دانلود پایان نامه با موضوع نفس اماره

دانلود پایان نامه ارشد

بسياري از شيعيان و دوستان علي بن ابي‌طالب (عليه‌السلام) بنابر ناداني و بيگانگي ازاهل علم، فريب جمعي از غولان راه دين خورده و نعره کردن ودست زدن و برجستن وچرخيدن و عشق بازي باامردان را عبادت وطاعت پنداشته، ازراه دين وشرع به غايت دور افتاده اند.بنابر اين برخود لازم دانست که ايشان را دستگيري نموده و راهنمايي کرده، به شاه راه شريعت نبوي و طريقت مرتضوي برساند
بيـــرون مرو از راه شريعت زنهار پـا در ره منصور خصـالان مـگذار
هــر راه که بيرون ز شريعت باشد سـرمنزل آن نيست بـغـيرازسـردار
از راه عــلي و آل او دور شـــوي گـــرتـابع پيروان منـصور شــوي
گـــر پيرو بــايزد خـواهي بـودن فرداست که با يزيد محشور شوي”.110
3- ناجي پنداشتن همه فرق نزدمخالفين، يکي ديگرازدلائل مهم ملامحمّدطاهرقمي درتأليف آثار ضد تصوفي است.وي اين نکته را درآثار مختلفي متذکر مي‌شود.وي‌درکتاب”رجم الشياطين” که بالجمله در رد تصوف است اينطور بيان مي‌کند: “تابعان حلاج وبايزيد ازطريق مستقيم عقل ونقل بيرون رفته، تمامي هفتاد وسه گروه ناجي ورستگار دانسته اند”.111(پيوست11)
ملامحمّدطاهردرتمامي آثارخود به اين مطلب استناد مي‌کندکه افعال اين طايفه بدعت بوده وکسي که بدعت گذار باشد کافراست وکسي که اينها راکافر نداند او نيزکافراست.ازاين رومقابله با بدعت ها را شعارخود مي‌داند.وي در کتاب رجم الشياطين حديثي را ذکر مي‌کند که حتي توبه فرد بدعت گذار نيز قبول نمي‌شود.112ملامحمّدطاهردرنگاه به افکار و رفتارهاي اين جريان با نظر بدعتي نگاه کرده، که درقضاوت، هرمحققي رابه بي راهه مي‌برد.
آنچه که ذکر شد اغراضي بود که در کلام ناقدين تصوف مورد تصريح قرار گرفته است، اما با نگاهي عميق تر وبا بررسي متون مخالفين ملامحمّدطاهر وميرلوحي سبزواري ودرکل در تأليفاتي که در نقد امثال ايندو عالم نگاشته شده به اغراضي چون حب جاه ورياست و عالم ظاهر بودن اشاره شده که در همين فصل وفصل نتيجه گيري بطور مبسوط به آنها اشاره مي‌کنيم.
6-4.تأليفات کلامي‌واعتقادي
6-4-1.منهج النجات.شيخ الاسلام قم درمنهج النجاه، هشت باب از مباحث اعتقادي را مطرح کرده‌است.ازجمله‌توحيدوعدل‌ونبوت‌وامامت.113اين‌رساله شرح‌رباعيات‌ملامحمّدطاهراست.(پيوست‌12)
6-4-2.ايمان عطائي.شيخ الاسلام قم عمده اين رساله به بيان اصول دين اختصاص داده و در پايان نيز ذکر مختصري در کيفيت نماز هاي يوميه دارد.وي درباره اين رساله مي‌گويد: “فقير کثير التقصير محمّدطاهر ديدکه غرض ازخلقت بني آدم تحصيل معرفت اصول دين است و بدون معرفت، ايمان درست نيست و اکثر ناس به شغل هاي بي حاصل دنيايِ عاقبت فنا مشغول گشته، از ثمرهاي ايمان، خود را محروم و بي بهره ساخته اند.بنابر اين رساله را بر وجه اختصار در معرفت اصول دين ترتيب داد و دلايل و عبارات او را آسان ساخت تا طالبان يقين و ايمان به اندک تأملي فهم معاني آن توانند نمود وآن را به ايمان عطايي موسوم گردانيد وبه صورت نماز وفضل جماعت ومسائل ضروري شک و سهو نماز، آن را ختم گردانيد. والله المستعان”.114
