محیط زیست، گردشگری روستایی، توسعه گردشگری

دانلود پایان نامه ارشد

سدها، چشمه های آب معدنی، سواحل، جنگلها و …
ب) جاذبه های فرهنگی و هنری ؛ شامل مراکز مقدس مذهبی و سیاحتی، میراث های عظیم تاریخی و هنری، اداب و رسوم و شیوه های زندگی ایالتی و عشایری در بخش های مختلف کشور و … ( منشی زاده، 1376 : ص 170 – 147 )
مهمترین و اصلی ترین جاذبه گردشگری روستایی، به طور سنتی، خود روستا میباشد. در دمان گسترش اولیه گردشگری روستایی بسیاری از بازدیدکنندگان، با لذت بردن از ویژگی های طبیعی و فرهنگی روستا اقناع می شدند و نیاز کمی برای روی اوردن به جاذبه های اضافی دیگر احساس می کردند. در سالهای اخیر تقاضا برای کیفیت بهتر و استانداردهای بالاتر خدمات و راحت طلبی، جایگزین عقاید و انتظارات اولیه در باره ی گردشگری روستایی شده است و ایجاد فعالیت های گوناگون، افرادی را که به تعطیلی مي روند در طول مدت اقامت سرگرم و فعال نگه مي دارد.(Davidson 1992 : 143 )به عبارتی برای جلب گردشگران به سوی روستا و برای نگهه داشتن انها در روستا، باید انواع جاذبه ها برای سرگرمی انها مهیا شود به گردشگران امکان داده شود تا در اقتصاد محلی روستا مشارکت کنند. بخش خصوصی نقش مهمی در فراهم اوری محدوده ی وسیعی از جاذبه ها و فعالیت های روستایی یا اسان کردن مشارکت مردم در فعالیت های ویژه ایفا مي کند. به طور مثال محبوبیت گردش بیرون از خانه افزایش یافته و گسترش ان به صورت گشت و گذارهای یکساله از طریق تولیدات و گستردگی لوازم مدرن و البسه، راحت تر شده است. بسیاری از جاذبه ها و فعالیت ها در نتیجه توسعه گردشگری کشاورزی به وجود امده اند؛ مراکز بازدید کشاورزی، موزه های کشاورزی، راه های جنگلی یا کوهستانی، مغازه های کشاورزي، بازدیدهای اموزشی، نمایشگاهها و مطالعه درباره ي طیبعت؛ همه از انواع جاذبه های مرتبط با کشاورزی هستند و تعداد زیادی از فعالیت ها
ی مختلف مثل اسب سواری، ماهیگیرِي و تیراندازی هم به طور گسترده در مزارع قابل دسترسی مي باشند(: 107Clarke 1996 (
تعداد زیادی از سایر جاذبه ها و فعالیت ها نیز از طریق بخش خصوصی تدارک دیده می شوند. بسیاري از جاذبه ها مثل تاکستانها، زیستگاههای حیات وحش، ذخایر طبیعی، جنگل ها و مراکز شکار پرندگان و … مستقیمآ با محیط زیست در ارتباط هستند. امکانات هر فعالیتي که در روستا رخ می دهد یا به ان مربوط است از فعالیت های زمیني یا ابي گرفته تا فعالیت های هوایي مثل استفاده از گلایدرهای دستی یا بالونهای هوای گرم، همه در روستا یافت مي شوند. بطور مثال 18 شرکت مختلف در ((کولورادو)) واقع در پارک ملي ((گرند کنیون)) امریکا، فعالیت های ابي را ارائه مي دهند اما تنها 3 تای انها امکانات پرواز برفراز این دره را فراهم کرده اند.(Zube and Galante 1994(
در زمان تعطیلات خدمات کامل در روستا نیز از طریق بخش خصوصی عرضه مي شود، بازدیدهای اموزشی یا بهداشتی، گشت و گذار بیرون از شهر، گشت زدن در مجاری زیرزمینی و دوچرخه سواری از این قبیل فعالیت ها هستند، باید خاطر نشان کرد مناطقی که مردم روی طرح هاي حفظ محیط زیست روستایی کار مي کنند، هم در کشورهای توسعه یافته و هم در کشورهای در حال توسعه، محبوبیت زیادی دارند. به طور اختصار باید یاداور شد که بخش خصوصی به طور گسترده اي، از گردشگری روستایی بهره برداری یا به عبارتی بهره کشی کرده است. می توان اینگونه گفت که میراث فرهنگی روستا بسته بندی مي شود و به عنوان یک جاذبه توریستی عرضه مي گردد. صنعت میراث فرهنگی در گذشته و حال، جامعه و فرهنگ زندگی روستایی را توسعه داده است. به همین ترتیب نمایشگاههای صنایع، فستیوالهای روستا، بناهاي تاریخی، قلعه ها، باغ ها و مراکز صنعتی روستایي نیز بخشی از این صنعت به حساب مي ایند. در اینجا نکته ي مهم این است که روستا فرصت های متنوع تجاري را برای بخش خصوصی صنعت گردشگری فراهم مي کند. و قلمرو گوناگونی از فعالیت ها و جاذبه ها را عرضه مي دارد. بسیاری از این فعالیت ها و جاذبه ها، مناسب محیط روستایی هستند ولی برخی از انها مثل پارک های تفریحی، زمینهای بازی گلف یا ورزشهای موتوری، برای روستا نامناسب هستند.)Hewison 1987 : 67(

