دانلود پایان نامه با موضوع افغانستان، عنصر مادی، اعمال مجرمانه، حقوق کیفری

دانلود پایان نامه ارشد

آنها که در قوانین افغانستان و کنوانسیونهای بین المللی درج یافته، لازم است به صورت مختصر گونه‌های هر یک از این مصادیق، مورد بررسی قرار گیرد؛ جرایم علیه تأسیسات خاص جرایم علیه اشخاص جرایم با استفاده از مواد خاص جرم تأمین مالی تروریسم برای اجتناب از به درازا کشیدن مطالب، در فصل بعد مصادیق و گونه‌های آن،به نگارشدرمی‌آید.96

فصل دوم: جرایم علیه تأسیسات خاص وجرایم علیه اشخاص

1- عناصرجرایم تروریستی
قبل ازپرداختن به مبحث جرایم علیه تاسیسات خاص وجرایم علیه اشخاص لازم میدانمبه عناصر وارکان جرایم تروریستی پرداخته شود، زیرا افعال را زمانی میتوان، عنوان جرمی داد که در قانون آن عمل به عنوان جرم تعریف شده باشد، علاوه بر آن، نیاز است قانون آن عمل را مشمول مجازات بداند؛ پیش‌بینی قانون برای مجازات عامل افعال به تنهایی کافی نیست، بلکه شخص باید فعل منع شده قانونی را انجام داده باشد، به عبارت دیگر شخص مرتکب، باید افکار و مقاصد مجرمانه خود را از مرحله تفکر و قصد به مرحله عمل مادی در آورده باشد؛ البته این عمل منع شده قانونی را با اراده آزاد انجام داده باشد یا حداقل در ارتکاب آن بیاحتیاطی یا بیمبالاتی داشته باشد؛ این مجموعه ذکر شده در فوق را «عناصر سه‌گانه جرم» یا «شرایط عمومی تحقق جرم» نامیدهاند.97 برای اینکه ماهیت این جرایم روشن گردد، نیاز است که در یک نظر کلی ارکان این جرایم را بررسی نماییم.
1- 1- رکن قانونی
رکن قانونی را نباید به عنوان یک عنصر مجزا مورد بررسی قرار داد، رکن قانونی در واقع پرتوی از اصل قانونی بودن جرایم و مجازاتها و زیر بنای ارکان مادی و روانی است. به دیگر عبارت، رکن قانونی هم عرض عناصر مادی و روانی نیست تا در کنار آنها و همسنگ با آنها مورد بحث قرار گیرد، بلکه هم عنصر مادی و هم عنصر روانی مبتنی بر قانون هستند، یعنی بنا به تصریح قانون است که ما میتوانیم رفتار یا حالت خاصی را به عنوان عنصر مادی یا روانی جرم بشناسیم. پس رابطه میان عنصر قانونی و دو عنصر مادی و روانی یک رابطهی طولی است نه عرضی، بدین ترتیب بحث عنصر قانونی به طور جداگانه از عناصر مادی و روانی موضوعیت ندارد.98
اهمیت عنصر قانونی تنها در این نیست که مقنن اعمال خاصی را تحت عنوان جرم و یا حالت خطرناک معرفی و احصا نماید، بلکه باید مجازات یا اقدامات تأمینی و تربیتی وابسته به هر عمل خلاف قانون را قبلاً تعیین نموده باشد تا مقامات قضایی در هنگام تعقیب پدیده جنایی و صدور حکم از محدوده تعیین شده به وسیله قانون تجاوز ننمایند.99
جرمانگاری یک فعل در قالب قانون، این یکی از اصول منشعب از اصل قانونی بودن جرایم و مجازات‌ها100 می‌باشد، بر این اساس، جرم بودن یک عمل باید در قانون به رسمیت شناخته شود؛ مطابق به ماده بيست و هفتم قانون اساسی افغانستان که اشعار دارد: «هيچ عملي جرم شمرده نمیشود، مگر به حکم قانوني که قبل از ارتکاب آن نافذ گرديده باشد». همچنین ماده 2 قانون جزای افغانستان به صراحت بیان میدارد که: «هیچ عملی جرم دانسته نمیشود مگر به موجب قانون…» و فقره 1ماده 37 قانون جزا عنصر قانونی را چنین تعریف نموده است: «1ـ عنصر قانوني جرم، عبارت است از تصريح اعمال جرمي و جزاهاي آن در قانون». این سه ماده قانونی، مؤید این امر است که فقط قانون میتواند افعال را جرم تلقی و برای آن مجازت تعیین نماید. پس برای دانستن اینکه قوانین افغانستان کدام افعال را تروریسم و جرایم تروریستی تلقی نموده، نیاز است به قوانین افغانستان نظری افکنیم. عنصر قانونی این جرایم را میتوان علاوه بر فقره 1 ماده 3 ، بر اساس مواد 8 تا20 قانون مبارزه علیه جرایم تروریستی و مواد 3، 4 و 5 قانون جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی و همچنین مواد 3 به بعد قانون مبارزه علیه تمویل تروریزم بدانیم.
