سطح تحصیلات، بزهکاری نوجوانان، عوامل اقتصادی

دانلود پایان نامه ارشد

هدایت می کند و اصل رسالت خویش را از یاد برده است. از سوی دیگر وجود تعداد زیاد دانش آموزان در یک کلاس درس و عدم امکان توجه و بررسی کافی مربیان به ابعاد اخلاقی، عاطفی و عقیدتی کودکان، عامل دیگری برای توجه نکردن به مسأله تربیت آن هاست که این عوامل در کنار عوامل دیگر، زمینه را برای انحراف کودکان فراهم می کند.
5-وسایل ارتباط جمعی:
مطبوعات، رادیو و تلویزیون، سینما و نمایش در هر جامعه ای، در واقع، ابزارهایی هستند برای جامعه پذیری و فرهنگ پذیری تا افراد ان جامعه بتوانند همدیگر را نسبت به رعایت قوانین و مقررات آن جامعه مقید بار آورند و از این طریق ، جلوی ارتکاب جرایم را بگیرند و میزان آن را کاهش دهند. اما متأسفانه امروزه توجه نکردن به مقتضیات زمان و مکان، آداب و رسوم، مبانی اخلاقی و اعتقادات مذهبی، سبب انحراف و گمراهی افراد جامعه شده و موجب بروز حالت خطرناک و ارتکاب جرایم می شوند.
مطبوعات برای جلب مشتریان بیشتر و کسب درآمد، اخبار مربو به بزهکاران را به طور اغراق آمیز، برجسته و تخیلی مطرح می کنند. به گونه ای که موجب معروف و مشهور شدن افراد مجرم می شوند و این موجب می گردد افرادی که آرزوی مشهور شدن این نوع رفتارهای جرم زا را تقلید نمایند و همان اعمال را انجام دهند.
تولیدکنندگان فیلم های تلویزیونی و سینمایی نیز غالباً بدون توجه به جهات اخلاقی، تربیتی و آموزشی، برای جلب منافع بیشتر دست به ساخت فیلم هایی می زنند که حاوی صحنه های خشونت بار، قانون شکن و شهوت زا است و موجب تهییج و تشویق نوجوانان می گردد و زمینه را برای ارتکاب جرایم فراهم می کنند.
6-محیط دوستان:
هر گاه نوجوان در محیط خانوادگی خود دارای پدر و مادر و اطرافیان دلسوز و مهربان نباشد. طبیعتاً احساس بدبختی نموده، سعی می کند خود را از محیط خانواده دور ساخته ، خلاء درونی خود را در محیط های خارج از خانواده پر نماید. وقتی محیط خانواده آکنده از مشاجرات و اختلافات باشد نوجوانان از آن بیزار گشته، به سوی کوچه و خیابان کشیده می شوند و غالباً افراد ناباب و شیطان صفت این گونه نوجوانان را به دام خود اسیر می نماید. معمولاً این گونه نوجوانان به صورت گروهی نیز در اماکن عمومی مثل پارک ها، کوچه ها، سینماها و… فراوان دیده می شوند. تأثیر بد چنین معاشرت هایی بر نوجوانان غیر قابل انکار است. در این معاشرت ها متأسفانه ایده های منحط افراطی که بیشتر به تقلید از الگوهای غربی ریشه گرفته باعث می شود تا این گروه ، موازین اخلاقی را زیر پا گذاشته و در خانه های خود مجالسی را تشکیل بدهند و رد آن محل دست به اعمال ضد مذهبی، اخلاقی و اجتماعی بزنند.
از سوی دیگر همانند سازی شدید با دوستان و وابستگی به آن ها صرف نظر از طبقه اجتماعی، اقتصادی عامل مهم در بزهکاری است نوجوانی که توسط والدین مورد طرد قرار می گیرد. برای کسب حمایت و تأیید به سوی دوستان کشانده می شود و به دنبال افرادی می گردد که مانند خودش باشند. از این رو احتمال دارد که دست به اعمال ضد اجتماعی بزند.