2-3-3-4-پیامدهاي گردشگري روستایي
فعالیت هاي متنوع گردشگري در مناطق روستایي ممکن است تأثیرات مثبت یا منفي بر محیط فرهنگي یا طبیعي داشته باشد. پیامد ها و اثرات ناشي از فعالیت پروژه هاي گردشگري در مراحل ساختماني، بهره برداري و استقرار دامنه ي فراگیري را در برمي گیرد که بر این اساس، داراي تفاوت هاي اشکار از نظر شدت، اهمیت و دامنه مي شود. در هرحال اثرات را نوع بازخورد حاصل از توسعه یا شکل گیري یک فرایند توسعه اي در سطوح ملي، منطقه اي یا محلي و پس خوراندهاي این فرایند مي دانند که مي تواند تبعات گوناگوني را در حوزه هاي اجتماعي، اقتصادي، زیست محیطي و مدیریتي به وجود اورد. محیط زیست نیز، در مفهوم کلي شامل محیط طبیعي و محیط فیزیکي میشود که بستر فعالیت انسان بشمار مي رود که براین اساس است در بسیاري موارد انسان وابسته محیط زیست میشود و اگر عاملی این نحوه ي ارتباط و تعامل را بر هم بزند، صدمات و لطمات جبران ناپذیري در زندگي انسان و ساختارهاي بیولوژیکي محیطي و اکوسیستم هاي طبیعي به وجود مي اید. (معصومي، 1385: ص 43)

2-3-3- 4-1- پیامدهاي مثبت گردشگري روستایي
مهمترین هدف توسعه گردشگري داخلي و خارجي، توسعه اقتصادي و اجتماعي منطق گردشگري است. بسیاري از کشورها کم و بیش به گردشگري توجه دارند زیرا مهمترین تأثیر گردشگري در اقتصاد جهاني، ایجاد درامد و اشتغال زایي است. کارشناسان تخمین زده اند که گردشگري به عنوان بزرگ ترین صنعت جهان، 4/3 تریلیون دلار ارزش دارد و این میزان 1/10 درصد محصولات ناخالص جهاني است و 6/10 درصد هزینه ي اشتغال زایي در جهان را تأمین مي کند (WTTC:1994:208)
فواید اقتصادي:گردشگري روستایي منبع مهم و جدید ایجاد درامد براي جوامع روستایي است. بنابراین:
– در کارهایي که با گردشگري مرتبط هستند مثل اماده کردن اتاق براي گردشگران، تهیه غذا، خرده فروشي،حمل ونقل و ایجاد سرگرمي، شغلهاي جدید بوجود مي ایند؛
-از فعالیت هاي خدماتي موجود مثل سیستم حمل و نقل، مراقبت هاي دارویي،صنایع حرفه اي و سنتي روستایي حمایت مي شود؛
-تنوع اقتصاد محلي بیشترو اقتصاد جوامع محلي گسترده و استوار مي شود؛
– فرصتهایي براي فعالیت هاي چندگانه بوجود مي اید و بدیسن وسیله از رکود اقتصادي موقتي جلوگیري و از درامدها حمایت مي شود؛
– از حرفه ها و خدمات موجود حمایت مي شود؛
– شغلهاي جدید و متنوع در مناطق مختلف ایجاد مي شوند و به وسیله ي کمک کردن کمک هزینه هاي کشاورزي، اقتصاد محلي را تقویت مي کند.
فواید اجتماعي: توسعه گردشگري روستایي سبب فواید اجتماعي مختلف در جوامع روستایي مي شود، از قبیل:
– تقویت و حمایت خدمات محلي مانند حمل و نقل عمومي و مراقبت هاي بهداشتي؛
– ایجاد امکانات و جاذبه هاي جدید مثل امکانات فرهنگي، مراکز تفریحي یا ورزشي؛
– افزایش روابط اجتماعي در جوامع دورافتاده روستایي و ایجاد فرصتهایي براي مبادله فرهنگي؛
– ایجاد اگاهي بیشتر در زمینه اصطلاح فرهنگ هاي محلي، حرفه ها و هویت فرهنگي؛
– دوباره پر جمعیت کردن مناطق روستایي زیرا این امر با سیاست هاي کاهش جمعیت وافزایش تعداد کهنسالان جوامع روستایي مقابله کرد؛
– افزایش نقش زنان در جوامعي که سنتي تر و دور افتاده تر هستند.
فواید زیست محیطي: انگیزه اصلي بسیاري از گردشگران از دیدار روستا، بهره گیري از فضاي روستاي است. موفقیت گسترش گسترش گردشگري روستایي به محیط زیست جداب بستگي دارد بنابراین گردشگري:
– هم درامد ایجاد مي کند وهم انگیزه حفظ، حمایت و اباداني محیط زیست طبیعي روستا را ایجاد مي کند؛
– از حفظ و اباداني فضاهاي تاریخي مثل خانه هاي روستایي، باغها و گردشگاه ها، حمایت مي کند. (همچنین گردشگري سبب بازسازي ساختمانهاي قدیمي و متروک روستا مي شود. به طور مثال انبارها یا اسیاب هاي قدیمي رامي توان به مراکز صنعتي و یا اصطبل هاي قدیمي را به دستگاه هاي ساختماني تبدیل کرد)؛
با انحام فعالیت هایي از قبیل دفع زباله، تعیین ایین نامه هاي ترافیک و اصلاح ساختمانها، منجر به بهبود محیط زیست در دهکده ها و روستاها مي شود.(شارپلي،1380: ص 41)

