دانلود پایان نامه با موضوع شهرستان رشت، بخش مرکزی شهر، استان گیلان، رشد جمعیت

دانلود پایان نامه ارشد

برنامه ریزی استان گیلان منتشر شده است نشان می دهد که بیشتر روستایی های محدوده مورد مطالعه در تیپ جلگه ای قرار گرفته اند و بقیه روستاها در کوهپایه و کوهستان واقع شده اند البته روستاهای مورد مطالعه این پژوهش که در بخش مرکزی شهرستان رشت قرار دارند در جلگه استقرار یافته اند .

شکل 3-3 : وضعیت توپوگرافی بخش مرکزی شهرستان رشت
3-1-4-خاک
شهرستان رشت عمدتاً دارای ناحیه ای جلگه ای است . در قسمتی از شمال شهرستان نوار ساحلی و در قسمت جنوبی آن ناحیه کوچک کوهستانی وجود دارد . بخش مرکزی شهرستان رست دارای ناحیه ای جلگه ای بوده خاک و پوشش گیاهی این شهرستان که در جلگه مرکزی گیلان قرار دارد از حاصلخیزترین نقاط کشور محسوب می شود (سازمان مدیریت و برنامه ریزی ، 1381 ، ص 8) . همانطور که در نقشه خاک روستاهای بخش مرکزی شهرستان رشت مشخص می باشد ، این محدوده دارای خاکهای اسیدی نیمه عمیق تا عمیق ، خاکهای اسیدی عمیق با بافت ریز و خاکهای عمیق با بافت سنگین و خاکهای رسوبی عمیق با بافت متوسط می باشد .

شکل 3-4- وضعیت خاک بخش مرکزی شهرستان رشت

شکل 3-5- وضعیت کاربری اراضی بخش مرکزی شهرستان رشت

3-1-5-پوشش گیاهی
پوشش گیاهی محدوده مورد مطالعه به دو بخش جنگل و مرتع تقسیم می شود . بخش اول که جنگل طبیعی است و از انواع گونه های بلوط ، شمشاد ، ممرز ، انجیلی و نمدار تشکیل شده است و بخش دوم که جنگل دست ساخت است و شامل جنگل لاکان با 90 درصد درختان سوزنی برگ و 10 درصد توسکا و تبریزی و سپیدار می باشد (سرور ، 1380،ص 12و13) . به طور کلی بر اساس نقشه کاربری اراضی در محدوده ، وجود اراضی زراعی بدون محدودیت یا با محدودیت کم ، وجود مخلوط زراعت و باغ ، وجود مجتمع های درختی و باغات و وجود اراضی مرتعی متراکم در گروه زراعی ، در گروه اراضی جنگلی و بیشه زار وجود جنگل متراکم ، مخلوط جنگل و باغ ، در گروه اراضی مرطوب ، وجود نیزار در محدوده ، در گروه منابع آب سطحی ، وجود آب بند و رودخانه دائمی در محدوده و کانال و مناطق شهری ، روستایی و تاسیسات دیده می شود .
3-1-6- اقلیم
منطقه مورد مطالعه در بخشی از استان گیلان واقع است که به لحاظ برخورداری از موقعیت ویژه از اقلیم خاصی برخوردار است . نزدیکی به مراکز پرفشار سیبری و مجاورت با دریای خزر و دیوار کوهستانی البرز سبب می شود که این منطقه از رطوبت نسبی بالایی برخوردار باشد . در این منطقه هر اندازه از سمت ساحل و جلگه به سمت جنوب محدوده مورد مطالعه حرکت کنیم از میزان رطوبت و بارندگی کاسته می شود .