گفتار دوم:
محیط های اجتماعی در معنای عام
الف- محیط فرهنگی- اعتقادی:
زوال اعتقادات فرهنگی و آداب رسوم مورد قبول جامعه و یا نادیده گرفتن آن ها از موجبت عوامل جرم زا هستند. بدین توضیح که با توسعه شهرها و تراکم جمعیت در شهرهای بزرگ خود محیط جرم زا محسوب می شود. تراکم جمعیت امکانات وسیع تری برای ارتکاب جرایم در دسترس اشخاص می گذارد . به موازات توسعه امکانات و توسعه معاشرت های شهری اعتقادات فرهنگی و آداب رسوم گذشته جوامع زایل شده یا نادیده گرفته شود و به خاطر تراکم جمعیت و گمنامی و ایجاد ترک برای مجرمین امکان فرار از چنگال قانون را فراهم می سازد.
از سوی دیگر نقش شرایط فرهنگی جامعه و تعارضاتی که در چهارچوب آن به وقوع می پیوندد، انکارناپذیر است. بررسی ها نشان می دهد وقتی که در جامعه ای ثبات و پایداری اجتماعی وجود نداشته باشد و یا پاره ای شرایط غیر عادی و ناسازگاری عمومی در جامعه رواج داشته باشد، میزان بزهکاری رو به افزایش می گذارد و به عکس، هر قدر جامعه به سوی پایداری سوق داده شود، میزان بزهکاری کاهش می یابد. از سوی دیگر این .اقعیت غیر قابل انکاری است که ضعف مبانی اعتقادی و عدم پایبندی به اصول اخلاقی و تعالیم مذهبی تأثیر فراوانی در کشیدن افراد به سوی جرایم و بزهکاری دارد.
ب- محیط اقتصادی:
بحث تأثیر وضعیت اقتصادی بر روی افکار، اخلاق و رفتار افراد از دیر باز مورد توجه اندیشمندان بوده است. از افلاطون نقل شده است: تقوای واقعی و ثروت فراوان مانع الجمع اند.
بعضی دانشمندان تنها عامل مؤثر بر انسان را وضعیت اقتصادی می دانند و سایر ابعاد را متأثر از شرایط اقتصادی می دانند. گروهی از جرم شناسان، که عمدتاً به مکتب کمونیستی تمایل دارند، معتقدند زیر بنای جامعه را اقتصاد تشکیل می دهد و سایر ابعاد اجتماعی از قبیل خانواده، سیاست، اخلاق و فرهنگ رو بناست و معلول عوامل اقتصادی شمرده می شود. بنابراین، پدیده بزهکاری را ناشی از فقر می دانند و معتقدند تقسیم ناعادلانه ثروت و نابرابری اجتماعی موجب اعمال مجرمانه می شوند. از این رو بیشتر بزهکاران را مردم فقیر و کم درآمد جامعه می دانند.
اما دسته دیگری از جرم شناسان در مقابل این دیدگاه، معتقدند نه تنها فقر موجب بزهکاری نیست، بلکه رشد اقتصادی و توسعه آن و بالا رفتن سطح زندگی موجب بزهکاری می گردد. در منابع دینی نیز به این مسأله توجه شده، آن را یکی از عوامل اساسی در جهت تغییر و تحول انسان ها می دانند از یک سو، مال اندوزی و ثروت انباشتن از جمله عوامل انحراف و طغیان انسان ها به شمار آمده است چون بسیاری از افراد اگر از لحاظ اقتصادی به مرتبه ای برسند که خود را در زمینه های مادی کاملاً مستغنی و بی نیاز احساس کنند، به تدریج بی نیازی و استقلال در زمینه اقتصادی موجب می شود که خود را در زمینه های دیگر نیز از خدا بی نیاز بداند و در این صورت زمینه برای طغیان و انحراف آن ها فراهم می شود. چنین معنایی را می توان از آیه 6 و 7 سوره علق برداشت نمود. ( بهدرستی که اگر انسان خود را از خدا بی نیاز بداند طغیان می کند )
