دانلود پایان نامه درباره شرکت سهامی، صاحبان سهام، عام و خاص، تجارت دریایی

دانلود پایان نامه ارشد

شرمایه با این شخصیت حقوقی در ارتباط هستند نه با سرمایه شرکت .(pejvak-edalat.blogfa.com )

1-1-1-3-1-مفهوم شرکت مدنی
در حقوق مدني، شركت به دو معناي عام و خاص به كار رفته است . در معناي عام شركت عبارت از عقدي است كه درآن طرفين سرمايه يا كار خود را براي رسيدن به سودي خاص جمعي كنند. دراين معنا علاوه بر عقد شركت ، كه موضوع مواد 571 به بعد قانون مدني است عقد مضاربه ، عقد مزارعه ومساقات هم از مصاديق شركت به حساب مي آيند. (كاتوزيان ، .1363 : 6،كاشاني،1365 : ص9و بعد )
به موجب ماده 571 قانون مدني : « شركت عبارت از اجتماع حقوق مالكين متعدد در شيء واحد به نحو اشاعه » اين شركت ممكن است اختياري يا قهري باشد . ( ماده 572 قانون مدني ) شركت قهري بر توافق شركاء استوار نيست ، بلكه در نتيجه اجتماع حقوق مالكان ، به سبب امتزاج يا ارث تحقق مي يايد ( ق.م. 574) برعكس شركت اختياري حاصل اراده طرفين است ، زيرا « يادرنتيجه عقدي از عقود حاصل مي شود يادر نتيجه عمل شركاء ازقبيل مزج اختياري يا قبول مالي مشاعا” درازاي عمل چند نفر .
درفقه و حقوق مدني ايران درباره وجود عقدي مستقل به نام «شركت» ترديدهايي وجود داشته است ، معدودي از مولفان منكر وجود اين عقد هستند . به عقيده اينان ، شركت نتيجه امتزاج واشاعه در مالكيت است و اين نتيجه ممكن است يا براثر يكي از عقود معين كه شركت را شامل نمي شوند حاصل شود يا به طور قهري . برعكس جمعي ديگر براي عقد شركت اصالت قائل شده اند . اين گروه عقد شركت را درايجاد اشاعه موثر دانسته وآن را دركنار بيع ، صلح و معاوضه درزمره عقود معين شمرده اند ، ظاهرا” قانون مدني نيز همين نظر را اتخاذ كرده است ؛ چه شركت رادرذيل مبحث مربوط به عقود معين آورده است ( كاتوزيان،1363 : 12،كاشاني، 1365 : 21)
امادر حال حاضر عقيده غالب اين است كه اجتماع مالكيت اشخاص متعدد در شي ء واحد مي تواند به موجب عقدي صورت گيرد كه عقد شركت نام دارد. وشركت را چنين تعريف كرده اند : عقدي است كه به موجب آن دو يا چند شخص به منظور تصرف مشترك و تقسيم سودو زيان وگاه به مقصود ديگري حقوق خود را در ميان مي گذارند تا مالك سهمي مشاع از اين مجموعه شوند.دراين تعريف ، عقد شركت از اشاعه ساده جدامي شود وشركت در ايجاد آن هدفي خاص را دنبال مي كند كه مي تواند يا به صورت بودن وتقسيم سود مادي باشد يا جنبه اخلاقي و اجتماعي داشته باشد ، مانند كمك به درماندگان و تشويق دانشمندان و محققان .( اسكيني ، 1386 :18)
1-1-1-3-2مفهوم شرکت تجاری
در قوانين موضوعه ايران شرکت تجاري تعريفي ارائه نشده‏ است و آن‏چه قانونگذار در ماده 571 قانون مدني بيان نموده اثر شرکت مدني است نه‏ تعريف شرکت تجاري . (اسکینی، 33:1365)
علت سكوت قانونگذاردرايران اين است كه درقانون تجارت فرانسه كه الگوي قانون تجارت مابوده است نيز شركت تجاري تعريف نشده است ، اما سكوت قانون تجارت فرانسه توجيه شدني است ؛ زيرا قانون مدني اين كشور در ماده 1832 شركت را تعريف كرده است وقانونگذار فرانسه ضرورتي به تكرار آن در قانون تجارت نديده است . در حاليكه تقليد صرف قانونگذار از قانون تجارت فرانسه خلأيي قانوني ايجاد كرده است ؛ چراكه آنچه در قانون مدني ما در تعريف شركت آمده با حقيقت شركت در حقوق تجارت متفاوت است . درواقع درحالي كه شركت در حقوق تجارت ما ريشه در حقوق اروپايي دارد ، شركت در حقوق مدني دردرجه اول متكي بر موازين فقهي است.

