مقاله رایگان با موضوع اوقات فراغت، سازمان دانش، مبانی نظری، جامعه پذیری

دانلود پایان نامه ارشد

برنامه عمل است. این همکاری و مشارکت برای نیل به اهداف، در سایه یک فرایند برنامه ریزی ساده، عملی، انعطاف‌پذیر و پویا امکان پذیر است در غیر این صورت موجب سردرگمی، مقاومت، صدمه و تحجر و پراکندگی امور خواهد شد و سرانجام مطلوبی در پی نخواهد داشت. برنامه ریزی نه معجزه می کند، نه آینده را با دقت کامل پیش بینی می کند و نه کاملاً از اشتباهات جلوگیری می‌کند. اما حوادث غیر منتظره را به حداقل می رساند و در صورت لزوم در جهت تجدیدنظر و بازنگری اهداف و برنامه کمک می کند. با توجه به اینکه کانون ها هم اکنون در مجموعه یک سازمان عمومی غیر دولتی قرار گرفته است لازم است عملکرد گذشته، تحلیل شده و با بررسی و شناخت وضع موجود، سیاست ها و راهبرد های آینده آن مشخص و تعریف شود و سپس با تعیین اولویت ها و اصول حاکم بر فعالیت ها، برای هدایت مجریان و مسؤلان امر برنامه های عملیاتی وضع شود. از طرف دیگر برنامه های توسعه باید بر حسب اطلاعات جدید و تغییر شرایط اجرای عملیات در فواصل معین و چارچوب زمان بندی شده از انعطاف رسالت کانون ها، در خور شعارهایی است همچون انسانی نگاه کردن، عملی فکر کردن و حرفه ای عمل کردن در پرتو تعالیم انسان ساز مکتب اسلام، راه گشودن برای فهم دنیای جدید، مهندسی مجدد نظام های اداری، جذب متناسب آراء و نقد و مقابله افکار. در بستر اندیشه علمی، مگر می توان از برنامه‌ریزی و پژوهش چشم پوشید و از مهارت فکری کارشناس صرفنظر کرد؟ مگر می توان تنها به پشتوانه آن چه که در گذشته و در نظام علمی آن روزها یاد گرفته ایم بدون توسعه ظرفیت علمی برای درک تحولات جدید به جذب درست اندیشه ها و عقاید در دنیای پر تحول و پیچیده تعلیم و تربیت مبادرت کرد؟ و مگر می توان بدون پشتوانه نیروی انسانی آگاه بر امور، برای اصلاح کارآمدی ها اقدام کرد؟
آنچه در برنامه کانون ها پیش بینی گردیده عبارتند از این که: همه امور بر اساس رویه هایی انجام می پذیرد که پشتوانه علمی،کارشناسی، مطالعاتی و تحقیقاتی داشته باشد و از انجام فعالیت ها و هزینه نمودن در اموری که فاقد پشتوانه برنامه ای و رویه های مشخص است، اجتناب شود.
این فصل شامل چهاربخش می باشد. بخش اول مربوط به مبانی نظری کانون های فرهنگی تربیتی که شامل اهداف، اصول، ویژگی ها و برنامه های کانون می باشد. بخش دوم شامل بررسی نیازهای انسان از دیدگاه دانشمندان به خصوص مازلو می باشد. بخش چهارم به پیشینه تحقیق اختصاص داده شده است. بنابراین محقق نظریات مازلو را مبنای کار خود برای بررسی فعالیت های کانون‌های تربیتی قرار داده است از آن جهت که مازلو نیازها را به پنج دسته تقسیم کرده است، فعالیت های کانون در قالب پنج دسته قرار داده شده اند و سپس به بررسی میزان تأثیر این فعالیت‌ها پرداخته شده است.