1-2- رکن مادی101
حقوق و قوانین کیفری در عصر کنونی بر خلاف آوان رشد خود که حتی فکر مجرمانه را قابل مجازات میدانست، قصد و نیت مجرمانه را قابل مجازات ندانسته و در حوزه حقوق کیفری نمیگنجاند. زمانی میتوان یک عمل را مجرمانه تلقی و به شخص، مجرمانه بودن آن را نسبت داد که نمود خارجی پیدا نماید، به دیگر عبارت از دایره فکر و قصد عبور و در دایره رفتار و یا فعل خارجی ظهور یابد، تنها در این صورت است که قانون‌گذار این عمل را میتواند جرم بنامد و مراجع عدالت کیفری را جهت بررسی و قرار دادن در چرخه فرایند کیفری واجد صلاحیت فرض نماید.
همچنین بر خلاف اخلاق که وجدان را بررسی کرده، افکار بد و نیات گناهکار را مجازات میکند، حقوق جزا که وظیفه حمایت و صیانت از جامعه را بر عهده دارد، افکار و نیات ساده بزهکار و حتی تصمیم ارتکاب یک جرم را قابل مجازات نمیداند؛ زیرا نظم اجتماعی را به هم نمیزند. حقوق جزا این‌ها را وقتی مجازات مینماید که به صورت یک واقعه، یا مظهر یک اراده ظاهر شوند. واقعه یا مظهر یک اراده که در خارج واقع شده و قصد بزهکار یا تقصیر جزایی مرتکب را ظاهر می‌سازد، عنصر مادی جرم را تشکیل میدهد.102 عنصر مادی جرم را ماده 27 قانون جزای افغانستان103 تعریف نموده است،
1-2-1- رفتار مجرمانه
رفتار مرتکب جرایم تروریستی، عبارت از فعل مثبت اعم از مادی یا غیر مادی است و ترک فعل موجب تحقق این جرم نمیشود. فعل ارتکابی، ممکن است عنصر مادی جرایم عمومی دیگر باشد؛ به عبارت دیگر رفتار مجرمانه اختصاصی ندارد و رفتار مرتکب آن میتواند، عنصر مادی سایر جرایم باشد. مهم‌ترین مسأله در رفتار مجرمانه این‌گونه جرایم این است که خشونت آمیز باشد.
یکی از شرایطی که افراد، تروریست قلمداد میشود، این است که رفتار آنها به نحوی توأم با خشونت104 باشد، قتل، صدمات جانی، تخریب و آسیب شدید اموال، نتیجه احتمالی آن است، بر این اساس تظاهرات آرام، اعتصاب، تظاهرات گروهی و شورش‌های شهری را نباید مصداق تروریسم شناخت.105
خشونت ممکن است مجرمانه یا غیر مجرمانه باشد، خشونت مجرمانه یا غیر مشروع، خشونتی است که ناامنی عمومی را ایجاد میکند. ضابطهای که برای تمیز این نوع خشونت میتوان در نظر گرفت، رعایت و عدم رعایت اصول اساسی و انسانی حقوق کیفری است.106 از خشونت مشروع میتوان به دفاع مشروع107 و بازیهای ورزشی108 و یا در حقوق بینالملل، خشونت برای بیرون راندن متجاوزان خارجی یاد نمود.
