دانلود پایان نامه درمورد چند شاخصه، تکنیک دلفی، میراث فرهنگی، تحلیل اطلاعات

دانلود پایان نامه ارشد

اطلاعات مورد نیاز تحقیق یکی از مراحل مهم و اساسی آن میباشد. هر محقق با توجه به موضوع، اهداف و مکان مورد مطالعه از روشهای خاصی استفاده میکند. در برخی تحقیقات اطلاعاتی که باید به عنوان داده مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گیرند از پیش آماده هستند. بدین صورت که محقق به دنبال اطلاعات جدید نیست بلکه می‌تواند نسبت به جمع‌آوري اطلاعاتی که از قبل تهیه شده‌اند اقدام کند و با توجه به داده‌‌هاي موجود، فرضیات خود را آزمون نماید لذا در این پژوهش برای گردآوری اطلاعات مورد نیاز در جهت پاسخگویی به سؤالات تحقیق و همچنین تأیید یا رد فرضیات از روش‌های زیر استفاده شده است:

4- 2 – مطالعات کتابخانه‌ای
در این روش اطلاعات لازم از منابع مختلف زیر حاصل شده است:
1- مطالعه نظریات کارشناسان در زمینه گردشگري، تصمیم‌گیریهاي چند شاخصه، مدل TOPSIS
و SWOT
2- استفاده از کتب و قوانین، مقررات مربوط به میراث فرهنگی و گردشگري
3 – استفاده از کتب، نشریات، ادارات و مؤسسات در زمینه پژوهش

