دانلود پایان نامه درباره ﺳﻴﺎﺳﺖ، ﺧﺎرﺟﻲ، ﻣﻨﻄﻘﻪاي، ﺗﻘﻮﻳﺖ

دانلود پایان نامه ارشد

‬(100-58 pp ‪, 2002Naghibzadeh ‫)‬ ‫ﺑﻲﺗﺮدﻳﺪ ﻧﮕﺎه ﺑﺪﺑﻴﻨﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ زﻣﻴﻨﻪ-‬ ‫ﻫﺎي ﻧﻈﺮي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﮕﻲ و ﺷﻜﺎفﻫﺎي اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ- ﺳﻴﺎﺳﻲ و ﺗﺎرﻳﺨﻲ و ﺳﺎﺑﻘﻪ ﺑﻲاﻋﺘﻤﺎدي‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ دو ﻃﺮف، داراي ﻣﻨﻄﻖ ﺻﺤﻴﺢ و ﻗﺎﻧﻊ ﻛﻨﻨﺪه اي اﺳﺖ. اﻣﺎ از ﻧﻈﺮ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه ﺗﺪاوم،‬ ‫ﺗﻘﻮﻳﺖ و ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻲ ﻛﺮدن ﭼﻨﻴﻦ ﺧﻂ ﻓﻜﺮي، ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻣﻨﻔﻌﻞ ﻛﺮدن ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ و ﻧﺎدﻳﺪه‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻧﻘﺶ و ﻣﺆﻟﻔﻪﻫﺎي ﻣﻠﻲ ﻗﺪرت اﻳﺮان در ﺳﻄﻮح ﻣﻨﻄﻘﻪاي وﺟﻬﺎﻧﻲ ﻣﻲﺷﻮد؛ اﻣﺮي ﻛﻪ‬ ‫ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ در ﺑﻠﻨﺪ ﻣﺪت ﺑﻪ از دﺳﺖ رﻓﺘﻦ زﻣﻴﻨﻪﻫﺎي ﻧﻔﻮذ، ﻧﻘﺶ و ﻗﺪرت ﻣﻨﻄﻘﻪاي اﻳﺮان ﻣﻨﺠﺮ‬ ‫ﺷﻮد.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

‫2-6-4-ﻣﺆﻟﻔﻪﻫﺎي ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان‬‬‬‬‬‬
‫ﻫﻢزﻣﺎن ﺑﺎ ﺣﻮادث 11 ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ و ﺑﻪﺧﺼﻮص ﺗﺤﻮﻻت ﺳﻴﺎﺳﻲ- اﻣﻨﻴﺘﻲ ﭘﺲ از ﺑﺤﺮان‬ ‫ﻋﺮاق در ﺳﺎل 2003، ﻧﻘﺶ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺑﺎزﻳﮕﺮي اﻳﺮان در ﺳﻄﺢ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ. ﭼﻨﻴﻦ‬ ‫وﺿﻌﻴﺘﻲ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻮﺳﻌﻪرواﺑﻂ ﺑﺎ ﻛﺸﻮرﻫﺎي ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮد؛ ﺑﻠﻜﻪ ﻓﺮﺻﺘﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ‬ ‫ﺑﺮاي ﺣﻞ ﻣﺸﻜﻼت اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﻚ اﻳﺮان ﺑﺎآﻣﺮﻳﻜﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ. اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻘﺶ ﻣﻨﻄﻘﻪاي اﻳﺮان ﻧﻪ ﻓﻘﻂ‬ ‫ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﻣﺆﻟﻔﻪ ﺳﻨﺘﻲ «ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ» ﺧﺎص اﻳﺮان اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻛﺸﻮر را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺮﻛﺰ‬ ‫زﻳﺮﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ ﺑﺰرگ ﻫﻤﭽﻮن آﺳﻴﺎي ﻣﺮﻛﺰي و ﻗﻔﻘﺎز، اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن و ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن،‬ ‫ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎرس، ﻋﺮاق و ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ ﻋﺮﺑﻲ درﻧﻈﺮ ﻣﻲﮔﻴﺮد و ﻋﻤﺪﺗﺎً ﻧﮕﺎﻫﻲ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ- ﺗﺎرﻳﺨﻲ و‬ ‫ﺗﻮﺳﻌﻪاي- اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﻪ ﺿﺮورت ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان دارد؛ ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ‬ ‫ورود ﻣﺆﻟﻔﻪﻫﺎي ﺟﺪﻳﺪ ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬار در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان، ﺑﻪﻃﻮرﻛﻠﻲ ﺑﺎ ﻣﺤﻮرﻳﺖ ﻧﮕﺎه اﻣﻨﻴﺘﻲ–‬ ‫ﺳﻴﺎﺳﻲ و اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﻚ ﻗﺮار دارد ﻛﻪ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ اﻫﻤﻴﺖ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺗﺮورﻳﺴﻢ اﻟﻘﺎﻋﺪه اي و ﺧﻄﺮ ﮔﺴﺘﺮش‬ ‫ﺗﺴﻠﻴﺤﺎت ﺟﻤﻌﻲ و ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ ﻫﺴﺘﻪاي در ﻣﻨﻄﻘﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪﻃﻮرﻛﻠﻲ ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ و ارزش‬ ‫ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺑﻌﺪ از ﺣﻮادث اﺧﻴﺮ ﺷﺪه اﻧﺪ‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺳﻪ روﻳﻜﺮد ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ- ﺗﺎرﻳﺨﻲ، ﺗﻮﺳﻌﻪاي- ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ و اﻣﻨﻴﺘﻲ- ﺳﻴﺎﺳﻲ و‬ ‫ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻲ ﻛﺮدن آﻧﻬﺎ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﺎ ﻫﺪف اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻘﺶ ﻣﻨﻄﻘﻪاي اﻳﺮان، ﻣﻨﻄﻖ ﺗﻤﺮﻛﺰ‬ ‫ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان را ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ. ﺳﻪ ﻣﺆﻟﻔﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬار ﻗﺪرت ﻣﻠﻲ در‬ ‫ﻣﻮرد ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در راﻫﺒﺮد ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ:‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

‫2-6-4-1-دوﻟﺖ ﻣﻠﻲ ﻗﻮي‬‬‬‬‬‬
‫اﻳﺮان ﻳﻚ دوﻟﺖ ﻣﻠﻲ ﻗﻮي دارد و اﻳﻦ ﻣﺆﻟﻔﻪ وﻳﮋﮔﻲ و ﺟﺎﻳﮕﺎه ﺧﺎﺻﻲ ﺑﻪ اﻳﺮان‬ ‫درﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻲدﻫﺪ. اﻳﺮان ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻤﻲ از ﺗﻤﺪن ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ آن را ﺑﻪ ﺗﻤﺪن ﺟﻬﺎﻧﻲ وﺻﻞ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ. ﺳﺎﺑﻘﻪ ﺣﻀﻮر ﺗﺎرﻳﺨﻲ- ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ اﻳﺮان در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻲﻧﻈﻴﺮ اﺳﺖ. ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ ارﺿﻲ،‬ ‫ﻣﺴﺘﻘﻞ ﺑﻮدن و ﺗﻼش داﺋﻢ ﺑﺮاي ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺨﺸﻲ از وﻳﮋﮔﻲﻫﺎي ﻣﻬﻢ دوﻟﺖ اﻳﺮاﻧﻲ‬ ‫اﺳﺖ. ﺑﻪ دﻟﻴﻞ وﺟﻮد اﻳﻦ وﻳﮋﮔﻲﻫﺎ، دوﻟﺖ اﻳﺮاﻧﻲ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻪ در ﻃﻮل ﺗﺎرﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﺣﺎل،‬ ‫اﺳﺘﻘﻼل ﺧﻮد را ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺪ. ﻫﻤﺰﻣﺎن اﻳﺮان ﺗﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ارﺗﺒﺎطﻫﺎي ﺗﺎرﻳﺨﻲ، ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ و ﺳﻴﺎﺳﻲ‬ ‫ﺧﻮد را ﺑﺎ ﻣﻠﺖﻫﺎ و دوﻟﺖﻫﺎي ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪﺧﺼﻮص ﻣﺤﻴﻂ اﻃﺮاف ﺧﻮد ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺪ و ﺑﻪاﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر‬ ‫ﻧﮕﺎه ﺑﺴﻴﺎري از ﻣﻠﺖﻫﺎ و دوﻟﺖﻫﺎي ﻣﻨﻄﻘﻪ از ﺟﻤﻠﻪ اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن، آذرﺑﺎﻳﺠﺎن و ﻋﺮاق ﺑﻪ اﻳﺮان ﺗﻮأم‬ ‫ﺑﺎ اﺣﺘﺮام اﺳﺖ. ﺣﺘﻲ دوﻟﺖﻫﺎي رﻗﻴﺐ ﺗﺎرﻳﺨﻲ اﻳﺮان ﻫﻤﭽﻮن ﺗﺮﻛﻴﻪ و روﺳﻴﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ اﻳﻦ‬ ‫وﻳﮋﮔﻲﻫﺎ ﺑﻪ اﻳﺮان ﺗﻮأم ﺑﻪ اﺣﺘﺮام ﻣﻲﻧﮕﺮﻧﺪ.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨﺎي ﺗﺮﻛﻴﻪ و روﺳﻴﻪ، ﻫﻴﭻ ﻛﺸﻮر دﻳﮕﺮي ﭼﻨﻴﻦ وﻳﮋﮔﻲ را ﻧﺪارد. ﺑﺮاي‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﻪ دو ﻫﻤﺴﺎﻳﻪ ﺷﺮﻗﻲ اﻳﺮان، اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن و ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن داراي ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻮﻗﻌﻴﺘﻲ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ. در اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن‬ ‫ﻫﺮﭼﻨﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﻣﻠﺖ ﻗﻮي و ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ اﺳﺖ، اﻣﺎ دوﻟﺖ ﺿﻌﻴﻒ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻤﻴﻦ اﻣﺮ،‬ ‫ﺳﺒﺐ ﺟﻨﮓﻫﺎي ﻃﻮﻻﻧﻲ داﺧﻠﻲ در اﻳﻦ ﻛﺸﻮر ﺷﺪه اﺳﺖ. در ﻣﻘﺎﺑﻞ در ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن، دوﻟﺖ ﻗﻮي و‬ ‫ﻣﻠﺖ ﺿﻌﻴﻒ اﺳﺖ، ﻳﺎ در ﻋﺮاق ﻳﻜﭙﺎرﭼﮕﻲ ﻣﻠﺖ و ﻗﺪرت دوﻟﺖ ﺑﺎ ﺗﺤﻮﻻت ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻮرد ﺗﺮدﻳﺪ‬ ‫ﺟﺪي ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ. در ﺣﻮزه ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎرس ﻧﻴﺰ دراﺻﻞ ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ دوﻟﺖﻫﺎ زﻳﺮ ﺳﺆال ﺟﺪي‬ ‫اﺳﺖ و ﻣﻔﻬﻮﻣﻲ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻣﻠﺖ در اﻳﻦ ﺣﻮزه در ﻣﺮاﺣﻞ اﺑﺘﺪاﻳﻲ ﺷﻜﻞﮔﻴﺮي ﺧﻮد ﻗﺮار دارد. در اﻳﻦ‬ ‫ﻣﻴﺎن اﻳﺮان ﺑﺎ دارا ﺑﻮدن ﻳﻚ دوﻟﺖ ﻣﻠﻲ ﻗﻮي ﺑﻪ راﺳﺘﻲ ﻳﻚ اﺳﺘﺜﻨﺎء ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﻲ آﻳﺪ. ﭼﻨﻴﻦ‬ ‫ﻣﺆﻟﻔﻪاي ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ ﻧﮕﺎه ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ در ﺧﺪﻣﺖ ﮔﺴﺘﺮش‬ ‫ﺗﻌﺎﻣﻞﻫﺎ، اﻳﺠﺎد اﺗﺤﺎدﻫﺎ و اﺋﺘﻼفﻫﺎ در ﺳﻄﺢ رواﺑﻂ اﻳﺮان ﺑﺎ دوﻟﺖﻫﺎ و ﻣﻠﺖﻫﺎي ﻣﻨﻄﻘﻪاي ﻗﺮار‬ ‫ﮔﻴﺮد.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

‫2-6-4-2-ﻫﻮﻳﺖ ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ‬‬‬‬‬‬
‫ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن و ﻫﻨﺪ و ﺳﭙﺲ ﭼﻴﻦ، اﻳﺮان ﺑﻪ اﻣﻨﻴـﺖ اﻧـﺮژي در ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﺷـﺮﻗﻲ و آﺳـﻴﺎﻳﻲ و از ﻃﺮﻳـﻖ‬ ‫اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن، ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ اﻣﻨﻴﺘﻲ اﻳﻦ زﻳﺮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد. اﻣﺮوزه اﻳﻦ دو ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻤﻲ از‬ ‫اﻣﻨﻴﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪاي و ﺑﻪ ﺗﺒﻊ آن اﻣﻨﻴﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ اﺳﺖ. ﻫﻤﻴﻦ ﻫﻮﻳﺖ ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ اﻳﺮان درﻣـﻮرد آﺳـﻴﺎي‬ ‫ﻣﺮﻛﺰي و ﻗﻔﻘﺎز، ﺗﺮﻛﻴﻪ، ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎرس، ﻋﺮاق و ﺟﻬﺎن ﻋﺮب ﻧﻴﺰ ﺻﺎدق اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻳـﺮان اﻫﻤﻴـﺖ‬ ‫وﻳﮋهاي در ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ و اﺗﺼﺎل ﺑﻪ زﻳﺮﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻣـﻲدﻫـﺪ. در واﻗـﻊ اﻳـﺮان‬ ‫ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻧﻘﻄﻪ اﺗﺼﺎل اﺻﻠﻲ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻲ و ﻫﻮﻳﺘﻲ ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ ﺑﺰرگﺑﺎﺷﺪ.‬ ‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻫﻮﻳﺖ ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ، ﻳﻜﻲ از ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﻬﻢ ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﺣﻜﻮﻣﺖ در ﻣﻨﻄﻘﻪ‬ ‫ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ اﺳﺖ. در ﻃﻮل دﻫﻪ ﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺣﻜﻮﻣﺖﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ در درون ﻣﻨﻄﻘﻪ از ﻫﻮﻳﺖ‬ ‫ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻗﺪرت و ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ ﺧﻮد در ﻧﺰد ﻣﻠﺖﻫﺎ و در رواﺑﻂ ﺑﺎ‬ ‫ﻗﺪرتﻫﺎي ﺑﺰرگ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮدهاﻧﺪ. ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻤﻮﻧﻪ، ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن ﻫﻤﻮاره در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻫﻮﻳﺖ ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ‬ ‫ﺧﻮد دﭼﺎر ﮔﺮﻓﺘﺎري ﺑﻮده اﺳﺖ. در ﺣﺎﻟﻴﻜﻪ ﻣﻠﺖ ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن، ﻧﺨﺒﮕﺎن ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ و روﺷﻨﻔﻜﺮان آن ﺑﺎ‬ ‫ﻧﮕﺎه ﺗﻮﺳﻌﻪاي ﺳﻌﻲ در اﺗﺼﺎل ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن ﺑﻪ ﻫﻮﻳﺖ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ- ﺳﻴﺎﺳﻲ آﺳﻴﺎي ﺟﻨﻮﺑﻲ و اﻧﺮژي و‬ ‫ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدي داﺷﺘﻪاﻧﺪ. در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻧﺨﺒﮕﺎن اﺟﺮاﻳﻲ و ﺣﻜﻮﻣﺖﻫﺎي ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن ﺳﻌﻲ دارﻧﺪ ﺧﻮد را‬ ‫ﺑﻪ ﻫﻮﻳﺖ ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪاي و ﺟﻬﺎن اﺳﻼم ﻣﺘﺼﻞﻛﻨﻨﺪ.