تروریسم لزوماً مقید به‌کارگیری و استفاده از ابزارهای ارعاب آور نیست، بلکه صرف تهدید به استفاده از خشونت هم میتواند موجب تحقق تروریسم شود.109 چنانچه در موارد متعدد، قانون مبارزه علیه جرایم تروریستی این رفتار را مجرمانه تلقی نموده، سزاوار واکنش دانسته است.110
از عبارت استفاده از خشونت یا تهدید به آن که در تعاریف تروریسم به عنوان عنصر مشترک تمامی تعاریف تروریسم قلمداد نمودیم، مشخص است که برای تحقق تروریسم ضرورتی ندارد که خشونت به صورت فیزیکی باشد، بلکه خشونت روانی هم تحقق جرایم تروریستی را در قبال دارد. در واقع تمام انسان‌ها نیازمند احساس امنیت، چه از لحاظ فیزیکی و چه از لحاظ روانی هستند، هر فرد زمانی که با حادثه دهشتبار روبرو میشود، به طور غریزی احساس رعب و وحشت مینماید. این دقیقاً همان چیزی است که تروریست‌ها از مخاطبان اقدامات خود انتظار دارند.111
به طور کلی با توجه به مواد مندرج در کنوانسیونهای بینالمللی مرتبط با تروریسم است و همچنین قوانین کیفری افغانستان میتوان رفتارهای مجرمانه جرایم تروریستی که در آن‌ها معیار خشونت از ارکان مهم این اعمال به شمار میرود، را به انجام اعمالی که باعث به خطر افتادن سلامت هواپیما میشوند، یا تصرف آن و یا ارتکاب اعمال خشونت آمیز در هواپیما و فرودگاه، تعرض نسبت به افراد اعم از داخلی و دارای مناصب عالی دولتی و افراد برخوردار از حمایت و مصونیت بینالمللی، گروگان‌گیری، استفاده غیر قانونی از مواد هستهای، تصرف غیرقانونی کشتیها و یا انجام اعمال خشونتآمیز در آنها و بر روی سکوهای ثابت در فلات قاره، به‌کارگیری مواد منفجره پلاستیکی و بمب‌گذاری، حمایت مالی از تروریسم، استفاده از مواد میکروبی و شیمیایی، استفاده غیر قانونی از فضای سایبر، احصا نمود.
1- 2-2- مرتکب جرم
منظور از مرتکب یا مرتکبین اقدامات تروریستی، کلیه کسانی هستند که به طور مستقیم یا غیر مستقیم در اجرای اعمال تروریستی نقش دارند. گرچه غالباً تشخیص و شناسایی مرتکب یا مرتکبان اقدام تروریستی دشوار به نظر میرسد، اما تردیدی نیست که اشخاص حقیقی را میتوان به عنوان مباشر جرایم تروریستی در نظر گرفت و همکاران آنان را مطابق قواعد عمومی حقوق کیفری، شریک یا معاون112 شناخت. ارتکاب جرایم تروریستی امکان دارد به صورت فردی یا گروهی اعمال شود.
