باید انواع استراتژی های مقاومت با استرس را در جهت مدیریت ترس و وحشت های موجود بکار بگیرند. یکی از منابع ممکن سیستم های اعتقادی مذهبی است که می تواند بر حسب جهان متغیر منبعی از آسودگی در طول موقعیت های استرس زا را فراهم کند. اگر چه اعتقادات مذهبی می تواند موفقیت مقاومت با استرس را تسهیل نماید آن ها همچنین اگر عوامل استرس زا را در نتیجه عذاب الهی بدانند، می توانند منجر به عواقب منفی برای مقابله با استرس شوند.
چالشها وقتی اتفاق می افتند که منابع مناسب ارزیابی شده باشند یا تقاضاها افزایش یابند. پاسخ های چالشی در برابر استرس های بلقوه انعطاف پذیر هستند. چالش زمانی رخ می دهد که منابع بیشتر از تقاضا مورد ارزیابی باشد و تهدید وقتی اتفاق می افتد که تقاضا بیش از منابع ارزیابی شود.احساس ایمنی بالا، می تواند به ارزیابی منابع بالاتر و تقاضای کمترکمک کند(چالش) در حالیکه احساس بالای خطر می تواند باعث ارزیابی منابع پایین و تقاضای بیشتر شود(خطر). تفاوت های نسبی در چالش و تهدید ممکن و معنی دار است. در حقیقت بررسی های تجربی تفاوت نسبی در تهدید و چالش بیش از وجود یا عدم وجود تهدید و چالش در مفهوم مطلق آزمون می کند. به عنوان مثال، در شرایط مساوی، کسانی که احساس می کنند آمادگی قبلی دارند بطور مشابه چالش را تجربه می کنند در حالیکه اشخاصی که احساس می کنند آمادگی ندارند تهدید را تجربه می کنند. هرچند چالش و تهدید برچسب های مجزایی هستند، اما بیش تر از آنکه مقابل هم قرار داشته باشند به صورت دو لینک یک زنجیره دو قطبی می باشند. ارزیابی های منابع و تقاضا هر دو تحت تاثیر دو فرایند شناختی و احساسی و نیاز هستند نه منطق و آگاهی.گرچه ارزیابی های منابع و تقاضاها ممکن است به وسیله اجزایی از وظایف عملکردی مورد انگیزه خود از جمله آماده سازی و سختی کار تحت تاثیر قرار گیرد، ارزیابی ها ممکن است همچنین بوسیله عوامل غیر اصلی که به نظر می رسد روی وظایف عملکردی عینیت کمتری داشته باشد مانند مشوق های

پایان نامه
Previous Entries مقاله رایگان با موضوع فشار روانی، فیزیولوژی، ویژگی های فردی، زندگی روزانه Next Entries منبع مقاله درمورد عشق و محبت، روان شناختی، دلزدگی زناشویی، بهزیستی روان شناختی