بخش اول:
2-1 . مبانی نظری:
1-2-1. در کشور ایران فعالیت های اوقات فراغت به دو صورت کلی ارائه می‌گردد:
1- فعالیت های اوقات فراغت درون مدرسه:
در اجرای این فعالیت ها عوامل اجرایی آموزشگاه ها به صورت موثر در جریان تصمیم گیری دخالت دارند و برنامه هایی را در راستای تکمیل نظام آموزشی و محتوای مدرسه تدارک و پیش‌بینی می نمایند بیشتر سمت و سوی این فعالیت ها یه طرف مسائل آموزشی و تقویتی می باشد و دانش آموزان با شرکت در کلاس های تشکیل شده در خارج از ساعات رسمی کلاس خود نسبت به تقویت بنیه علمی خویش اقدام می نمایند.( ظهیری، افتخاری، 85 : 128 )
2- فعالیت های اوقات فراغت خارج از مدرسه:
در این قبیل فعالیت ها که بیشتر با استفاده از نظرات دانش آموزان برنامه ریزی و اجرا می گردد. آموزش هایی از قبیل مهارت های فردی، اجتماعی، ورزشی، فرهنگی، هنری، اردویی تشکیلاتی و غیره به دانش آموزان ارائه می‌گردد. نقش فعالیت های ذکر شده در تربیت اجتماعی، دینی و حرفه‌ای، دانش آموزان بسیار حائز اهمیت و مفید می باشد. هر دانش آموز با توجه به علاقه و نیاز خویش در یک یا چند فعالیت شرکت می نماید و نسبت به فراگیری اهداف مدنظر گرفته شده برای آن فعالیت اقدام می نماید. هدف اساسی و اصلی از این برنامه ها ایجاد زمینه های لازم برای بروز و ظهور استعداد دانش آموزان می باشد علاوه بر موارد ذکر شده در بالا انجمن های غیردولتی نیز در زمینه پر نمودن اوقات فراغت نوجوانان و جوانان فعالیت های را در راستای اهداف خود ارائه می نماید. ( ظهیری، افتخاری، 1385 : 129)
2-1-2 . اهداف کانون:
الف- بارور کردن اوقات فراغت دانش آموزان به منظور رشد و شکوفایی استعدادهای معنوی، فکری، جسمی و عاطفی آنان از طریق اجرای برنامه ها و فعالیت های فرهنگی، ادبی، هنری، ورزشی، اجتماعی و علمی، مهارتی.
ب- پرورش و تقویت روحیه تعاون و اخوت دینی و ایجاد همبستگی بین دانش آموزان و آموختن روش زندگی اجتماعی به آنان بر اساس موازین اسلامی.
ج- زمینه سازی و انجام فعالیت هایی که تکمیل کننده فعالیت های آموزشی دانش آموزان در سطح مدارس می باشد.
د- زمینه سازی برای هویت یابی نسل نو.
ه- ایجاد محیطی سالم، امن و جذاب برای دانش آموزان جهت رشد و شکوفایی استعدادها و غنی‌سازی اوقات فراغت آنان.
2-1-3. ماهیت وجودی کانون ها:
کانون مرکزی است که در راستای اهداف، اصول وسیاست های سازمان دانش آموزان برای غنی‌سازی اوقات فراغت و ارتقاء آگاهی های اعضاء سازمان و سایر دانش آموزان و مخاطبین در قالب فعالیت های فرهنگی، ادبی، ورزشی، علمی، فعالیت می نماید. علیرغم پیچیدگی های برنامه‌ریزی برای اوقات فراغت دانش آموزان به ویژه دانش آموزان دوره متوسطه و نیز تنگنا و محدودیت ها باید اذغان کرد که در شرایط امروز کشور در مواجه با پیشرفت تکنولوژی و فراگیری فن آوری اطلاعات و ارتباطات می باشیم، باید متناسب با نیازها و خواسته های دانش‌آموزان اقدامات اساسی در ارتباط با حضور فعال و با نشاط آنان در کانون ها انجام دهیم. برنامه‌های مدون کنونی، بیانگر دو اصل مهم در ماهیت وجودی کانون هاست، به استناد این دو اصل باید تدابیری سیستماتیک و نظام مند برای بهره وری هر چه بیشتر و استفاده بهینه از این فضاها اندیشیده شود و این امر امکان پذیر نیست مگر اینکه همه اجزا و عناصری که به نحوی با فعالیت‌های کانون مرتبط می باشند و به طور هماهنگ و یکپارچه نیاز به یک فرآیند برنامه ریزی و مدیریت استراتژیک را در کانون ها مبنی بر ایجاد تحولی اساسی در نوع نگاه به نیازها و مسائل فرهنگی و اجتماعی نسل امروز را به سیاست گذاران گوشزد نمایند. این دو اصل عبارتند از:
1- کانون ها از مناسبت ترین فضاها برای غنی سازی اوقات فراغت دانش آموزان متناسب با سلیقه‌ها و علاقه‌های متفاوت آنهاست.
