دانلود پایان نامه با موضوع اشياء، پوسيدگي، نمايش

دانلود پایان نامه ارشد

جهت جاي تعجب نيست که ايده گرايش به محافظت در موزه ها با ايده گرايش به بازديد کننده تضاد پيدا کند. اگرچه هرکدام از اين دو ايده داراي امتيازاتي هستند، اما اين امتيازات نبايد به صورت يک فرمول قراردادي و ساده انگارانه باشد، بلکه کاربري و توجه به هر مورد خاص مستلزم يک مطالعه ويژه و اساسي است، در معماري موزه نيز بدون ترديد مي بايد هر دو گروه شرايط به نحو مطلوب برآورد شود. براي اين منظور جنبه هاي اجتماعي و روانشناسي بايد در ارتباط با محافظت و بالعکس بررسي شوند و معماري موزه از طريق اين رابطه منطقي تعيين شود.
اشياء موزه ها را مي توان به سه گروه تقسيم نمود :
الف. اشياء حقيقي که توسط انسان يا طبيعت به وجود آمده اند و از ارزش اصيلي برخوردارند.
ب .اشياء کپي يا نمونه هايي که در شرايط خاص ارزش همان اشياء اصلي را دارند.
ج .وسايل توضيحي از قبيل وسايل سمعي و بصري و سايـر وسـائل موزه اي که روز بــه روز از اهميت فزاينـده اي برخوردار مي شوند.
در بين اشياء مختلف موزه اشياء اصلي به بيشترين ميزان محافظت نياز دارند. در اين زمينه موزه هاي باستان شناسي که اشياء تاريخي و با ارزش را نگهداري مي کنند، نمونه مناسبي بشمار مي روند.
4-1-2-2-4-عوامل موثر در پوسيدگي و فرسايش اشياء قديمي
منظور از فرسايش و پوسيدگي اشياء کهنه شدن طبيعي يا تصادفي آنها است. اشياء حتي هنگامي که در داخل ويترينهاي موزه قرار دارند، نسبت به تغيير ناگهاني شرايط محيطي و يا تنوع آن حساسيت نشان مي دهند. تغييرات شيء در اين شرايط به قدرت مقاومت مواد مختلف و به طبيعت، شدت و مدت عوامل موثر بر پوسيدگي شيء بستگي دارد. عوامل موثر فرسايس و پوسيدگي اشياء و موزه ها عبارتند از آب و هوا و نور.
4-1-2-2-4-1-آب و هوا
مواد و يا به تعبيري مواد شکل گرفته، قابليتي غيرعادي براي تطبيق با آب و هواي محل زندگي خود دارند. همانطور که چوب در يک باتلاق سالم مي ماند، يک تابلوي نقاشي هم در مقابل رطوبت محل قرارگيري خود مقاومت مي کند. در واقع پس از يک دوره پوسيدگي اوليه بين شيء در محيط اطرافش نوعي توازن به وجود مي آيد. اما با تغيير مکان شيء و قرار گرفتن آن دريک محيط جديد، اين توازن برهم مي خورد و روند پوسيدگي دوباره آغاز مي شود. به همين دليل بسياري از اشياء مکشوفه در حفاري ها، به محض خروج از خاک، تغيير شکل داده و يا متلاشي مي شوند به نحوي که حتي در يک موزه با تهويه کامل نيز چنين واکنش بدي دور از انتظار نيست.به طور کلي مي توان گفت که شرايط فيزيکي اشياء موزه نبايد دستخوش تغيير و بخصوص تغييرات حاد شود. در تعريف اين شرايط در نظر گرفتن چهار عوامل اصلي ضروري است: رطوبت، دما، تجانس و خلوص هوا.
رطوبت هوا سهم بيشتري در پوسيدگي مواد دارد، به نحوي که به صورت واکنش هاي مکانيکي (انبساط و انقباض شي) تاثيرات شيميايي (اکسيده شدن، تغيير رنگ، سولفاته شدن)، تاثيرات بيولوژيک (از طريق تشکيل کپک يا قارچ در رطوبت نسبي 70% و در دماي 20 تا 30 درجه سانتي گراد) زمينه فرسايش و پوسيدگي اشياء را به وجود مي آورد.