6-4-3.حق‌اليقين‌في‌معرفه‌اصول‌الدين.115اين کتاب نيز همچون ايمان عطايي و منج النجات دراصول دين‌واعتقادات شيعه‌است.محمّدطاهرمي‌گويد:اين رساله را برپايه آنچه‌که انبيا واولياي‌معصومين(عليهم ‌السلام)اعتقاد داشتند،نه آنچه راکه فيلسوفان ومتکلمان مبتدع‌گويند،تأليف‌کرده است.116(پيوست‌13)
6-4-4.حديث احتجاج سعد بن عبدالله قمي‌با ناصبي.117
6-4-5.سفينه النجاه.118
6-4-6.شرح النافع يوم الحشر في شرح باب الحادي العشر.119
6-4-7.عطيه رباني و هديه سليماني.اين اثر به فارسي و شرحي است بر قصيده لاميه خود محمّدطاهرکه درمدح اميرالمؤمنين علي (عليه‌السلام) سروده شده است.اين اثربه نام شاه سليمان صفويه نوشته و ولايت اميرالمؤمنين را با آيات وروايات اثبات کرده است.(پيوست14)
ملامحمّدطاهردر اين اثرکراراً به کتاب اربعين خود اشاره و ازاين کتاب اينطور تجليل مي‌کند: “ديني که اين حقير اختيار نموده ام مذهب حق ائمه اثني عشراست.اين حقير به دليل وبرهان حقيقت اين مذهب را دانسته وبه توفيق رباني، کتاب ها درحقيقت اين مذهب تصنيف کرده و از همه عمده‌تر کتاب اربعين است که مي‌توان گفت که مثلش درحقيقت امامت ائمه اثني عشر تصنيف نشده”.120
6-4-8.قصه ديک الجن.
6-4-9.مرآت جنت و نار.121
6-4-10.ترجمه مصائب النواصب.122
6-4-11.الاربعين في امامه الائمه اطاهرين.123
6-4-12.نورمبين في اثبات خلافه اميرالمؤمنين(عليه‌السلام).اين‌کتاب دراثبات خلافت امير المؤمنين علي (عليه‌السلام) و به زبان فارسي وتقريبا مفصل مي‌باشد.
6-4-13.تحفه عباسي.ملامحمّدطاهردرابتداي اين رساله مي‌گويد:اي عزيز من، بدان وآگاه باش که دنيا موضع راحت ومحل فراغت نيست، بلکه دنيا مزرعه آخرت است.ويقين بدان که اگرغافلي درمزرعه دنيادست ازکشت وزرع کشيده وبه لهو ولعب وعيش وطرب مشغول شود و هنگام رفع محصول بي حاصل وتهي دست بماند براوقات گذشته حسرت ها مي‌خورد
به خوف وخشيت بياکن زمين دل راشخم درآن زمهرخداتخم تاتوان مي کار
بکــن زخشـيـه اخــلاص آبـــياري آن تاکـه بـروزجزاحـاصلت بـودبسيار

ملامحمّدطاهر ويژگي اين رساله خود را اينطوربيان مي‌کند:”آن رابرعبارات ظاهره ودلايل واضحه به قانوني که انبياوائمه(عليهم‌السلام) منقولست مشتمل ساخت تاخاص وعام ازفوايدش بهرمند توانند شد.وآن را به تحفه عباسيه موسوم گردانيد…”.124(پيوست15)
6-4-14.دغدغه‌هاي ملامحمّدطاهر در‌تاليفات کلامي‌واعتقادي
محمّدطاهردراين آثار به مواردي اشاره دارد، ازجمله: وي در رساله “حق اليقين في معرفه‌اصول الدين” بيان مي‌کندکه هدفش بيان اصول دين واعتقادات شيعه برپايه آنچه که انبيا و اوصياي معصومين

(عليهم السلام) اعتقاد داشته اند، نه آنچه راکه فيلسوفان ومتکلمان مبتدع مي‌گويند.125
ازديگردغدغه‌هايي که درايمان عطائي مطرح مي‌شوداين است که غرض ازخلقت بني آدم تحصيل معرفت اصول دين است وبدون معرفت، ايمان صحيح نمي‌باشد.واکثرمردم نيز به شغل‌هاي بي‌حاصل دنيوي مشغول شده اند و از ثمرهاي ايمان خود رامحروم ساخته اند.