جدول 3-1 : مشخصات ایستگاه مورد نظر
نوع ایستگاه
طول جغرافیایی
عرض جغرافیایی
ارتفاع از سطح دریا (متر)
طول دوره آماری
ایستگاه
سینوپتیک
4 درجه و 36 دقیقه
37 درجه و 16 دقیقه
7-
1990-1956
رشت
ماخذ : سازمان هواشناسی استان گیلان ، 1390

3-1-6-1- بارندگی
بر اساس آمار 35 ساله 1990-1956 ایستگاه سینوپتیک رشت متوسط بارندگی سالانه آن 1369 میلی متر و در ماههای شهریور و مهر بیشترین بارندگی مشهود است و از آبان کم کم از مقدار آن کاسته شده و در خرداد و تیر به حداقل خود می رسد . تعداد روزهای بارانی در ایستگاه رشت 7/111 روز در سال است و میانگین بارندگی سالانه آن برابر با 4/1291 میلی متر می باشد.

3-1-6-2-دما
میانگین سالانه درجه حرارت ایستگاه رشت 39/16 درجه سانتی گراد می باشد . گرمترین ماه سال تیر ماه با درجه حرارت سالانه 1/25 درجه سانتی گراد و سردترین ماه سال دی ماه با متوسط 6/6 درجه سانتی گراد است.

3-1-6-3-رطوبت
میانگین سالانه رطوبت ایستگاه رشت 58/18 می باشد . بالاترین رطوبت سالانه 86 درصد و مربوط به ماههای مهر ، آبان و آذر می باشد و پایین ترین رطوبت سالانه 74 درصد و مربوط به ماه تیر می باشد .

جدول 3-2- متوسط باران – دما و رطوبت ایستگاه رشت
ماه
فروردین
اردیبهشت
خرداد
تیر
مرداد
شهریور
مهر
آبان
آذر
دی
بهمن
اسفند
سالانه
باران
3/61
9/53
5/47
7/42
7/71
7/151
226
1/187
4/156
6/130
1/96
4/66
4/1291
دما
2/14
1/19
23
1/25
8/24
22
3/17
7/12
7/8
6/6
9
2/14
39/16
رطوبت
80
78
75
74
77
82
86
86
86
85
85
85
58/81
ماخذ : سازمان هواشناسی استان گیلان ، 1390
ایستگاه سینوپتیک رشت در ارتفاع 7- و در طول جغرافیایی 49 درجه و 36 دقیقه و عرض جغرافیایی 37 درجه و 16 دقیقه قرار دارد . در شکل گیری اقلیم مورد نظر عواملی جون دما ، رطوبت و بارندگی و …. دخالت دارند . بر اساس یک ارزیابی کلی از منطقه ، بر اساس متد ایوانف ، اقلیم رشت مرطوب جنگلی است و بر اساس روش دومارتن اقلیم منطقه بسیار مرطوب می باشد (پوریوسفی ، 1382 ، 50) .

3-1-7-منابع آب منطقه
منابع آب این شهرستان جزء حوزه آبخیز رودهای فومنات محسوب می شود که مرز غربی این حوزه ، حوزه آبخیز شفارود و حد شرقی آن اراضی غربی سفیدرود ، سیاهرود و رود پیربازار است . رود پسیخان و پیربازار از جمله رودهای مهم این منطقه هستند که در محدوده مورد مطالعه قرار گرفته اند . رود پسیخان شامل دو شاخه فرعی و کوهستانی رود پسیخان ، رود امامزاده ابراهیم و سیاه مزگی است .

3-1-7-1-آب های سطحی
رود پیربازار از دو رودخانه سیاهرود در شرق شهر رشت و گوهر رود در غرب این شهر بوجود آمده است . هر دو رود از ارتفاعات ناحیه چوماچا و بهدان سرچشمه می گیرد (سازمان مدیریت و برنامه ریزی ،8 ، 1384) .
به طور کلی به واسطه بارندگی فراوان و وجود آبهای جاری عمده رودخانه های گوهر رود و سیاه رود در محدوده مورد مطالعه به هنگام بارندگی آبهای جاری افزایش یافته و سبب بالا آمدن آب در رودخانه های مذکور گشته که روستاهایی که در محدوده این دو رودخانه وجود دارند با مشکلات آب گرفتگی مواجه هستند . رود پسیخان پس از عبور از کانال اصلی سفیدرود در ادامه از خمام رود از روستاهای پاچکنار و بیجارپس و دارسازی عبور کرده و از روستاهای محدوده به لشت نشاء می رسد .