2-3-3- 4-2- پیامدهاي منفی گردشگري روستایي
– تورم قیمت محلي با ورود گردشگران به یک منطقه قیمت ها به صورت تصاعدي بالا مي رود، قیمت زمین ها افزایش و کاربري ان تغییر مي یابد و اجناس به قیمت گزافي بدست مردم مي رسد. این عوامل باعث مي شود که افراد بي بضاعت روستاها از خرید کالاهاي ضروري عاجز باشند که مشکلات اجتماعي متعددي را به وجود مي اورد.
– مهاجرت نیروي کار با توسعه گردشگري، افراد بیکار و جویاي کار از سایر مناطق به این نواحي هجوم مي اورند و نیروي انساني خود را با قیمت ناچیزي عرضه مي کنند که نوعي بیکاري فصلي به وجود مي اید.
– تخریب ساختار کاري محل؛
– وارد کردن زنان به کارهاي پاره وقت و کم درامد؛
-الگوهاي فصلي تقاضا؛
– کاهش الگوهاي زندگي؛
– تغییر الگوهاي فرهنگ بومي؛
– از بین رفتن پناهگاه هاي موجود حیوانات با ایجاد بناهاي جدید؛
– تخریب محیط زیست منطقه. (قادري، 1383: ص 8)

3-1 روش تحقیق و مراحل آن
3-1-1 نوع روش تحقیق
روش تحقیق در این پژوهش توصیفی و تحلیلی بوده که در آن ترکیبی از روش های کمی و کیفی استفاده شده است . جامعه مورد مطالعه روستاهای شهرستان صومعه سرا و 5 روستای مورد مطالعه دارای دهیاری می باشد .
بر این اساس ابتدا محدوده ی مطالعاتی و وضعیت گردشگری در روستاهای مورد مطالعه با توجع به منابع موجود توصیف شده و سپس موضوع اصلی پژوهش یعنی نقش مدیریت محلی در توسعه گردشگری شهرستان صومعه سرا به استناد یافته های میدانی تحلیل شده است .

3-1-2 روش گرد آوري اطلاعات
روش گردآوري اطلاعات بصورت اسنادي شامل کتب، مقالات، طرح هاي تحقیقاتي، آمار نامه ها، سایت هاي اینترنتي بوده که جهت تهیه داده هاي فوق به سازمانهاي متعدد از جمله معاونت استانداري و فرمانداري شهرستان و شهرداري مراجعه و همچنین جهت تهیه نقشه مورد مطالعه از نقشه هاي شهرداري استفاده شده است و در روش گردآوري داده ها

پایان نامه
Previous Entries گردشگری روستایی، محیط زیست، مناطق روستایی Next Entries بندر انزلی، تقسیمات کشوری، استان گیلان