6-5.تأليفات مواعظي‌و‌اخلاقي
6-5-1.مواعظ‌النفس126
6-5-2.معالجه‌النفس.ملامحمّدطاهرقمي‌دراين رساله17مثال براي دنيا آورده‌ومي‌خواهد با اين مثال ها عدم ماندگاري دنيا و فريب نخوردن از اين دنيا را متذکرشود.
6-5-3.محبان خدا. اين رساله درچگونگي تحصيل محبت الهي و معني حقيقي اخلاص درعمل و پاداش مخلصين و نکوهش از صوفيان مي‌باشد.127
6-5-4.مباحثه‌النفس.ملامحمّدطاهردرابتداي اين رساله مي‌گويد: اين محتاج فقيرمحمّدطاهر ديد که اکثر اهل زمان در قافله گاه جهان رحل اقامت انداخته وسفر پرخطر خويش رافراموش ساخته و نفس اماره را دوست وخيرخواه پنداشته اند.لازم دانست که رفيقان وهمسفران خويش را دراين غفلت وجهالت نگذاشته، ايشان را ازبليّات وتدليسات نفس آگاهي دهد وازخطرهاي سفر قيامت خبر نمايد. […]بنابراين رساله راتاليف نمود وبرنصايح شافيه ومواعظ کافيه اش مشتمل ساخته وبه مباحثه النفس آنرا موسوم ساخته.128 (پيوست16)
6-5-5.تنبيه‌الراقدين في‌ذکرالموت والرحيل.اين رساله کوتاه در ياد مرگ وتذکرآن است.129 محمّدطاهردرتوضيح اين رساله مي‌گويد: “فلِعظم فوائد ذکر الموت و کثره منافعه کتبتُ هذه الرساله المتضمنه لمخاطبات الموتي و اجوبتهم و عظاتٍ مؤثره مذکّره لموت الاحبه والجيره و حالاتهم و صورهم و هيئاتهم[…] و سميتها بتنبيه الراقدين”.(پيوست17)
6-5-6.ترجمه تنبيه الراقدين في ايقاظ النفس بذکرالموت والرحيل.130
6-5-7. التوسل‌الي‌المعصومين عليهم‌السلام.131
6-5-8.جامع‌صفوي.محمّدطاهر درابتداي اين رساله مي‌گويد: “بايد فرصت را غنيمت دانسته و چيزي غير ازاطاعت خدا را مدنظر قرارنداده بخصوص درتحصيل شناخت اصول دين که اين اصول
دين، مرکبي است براي راه يقين”.132(پيوست18)
6-6.تأليفات فقهي
6-6-1.حجه الاسلام في شرح تهذيب الاحکام.133اين رساله شرحي است بر تهذيب الاحکام. ملامحمّدطاهرمي‌گويد: “من اين تهذيب الاحکام را شرحي کردم شرحي وافي و شافي که مشتمل بر عمده مسائل فقه و اکثر دلائل احکام است تا کافي باشد براي کسي که فقيه در حضورش نيست از طالبين فقه و آن را حجه الاسلام في شرح تهذيب الاحکام نام نهاد”.(پيوست19و20)
6-6-2.صلاه‌الجمعه.134
6-6-3.جاءالحق.135
6-6-4:مناسک حج.136
6-6-5.احکام نماز.
6-6-6.زکات. اين رساله در پنج باب کوتاه، احکام زکات رابيان مي‌کند.137
6-6-7.اوزان شريعه.اين رساله به فارسي نوشته شده وبسيار مختصر مي‌باشد.138
6-6-8.السلاميه. اين رساله تحقيقي است در سلام نماز در مذهب شيعه اماميه.139
6-6-9.فرحه الدارين.اين رساله تحقيقي است در عدالت بنابر مذهب اماميه.140
6-6-10.رساله في‌الفرائض.141
6-6-11.رساله في‌الرضاع.142
6-6-12.رساله في‌السهو والشک.143
6-6-13.رساله في صلاه الاذکار.144
6-6-14.ترجمه الصلاه.145
6-6-15.دغدغه‌هاي تاليفات فقهي
ملامحمّدطاهرقمي در آثارفقهي خود براين نکته تاکيد دارد که اين آثار را براي کساني که فقيه در حضور ندارند وهمچنين براي طالبين فقه نگاشته است.تعدادي ازرسائل فقهي نيز در ردّ بعضي از نظرات فقهي فقهاي معاصرخويش نگاشته.