2- تمرین فرآیندهای جامعه پذیری هوشیاری و انتقادگری اجتماعی در بین دانش آموزان زمینه‌ساز تجربه قوای سه گانه متناسب با دنیای جوانان را فراهم می نماید. این زمینه ها عبارتند از:
2-1 . زمینه تجربه قوه ی مجریه از طریق واگذار نمودن مسئولیت ها به دانش آموزان.
2- 2 . زمینه ی تجربه قوه ی قانون گذاری از طریق شورای انجمن و مسؤلان انجمن های کانون.
3-2 . زمینه تجربه قوه قضائیه از طریق قرار گرفتن در برابر بعضی از خطاها و بی انضباطی ها و قانون شکنی ها که به طور طبیعی در جامعه دانش آموزان به وجود می آید و به موجب آن دانش‌آموزان ضرورت قانون مندی جامعه و چگونگی برخورد با آن و نحوه پیشگیری از جرائم را یاد می گیرند. ( دفتر مرکزی کانون ها، 1382)

2-1-4. ویژگی های کانون:
• کانون محل تلفیق واقعی و علمی فرآیند ” آموزش و پرورش” است.
• مرکزی است که در اجرا برنامه های آن توانایی ها و استعداد های دانش آموزان توسط خودشان شناخته می شود.
• مرکز فعالیت های سازمان دانش آموزی است.
• مرکز سازمان دهی اعضا سازمان دانش آموزی و ارائه برنامه های نوین بوده و کانون، به گونه ای است که نشاط و شادمانی را برای دانش آموزان فراهم می آورد.
• زمینه ساز کسب تجارب ارزنده و تولید فکر و اندیشه.
• محیطی امن سالم و جذاب است که موجبات انبساط روح و مسرت خاطر دانش آموزان را فراهم می آورد.
• زمینه ساز کار گروهی وتمرین جامعه پذیری و کانون پذیری بین دانش آموزان.
• مرکزی برای شکوفایی استعدادهای دانش آموزان و پرورش روحیه خلاقیت در آنان.
• مرکز ایجاد زمینه برای مشارکت بین دانش آموزان.
• زمینه ساز تقویت روح زندگی و امید به آینده و شوق به زیستن در دانش آموزان.
• زمینه ساز پرورش روحیه مسئولیت پذیری در دانش آموزان.
• زمینه ساز تقویت روحیه انتقاد پذیری و نظم پذیری در اجتماع همسالان است.
• محل برپایی محفل دوستانه و رفع خستگی دانش آموزان از فعالیت های رسمی روزانه و لذت بردن آنان از اوقات فراغت خویش است.
• مرکزی است که مدیر، معاونان و مربیان آن ضمن برخورداری از روحیه تعهد علاقمندی نشاط خلاقیت در اداره ی فعالیت های کانون نقش راهنما را بر عهده دارند.
• مرکزی است که در آن برنامه ها و مهارت های تخصصی و آموزشی اعضاء از لحاظ نحوه تدریس محتوی و … با فعالیت ها آموزشی رسمی مدارس تفاوت اساسی دارد.
