دانلود پایان نامه درمورد مواد غذایی، مصرف گرایی، امام صادق، اقتصاد مقاومتی

دانلود پایان نامه ارشد

عزّت و استقلال در او پديد مي‌آيد و به زندگي آبرومندانه روي مي‌آورد. هرگز به ذلت و خواري و كردار زشت تن نمي‌دهد. در اين صورت است كه هم زندگي دنيايي او به خوبي پيش مي‌رود و هم در آخرت به سعادت ابدي مي‌رسد. بسياري از ظلم و جنايت‌ها در عالم ناشي از ضعف نفس و تن دادن به پستي است كه انسان حاضر مي‌شود براي رسيدن به منافع مادي به هر جنايتي دست يازد. اگر جواني تاج افتخار عزّت نفس را بر سر داشت، در برابر هيچ عظمتي جز عظمت پروردگار سر فرود نمي‌آورد و در مقابل هيچ خواسته‌اي زانو نمي‌زند تا كار خلافي مرتكب گردد.302
2-5. رونق كالاهاي داخلي
يكي از مسئوليّت هاي مهم درزمينه مسائل اقتصادي كه متوجّه مردم جامعه اسلامي است، استفاده از كالاهاي داخلي است. اين كار علاوه بر آنكه سبب حمايت از كار و توليد و انباشت سرمايه مي شود، از نظر فرهنگي و سياسي و اجتماعي، سبب تقويت خودباوري و حفظ استقلال و اقتدار حاكميت اسلامي مي گردد.
مصرف كالاهاي داخلي، سبب رونق اشتغال و توسعه توليد مي شود و توليدكنندگان را به اين باور مي رساندكه بدون كمك بيگانگان مي توانند نيازهاي جامعه اسلامي را برطرف كنند. احساس خودباوري آنها، در راستاي تهيه و تأمين كالاهاي مورد نياز جامعه، سبب نوآوري و ابتكار مي شود و چون اطمينان به حمايت مردم دارند، از درگير شدن با مشكلات بزرگ، هيچ گونه هراسي به دل راه نمي دهند و در نهايت، زمينه پيشرفت هاي بزرگ را فراهم مي سازند303.
سیره پیامبر اكرم9این بود كه همیشه به افراد یك جامعه توصیه می كرد تا از دسترنج خود بخورید. كُلُوا مِنْ‏ كَدِّ أَيْدِيكُمْ‏؛304 از دسترنج خودتان بخورید.»
همچنين پاي بندي به استفاده ازتوليدات داخلي، زمينه هرگونه نفوذ دشمنان درعرصه هاي فرهنگ و اقتصاد و نظام سياسي را از بين مي برد؛305 چون عمده شيوه نفوذ دشمنان در فرهنگ و انديشه مردم جوامع، از راه صدور محصولاتشان انجام مي گيرد، چون آنها هركالايي را كه واردكشوري مي كنند، در يك زمان با انجام يك كار به چند هدف دست مي يابند. اولاً با اين كار برتري خودرا به رخ مردم جامعه واردكننده مي كشند و ثانياً اعتماد به نفس و خودباوري آنها را از بين مي برند و ثالثاً از طريق اين كالاها، فرهنگ و ارزش هاي خود را در ميان ديگر جوامع گسترش مي دهند كه اين كار در نهايت سبب به خطر افتادن استقلال و عزّت و اقتدار آنها مي شود.

فصل اول : موانع اجتماعی اقتصاد مقاومتي
1-1. مصرف گرایی و رفاه زدگي:
یکی از موانع اقتصاد مقاومتی مصرف گرایی و رفاه زدگی است. مصرف گرایی باعث از بين رفتن بهينه كالا و وسايل توليد شده كه قابل استفاده هستند مي گردد .جامعه را به وابستگي نزديك و استقلال اقتصادي را به خطر مي اندازد. كار و تلاش را بي رونق و نياز به كالاهاي خارجي و توليد غير داخلي را بيشتر مي كند. در صادرات و واردات كشور اختلال ايجاد مي كند.