دماي هوا يکي ديگر از عوامل آب و هوايي است که به خودي خود بر پوسيدگي اشياء تاثيري ندارد. اهميت دماي هوا در ارتباط با رطوبت نسبي است که با هر تغيير قابل توجه در دماي آن نيز تغيير مي کند.
خلوص هوا بستگي به ميزان خاک و مواد زائد حاصل از احتراق و دود دارد که ويژگي مراکز بزرگ صنعتي و شهري است و نسبت به خاک بر پوسيدگي اشياء موثرتر است.
پخشايش هوا نيز بستگي به خصوصيات فضايي موزه دارد. در موزه اي که طرحي ساده دارد و از طريق درب ها و پنجره ها به خوبي تهويه مي شود، دما و رطوبت نسبي هوا عملاً در همه جا يکسان خواهد و بود اما اگر ساختار فضايي موزه از ترکيب ويژه اي برخوردار باشد و يا اشياء در محفظه هاي مختلف قرار گرفته باشند در اين صورت رطوبت نسبي هوا در نقاط مختلف يکسان نخواهند بود. شايد تفاوت رطوبت نسبي هوا در مرحله اول آنچنان چشمگير و مهم نباشد اما در موارد بسياري بخصوص در زيرزمين ها و انبارها و گوشه و کنارهاي محفوظ سبب تشکيل کپک شده و به عنوان عامل پوسيدگي عمل مي کند. براي مقابله با تاثيرات بيولوژيک و ايجاد هواي متجانس در موزه، لازم است با تهويه مناسب هوا، امکان هوا بوجود آيد. به طور کلي جهت ايجاد سيستم تهويه مطبوع در موزه ها رعايت موارد زير ضروري است:
الف .دستيابي به حد مطلوب تهويه هوا با هوايي خالص و متجانس در هواي پائين که در حدود 15 درجه سانتيگـراد و رطوبت نسبي حدود 60% امکانپذير است. در صورت وجود مشکلاتي بايد رطوبت نسبي را در محـدوده 50 تا65%نگه داشت پايين بودن رطوبت نسبي از بالا بودن آن خطرناکتر است.
ب . بايد از تغييرات ناگهاني رطوبت نسبي که اشياء قديمي را به سرعت فرسوده مي کنند، اجتناب کرد.
ج . تغيير نسبت مناسب دما به رطوبت، سبب خشکي، ترک و تعرق همراه با تشکيل کپک و باکتري مي شود..
د . در صورتي که هوا خالص نباشد، بايد از تجمع و پراکنده کردن خاک اجتناب کرد و با در نظر گرفتن طبيعت اشيا نمايشي بايد اقداماتي از قبيل: نصب هواکش و قـرار دادن اشيـاء نمايـشي در داخـل ويتريـن براي تضمين ضدخاک
بودن تمامي موزه انجام داد.
هـ . از تشکيل فضاهاي راکد که توليد کپک مي کنند، مي بايست جلوگيري کرد. در مقابل شرايط آب و هـوايي رونـدمحافظت از اشياء موزه از دو جهت قابل طرح و بررسي است. از يکسو آماده سازي و پـيش بيني تمهيدات فنــي لازم جهت مراقبت اوليه از آنها که در آزمـايشگاه صـورت مي گيـرد و از سوي ديگر نحوه نگهداري و محافظت دائمي آنها در انبارها و فضاي و نمايشگاه.
* آزمايشگاه موزه
تاکيد اوليه درآزمايشگاه هاي موزه ها، مطالعه علمي اشياء است و از اين رو هدف نهايي در آزمايشگاه، آشنايي با اشياء قديمي و چگونگي خراب شدن، فرسايش آنها و مشکلات نگهداري از آنها است. در حالي که وظيفه باستان شناس ها و مورخين هنري و تا اندازه اي زيبايي شناس ها، بررسي شيء باستاني جهت تعيين جايگاه تاريخي و سبک هنري آن و تعيين خصوصيات آن از نظر زمان و مکان مشخص است، کارشناسان آزمايشگاه ها با مواد تشکيل دهنده اين اشياء سر و کار دارند و در مورد ترکيب، ساختار، ميزان خرابي و چگونگي حفظ و بازسازي آن تحقيق مي کنند.