4 – 3 – روش تجزیه و تحلیل اطلاعات در این پژوهش
يكي از روشهاي كسب دانش گروهي مورد استفاده تكنيك دلفي است كه این فرآيند داراي ساختار پيش‌بيني و كمك به تصميم‌گيري در طي راندمانهاي پيمايشي، جمع‌آوري اطلاعات و در نهايت اجماع گروهي است این تکنیک در سال 1964 توسط داکلی و هلمر معرفی شد در این تکنیک افراد هیچ‌گاه به صورت گروهی در یک جلسه و دور یک میز جمع نمیشوند. لذا در این روش افراد به صورت کلامی درگیر بحث نمیشوند. رئیس گروه تمام ایدههای پیشنهادی را برای تک تک اعضا ارسال میکند و از آنها میخواهد که نسبت به ایدههای پیشنهادی دیگران فکر و اگر ایدهی جدید به نظرشان میرسد را به آن اضافه نمایند. این عمل چندین بار تکرار میشود تا در نهایت اتفاق آراء به دست آید (خدابخش علیایی، 1390:58). هدف از تکنیک دلفی، جمع‌آوری اطلاعات و نظرات از حضار و کارشناسان به منظور تسهیل فرآیند حل معضل تصمیم‌گیری و برنامهریزی می‌باشد بر این اساس مهمترین اجزا و عناصر اصلی این تکنیک عبارتند از پرسشنامه، سوالات پرسشنامه، متخصصین میباشد و مهمترین مزیت تکنیک دلفی گمنامی تضمین شده در پاسخ به سوالات شخصی است که بر این اساس پاسخ آن صحیح‌تر به نظر می‌رسد (حکمت نیا و موسوی، 1390: 325- 333). که در این پژوهش نیز جهت دست‌یابی به شاخص‌های پژوهش از این تکنیک استفاده شد. يكي از روشهاي كسب دانش گروهي مورد استفاده، تكنيك دلفي است كه فرآيندي داراي ساختار براي پيش‌بيني و كمك به تصميمگيري در طي راندهاي پيمايشي، جمعآوري اطلاعات و در نهايت، اجماع گروهي است (احمدی و همکاران، 1387: 175). تکنیک دلفی در سال 1964 توسط داکلی و هلمر معرفی شد. این تکنیک تمرین ارتباط گروهی در میان متخصصانی است که از لحاظ جغرافیایی دور از یکدیگرند و به متخصصان اجازه میدهد که به طور سیستماتیک مسائل یا وظایف پیچیده را حل نمایند. به عبارت دیگر، تکنیک دلفی یک روش نظاممند برای حل مساله به شکل گروهی است که گروه تشکیل شده از کارشناسان و صاحبنظران رشتههای گوناگون این افراد با یکدیگر تعامل میکنند اما نظر جمع بر روی نظر تک‌تک افراد تاثیری نخواهد داشت (حکمتنیا و موسوی، 1390: 325). تکنیک دلفی بر اساس تعریف لینستون و تووف عبارت است از: یک روش برای ساختاردهی به یک فرآیند ارتباطی گروهی است، به طوری که در مسایل و مشکلات پیچیده دخالت کنند و تصمیم بگیرند (سرور و همکاران، 1389: 170). اساساً فلسفه تکنیک دلفی این است که افراد در این تکنیک به صورت کلامی و رو در رو درگیر بحث نمیکنند، بلکه یک هماهنگ‌کننده به عنوان دبیر گروه، مسئولیت تهیه پرسشنامه و برقراری ارتباط با جامعه مورد نظر را نیز بر عهده دارد. در واقع تکنیک دلفی نیازمند یک کانال ارتباطی قوی جهت برقراری ارتباط میان شخص هماهنگ‌کننده با هریک از اعضای جامعه میباشد. سپس هریک از افراد به طور جداگانه ایدههایشان را به صورت کتبی (حتی میتواند بدون ذکر نام باشد) برای دبیر گروه ارسال میکنند. سپس دبیر گروه تمام ایدههای پیشنهادی را برای تک تک اعضا ارسال و ار آنها میخواهد که نسبت به ایدههای پیشنهادی دیگران فکر کنند و اگر ایدهی جدیدی همخوان با نظر قبلی و در تکمیل آن به نظرش میرسد به آنها اضافه کنند. این عمل چندین بار تکرار میشود تا در نهایت اتفاق آرا به دست آید (حکمتنیا و موسوی، 1390: 325 – 326). بر خلاف روشهای تحقیق پایشی، اعتبار روش دلفی به تعداد شرکت‌کنندگان در تحقیق بستگی ندارد بلکه وابسته به اعتبار علمی متخصصان شرکت کننده در پژوهش است (Dunham, 1998: 7). حداقل تعداد اعضای پنلها برای حصول به نتیجه قابل اتکاء بستگی به طراحی پژوهش دارد. بنا بر نظر برکهوف در شرایط آرمانی حتی گروههای چهار نفره هم میتوانند عملکرد مناسبی داشته باشند (سرور و همکاران، 1389: 170). در این پژوهش از چهار نوع پرسش‌نامه استفاده شده است.
پرسش‌نامه دلفی: برای ارزیابی شاخص‌های پژوهش که توسط 17 نفر از کارشناسان و خبرگان شاغل در اداره میراث فرهنگی استان مورد تایید قرار گرفت
پرسش‌نامه دوم: بر اساس نظرات 32 نفر از صاحب‌نظران و کارشناسان و مسئولین مرتبط با گردشگری بر مبنای صفر تا یک امتیاز دهی گردید و اهمیت هر شاخص نسبت به شاخص دیگر محاسبه گردید.
پرسش‌نامه سوم، جهت اولویت‌بندی مناطق اکوتوریسمی بر مبنای 10 شاخص تعریف شده در این پژوهش پرسش‌نامه سوم طراحی گردید که توسط 16 نفر افراد متخصص در زمینه گردشگری تکمیل گردید.
پرسش‌نامه چهارم: برای تعیین وزن عوامل دورنی و بیرونی و امتیاز وزنی این عوامل در مدل SWOT از نظرات 16 نفر از متخصصین امر گردشگری استفاده گردید.