• مرکزی برای ایجاد رقابت سالم بین دانش آموزان است. (دفتر مرکزی کانون ها، 82 )
2-1-5. سیاست ها :
1- فرهنگ سازی و استفاده از ظرفیت ها و فرصت های مختلف به منظور آشنایی هر چه بیشتر مسئولان جامعه، خانواده و دانش آموزان نسبت به اهمیت و ضرورت غنی سازی اوقات فراغت و برنامه ریزی مطلوب برای این اوقات.
2- شکل دهی صحیح و منطقی اعتقادات و باورهای دانش آموزان.
3- استفاده مطلوب و بهینه از نیروی انسانی، فضاها و امکانات کانون ها ی دانش آموزان براساس دستورالعمل های مربوط متناسب با درجه بندی کانون ها.
4- برنامه ریزی برای حداکثر استفاده از فضای مناسب مدارس، مساجد، هنرستان ها و اماکن ورزشی نزدیک کانون به عنوان « شعبات کانون » جهت اجرای برخی از برنامه های عمومی و تخصصی کانون ها.
5- ارتباط موثر و مستمر با مسئولان آموزش و پرورش، خصوصاً با مدیران مدارس و فعال نمودن رابطین کانون جهت توجیه دانش آموزان نسبت به برنامه های کانون و تشویق و هدایت آنان به کانون ها.
6- اهتمام جدی نسبت به جذب دانش آموزان دوره متوسطه و اجرای برنامه های دانش آموزی این دوره و برگزاری همایش و برنامه های مشترک با سایر تشکل های دانش آموزی.
7- اعتدال نسبی در برنامه های مختلف فرهنگی، ادبی، هنری، ورزشی، مهارتی و اردویی و برنامه‌های عمومی تخصصی و انجمن ها با توجه به شرایط اقلیمی و امکانات موجود در کانون ها.
8- فعال بودن کانون ها خصوصاً در ایام فراغت دانش آموزان.
9- خلاقیت و پویایی در برنامه های کارگاه های تخصصی و آموزشی اعضای کانون که از نظر محتوی شکل و نحوه آموزش و اجرا، تفاوت های اساسی با سیستم آموزش رسمی و فعالیت های آموزشی در مدارس دارد.
10- اهتمام به فعالیت های گروهی و عمومی دانش آموزان از قبیل ورزش های همگانی، اجرای تئاتر و سایر برنامه هایی که می تواند اوقات فراغت دانش آموزان را غنی سازد.
11- تبدیل به احسن نمودن فضاهای کانون و اهتمام جدی جهت ارتقاء سطح درجه کانون ها از لحاظ فضا، امکانات، و برنامه ها.
12- بهره مندی از رسانه ها و ابزارهای تبلیغاتی و اطلاع رسانی جهت آشنا ساختن عموم جامعه با فعالیت ها ارزش ها و خدمات کانون ها و همچنین جذب و نگهداری دانش آموزان. ( دفتر مرکز کانون ها، 82 )
2-1-6. ماهیت برنامه ها در کانون:
کانون ها به عنوان ابزاری برای گذراندن اوقات فراغت دانش آموزان محسوب می شود. همان طوری که ابزار خانه در اختیار والدین، ابزار مدرسه در دست معلم و مدیر و ابزار محتوی در اختیار کتب درسی قرار دارد، از جمله وظایف کانون ها سوق دادن برنامه های عمومی، کارگاه های آموزشی و انجمن ها به سمتی است که هویت ملی و اسلامی دانش آموزان در آن به طور واقعی درک شود آنها باید در ارائه فعالیت ها احساس کنند که غنای خود را در قالب فرهنگ این کشور به واقع پیدا خواهند کرد آنها باید خوشان را تعریف کنند که چه هستند؟ مسلمانانی هستند که ایرانی و به جهت ایرانی بودنشان رشد مضاعف نسبت به سنت نبی اکرم و ائمه اطهار (ع) پیدا کرده‌اند و در این

پایان نامه
Previous Entries مقاله رایگان با موضوع اوقات فراغت، مقطع متوسطه، آموزش و پرورش، فیزیولوژی Next Entries مقاله رایگان با موضوع نیروی انسانی، اوقات فراغت، تعلیم و تربیت، زیست محیطی