سهم بازار، ارزش افزوده، موازنه قدرت

دانلود پایان نامه ارشد

كيفي محصولات كارخانجات ايفاء مي نمايد(جواهري،1375، ص 281).
امروزه عواملي مانند يكپارچگي و ارتباطات بيشتر در سطح جهان، تغيير در موازنه قدرت اقتصادي، افزايش نقش شركتها و سازمانها در بازارهاي جهاني مسائل زيست محيطي و نيل به توسعه پايدار از جمله عوامل ازدياد رشد و توسعه اقتصادي تلقي مي گردد اين شرايط و توسعه پايدار با دستيابي به نگرشهاي بهره وري و توسعه فناوري به ويژه در كشورهاي در حال توسعه براي ايجاد مديريت تحقيق، نوآوري و يادگيري به منظور خلق ثروت و ايجاد ارزش افزوده با به جريان انداختن دانش و توسعه فناوري، كوششي نظامند را براي مديريت تحقيق، نوآوري و يادگيري سامان دهند لذا سياست گذاراني كه در حال حاضر به دنبال نوآوري در صنايع و فزوني توان رقابتي و بهره وري، توسعه فناوري و رشد اقتصادي در كشورهاي خود هستند نه تنها بايد روشهاي توسعه محصول، فرايند و خدمات شركتها را مورد توجه قرار دهند بلكه بايد نهادها و روابط لازم را نيز ايجاد و ضمن حمايت از آنها محيطي را مهيا سازند كه اين نهادها و روابط در درون آن به گونه اي عمل كنند كه مجراي مناسبي براي جريان دانش فراهم آورند( پور سليمانيان،1384، ص 116).
به طور کلي انجام اين تحقيق در شرکت ملي حفاري ايران باعث حفظ و بهبود شرايط اقتصادي سازمان، خلق ثروت و ارزش افزوده،سهم بازار و مزيت رقابتي در سازمان و انجام با كيفيت تر كارها مي گردد و سازمان با آسيب ها و مشکلاتي مانند(عدم نياز سنجي و برنامه ريزي صحيح پژوهشي،انتخاب ناصحيح پروژه هاي تحقيقاتي، عدم تخصيص مناسب بودجه و منابع،عدم حمايت پژوهشي،عدم استفاده از نتايج تحقيق،عدم نظارت و نبود فرهنگ سازماني مناسب و…) که مانع اجراي روند صحيح پژوهش هستند آشنا شده و در جهت رفع آنها اقدام مي کند. در واقع مديريت پژوهشي مناسب باعث رشد و پيشرفت اقتصادي سازمان مي گردد. بنابراين شركت ملي حفاري ايران براي نيل به موفقيت وابستگي شديدي به مديريت پژوهشي مناسب دارد. و براي آنكه از چرخه رقابت خارج نشود و بتواند در رقابتهاي شديد بين المللي حضوري فعال و شايسته اي را داشته باشد بايد آسيب ها و مسائلي را كه در ارتباط با مديريت پژوهش هستند شناسايي كرده و در جهت رفع آنها اقدام كند.
با توجه به دلايل فوق محقق بااين مساله مواجه است كه دقيقاً عوامل و آسيب هايي كه مديريت پژوهش را مورد تهديد قرار مي دهد كدام است ؟ اميد است دستاوردهاي اين پژوهش اطلاعات و انگيزه هاي لازم را براي شركت ملي حفاري ايران كه دغدغه حضور متعهدانه ، مسولانه و بي نظير را در سطح رقابتهاي بين المللي را در سر دارند فراهم سازد.