اسلام ضمن اينكه با رفاه و آسايش انسان ها مخالف نيست و آن را لازم مي داند، اما با هر گونه تجمّل گرايي و غرق شدن در لذّات كه به طغيان انسان ها منجر مي شود، مخالف است و با آن مبارزه مي كند. اصولاً شيوه مصرف درجامعه اسلامي، نبايد به گونه اي باشد كه عدّه اي غرق درنعمت ها باشند و عدّه اي ديگر، محروم از آنها. اگر چنين اتفاقي بيفتد، جامعه درمعرض تهديد، تنفّر و انزجار خداي متعال خواهد بود. خداوند در قرآن كريم مي فرمايد: (ذَرْهُمْ يَأْكُلُوا وَ يَتَمَتَّعُوا وَ يُلْهِهِمُ الْأَمَلُ فَسَوْفَ يَعْلَمُون(306؛« بگذار آنها بخورند، و بهره گيرند، و آرزوها آنان را غافل سازد ولى بزودى خواهند فهميد! »
و در جاي ديگر غرق شدن در نعمت ها و افراط در بهره برداري از آنها را ويژگي كافران توصيف مي كند: (… وَ الَّذينَ كَفَرُوا يَتَمَتَّعُونَ وَ يَأْكُلُونَ كَما تَأْكُلُ الْأَنْعامُ وَ النَّارُ مَثْوىً لَهُم(307 ؛ « در حالى كه كافران از متاع زودگذر دنيا بهره مى‏گيرند و همچون چهارپايان مى‏خورند، و سرانجام آتش دوزخ جايگاه آنهاست!»
امام سجاد7در دعايي از خداوند چنين درخواست مي كند: «خدايا مرا از اسراف و زياده روي باز دار. به بخشش و ميانه روي قوام بده و حُسن تقدير را به من بياموز و به لطف خود مرا از تبذير نگاه دار.»308
1-1-1. نمونه هایی ازمصرف های بی رویه در کشور
درست مصرف کردن می تواند از کوچک ترین نهاد جامعه، یعنی خانواده آغاز شود و به کلّ جامعه گسترش یابد. چراکه مصرف درست و خوب، برای اقتصاد هرجامعه پشتوانه بزرگی است. اما در کشور ما با وجود تأکید آموزه های دینی بر مصرف بهینه، کمتر شاهد نمونه های عملی آن، هم در خانواده و هم در جامعه هستیم.
نمونه هایی از مصرف های بی رویه درخانواده و جامعه وجود دارد که مانع و سدّی برای اقتصاد مقاومتی است که عبارت است از:
1-1-1-1. خرید مواد غذایی زیاد و انبوه
از جمله مشکلات بخش مصرف کشوردر کشور ما این است که آنها عادت به تهیه مواد غذایی به مقدار نیاز ندارند و سعی می کنند که نیازهای خود را از جمله نیازهای خوراکی رابه صورت نامعین و نامحدودتهیه کنند.
خریدهای زیاد می تواند دست کم به سه صورت برای خانواده، مشکل ساز باشد: نخست آنکه موجب راکد ماندن سرمایه خانواده می شود. دوم اینکه به مرور زمان، بسیاری از مواد خوراکی کیفیّت اوّلیّه خود را از دست می دهند و چه بسا فاسد شوند. سوم آنکه فضای زیادی از خانه را می گیرند.
1-1-1-2. اسراف در پذیرایی ها و پخت وپز
از روش های دیگر مصرف نامناسب در جامعه، اسراف در پذیرایی ها و پخت وپز بخصوص در مهمانی هاست. در برخی از این مجالس، در تالارها و رستوران ها با انواع غذاها و میوه های گران قیمت از میهمانان پذیرایی می کنند، درحالی که با هزینه کمتر می توان این کار را در خانه انجام داد. بعضی نیز که در خانه از مهمانان پذیرایی می کنند، بیش از اندازه و چند نوع غذا بپزند که به اندازه چند وعده غذایی است. هرچند که بسیاری از این غذاها که با هزینه فراوان تهیه شده است، پس از رفتن میهمانان، بدون اینکه حتّی دستی به آنها خورده شده باشد، دور ریخته می شوند. اسلام این گونه افراد را بسیار نکوهش می کند. قرآن مجید دراین باره می فرماید:( وَ کُلُواوَاشْرَبوُاوَلاتُسرِفوُا اِنَّه لایُحِبُّ المُسْرِفین(309؛«و بخورید وبیاشامید،[ولی] زیاده روی مکنید که او اسراف کاران را دوست ندارد.»