3-1-7-2-آب های زیر زمینی
به طور کلی منابع آب زیر زمینی در شمال کشور و در محدوده مورد مطالعه به علت شرایط اقلیمی حاکم زیاد و به حد کافی موجود است البته به شرط آنکه مدیریت درست بر منابع آب به خصوص آبهای سطحی نیز باید لحاظ شود . این منابع از طریق چاههای دستی ، عمیق ، آرتزین مورد استفاده قرار می گیرند . علاوه بر این مورد وجود آب بندها و کانالهایی که بوسیله آنها آبرسانی صورت می گیرد ، از اهمیت ویژه ای برخوردارند .

3-2-ویژگیهای انسانی
3-2-1-ویژگیهای جمعیتی و اجتماعی
3-2-1-1-تعداد خانوار ، جمعیت و بعد خانوار
در بررسی خصوصیات جمعیتی هر گروه انسانی ، داده های آماری در دسترس درباره آن گروه نقش اساسی دارد. مطالعه ویژگیهای جمعیتی سکونتگاههای روستایی از این لحاظ پیوسته با موانعی جدید روبروست . نخستین مانع عدم دسترسی به آمار کافی در سطح روستاهاست . به عنوان نمونه در سرشماری معمولاً اطلاعاتی درباره ترکیب و ساختار جمعیت و اشتغال و یا تفکیک جمعیت فعال بر اساس نوع شغل اصلی و فرعی یا درآمدهای حاصل از آن در دسترس قرار نمی گیرد . دومین مانع این است که قابلیت اعتماد به داده های کلی موجود نیز در سطح بین المللی ناچیز است . مانع سوم به ماهیت پدیده ها و روندهای جمعیتی و نقش عامل زمان در آنها باز می گردد .همانگونه که زلینسکی می گوید ، پدیده های جمعیتی به مراتب پویاتر از آن است که بتوان آنها را در برهه ی معین یا زمان ، به نحوی موثر مورد بررسی قرار داد (سعیدی ، 1384 ،ص 88) .
بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 1390، تعداد کل جمعیت در روستاهای بخش مرکزی شهرستان رشت 56284 نفر بوده که از این تعداد 29063 مرد و 27221 نفر زن با بعد خانوار 3/3 بوده اند و بدین ترتیب تعداد و بعد خانوار در چهار دهستان بدین ترتیب می باشد : دهستان پسیخان با تعداد خانوار 2267 و بعد 3/3 ، دهستان پیربازار با تعداد خانوار 5123 و بعد 3/3 ، دهستان حومه با تعداد خانوار 6506 و بعد 2/3 و دهستان لاکان با تعداد خانوار 3008 و بعد 8/3 می باشد . بیشترین جمعیت در دهستان حومه و کمترین جمعیت در دهستان پسیخان می باشد .

جدول 3-3- جمعیت بخش مرکزی شهرستان رشت و دهستانهای آن (1390)
نام آبادي
تعداد خانوار
کل جمعيت
بعد خانوار
مرد
زن

شهرستان رشت
70348
219928
3.1
110912
109016
بخش مرکزي
16904
56284
3.3
29063
27221
دهستان پسيخان
2267
7523
3.3
3814
3709
دهستان پيربازار
5123
16815
3.3
8440
8375
دهستان حومه
6506
20664
3.2
10397
10267
دهستان لاکان
3008
11282
3.8
6412
4870
ماخذ : مرکز آمار ایران ، 1390

شکل 3-6- جمعیت دهستانهای بخش مرکزی شهرستان رشت(1390)

3-2-1-2- تراکم نسبی
با توجه به اطلاعات بدست آمده مساحت بخش مرکزی درسال1390 برابر 447538103 متر مربع ( حدود 5/447 کیلومتر مربع )وتعداد جمعیت آن معادل 56284 نفر در طی دوره آماری اعلام گردیده بنابراین تراکم نسبی جمعیت در بخش مرکزی برابر 9/125 نفر در هر کیلومتر مربع می باشد.