طبق یک تعربف شرکت تجاري عبارت است از”سازماني که بين دو يا چند نفر تشکيل مي‏شود که در آن هريک سهمي به صورت نقد يا جنس يا کار خود در بين مي‏گذارند تا مبادرت به‏ عمليات تجاري نموده و منافع و زيان‏هاي حاصله را بين خود تقسيم کنند.” (ستوده‏تهراني، 1346: 172)
عيب اين تعريف اين است که در آن شرکت نه به عنوان يک قرارداد بلکه به‏ عنوان يک موسسه و سازمان نگريسته شده است حال آن‏که شرکت قبل از هر چيز يک‏ قرارداد است،ثانيا”:شرکت را تنها مؤسسه يا سازماني مي‏داند که به عمليات تجاري‏ مبادرت کند حال آن‏که ممکن است عمليات شرکتي تجاري نباشد ( اسکيني، 1375: 19)
طبق تعریف دیگرشركت تجاري عبارت است از” توافق اراده دو يا چند شخص واستمرار اعتباري آن به منظور سرمايه گذاري در يك يا چند عمل تجاري ، به قصد گذشتن از مالكيت خصوصي خود نسبت به آورده هاي خويش و استفاده از شخصيت حقوقي مستقل واعطايي قانونگذار وتقسيم منافع احتمالي آن بين خود “(تفرشي ، 1376: ص96)
يكي از نويسندگان شركت تجاري را دردو مفهوم وسيع ومحدود تعريف كرده ودر مفهوم وسيع آن بيان داشته : جلوه هاي گوناگون شركت به معناي وسيع را مي توان در بسياري از روابط اجتماعي واز جمله قراردادها ملاحظه نمود . مثلا” نكاح از مصاديق بارز شركت است ودر حقوق خارجي از آن به عنوان قديمي ترين كنسرسيوم يادشده است .حتي در عقود معوضي نظير بيع كه ظاهرا” با منافع متعارض خريدار وفروشنده روبرو هستيم ، حقيقت شركت طرفين دربرآوردن نياز يكديگر را مي توان دريافت . با اين وجود چنين مفهومي از شركت گرچه براي درك اهميت وگستردگي آن قابل توجه است ، اما بسيار فراتر از مفهوم مورد نظر ما است .
در مفهوم محدود شركت بيان داشته كه مجموع قراردادهايي كه بوسيله آنها دو يا چند شخص مال يا كار خويش را به يكديگر پيوند مي دهند تادرنتيجه آن از سود مادي بيشتري برخوردار گردند . به عنوان مثال دو وكيل دادگستري با كمك يكديگر دفاع از دعوايي را بر عهده بگيرند وبدين ترتيب كار خود را با يكديگر تلفيق نمايند تا نتيجه بهتر وموثر تري بدست آيد . همچنين بسيار ي از حرف توليدي وخدماتي كه معمولا” دو يا چند شخص به كمك يكديگر محصولي را توليد مي كنند تا سود حاصل را ميان خود تقسيم نمايند كه آقاي دكتر كاتوزيان اين نوع شركت را به عنوان شركت در ابدان يا شركت در اعمال ناميده اند .پس شركت تجارتي شكل تحول يافته شركت مدني است. وجه بارز اين تحول ايجاد شخصيت حقوقي جديد در نتيجه عقد است .(كاوياني ، 1391: 10و11)

همچنین در تعریفی دیگراز شرکت آمده است:
“شرکت عهدي است که به وسيله آن دو يا چند شخص توافق مي‏کنند آورده‏هايي رابه منظور تقسيم منافع احتمالي مشترکا” مورد تجارت قرار دهند.” (صقري،1371: 185 )
به اين تعريف نيز ايرادهايي وارد است:
اولا” :در اين تعريف فقط به تقسيم منافع احتمالي اشاره شده است حال آن‏که شرکا در زيان‏هاي احتمالي نيز شريک‏اند ثانيا:اين تعريف شرط تجاري بودن شرکت را تجاري بودن عمل شرکت مي‏داند درحالي‏که ممکن است شرکتي از نظر شکل تجاري‏ تلقي شود ولي اعمالش غير بازرگاني باشد.