برخی افراد نیز باقی مانده غذاها را یا غذاهای اضافی خود را بیرون می ریزند این در حالی است که در اسلام، دورریختن اضافه و هسته میوه را، اسراف می شمرد، چنان که امام صادق7می فرماید: « ملموس ترین مصداق مصرف بی رویه این است که انسان از آب زیاد آمده از نوشیدن، استفاده بهینه نکند… و هسته میوه ها را دور افکند.»310
بنابراین، بهتر است خانواده ها به جای مصرف بی رویه، قناعت نمایند که باعث می شود هزینه های اضافی برای آنها باقی بماند.
1-1-1-3.استفاده نادرست از لباس و پوشاک
استفاده نادرست از لباس و پوشاک، از دیگر مشکلات بخش مصرف است. برخی از لباس خود استفاده بهینه نمی کنند. لباس میهمانی، خانه و کار برای آنها فرقی ندارد و همه جا از آن لباس استفاده می کنند.که بنا به فرموده امام صادق7، این گونه رفتارها، نمونه هایی از اسراف است:« ملموس ترین مصداق مصرف بی رویه این است که… لباس پذیرایی را همه جا بپوشد.»311
از سوی دیگر، برخی افراد لباس را تنها برای مدت کوتاهی استفاده می کنند و بعد از مدتی آن را عوض می کنند که این کار نزد خانم ها بیشتر است به گونه ای که برای هر مجلسی ، از لباس متفاوتی استفاده می کنند.
1-1-1-4. مصرف بی رویه دارو
متاسفانه در کشور ما دارو نیز مانند مواد غذایی، بی رویه مصرف می شود. طوری که گاه مصرف بی رویه دارو، درد دیگری ایجاد می کند. امام علی7می فرماید: «چه بسا دارویی که دردی را به بار آورد»312؛زیرا در برخی موارد، افراد به جای مدارا کردن با درد، برای بهبودی، به داروهای گوناگون و گاه زیان بار پناه می برند. این در حالی است که بنا به فرمایش امام علی7با برخی بیماری ها باید مدارا کرد: «تا زمانی که می توانی، با بیماری ات بساز.»313
این واقعیت ایجاب می کند اولاً، مصرف دارو، به تجویز پزشک باشد و نهایتاً، تنها در صورت ضرورت و ناچاری از آن استفاده کرد. در حدیثی از امام صادق7می خوانیم «اجْتَنِبِ‏ الدَّوَاءَ مَا احْتَمَلَ بَدَنُكَ الدَّاءَ.»314
1-2. تجمّل گرايي
دراسلام، موضوع جمال وتجمّل، امرى پسنديده محسوب شده و مورد سفارش قرار گرفته است. قرآن كريم مى‏فرمايد:«قُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ الَّتِي أَخْرَجَ لِعِبادِهِ …315بگو، چه كسى زينت هاى الهى را، كه براى بندگان خود آفريده، حرام كرده است؟»
اما گاهي تجمّل ناشي از زياده خواهي و اسراف است. كه در اين صورت، افزون بر خطرات اخلاقي كه براي جامعه دارد بر روند توسعه و به طور كلي اقتصاد جامعه تأثيرات سويي خواهد داشت.