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫ﻳﻜﻲ از دﻻﻳﻞ ﻣﻬﻢ اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن، ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻫﻤﻴﺖ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن ﺑﺮاي آﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﺎ ﻣﺴﺎﺋﻠﻲ از‬ ‫ﻗﺒﻴﻞ ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﺗﺮورﻳﺴﻢ اﻟﻘﺎﻋﺪه اي و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از رﺷﺪ اﺳﻼمﮔﺮاﻳﻲ در اﻳﻦ ﻛﺸﻮر و در ﻧﻬﺎﻳﺖ‬ ‫اﻳﺠﺎد اﻣﻨﻴﺖ ﺑﺮاي ﺗﺴﻠﻴﺤﺎت اﺗﻤﻲ ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن اﺳﺖ. در ﻃﻮل دﻫﻪﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺣﻜﻮﻣﺖﻫﺎي‬ ‫ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن از اﻳﻦ ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ ﺗﺎ ﻛﻤﻚﻫﺎي ﻣﺎﻟﻲ ﻣﻴﻠﻴﺎردي از آﻣﺮﻳﻜﺎ درﻳﺎﻓﺖ ﻛﻨﻨﺪ، ﻣﻨﺎﺑﻌﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺻﺮف ﺣﻔﻆ ﺣﻜﻮﻣﺖﻫﺎي ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن ﺷﺪه ﺗﺎ اﻳﻨﻜﻪ در ﺟﻬﺖ ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدي ﭘﺎﻛﺴﺘﺎن ﺑﻪ‬ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻫﻮﻳﺖ ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻜﻲ ﻛﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ ‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ راه ﺑﺮاي اﻳﺮان اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺎدل ﺑﻴﻦ ﻫﻤﻪ اﻳﻦ زﻳﺮﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎ و‬ ‫اﻳﻔﺎي ﻧﻘﺶ ﻣﺘﺼﻞ ﻛﻨﻨﺪه ﻣﻴﺎن اﻳﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ. اﻳﺮان ﺿﻤﻦ اﻳﻨﻜﻪ ﺑﺎ روﻳﻜﺮدﻫﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪ‬ ‫اﻗﺘﺼﺎدي و ﮔﺴﺘﺮش رواﺑﻂ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ– ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺑﺎ ﻫﻤﺴﺎﻳﮕﺎن ﺑﻪ ﻫﻮﻳﺖ اﻧﺮژي، اﻣﻨﻴﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ‬ ‫در آﺳﻴﺎي ﺟﻨﻮﺑﻲ، اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن، آﺳﻴﺎي ﻣﺮﻛﺰي و ﻗﻔﻘﺎز وﺻﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ‬ ‫اﻣﻨﻴﺘﻲ– ﺳﻴﺎﺳﻲ در ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ ﻋﺮﺑﻲ (ﻋﺮاق و ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎرس) ﻣﺘﺼﻞ ﺷﻮد ﻛﻪ داراي اﻫﻤﻴﺖ ﻓﻮق‬ ‫اﻟﻌﺎدهاي ﺑﺮاي ﻧﻈﺎم ﺟﻬﺎﻧﻲ و آﻣﺮﻳﻜﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ. از اﻳﻦ ﻧﻈﺮ، ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ‬ ‫ﺧﺎرﺟﻲ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺟﺎﻳﮕﺎه ﻣﻨﻄﻘﻪاي و ﺟﻬﺎﻧﻲ اﻳﺮان را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻘﻄﻪ اﺗﺼﺎل ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺗﻢﻫﺎ و‬ ‫ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﻨﻄﻘﻪاي اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

‫2-6-4-3- اﻳﺪﺋﻮﻟﻮژي ﺷﻴﻌﻲ و ﻗﺪرت ﻣﻠﻲ‬‬‬‬‬‬
‫اﻳﻦ ﻣﺆﻟﻔﻪ ﻫﻤﻮاره در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان از ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ ﻣﻄﺮح ﺑﻮده اﺳﺖ.‬ ‬‬‬‬‬