ضرورت و اهميت تحقيق
توليد دانش و در نتيجه محصولات نو در سازمانها، مبتني بر تحقيقات است. اهميت تفكر تحقيق و توسعه و وجود واحدي بدين منظور، در سازمان با مطالعه وظايف اين واحد كه در واقع شامل تعريف و وظايف آن است تا حدودي آشكار مي شود:
تحقيق و توسعه، كشف دانش جديد محصولات، فرايندها و خدمات و به كارگيري دانش براي ايجاد محصولات، فرايندها و خدمات جديد و توسعه يافته است كه نيازهاي بازار را پوشش مي نمايد. (فدائي منش،1386، ص17).
گاهي دليل اهميت اين واحد در ايجاد درآمد براي سازمان ها بيان مي شود كه ابتدا و انتهاي اين واحد به بازار متصل است و گاهي تحقيق و توسعه را در كشورمان به مزاح خلاصه اي ” RIAL&DOLLAR ” مي نامند(فدائي منش،کومار، 1386، ص 18).
تحقيق و توسعه واحدي است در قلب صنعت كه نقش آن تغذيه تكنولوژيكي صنعت در جهت همگامي آن با روند پيشرفت علم و دانش در سطح جهان و همچنين تامين نيازهاي جامعه و خواستهاي مردم است. به طوريكه مي توان گفت تحقيق و توسعه تنها يك واحد يا يك دپارتمان مانند ساير واحدهاي شركت نيست بلكه فلسفه يك شركت يا مجموعه صنعتي براي حيات علمي و جلب رضايت مشتري است. آثار واحدهاي تحقيق و توسعه بر جامعه عبارتند از:
شناسايي و پرورش افراد مستعد خلاق و مبتكر، ايجاد شغل، ترويج حس نوآوري و تحقيق در جامعه، ايجاد رقابت در سطح كشور و در سطح بين المللي ارائه توليدات صنعتي جديد متناسب با نيازهاي جامعه، ارتقاء سطح كمي و كيفي محصولات صنعتي، رشد اقتصادي جامعه، قابليت رقابت محصولات صنعتي، رشد اقتصادي جامعه، خود كفايي، قابليت رقابت محصولات صنعتي و اشباع بازار داخلي و صادارات. (جواهري،1375،ص284).
در بنگاههاي اقتصادي تحقيقات توسعه اي موجب حفظ و بهبود شرايط اقتصادي، سهم بازار و مزيت رقابتي در سازمان مي شود كه بيانگر جايگاه كليدي اين واحد در سازمانهاست اهميت اين تفكر در حدي است كه براي از بين بردن يك سازمان تجاري كافي است تا تحقيقات توسعه اي در آن متوقف شود در اين صورت نبض اصلي سازمان باز مي ايستد و امكان رقابت و هرگونه رشد از آن سلب مي شود. در نمونه اي واقعي در يك شركت توليد كننده تجهيزات جوش مقاومتي بازديد كنندگان شركت اروپايي از كارخانه توليدي شركت همتاي خود در ايران خواست تا واحد تحقيقات را تعطيل كند و فقط به توليد بپردازد طي مذاكرات انجام شده ابتدا با اين استدلال كه وجود واحد تحقيقات بسيار پرهزينه است و باعث ورشكستگي خواهد شد و سپس اينكه محصولات ما با كيفيت بالاتر قابل عرضه مي شود و حتي مي توانيد با آرم تجاري خود آن را به فروش برسانيد سعي در اجراي اين پيشنهاد كردند. اين ترفندها طي مذاكرات چند ساعته براي تعطيلي واحد تحقيقات شركت ايراني به نتيجه نرسيد و در انتهاي مذاكرات جملات نمايندگان شركت اروپايي تغيير يافت و اعلام كردند كه شركت شما نه تنها رقيب ما در ايران و خاورميانه است بلكه شما دشمن ما در منطقه محسوب مي شويد اين تفكر نشان از اهميت واحد تحقيقات و توسعه و خطر وجود آن براي شركتهاي رقيب ما در ايران و خاورميانه است و استفاده از محصولات با كيفيت شركت اروپايي بسيار منطقي تر به نظر مي رسيد زيرا امكان توليد با آرم شركت ايراني نيز پيشنهاد شده بود كه اين امر در كوتاه مدت حتماً منجر به كسب در آمد بيشتر و آسان تر براي طرف ايراني مي گرديد ليكن عمده ترين خطر اين حركت در واگذاري نبض تپنده شركت به رقيب بود در حقيقت پس از پذيرش اين موضوع شركت اروپايي (رقيب) تصميم گيرنده واقعي بود و هر حركتي توسط او، مديريت و هدايت مي شد براي مثال سياست قيمت گذاري، فروش محصولات جديد، پشتيباني از محصولات قبلي و امكان صادارات در اختيار كامل شركت اروپايي قرار گرفت و اين لحظه به لحظه بيشتر مي شد. نمونه هاي واقعي مختلفي در ايران وجود دارد كه پس از تعطيلي واحد تحقيق و توسعه پذيرش پيشنهادات اغواكننده رقيب كل شركت ها رفته رفته تعطيل شدند. (فدائي منش،کومار، 1386، صص 21،22).
تحقيقات عاملي است كه علاوه بر توانمند سازي سازمان در جذب و هضم تكنولوژي، امكان ارزيابي يافته ها را به سازمان مي دهد به عبارت ديگر چنانچه مطالعات و تحقيقات مناسب پيش از انتقال تكنولوژي در خصوص موضوع صورت پذيرد كارايي و اثر بخشي اين حركت چندين برابر خواهد شد. در واقع تنها راه بقاي هر سازمان پرداختن به تحقيق و توسعه مداوم است. (فدائي منش،کومار، 1386، ص23).
تحقيق و پژوهش و وجود واحدي به نام مديريت پژوهش در شرکت ملي حفاري ضروري است چون مي تواند راهگشاي بسياري از مسائل و مشکلات در سازمان باشد و شرکت تنها زماني پايدار است که تحقيق و پژوهش در آن نهادينه شده باشد.