گاهی شخص امکانات، خوراک و پوشاک دارد؛ اما هر چیز جدید و زیبای دیگر را می بیند، می خرد. دلبستگی به دنیا دارد، در حالی که در حدیث از پیامبر اکرم9 آمده است؛ «حُبُ‏ الدُّنْيَا رَأْسُ كُلِّ خَطِيئَةٍ؛ دلبستگی به دنیا، ریشه همه گناهان است.»316
از جلوه هاي اخلاق صحيح اقتصادي، پرهيز از زياده طلبي، پرهيزاز مصرف گرايي كاذب، ساده پوشي و دور بودن از تجمّل زياد و نامتناسب، فضا و فرهنگ عمومي در جامعه است.
امام علي7با بر شمردن سيره پيامبر9در نفي تجمّل گرايي مي فرمايد: «روزي كه پرده اي رنگين و پرنقش و نگار بر در خانه آويخته بود، به همسري از همسرانش فرمود: آن را از برابر چشمانم دور بدار كه هرگاه نگاهم بدان مي افتد، به ياد دنيا و زرق و برق آن مي افتم.»317
تجمل گرایی، فاصله طبقاتي را دربين مردم ایجاد می کند، انسان را زياده طلب مي كند و بي ترديد، زياده طلبي، به تجاوز به حقوق ديگران مي انجامد. تجمل گرايي جامعه را به سوي مصرف گرايي سوق مي دهد و نياز به توليدات بيگانه را افزون مي كند. تجمل گرايي از عواطف انساني مي كاهد، ارزش هاي اخلاقي را نابود مي كند، مادي گرايي را تقويت مي كند، كبر و خودفروشي در جامعه مرفه را گسترده مي كند. 318
همچنین آفت تجمل گرايي، جامعه را دچار بحران اقتصادي و افراد جامعه را دچار بحران روحي مي كند. دلبستگي به دنيا و حس افزون طلبي چنان درجان اين جوامع رسوخ مي كند كه امام باقر 7مي فرمايد: نمونه آزمند در دنيا كرم ابريشم است كه هر چه بيشتر برخود مي تابد و مي پيچد، راه بيرون شدن خود را دورتر و بسته تر مي كند تا از غم و اندوه مي ميرد.319
1-3. مدگرایی
آنچه زنان را از اتّخاذ يك الگوي مصرف منطقي و متناسب باز مي دارد، گرايش ذاتي آنان به مد گرايي و چشم و هم چشمي در مصرف است.
«مد» يك هوس عمومي است كه از ضعف هاي روحي انسان (احساس كمبود و حقارت، چشم و هم چشمي و تمايل به اثبات برتري) سرچشمه مي گيرد و از آن بهره مي جويد.320
مدگرايي انحرافي است كه بلاي جان جوامع شده است. در گسترش مد، عوامل بسیاری مؤثر هستند از جمله: عوامل اجتماعي و اقتصادي مانند تبليغات، عرضه بيش از حد كالا، ايجاد نياز به مصرف و از همه مهم تر تهاجم فرهنگي اثر فراوان دارد. البته مُد كالاي نو عرضه نمي كند؛ بلكه تنها موجب تغيير شكل و مشخصات ظاهري كالا مي شود که باعث اتلاف وقت، پول و انرژي مصرف كننده مي شود و افزون بر لطمه زدن به اقتصاد خانواده، اقتصاد كشور را نيز به سمت وابستگي سوق مي دهد و مقدار قابل توجّهي از درآمد ملّي صرف آن هزينه مي شود.
مدگرایی در آرایش لوازم خانه، از دیگر جلوه های مصرف نادرست در جامعه است. برخی افراد سعی می کنند تمامی لوازم خانه را بر اساس مُد روز بازسازی کنند که این کار امروزه شامل همه خانواده ها می شود. حتّی گاه دیده می شود که افراد مستضعف، تحت تأثیر دیگران، برای عقب نماندن از قافله مد، به طور قسطی لوازمی می خرند که هزینه بالایی دارد. به هر حال، زیاده

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه درمورد اقتصاد مقاومتی، امام صادق، رشد اقتصادی، سلامت اقتصادی Next Entries دانلود پایان نامه درمورد فساد اداری، قاچاق کالا، اقتصاد کشور، کالاهای خارجی