از سوی دیگر، اسلام فقر و تنگدستی را نیز عامل بی توجهی به مسایل معنوی و ارزش ها وهنجارها می داند و روایت مشهور (من لا معاش له لا معادله ) اشاره به مطلب مذکور دارد. روشن است که بسیاری از افراد اگر از لحاظ اقتصادی در شرایطی قرار داشته باشند که نتوانند مایحتاج اولیه و ضروری زندگی خود را فراهم نمایند و گرسنه باشند، حرکت و رفتار در چهارچوب ارزشی، اخلاقی و قانونی برای آن ها معنا و مفهومی ندارد و همه توجه و تلاش آن ها در جهت حل مشکلات معیشتی است.
آن چه از مطالب مذکور می توان نتیجه گرفت این است که در هر صورت نباید اثرات عوامل اقتصادی را بر اعمال و رفتار مجرمانه نادیده گرفت.
یکی از نویسندگان و اندیشمندان، توماس موریس اهل انگلستان، در این باره و در کتاب اتوپی، فقر را عامل مهم شورش ها و تخلف از قوانین و مقررات می داند و برای پیش گیری از بزهکاری، بهبود وضع اقتصادی، تعدیل ثروت، رفع اختلافات طبقاتی، اشتغال بیکاران و بزهکاران را توصیه نموده است.
ج- محیط سیاسی:
سیاست داخلی: نوع رزیم سیاسی و عملکرد هیأت حاکمه می تواند نقش به سزایی در میزان جرایم هر کشور داشته باشد. در نظام های سیاسی استبدادی که مردم قدرت انتقاد از عملکرد حاکمان ندارند، دست به یک سلسله اعمالی می زنند که جرم محسوب می شود کارهایی از قبیل ایجاد رعب و وحشت، انفجار، ایجاد حریق، قتل هواپیما ربایی و مانند آن و نیز نقض آشکار قوانین و مقرراتی که حاکمان جهت محدود کردن آزادی شهروندان و یا تحکیم قدرت خود وضع نموده اند تا با این کار مخالفت خود را با حاکمان اعلام نمایند. و همین طور در صورت وجود سیاست غیر منطقی در مسئولان و اهمال در مسئولیت ها و فقدان نظارت دقیق ممکن است جرایم خاصی از قبیل فساد اداری، تقلب در انتخابات و… در جامعه شیوع یابد.
انقلاب: معمولاً در انقلاب ها، به دلیل بهم خوردن نظم سازمان ها، به خصوص سازمان های امنیتی زمینه برای ارتکاب جرایم گوناگون از سوی افراد فراهم می شود.
جنگ: یعنی معتقدند در دوران جنگ، از طرفی به دلیل اهتمام سازمان های امنیتی به جنگ و درگیر شدن با دشمنان و توجه جدی نداشتن به جلوگیری از انجام اعمال مجرمانه و تعقیب مجرمان و از طرف دیگر، کاهش میزان تولید و جیره بندی و افزایش قیمت ها، تعداد بزهکاران و مجرمان افزایش پیدا می کند.