كنوانسيون 1997 مقرر كرده است كه اگر شخصي به طور غير قانوني و عمداً اعمالی را انجام دهد، مرتكب جرم شده است [نیز در قوانین مبازره علیه تروریسم افغانستان از واژه «شخصی» یاد نموده است]، هر چند مطلق واژه شخص به شخص حقوقي هم ميتواند دلالت داشته باشد، ليكن با عنايت به واژه عمداً روشن ميشود كه مراد از شخص صرفاً شخص حقيقي است و شخص حقوقي را شامل نميشود. این كنوانسيون علاوه بر شخص مباشر جرم، اشخاص ديگري را نيز، در صورت ارتكاب عمل مجرمانه، مجرم شناخته است، در بند 3 ماده 3 تصريح نموده است كه شخصي كه در انجام عمل مجرمانه شركت كند يا به مباشر جرم، معاونت و مساعدت رساند، مجرم محسوب خواهد شد به عبارت ديگر این كنوانسيون شركاء و معاونين جرم را نيز، همانند مباشر جرم، مجرم و قابل مجازات دانسته است. نكتهاي كه توضيح آن الزامی به نظر میرسد، اين است كه اعمال مجرمانه مقرر شده، شامل اشخاص نظامی، در جريان مخاصمات مسلحانه نميشود. به عبارت ديگر اگر يك نظامي در جريان جنگ يا درگيريهاي مسلحانه مرتكب يكي از اعمال مجرمانه مقرر شده در ماده 2 شود، مشمول مقررات كنوانسيون مورد بحث نخواهد بود. البته اين بدان معنا نيست كه اقدامات و اعمال نظاميان در جريان جنگ و درگيريهاي مسلحانه تحت هيچ ضابطه و قاعدهاي نيست و آنها در انجام اعمال و عمليات خود از آزادي عمل نامحدود برخوردار هستند؛ مستثني شدن اعمال اشخاص نظامي از شمول كنوانسيون صرفاً به اين جهت بوده است كه جنگ شرایط و مقررات خاص خود را دارد و تسري اعمال مجرمانه تروريستي زمان صلح، به زمان جنگ منطقي و منطبق با واقعيت نميباشد. 113
با عنایت به توضیحات فوق باید یادآور شد که جرم تأمین و حمایت مالی از تروریسم را نباید تنها منحصر به اشخاص حقیقی دانست، اشخاص حقوقی نیز می‌توانند در این جرم را ارتکاب ورزند. چنانچه مواد 5 ، 6، 9، 13، 14، قانون مبارزه علیه تمویل تروریزم با اشاره به اشخاص حقوقی یا حکمی (که در این قانون اشاره گردیده است)، نشاندهنده این موضوع است اشخاص حقوقی نیز به عنوان عامل جرم تأمین مالی تروریسم قلمداد میشود.
1- 3-2- موضوع جرم
از نظر حقوقی، موضوع اصلی تروریسم، ایجاد ترس و وحشت و سلب امنیت عمومی است. ممکن است ایراد شود که هر جرمی بیش و کم موجب ترس و وحشت مردم در جامعه خواهد شد. بنابراین شناختن این ویژگی مشترک به عنوان یک خصوصیت برای تروریسم صحیح نیست؛ در پاسخ باید گفت، درست است که یکی از نتایج کلی ناشی از ارتکاب جرایم، ایجاد ناامنی در جامعه است اما آنچه ترس و وحشت موجود در تروریسم را از وحشت و ترس که سایر جرایم برای قربانی به وجود میآورند، تفکیک میکند، آن است که در جرایم دیگر ایجاد ترس و وحشت هدف اصلی مجرم نیست، بلکه به طور فرعی و عارضی از اعمال او نشأت میکند، بر خلاف تروریسم که هدف اصلی برای رسیدن به هدف غایی مورد استفاده قرار میگیرد.114
1- 4-2- نتیجه مجرمانه
جرایم تروریسم از زیر مجموعه جرایم علیه امنیت است. در جرایم علیه امنیت معمولاً شرایط تحقق جرم نسبت به جرایم عادی کمتر و در نتیجه تکوین و به وجود آمدن آنها سهلتر است. مهم‌ترین هدف جرایم برهم زدن امنیت و در مرتبه بعدی اختلال در حاکمیت ملی، اساس و پایههای یک نظام و حکومت پنداشته میشود. قانون‌گذار این جرایم را جرایم مطلق میشناسد و حتی صرف تهیه مقدمات ارتکاب این جرایم را به عنوان یک جرم در نظر گرفته است،115 این موارد

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه با موضوع غیر نظامیان، منابع مالی، امنیت عمومی، ایالات متحده Next Entries دانلود پایان نامه با موضوع افغانستان، ارتکاب جرم، جرم انگاری، حمل و نقل