حال با توجه به ايراداتي که به تعريف‏هاي ياد شده وارد است مي‏توان شرکت تجاري‏ را چنين تعريف کرد:
شرکت تجاري قراردادي است تشريفاتي که به موجب آن دو يا چند نفر با قصد مشارکت توافق مي‏کنند با ايجاد شخصيت حقوقي آورده‏هايي را اعم از نقدي يا غير نقدي در ميان گذاشته تا پس از عمليات تجاري و غيرتجاري،منافع و زيان‏هاي به دست‏ آمده در اين شرکت را بين خود تقسيم نمايند. (اسکینی ،1393 :21 )
1-1-1-3-3انواع شرکت تجاری
از زمانهای بسیار قدیم،افراد بشر باجمع کردن سرمایه وتلاش خود با سرمایه وتلاش دیگران به منظور رسیدن به بازدهی اقتصادی بیشتر آشنا بوده اند.این جمع کردن سرمایه وتلاش در طول تاریخ صور گوناگونی به خود گرفته است.در زمان باستان ومدتها بعد از آن،گروههایی وجود داشته اندکه از دویا چند نفر تشکیل شده بودندونیروی خود را صرف فعالیتهایی بیش وکم پایدار می کردند .اعضای این گروهها گاه مدتی طولانی وگاه مدتی محدود همکاری می کردند.همکاری طولانی بیشتر در تجارت زمینی وهمکاری محدود بیشتر در تجارت دریایی به کار می رفت.این گروهها را می توان اسلاف دو نوع عمده شرکت امروزی ،یعنی شرکتهای سرمایه وشرکتهای اشخاص تلقی کرد.شرکتهای نوع دوم که در قدیم تنها شرکتهای موجود بودند،در حال حاضر در حال کاهش اند وبر عکس بر تعدادشرکتهای نوع اول افزوده می شود. بنابراين معرفي انواع شركتهاي تجاري که ناشی از نیازهای نامحدود بشر وذهن خلاق وی وپس از تحول بزرگ تبدیل شرکت مدنی یه شرکت تجاری به وجود امده ، پيش از ورود به بحث ضروري مي نمايد . ازاين گذشته در چارچوب قانون مدني اشخاص مجبور نيستند كه نيازهاي خويش را در قالب يكي از عقود برآورده سازند زيرا ماده 10 قانون مدني وبنا به عقيده ديگر ، عقد صلح چنين الزامي را منتفي مي سازد . متقابلا” قانون تجارت در زمينه شركتهاي تجارتي فاقد اين ويژگي است و اشخاص ناگزير ند براي ايجاد شركت هاي تجارتي يكي از قالب هاي از پيش تعيين شده را برگزينند.(اسکینی ،1393 :7-8 ، كاوياني ، 1391: ص19-20)
به موجب ماده ۲۰ قانون تجارت وماده 4 لايحه قانوني اصلاح قسمتي از قانون تجارت ، شركتهاي تجارتي منحصر به هفت نوع هستند :
1- شرکتهای سهامی(عام وخاص)2- شرکتهای با مسؤلیت محدود 3- شرکتهای تضامنی 4- شرکتهای نسبی 5-شرکتهای مختلط سهامی 6- شرکتهای مختلط غیر سهامی 7-شرکتهای تعاونی
1-1-1-3-1 شرکت سهامی) عام و خاص)
شركت سهامي به عنوان كاملترين نوع شركت سرمايه اي، شركت تجارتي است كه درآن حقوق شركاء كه سهامدار ناميده مي شوند به وسيله اوراق قابل معامله ( سهام ) مشخص مي شود وصاحبان سهام فقط تا ميزان آورده خود مسئول تعهدات شركت مي باشند . بموجب قانون اصلاح قانون.تجارت 1347 “شرکت سهامی شرکتی است که حداقل از سه نفر تشکیل و در آن سرمایه به سهام مساوی تقسیم می شود و مسئولیت صاحبان سهام محدود به مبلغ اسمی سهام آنهاست .