بخش دوم
مباحث کاربردی

فصل اول
سنجش تأثیر خانواده و اولیاء مدرسه بر بزهکاری نوجوانان شهر پیشوا

خانواده یک محیط غیر انتخابی است که نقش تربیتی ، روانی، عاطفی، اقتصادی و فرهنگی آن در سازندگی شخصیت فرزندان و تربیت صحیح آنان غیر قابل انکار است. از بین عللی که در بروز بزهکاری نوجوانان دخالت دارند خانواده اولین و مهمترین نهادی است که در جریان رشد و تربیت و اجتماعی شدن آنان دخالت دارد.
به خاطر این نقش مهم خانواده در بین عوامل اجتماعی در حاضر طی به بررسی تأثیر و نقش این نهاد دیرینه اجتماعی در بروز بزهکاری نوجوانان شهر ژاپن می پردازیم.در گفتار اول به نقش و تأثیر خانواده در بزهکاری نوجوانان، در گفتار دوم به ویژگی های خانوادگی دو نمونه آماری، در گفتار سوم به گسیختگی کانون خانواده و رابطه آن با بزهکاری نوجوانان، در گفتار چهارم به نابسامانی های موجود در خانواده و در گفتار پنجم به نظارت و رسیدگی والدین پرداخته می شود.
مبحث اول:
سنجش تأثیر خانواده بر بزهکاری نوجوانان شهر پیشوا
گفتار اول: وضعیت رفتار و ویژگی های کلی خانوادگی
در این بخش به مقایسه ویژگی های کلی خانواده بزهکاران و غیر بزهکاران بر اساس وضعیت اشتغال پدر، میزان تحصیلات والدین و میزان درآمد پدر پرداخته می شود.

الف- وضعیت اشتغال پدر
جدول شماره 2-1: توزیع فراوانی جمعیت مورد مطالعه بر حسب وضعیت رفتار و اشتغال پدر
وضعیت شغلی پدر
وضعیت رفتار
فوت پدر
شاغل دائم
شاغل پاره وقت
بیکار
بازنشسته
جمع کل
بزهکار
تعداد
1
7
3
4
0
15

درصد
6/6%
20%
5/8%
4/11%
0%
100%
سالم
تعداد
5
10
12
7
1
35

درصد
2/14%
5/28%
2/34%
20%
8/2%
100%
جمع کل
تعداد
6
17
15
11
1
50

درصد
12%
34%
30%
22%
2%
100%

همان طور که از جدول فوق مستفاد می گردد از تعداد 15 نفر نوجوانا بزهکار از لحاظ وضعیت اشتغال پدر به غیر از 6/6 درصد آن ها که پدرشان فوت کرده اند، 20 درصد شاغل دائم، 5/8 درصد شاغل پاره وقت و 4/11 درصد بیکار بوده اند. این وضعیت در بین نوجوانان سالم به غیر از2/14 درصد که پدرشان فوت کرده اند،5/28درصد شاغل دائم و2/24 درصد شاغل پاره وقت،20 درصد بیکار و 8/2 درصد نیز بازنشسته بوده اند.

ب-سطح تحصیلات والدین
1-سطح تحصیلات پدر
جدول شماره 2-2 : توزیع فراوانی جمعیت مورد مطالعه بر حسب وضعیت رفتار و سطح تحصیلات پدر
وضعیت رفتار تحصیلات پدر
بیسواد
ابتدایی
راهنمایی
دیپلم
فوق دیپلم یا لیسانس
جمع کل
بزهکار
تعداد
6
5
3
1
0
15

درصد
40%
4/44%
20%
6/6%
0%
100%
سالم
تعداد
4
8
13
6
4
35

درصد
4/11%
8/22%
37%
17%
7/11%
100%
جمع کل
تعداد
10
13
16
7
4
50

درصد
20%
26 %
32%
14%
8 %
100%
جدول شماره 2-2 سطح تحصیلات پدر در هر دو گروه مورد مطالعه را نشان ی دهد. همان طور که از جدول فوق مستفاد می شود در جامعه بزهکاران 40 درصد از پدر افراد بیسواد، 3/33 درصد سطح تحصیلات ابتدایی، 20 درصد سطح تحصیلات راهنمایی و 6/6 درصد تحصیلات تا دیپلم داشته اند.
این وضعیت در بین نوجوانان سالم بدین ترتیب است که 4/11 درصد پدر آن ها بیسواد، 8/22 درصد دارای تحصیلات ابتدایی37 درصد سطح تحصیلات راهنمایی 17درصد سطح تحصیلات دیپلم، 4/11 دارای سطح تحصیلات فوق دیپلم یا لیسانس می باشند.
در مقایسه دو جامعه از لحاظ سطح تحصیلات والدین،

پایان نامه
Previous Entries منبع کنترل، دوره نوجوانی، عزت نفس Next Entries توزیع فراوانی، غیر بزهکار، نوجوانان بزهکار