سوالات تحقيق
در اين پژوهش مجموعه اي از پرسشها به شرح زير مرتبط مي باشد:
1- مسائل و آسيب هاي مربوط به نياز سنجي پژوهشي در شركت ملي حفاري ايران كدامند ؟
2- مسائل و آسيب هاي مربوط به برنامه ريزي پژوهشي در شركت ملي حفاري ايران كدامند ؟
3- مسائل و آسيب هاي مربوط به فرهنگ سازماني درارتباط با پژوهش در شركت ملي حفاري ايران كدامند ؟
4- مسائل و آسيب هاي مربوط به سازمان دهي پژوهشي در شركت ملي حفاري ايران كدامند؟
5- مسائل و آسيب هاي مربوط به تامين منابع پژوهشي در شركت ملي حفاري ايران كدامند ؟
6- مسائل و آسيب هاي مربوط به حمايت پژوهشي در شركت ملي حفاري ايران كدامند ؟
7- مسائل و آسيب هاي مربوط به نحوه استفاده از نتايج در شركت ملي حفاري ايران كدامند ؟
8- مسائل و آسيب هاي مربوط به به نحوه نظارت پژوهشي در شركت ملي حفاري ايران كدامند ؟

تعريف متغيير هاي پژوهش
مديريت پژوهشي
تعريف نظري: “فرآيند سازماني و انگيزه بخشي به دانشمندان، مهندسان و عوامل موثر ديگر در تحقيق و توسعه است به طريقي كه نقش فعال و كارآمد فرآيند و توسعه در جهت نيل به هدف‌هاي بنيانگذار مؤسسه و جامعه، تضمين شود.” (نواز شريف، 1367).
تعريف عملياتي: مديريت پژوهشي در اين پژوهش نيازسنجي پژوهشي،برنامه ريزي پژوهشي، تامين منابع پژوهشي، نحوه نظارت پژوهشي، نحوه استفاده از نتايج پژوهشي، حمايت پژوهشي، فرهنگ سازماني در ارتباط با پژوهش و سازمان دهي پژوهشي را شامل مي شود.
آسيب شناسي
تعريف نظري: عبارت است از مطالعه و شناخت ريشه بي نظميها در ارگانيسم(واحدچوكده،1384،ص8).
مشكلات و آسيب هاي موجود در يك نظام مد نظر قرار مي گيرد. و جنبه هاي معين و خاصي از يک موسسه , سازمان يا نظام را به منظور كشف مسائل عمده و راه حلهاي احتمالي مورد بررسي قرار مي دهد(فتحي واجارگاه، 1385، صص13،14).
تعريف عملياتي: هر نوع مشكلي كه در ارتباط با اين مولفه ها (نيازسنجي پژوهشي، برنامه ريزي پژوهشي، تامين منابع پژوهشي،نحوه نظارت پژوهشي، نحوه استفاده از نتايج پژوهشي، حمايت پژوهشي، فرهنگ سازماني در ارتباط با پژوهش، سازمان دهي پژوهشي) مي باشد.

نياز سنجي پژوهشي
تعريف نظري: به فرايند پيچيده شناسايي نيازهاي پژوهشي بالقوه و تعيين اولويت در بين پروژه هاي مختلف تحقيقاتي اشاره مي كند تا از اين رهگذر مبناي قابل دفاعي براي تخصيص موثر منابع فراهم آيد. (فتحي واجارگاه،1385، ص5).
تعريف عملياتي: با استفاده از گويه هاي پرسشنامه محقق ساخته مسائل و مشكلات نياز سنجي پژوهشي همچون(انجام نيازسنجي پژوهشي در سازمان، فراخوان ها در سازمان بر اساس مطالعات و نيازهاي پژوهشي، هماهنگي بين طرحهاي پژوهشي مختلف، اعتقاد و باور به وجود و لزوم نيازسنجي در سازمان، پروژه تحقيقاتي متناسب با نياز سازمان، تاكيد بر مشاركت كليه گروه ها جهت سنجش نيازهاي پژوهشي) مشخص مي گردد.

برنامه ريزي پژوهشي
تعريف نظري: فرايندي است كه به وسيله آن محتواي يك برنامه پژوهشي در افق زماني كوتاه مدت، ميان مدت، و بلند مدت به طور جزيي تعريف و تصريح مي شود ( فتحي واجارگاه، 1385، ص19).
تعريف عملياتي: با استفاده از گويه هاي پرسشنامه محقق ساخته مسائل و مشكلات برنامه ريزي پژوهشي همچون(انجام برنامه ريزي پژوهشي در سازمان، برنامه ريزي پژوهشي متناسب با اهداف سازمان، تخصيص بودجه متناسب با تحقيقات در سازمان، اختصاص تجهيزات و امكانات پژوهشي در ارتباط با پژوهش، نيروي انساني متخصص متناسب با تحقيقات و پژوهش، ساختار اداري مناسبي براي توسعه و اجراي طرح و استفاده ي بهينه از نتايج آن، تشخيص مسئوليتها و اختيارات به نحو مناسبي در بخش پژوهش و فناوري،طراحي و تعريف فرايندهاي بخش پژوهش و فناوري به درستي،رعايت برنامه زمانبندي پروژه ) مشخص مي گردد.
فرهنگ سازماني
تعريف نظري: عبارت است از ارزشهاي مشترك يا ادراك هاي عمومي كه توسط اعضاي سازمان حفظ مي گردد و به تمايز سازمان از سازمان ديگر منجر مي شود. فرهنگ سازماني يكي از عوامل مهم در موفقيت مراكز و موسسات تحقيقاتي است به نظر مي رسد كه در سازمانها و واحدهاي تحقيق و توسعه فرهنگ سازماني مناسب تحقيق و توسعه موجود نبوده و محيط و جو واحدهاي توليدي فاقد روح علمي لازم مي باشند و مهمتر اينكه مسائل اداري و مالي در مقابل اهداف علمي و پژوهشي اهميت بيشتري يافته اند(عطافر،آنالويي،1380، ص509).
تعريف عملياتي: با استفاده از گويه هاي پرسشنامه محقق ساخته مسائل و مشكلاتي كه در ارتباط با فرهنگ سازماني است همچون (وجود روح علمي در ارتباط با پژوهش در سازمان،توجه به ترويج فرهنگ پژوهشگري در سازمان،توجه به اهداف علمي و پژوهشي در سازمان،توجه به مسائل اداري – مالي بيشتر از علمي- پژوهشي، قدرداني از طرحهاي پژوهشي موفق در سازمان

پایان نامه
Previous Entries انحراف معیار Next Entries پژوهشي، نتايج، سازمان،