4 – 4 – معرفی تکنیک TOPSIS
شاید مهمترین فرآیند تحقیق، استخراج، دسته بندی اطلاعات و سپس تجزیه و تحلیل کمی و کیفی اطلاعات باشد. در این مرحله بعد از جمعآوری اطلاعات، آمایش دادهها و تنظیم گزارش وضع موجود با استفاده از روش Topsis به تجزیه و تحلیل عناصر تشکیل دهنده موضوع مورد مطالعه پرداخته شده است. تصمیم‌گیری چند معیاره (MCDM ) یکی از حوزههای تحقیق در عملیات و علوم مدیریت بوده که در طول دهه اخیر با توجه به نیازمندی‌های کاربردی گوناگون به سرعت توسعه یافته است. تکنیکهای تصمیم‌گیری در تمام حوزههای فرآیند تصمیم‌گیری بسیار قابل قبول گردیدهاند (ساعتی و همکاران، 1386 :21). در این تصمیم‌گیریها به جای استفاده از یک معیار سنجش از چندین معیار سنجش استفاده به عمل میآید تصمیم‌گیریهای چند معیاره به مواردی اشاره مینمايد که معمولاً از میان معیارهای متنوع و گاهی متضاد و ناسازگار میگذرد. تصمیم‌گیری، فرایند انتخاب یک گزینهای شدن از میان گزینههای موجود است. از طرف دیگر تقریباً در تمام مسائل، معیارهای متعددی برای قضاوت روی گزینهها وجود دارد. در این مسائل تصمیم‌گیرنده می‌خواهد در آن واحد به بیش از یک منظور یا هدف برسد به گونه‌ای که محدودیتهای ایجاد شده به وسیله محیط و منابع را تأمین نمایید (بیورانی، غفران،1388: 139). این مدلهای تصمیم‌گیری به دو دسته تقسیم میگردند:
مدلهای تصمیم‌گیری چند هدفهMODM ) )
مدلهای تصمیم‌گیری چند شاخصه (MADM)
به طور کلی مدلهای چند هدفه به منظور طراحی به کار گرفته می‌شوند و مدلهای چند شاخصه به منظور انتخاب گزینه برتر استفاده میشوند یک مسأله تصمیم‌گیری چند شاخصه را اصولاً میتوان در یک ماتریس تصمیم‌گیری خلاصه نمود که سطرهای آن گزینههای مختلف بوده و ستونهای آن شاخصهایی هستند، که ویژگیهای گزینه‌ها را مشخص میکنند. همچنین سلولهای داخل ماتریس، موقعیت گزینه سطری را نسبت به شاخص ستونی ذی‌ربط نشان میدهد. موضوع دیگر در سیاست تصمیم‌گیری، بحث اوزان شاخصها است. چنانچه به طور طبیعی وزن شاخصها مشخص باشد (تأثیر گزینهها به طور یکسان در میزان برتری گزینهها مؤثر باشد)، همین وزنها را در محاسبات منظور میکنیم در غیر این صورت باید به کمک کارشناسان و خبرگان بخش و یا از طریق تکنیک‌های وزن دهی برای تعیین وزن هر یک از شاخصها استفاده نمود. بدین ترتیب هر مسأله تصمیم‌گیری چند شاخصه با دو مشکل انتخاب تکنیک تصمیمگیری و انتخاب تکنیک وزندهی روبرو میباشد (قاضی نوری، 1384: 30).
برای تصمیم‌گیریهای چند شاخصه، مدلهای بسیاری ارائه شده است. هر کدام از این مدلها دارای ویژگیهای خاصی با مزایا و معایب مربوط به خود میباشند. يكي از تكنيكهايي كه براي رتبه‌بندي عوامل از آن‌ها استفاده می‌شود مدل TOPSISمی‌باشد( زياري و همکاران، 1389: 17). اين تكنيك از جمله روش‌های جبراني در MADM ميباشد منظور از جبراني بودن اين است كه مبادله بين شاخصها در اين مدل مجاز است. اين تكنيك نيازمند استفاده از دادههاي كمي است و براي شاخص‌هاي كيفي نيز بايد با استفاده از مقياسهاي مناسب آن را به مقادير كمي تبديل نماييم. همچنين از آنجا که تمامي معيارها داراي اهميت برابري نيستند، تكنيك تاپسيس مجموعهايی از وزنها را از تصميم گيرنده دريافت مينمايد (مهرگان و دهقان نيري: 1388، 157). این روش در سال 1992 توسط هوانگ و یون در سال 1981 مطرح شده است. مفهوم اين مدل، انتخاب کوتاه‌ترین فاصله از راه حل ايده‌آل مثبت و دورترين فاصله از راه حل ايده‌آل منفي به منظور حل مسائلي است كه با ضوابط تصميم‌گيري متعددي روبروست (زنگی‌آبادی و همکاران:1390) این شیوه مفيدترين روشهاي تصميم‌گيري چند معياره در بررسي مسايل جهان واقعي است به عبارتی الگوریتم TOPSIS همانطور که شکل نشان میدهد، يك تكنيك تصميم‌گيري چند شاخصه جبراني بسيار قوي براي اولویت‌بندي گزینه‌ها از طريق شبيه نمودن به جواب ايده‌آل ميباشد كه به نوع تكنيك وزن‌دهي، حساسيت بسيار كمي داشته و پاسخهاي حاصل از آن، تغيير عميقي نميكند به علاوه مزيت نسبي اين مدل، سرعت و توانايي آن براي شناسايي بهترين گزينه است (حکمت‌نیا و موسوی:1390، 362).