‫ﺑﻌﻀﻲ از دﻳﺪﮔﺎهﻫﺎ ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﻛﻪ ﺣﺘﻲ رژﻳﻢ ﮔﺬﺷﺘﻪ، ﻋﻠﻲرﻏﻢ ﻋﺪم اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از اﺑﺰار‬ ‫اﻳﺪﺋﻮﻟﻮژﻳﻚ در ﭘﻴﺸﺒﺮد ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ از اﺑﺰار ﺷﻴﻌﻲ ﺑﺮاي اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻔﻮذ در ﻣﻨﻄﻘﻪ‬ ‫اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮده اﺳﺖ)ﻓﻮﻟﺮ، ﻓﺮاﻧﻜﻪ، 4831، ﺻﺺ 271-171(. اﻣﺎ ﺑﻌﺪ از ﺑﺤﺮان ﻋﺮاق درﺳﺎل 2003 و‬ ‫ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ ورود ﻋﻨﺼﺮ ﺷﻴﻌﻲ در ﺳﺎﺧﺖ ﻗﺪرت و ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻪﻛﺎرﮔﻴﺮي اﻳﻦ‬ ‫ﻣﺆﻟﻔﻪ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﺟﺪي ﻣﻄﺮح ﺷﺪه و اﻳﻦ اﻣﺮ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻘﺶ و‬ ‫ﻧﻔﻮذ اﻳﺮان در ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺳﻴﺎﺳﻲ- اﻣﻨﻴﺘﻲ ﻣﻨﻄﻘﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﺣﻀﻮر ﻓﻌﺎل و ﺳﺮﻧﻮﺷﺖﺳﺎز در ﻣﺴﺎﺋﻞ‬ ‫ﻋﺮاق، ﻟﺒﻨﺎن و ﺑﻪﻃﻮرﻛﻠﻲ ﺧﺎور ﻧﺰدﻳﻚ ﺷﺪه اﺳﺖ.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫ﻣﺆﻟﻔﻪ ﺷﻴﻌﻲ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻣﺆﻟﻔﻪ ﻗﺪرت ﻣﻠﻲ اﻳﺮان در ﭼﺎرﭼﻮب ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ‬ ‫ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮد. اﻟﺒﺘﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺘﻮان از اﻳﻦ ﻣﺆﻟﻔﻪ در ﺧﺪﻣﺖ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﻠﻲ ﻛﺸﻮر ﺑﻬﺮه‬ ‫ﮔﺮﻓﺖ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﺑﺮاي اﻫﺪاف ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺪت و ﮔﺬرا و در ﺷﺮاﻳﻂ ﻧﺎاﻣﻨﻲ درﻣﻨﻄﻘﻪ، ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺮاي ﺗﻘﻮﻳﺖ‬ ‫اﻳﻦ ﻣﺆﻟﻔﻪ در ﺳﻄﺢ رواﺑﻂ دوﻟﺖﻫﺎ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻪ ﺟﻤﻬﻮري اﺳﻼﻣﻲ اﻳﺮان ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ از اﻳﻦ راه،‬ ‫ﺿﻤﻦ ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬاري ﺑﺮ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺳﻴﺎﺳﻲ- اﻣﻨﻴﺘﻲ و اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻘﺶ ﻣﻨﻄﻘﻪاي، در رواﺑﻂ ﺑﺎ آﻣﺮﻳﻜﺎ ﻧﻴﺰ از‬ ‫ﻗﺪرت ﺑﺎزﻳﮕﺮي ﺑﺮﺧﻮردار ﺷﻮد.‬ ‫ﺑﻬﺮهﺑﺮداري از ﻋﻨﺼﺮ ﺷﻴﻌﻲ در ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان ﺑﺎ ﻋﺮاق ﻳﻚ ﻧﻤﻮﻧﻪ اﺳﺖ.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻋﻨﺼﺮ ﺷﻴﻌﻲ درﺳﺎﺧﺖ ﻗﺪرت ﻋﺮاق، ﻧﻘﺶ ﻣﺆﺛﺮي در رﻓﻊ ﺗﻬﺪﻳﺪﻫﺎي ﻓﻮري اﻣﻨﻴﺘﻲ‬ ‫آﻣﺮﻳﻜﺎ در ﻃﻲ ﺳﺎلﻫﺎي 2003 ﺗﺎ 2005 داﺷﺘﻪ اﺳﺖ(2008 ,‪ Barzegar) ‬ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻋﻨﺼﺮ‬ ‫ﺷﻴﻌﻲ در ﺳﺎﺧﺖ ﻗﺪرت ﻋﺮاق و ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻋﺮاق ﺑﻪ ﻳﻚ ﻛﺸﻮر دوﺳﺖ و ﻣﺘﺤﺪ اﻳﺮان در ﻣﻨﻄﻘﻪ‬ ‫ﺿﻤﻦ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﺗﻬﺪﻳﺪﻫﺎي آﻳﻨﺪه ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﻲ در ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺟﺎﻳﮕﺎه اﻳﺮان در ﺗﺮﺗﻴﺐﻫﺎي‬ ‫ﺳﻴﺎﺳﻲ-اﻣﻨﻴﺘﻲ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎرس و در رواﺑﻂ ﺑﺎ آﻣﺮﻳﻜﺎ و ﺳﺎﻳﺮ ﻛﺸﻮرﻫﺎي ﺣﻮزه ﺟﻬﺎن ﻋﺮب داﺷﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ. از اﻳﻦ ﻧﻈﺮ ﺗﻘﻮﻳﺖ اﻳﻦ ﻣﺆﻟﻔﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ در ﭼﺎرﭼﻮب ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪاي، ﺟﺎﻳﮕﺎه ﻣﻨﻄﻘﻪاي و‬ ‫ﺟﻬﺎﻧﻲ اﻳﺮان را اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﺪ؛ اﺻﻠﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﻄﻖ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺮان را‬ ‫ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻣﻲﻛﻨﺪ.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫ﻣﺎﻫﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻞ در دﻧﻴﺎي اﻣﺮوز ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن اﻧﺪازه ﻛﻪ داﻣﻨﻪﻫﺎي‬ ‫ﻧﻘﺶ و ﻧﻔﻮذ و ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﻠﻲ ﻗﺪرتﻫﺎ در دﻧﻴﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲﻳﺎﺑﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن اﻧﺪازه ﻧﻴﺰ ﺿﺮورت ﮔﺴﺘﺮش‬ ‫ﺗﻌﺎﻣﻞ و ﻫﻤﻜﺎري و ﻧﻴﺎز ﺑﻪ اﺋﺘﻼفﻫﺎ و ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ ﻧﻴﺰ ﮔﺴﺘﺮش ﻣﻲﻳﺎﺑﺪ. ﺑﻪﻋﻨﻮان‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺣﻀﻮر آﻣﺮﻳﻜﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻬﺎن زﻣﺎﻧﻲ اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎد ﻛﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ آﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﻌﺪ از ﺟﻨﮓ‬ ‫ﺟﻬﺎﻧﻲ دوم ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ اﺑﺮﻗﺪرت در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻬﺎن ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﻓﺖ و ﺑﻪ ﺗﺒﻊ آن ﻧﻴﺎز ﺑﻪ‬ ‫ﺷﻨﺎﺧﺖ ﻣﻠﺖﻫﺎ و اﺋﺘﻼف ﺑﺎ دوﻟﺖﻫﺎي ﺟﻬﺎن در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻳﻚ اﻣﺮ اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺷﺪ. در‬ ‫ﺳﺎل 2009 ﻧﻴﺰ ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ ﺷﻜﺴﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋي ﺑﻮش در اﻳﺠﺎد ﻳﻚ دﻧﻴﺎي ﺗﻚ ﻗﻄﺒﻲ ﺑﻪ رﻫﺒﺮي‬ ‫آﻣﺮﻳﻜﺎ، دوﻟﺖ اوﺑﺎﻣﺎ اﺳﺘﺮاﺗﮋي ﺟﺪﻳﺪ آﻣﺮﻳﻜﺎ را ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ اﻳﺠﺎد ﻫﻤﻜﺎري و اﺋﺘﻼف ﺑﺎ دوﻟﺖﻫﺎ و‬ ‫ﻣﻠﺖﻫﺎي دوﺳﺖ و رﻗﻴﺐ ﺑﺮاي ﺣﻞ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺟﻬﺎﻧﻲ و ﻣﻨﻄﻘﻪاي و ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ ﻧﻮﻋﻲ‬ ‫ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ ﻗﺮار داده اﺳﺖ.