* محافظت از اشياء در انبارها
موزه ها مسئول اشيائي هستند که به آنها سپرده شده، اين اشياء ممکن است نمونه هاي نمايشي موزه باشند و يا براي مطالعه و تحقيق از آنها استفاده شود.وجود انبارهاي مجهز در موزه ها در ترتيب نمايش اشياء بسيار موثر است فقدان انبار در موزه ها سبب مي شود که با اضافه شدن اشياء جديد به مجموعه ها، به مرور يک سري اشياء کم و بيش مشابه، با آشفتگي بي دليلي در هم فشرده شوند. شايد اين موزه ها بدون جذابيت هم نباشند. اما کشش آنها از نوع مغازه هاي به هم ريخته عتيقه فروشي است که شايد تصادفاً شيء غيرمعمول و با ارزش هم در آنها پيدا شود. پيش بيني فضاي انبار در موزه، امکان نمايش اشياء مختلف و با ارزش را فراهم مي نمايند و در عين حال از نظر علمي، تعويض نمايشگاه ها، امانت دادن اشياء و ارايه نمايشگاه هاي سيار نيز بسيار ضروري است.
حفاظت و نگهداري از اشياء مختلف در انبارها مستلزم توجه به جنس، اندازه و حساسيت آنها نسبت به شرايط آب و هوايي است. به طور کلي مواد غير آلي (معدني) نسبتاً با دوام هستند و همانند اشيائي که داراي مبناي آلي هستند به مراقبت احتياج ندارند. با اين حال شرايط نامساعد تقريباً بر هر شيء و با هر مبنايي تاثير مي گذارد و احتمال دارد که بسياري از اشياء غيرآلي (داراي مواد معدني) بر اثر مراقبت ناقص به سرعت آسيب ديده يا پوسيده شوند.نگهداري اشياء در موزه ها با توجه به موضوعات خاص در موزه متفاوت است و مستلزم پيش بيني امکانات و فضاهاي خوب در انبارها است. از جمله بسياري از موزه ها که در منطقه آب و هوايي قرار دارند که شرايط دما و رطوبت مناسبي ندارند، در انبارهاي خود نيز همانند سالن هاي نمايشگاه، آزمايشگاه و فضاهاي اداري، اقدام به نصب تهويه مطبوع مي کنند. در بسياري از کشورها، موزه هاي هنرهاي زيبا در مورد انبارداري تابلوهاي نقاشي يا قاب هايي که در دما رطوبت شديد به سرعت پوسيده مي شوند، مطالعات بسياري انجام داده اند. بسياري از موزه ها براي اطمينان اين آثار را در اتاق هاي داراي تهويه مطبوع و با رطوبت نسبي بين50 تا 55% انبار مي کنند. در مناطقي که به خاطر تغييرات زياد رطوبت، خطر تاب برداشتن چوب وجود دارد، نقاشي هاي روي چوب هم به مراقبت مشابهي نياز دارند. بسياري از موزه ها، نقاشي هاي رنگ روغن خود را در طبقات متحرکي قرار مي دهند که از سقف آويزان است و براي دستيابي به آنها مي توان به آساني هر کدام را بيرون کشيد.