شکل 4 – 1: تقسیم بندی مدلهای تصمیم‌گیری
مأخذ: حکمت‌نیا و موسوی: 1390، 364

اساس کار این تکنیک دارای پایههای نظری قویتری نسبت به تکنیکهای دیگر چند شاخصه بوده، به طوری که در این تکنیک بسیاری از مشکلات روشهایی مانند تاکسونومی عددی حل گردیده است. پایه‌های نظری این تکنیک بر این رابطه استوار است که ابتدا ایدهآلهای مثبت (بهترین حالت) و ایده آلهای منفی (بدترین حالت) را برای هر یک از شاخصها به وسیله یک سری تکنیکها یافته و سپس فاصله هر گزینه از ایده‌آل مثبت و منفی محاسبه میشود، گزینه منتخب گزینهای است که کمترین فاصله را از ایده‌آل‌های مثبت و بیشترین فاصله را از ایدهآلهای منفی داشته باشد. با گسترش روزافزون کاربرد این مدل تصمیم‌گیری چند شاخصه و با ظهور منطق فازی، امروزه تکنیکهای بسیار پرکاربرد و جالبی مانند: “TOPSIS” گروهی، ” TOPSIS” بازهای و “TOPSIS” فازی ارائه گردیده است، که هر یک به نوبه خود، اصلاحاتی در مدل پایه “TOPSIS” ایجاد نموده و تصمیم گیرنده را به سوی تصمیم‌گیری بهتر و دقیقتر رهنمون میسازد (اکبری و زاهدی کیوان ،1387: 172-171).
مزاياي مدل تاپسيس عبارت‌اند از:
روش كار ساده و سرعت آن مناسب است.
معیارهای کمی و کیفی در ارزیابی به صورت همزمان دخالت دارند.
تعداد قابل توجهی معیار در نظر گرفته میشود.
خروجي مدل می‌تواند ترتيب الويت گزينهها را مشخص سازد.

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه درمورد اکوتوریسم، استان کرمانشاه، نقاط شهری، استان کرمان Next Entries پایان نامه با کلید واژگان عملکرد تحصیلی، مدارس هوشمند، ادراک کنترل، ادراک شایستگی