جدول 3-4- تراکم نسبی جمعیت بخش مرکزی شهرستان رشت
شرح
مساحت بخش(کیلومتر مربع)
جمعیت
نفر در کیلومتر مربع
بخش خشکبیجار
447
56284
9/125
مأخذ : مرکز آمار ایران، 1390

3-2-2-رشد جمعیتی
اگر چه کشورهایی وجود دارند که رشد جمعیت در آنها کم و یا در حال کاهش می باشد ولی در مقابل جمعیت بیشتر ممالک به طور سریعی در حال افزایش است و رشد روزافزون جمعیت جهان یکی از مشکلات عمده در زمان حال محسوب می شود . در برنامه ریزی های روستایی مرتباً با کاهش رشد جمعیت در بیشتر روستاهای کم جمعیت مواجه هستیم که اکثراً به روستاهای پرجمعیت دارای خدمات بیشتر و بهتر ، مراکز دهستان و یا به شهرها مهاجرت می کنند .
روستاهای منطقه مورد مطالعه نیز از این قاعده مستثنا نبوده و با کاهش جمعیت روستایی مواجه بوده و به طوری که در فاصله سالهای 1365 تا 1390 جمعیت از 218612 نفر به 56284 نفر کاهش یافته است .

جدول 3-5- روند تحولات جمعیت محدوده مورد مطالعه (90-1365)
نام آبادي
1365
1375
1385
1390

کل جمعيت
تعداد خانوار
کل جمعيت
تعداد خانوار
کل جمعيت
تعداد خانوار
کل جمعيت
تعداد خانوار
دهستان پسيخان
18551
3624
167733
3647
17339
4774
7523
2267
دهستان پيربازار
107716
1959
9929
2023
9074
2301
16815
5123
دهستان حومه
80743
15480
17547
4122
18271
5268
20664
6506
دهستان لاکان
11602
2509
18079
3364
16218
4272
11282
3008
مجموع
218612
23572
213288
13156
60902
16615
56284
16904
ماخذ : مرکز آمار ایران ، 1390

3-2-3- ترکیب جنسی :
ترکیب جنسی (تعداد مردان و زنان) در روستاهای بخش مرکزی شهرستان رشت ، بر اساس آمارهای موجود در سال 1390 نشان می دهد که تعداد مردان در دهستانهای مورد مطالعه سال 1390 بیشتر از تعداد زنان است . چنانچه در جدول (3-7) آمده است در دهستان پسیخان 3814 نفر مرد و 3709 نفر زن ، در دهستان پیربازار 8440 نفر مرد و 8375 نفر زن ، در دهستان حومه 10397 نفر مرد و 10267 نفر زن ، در دهستان لاکان 6412 نفر مرد و 4870 نفر زن می باشند .

جدول 3-7- ترکیب جنسی محدوده مورد مطالعه(90-1375)
نام آبادي
 1375
1385 
1390

مرد
زن
مرد
زن
مرد
زن
دهستان پسيخان
 
 4436
 4449
5122 
4920 
3814
3709
دهستان پيربازار
 
 7740
 7821
10806 
10611 
8440
8375
دهستان حومه
 
 7746
 7858
10459 
10334 
10397
10267
دهستان لاکان
 
 9087
 7211
13696 
10626 
6412
4870
ماخذ : مرکز آمار ایران ، 1390

شکل 3-8 : ترکیب جنسی جمعیت بخش مرکزی شهرستان رشت

3-2-4- ترکیب سنی :
ساختمان سنی به طور مستقیم تحت تاثیر سه عامل متغیر یعنی مرگ و میر ، تولد و مهاجرت قرار دارد . این عوامل کاملاً از یکدیگر

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد رایگان درمورد a، by، repetition، Hamm Next Entries پایان نامه ارشد رایگان درمورد a، body، an، by