* شرايط نگهداري
محافظت اشياء در انبارها مي بايست تا حد ممکن در مناسب ترين شرايط انجام شود، به نحوي که نفوذ گرما يا سرما ازفضاي خارج به داخل آن ها امکان پذير نباشد و ميزان دما و رطوبت توسط تجهيزات مکانيکي به صورتي خودکار و در سطح ثابت حفظ شود. براي جلوگيري از خسارت هاي ناشي از گرما با رطوبت متصاعد از بدن انسان، دسترسي به داخل انبارها بايد حداقل کاهش يابد و از بازديدهاي طولاني، حتي براي مقاصد مطالعاتي، اجتناب شود، پيش بيني اتاق ها يا فضاهاي مخصوص و همچنين بخش هاي انتقالي (ضد نفوذ هوا) براي انتقال اشياء به فضاي نمايش و بالعکس ضروري است. در صورتي که شرايط محافظت از اشياء متفاوت باشد، لازم مناطق آب و هوايي مجزايي که تا بخش هاي نمايش اشياء تداوم دارند، ايجاد شود.مقدار فضايي که موزه هاي مدرن به انبار اختصاص مي دهند، حاکي از اهميت و نقش حساسي است که وجود آن در مجموعه موزه دارد. معمولاً اعتقاد بر اين است که تنها نيمي از موزه بايد به نمايشگاه اختصاص يابد و نيمي ديگر براي عملکردهاي نگهداري و منجمله انبار کردن است.
* محافظت از اشياء در فضاهاي نمايش
سرمايه گذاري که از اشياء موزه تشکيل مي شود، در صورتي براي بازديد کنندگان مفيد و ارزشمند است که به گونه
اي مستمر و خلاق به نمايش در آيد و معماري براي رسيدن به اين خلاقيت مي بايست بر تضاد مابين امر محافظت اشياء و ارايه آنها فائق آيد. با توجه به پيچيدگي شرايط حفاظت از اشياء در فضاهاي نمايش و ضرورت ايجاد محيطي مناسب براي بازديدکنندگان لازم است تا به شرايط جوي حاکم بر ساختمان موزه (ماکرو) و همچنين شرايط جوي داخل موزه (ميکرو) که بر اشياء نمايشي و بازديدکنندگان موثر است، به شرح زير توجه شود:
الف. پوست خارجي بناي موزه بايد کل اندرون آنرا در مقابل گرما، سرما، رطـوبت و غيـره محـافظت کنـد. زيـرا آب وهواي خارج موزه را نمي توان با شرايط مصنوعي که براي انسان ها و اشياء ايجاد مي شود، هماهنگ نمود.
ب. شـرايط آب و هوايي مورد نياز انساني و اشياء با يکديگر سازگار نيستند و معمولاً شرايط فيزيکي کـه مجموعه هـا در آنها به نمايش در مي آيند بر سلامت فيزيولوژيکي بازديدکننده (و بالعکـس) تاثيـر منفـي مي گـذارد. از اينـ رو تفکيک شرايط آب و هوايي بين تماشگر و شيء که معمولاً به وسيله يک حائل شيشه اي است، ضــروري است.
ج .در صورتي که بين شرايط جوي خارج موزه و شرايط جوي مورد نياز منطقه نمايش اشياء تفاوت زيادي نباشد، تنهالازم است که فضاي حرکت بازديد کننده در موزه جهت آسايش وي داراي تهويه مطبوع باشد.
د .زماني که شرايط جوي خارج از موزه با شرايط جوي مورد نياز اشيـاء و تماشگـران مشـابه بـاشد، مـي تـوان يک
طراحي آزاد رادر نظر گرفت که از بسياري از قيد و بندها اجتناب مي کند و امکان تماس مستقيم بين تماشگـران و اشياء
رافراهم مي سازد. در اين شرايط محدوديت هاي پيش بينـي شـده نمـايشگاه مربـوط به تامـين امنيت اشياء موزه است.
رعايت هر کدام از شرايط فوق در معماري موزه، مستلزم ارايه راه حل هاي کاملاً متفاوتي است از جمله اين راه حل ها به موارد زير مي توان اشاره نمود :
الف. نمايش اشياء در بخشهاي مختلف که از تجهيزات تکنيکي خاص محتويات هر بخش برخوردار هستند. در اين راه حل يکي از مشکلات حاصل، لزوم استفاده از همان قسمت ها براي

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه با موضوع اشياء، آوري، هايي Next Entries دانلود پایان نامه با موضوع جبران خدمات، سرمایه انسانی، مدیریت منابع انسانی