‬ ‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫ﻣﺜﺎل دﻳﮕﺮ، ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻨﻄﻘﻪﮔﺮاﻳﻲ در ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﺗﺮﻛﻴﻪ در ﻗﺎﻟﺐ ﺗﻔﻜﺮ ﻋﺜﻤﺎﻧﻲ‬ ‫ﮔﺮاﻳﻲ ﺟﺪﻳﺪ اﺳﺖ. اﻳﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋي از اﻫﺮمﻫﺎي ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻛﻴﻪ در اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺎدل ﺑﺎ ﻗﺪرتﻫﺎي ﺑﺰرگ،‬ ‫آﻣﺮﻳﻜﺎ و اﺗﺤﺎدﻳﻪ اروﭘﺎ و اﺳﺘﻔﺎده از ﻇﺮﻓﻴﺖﻫﺎي ﻫﻮﻳﺖ ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ اﻳﻦ ﻛﺸﻮر در ﺟﻬﺖ اﻓﺰاﻳﺶ‬ ‫ﺑﺎزﻳﮕﺮي ﻣﻨﻄﻘﻪاي و ﺟﻬﺎﻧﻲ اﻳﻦ ﻛﺸﻮر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ. ﺣﺎﻛﻤﺎن اﺳﻼمﮔﺮاي ﺗﺮﻛﻴﻪ درﺣﺰب ﻋﺪاﻟﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ‬ ‫ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ اﻫﺪاف اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﻚ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﺗﺮﻛﻴﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﭘﻴﻮﺳﺘﻦ ﺑﻪ اﺗﺤﺎدﻳﻪ‬ ‫اروﭘﺎ را ﻣﺸﺮوط ﺑﻪ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻧﮕﺎه ﺑﻪ ﺷﺮق و ﺗﻜﻴﻪ ﺑﺮ ﻫﻮﻳﺖ ﺷﺮﻗﻲ– اﺳﻼﻣﻲ و اﺗﺨﺎذ‬ ‫اﺳﺘﺮاﺗﮋيﻫﺎي ﻣﺴﺘﻘﻞ در رواﺑﻂ ﺑﺎ آﻣﺮﻳﻜﺎ ﻣﻲداﻧﻨﺪ. از اﻳﻦ دﻳﺪﮔﺎه، ﺑﺎ ﺗﻘﻮﻳﺖ و ﮔﺴﺘﺮش رواﺑﻂ‬ ‫ﺑﺎ اﻳﺮان، روﺳﻴﻪ و ﻛﺸﻮرﻫﺎي ﺟﻬﺎن ﻋﺮب، و ﺗﻜﻴﻪ ﺑﺮ ﻧﻘﺶ ﻣﻴﺎﻧﺠﻲﮔﺮاﻧﻪ در ﺣﻞ و ﻓﺼﻞ‬ ‫ﺑﺤﺮانﻫﺎي ﻣﻨﻄﻘﻪاي در ﻋﺮاق، ﻟﺒﻨﺎن و ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ، ﺗﺮﻛﻴﻪ ﻗﺎدر ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻘﺶ ﻣﻨﻄﻘﻪاي و ﺟﻬﺎﻧﻲ‬ ‫ﺧﻮد ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
‫اﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ژﺋﻮﭘﻠﻴﺘﻴﻚ ﺣﺴﺎس ﺧﻮد از ﺟﻤﻠﻪ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻦ در ﺑﻴﻦ ﺑﺤﺮانﻫﺎي‬ ‫ﻣﻨﻄﻘﻪاي ﻋﺮاق و اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺎﻫﻴﺖ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺳﻴﺎﺳﻲ– اﻣﻨﻴﺘﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ آﻧﻬﺎ روﺑﺮو اﺳﺖ، از‬ ‫ﺟﻤﻠﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺴﺘﻪاي، ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ ﺑﺎ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﻧﻈﺎم اﻣﻨﻴﺖ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻞ در ارﺗﺒﺎط ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ اﺳﺖ.‬ ‫ﮔﺴﺘﺮش ﻧﻘﺶ و داﻣﻨﻪﻫﺎي ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺳﻴﺎﺳﻲ- اﻣﻨﻴﺘﻲ و اﻗﺘﺼﺎدي اﻳﺮان در ﺳﻄﺢ ﻣﻨﻄﻘﻪاي و ﺟﻬﺎﻧﻲ‬ ‫ﺑﺎ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﻌﺎﻣﻞ و ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻬﺎن ﺑﻪﺧﺼﻮص ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺧﺎورﻣﻴﺎﻧﻪ و ﻣﺤﻴﻂ‬ ‫اﻃﺮاف اﻳﺮان اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ. ﺣﻀﻮر ﻓﻌﺎل اﻳﺮان در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻬﺎن ﺗﺎ ﺟﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ‬ ‫اﻫﺪاف اﻗﺘﺼﺎدي، ﺳﻴﺎﺳﻲ– اﻣﻨﻴﺘﻲ و اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﻚ

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه درباره منابع قدرت، سیاست خارجی امریکا، سیاست خارجی، دیپلماسی فرهنگی Next Entries دانلود پایان نامه درباره افغانستان، سپتامبر 2001، کشورهای آسیایی، سازمان ملل متحد