6-7.تأليفات مناقبي وفضائل‌اهل بيت عليهم‌السلام وشعر
6-7-1.قصيده‌لاميه.146ملامحمّدطاهراين رساله را درمناقب ائمه(عليهم‌السلام) سروده ومي‌گويد: ” چون داعي دولت قاهره به توفيقات رباني وتأييدات سبحاني قصيده لاميه را-که مطرح فصحاعرب است- به نظم درآورده ومشتمل ساخت آنرا برفضائل اهل بيت(عليهم‌السلام) ودلايل امامت وخلافت ايشان وابطال امامت وخلافت ابوبکر وعمر وعثمان .
سلامــــه القلب نحّتــني عن الزلل وشعلـه العـلـم دلّتــنــي عــلي العـمـل
طهـــــاره الاصــل قادتني الي کرم کـرامـتي اثبــتـت في اللــوح في الازل
قلبـــي ونفــسي يــحـب المرتضي بــريء مـن المـعايب والامراض والعلـل147
در سه بيت آخر اين قصيده ملامحمّدطاهر مي‌گويد:
انـــي اقمــت بقــم لـحسن مذهبه ولـــم اقـــم فيـــه للنيــاق والــجمل
ان الاقــــامه فــي الزورا مــنيــتنا يطــــــوف مـــرقد آل خاتــم الرسل

من الجحيم نجي مـن زار قاسمـها وزار اطـــــهار ولـــــدنــاسخ المـلل 148
6-7-2.ديوان قمي.ملامحمّدطاهر درابتداي اين رساله120بيتي مي‌گويد: “آنچه فقير را به نوشتن رساله کشانيد، آن بود که چون داخل دارالمؤمنين قم شدم جماعتي نقل کردند که در قم بعضي ادعاي رفتن به آسمان ها دارند و خبر دادن از آسمان ها و جنيّان را خدمتگذار خانقاه خود مي‌دانند.چون استماع اين کلمات واقع شد غيرت ديني در حرکت آمده و در دفع و زوال ايشان کوشيدم و راه آسمان ها برايشان بستم و با نوشتن رساله مريدان ايشان را تسلّي نمودم و حضرت آخوند با نوشتن جواب هنگامه ايشان راگرم کردو بازايشان رابه ضلالت وگمراهي قديم انداخت”.149
6-7-3.مونس الابرار.150محمّدطاهربا اين اثرکه به احتمال زياد ازاولين آثاروي باشد، درجرگه شعرا واردشد.اين رساله که درفضائل اميرالمومنين‌علي(عليه‌السلام)واعتقادات بوده بطورضمني به نقد تصوف ورجال آن پرداخته.
6-8.تأليفات درفضائل قرآن وحديث
6-8-1.نورالايمان‌في‌فضائل‌القرآن.اين رساله درفضائل قرآن وثواب تلاوت وخواص سوره هاي قرآن دراحاديث اهل بيت‌عليهم‌السلام است.وهمچنين اندکي ازقواعدقرائت قرآن را نيز دربردارد.
6-8-2. فضيلت سوره قدر.151
6-8-3.تحفه شاهي.اين رساله به موضوع تجويد پرداخته و به فارسي مي‌باشد.152
6-8-4.تفسيرفاتحه واخلاص وقدر.153
6-8-5.الاحاديث القديسه.154
6-8-6. خطبه شقشقيه.اين رساله به فارسي و ترجمه خطبه شقشقيه است.
7.انديشه‌هاي ضد تصوفي ملامحمّدطاهرقمي
ملامحمّدطاهرقمي ازمشاهيرعلماي اماميه درقرن يازدهم درمخالف با تصوف وفلسفه بوسيله آثار قلمي‌خود، عَلَمي برافراشت که در سايه آن ديگران نيز براي هجمه به تصوف احساس امنيت

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه با موضوع کشف الاسرار، نماز جمعه Next Entries دانلود پایان نامه با موضوع کشف الاسرار، کشف المحجوب، عقد نکاح