شركت سهامي بر دو نوع است : شركت سهامي عام كه درآن قسمتي از سرمايه به وسيله موسسين شركت وقسمتي ديگر ازطريق فروش سهام به مردم تامين مي گردد در شركت سهامي خاص ، كه تمام سرمايه آن منحصرا” به وسيله موسسين تامين مي گردددر شركتهاي نوع اول عبارت « شركت سهامي عام » ودر شركتهاي نوع دوم ، عبارت « شركت سهامي خاص » حتما” بايد قبل يا بعد از نام شركت بدون فاصله با آن، در كليه اوراق، اطلاعيه ها وآگهي هاي شركت ، به طور روشن و خوانا نوشته شود . ( ماده 4 لايحه اصلاح قانون تجارت و تبصره آن )
در شرکت سهامی به صاحبان سرمایه، «صاحبان سهم» یا «سهام دار» گفته می شود؛ کسانی که سهام آنان،ویژه در شرکـــت های بزرگ و شرکتهایی که در سازمان بورس و اوراق بهادار حضور دارند، پیوسته دست به دست می شود؛ امری که شرکت سهامی را از شرکت با مسئولیت محدود مجزا می کنند. ( اسکینی، 1375: 3-4 )
به نظر میرسد که در قانون تجارت شرکت سهامی ،ماهیتا پیش از هر چیز یک قراداد است ،چرا که ایجاد شرکت سهامی نیاز به کسب مجوز از دولت نداشته واز طرفی رژیم حقوقی حاکم بر بطلان شرکت همان قواعد عام قراردادهاست ، ووجود قواعد خاص برای بطلان شرکت سهامی که در لایحه قانونی مصوب 1347 مقرر گردیده به این معنا نیست که در صورت رعایت نکردن مقررات عام در تشکیل شرکت سهامی شرکت باطل نخواهد بود چرا که شرکت علاوه بر تبعیت از قوانین خاص تابع قوانین عام انعقاد قراردادها می باشدولی کاملا تابع قراردادشرکاء نمی باشد،اما قانون گذار برای تشکیل شرکت سهامی وطرز کار آن مقررات مقرراتی وضع نموده که آزادی عمل صاحبان سهام واداره کنندگان شرکت را محدود وبرای عدم رعایت برخی مقررات ضمانت اجرای جزایی پیش بینی نموده است .
بنابر این اشخاصی که با میل ورغبت خود قراداد شرکتی را منعقد وبا پس از تشکیل شرکت وارد آن میشوند در حیات شرکت نقش چندانی ندارند وشرکت در ادامه حیات خود تابع مقرراتی است که قانون گذار وضع کرده وادامه حیات شرکت مستلزم رعایت آن مقررات می باشد.
1-1-1-3-2 شرکت بامسئولیت محدود
طبق ماده 94 قانون تجارت مصوب 1311 :”شركت با مسئوليت محدود شركتي است كه بين دو يا چند نفر براي امور تجارتي تشكيل شده وهريك از شركا بدون اينكه سرمايه به سهام يا قطعات سهام تقسيم شده باشد فقط تا ميزان سرمايه خود در شركت مسئول قروض وتعهدات شركت است “.
همانگون

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه درباره انتقال سهام، شرکتهای تعاونی، هیات مدیره، ماهیت حقوقی Next Entries دانلود پایان نامه درباره اشخاص ثالث، شخصیت حقوقی، شرکتهای سهامی، شرکت سهامی