دانلود پایان نامه ارشد درمورد مهارت خواندن، سلامت روان، تعارض نقش

دانلود پایان نامه ارشد

توان به خلاقيت دست يافت . استفاده از محركهاي غني محيطي به روش غير شفاهي ، استفاده از طرح آموزش گروههاي كوچك مي تواند به بروز خلاقيت كمك نمايد … متخصصين آموزش منحصر به فرد و برنامه هاي انعطاف پذير را پيشنهاد مي نمايند . بوجود آوردن محيطي متغيير و متحول به عنوان عامل بيروني در پيشبرد خلاقيت الزامي مي باشد(چانك ، 2000، ص 27 ).
محدود کردن فعاليتها واعمال انضباط شديد بصورت جلوگيري از فعاليتهاي آزادانه يکي از کشنده هاي خلاقيت شمرده مي شود تاحد امکان بر والدين ، مربيان و مديران فرض است شرائط فعاليت آزادانه افراد وارائه ايده هاي نو را بوجود آورند ايجاد سيستم ارائه پيشنهادات سازنده و موثر کارکنان در ادارات که طي سالهاي اخير در ايران رايج شده است سياست خوبي در اين راستا به شمار مي آيد . محتوي آموزشي دروسي چون نقاشي ، کاردستي ، انشاء و… هرچه بيشتر و ساير دروس حدالامکان بايد داراي فضاي آزادانه و مبتني بر پذيرش پاسخهاي درست گوناگون باشد نه صرفا پاسخ واحد و قالبي . در جايي كه از همه انتظار مي رود كاري را دقيقا به يك روش يكسان و همزمان انجام دهند ، خلاقيت و خودگرداني نمي تواند پيشرفت كند ( هارتلي ، 1988 ،ص 209). کشيدن نقاشي و نوشتن انشاء از روي مدل يا راهنما با عناوين تکراري مثل ترسيم لاله و خرگوش خوابيده و موضوعاتي چون فصل بهار را تعريف کنيد، يا علم بهتر است يا ثروت ؟ آنهم با پاسخهاي قالبي از قبل تعيين شده چگونه مي تواند توانائي خلاقيت کودکان را رشد دهد ؟ در پاسخ سوال علم بهتر است يا ثروت اساسا ما را به ليست کردن مزاياي علم و نفي نتايج مثبت احتمالي ثروت سوق ميدهند در حاليکه درحد وسط همين مطلوبيت صرف و مطرود بون صرف هزاران فرض و پاسخ قابل قبول وجود دارد .
فشار هم کلاسي ها از عوامل مهم ديگر در تضعيف توانائي خلاقيت کودکان شمرده مي شود. مديران و مربيان و شايد بتوان گفت نظامهاي آموزش و پرورش، وجود دوجيني از کودکان تقريبا مشابه از نظر توانائي و علائق را بيشتر ترجيح ميدهند برنامه ريزي، ارزيابي و قضاوت عمومي در موسسات آموزشي در کل مشتمل برفرض توانائي متوسط افراد است. هر دانش آموز متفاوت با ديگران بويژه از نظر داشتن توانائي خلاقيت عامل تنش شمرده مي شود. اولياء مدرسه و هم کلاسي ها دوست دارند دانش آموزان يک دستي وجود داشته باشد با اين حساب کودکان خلاق براي تطابق198 از يک طرف و براي بروز خلاقيت خود از طرف ديگر در معرض فشار قرار ميگيرند نصيحت قديمي که ” ديگران چطور توهم يکي ” و ” خواهي نشوي رسوا هم رنگ جماعت شو ” و… نمونه اي از گرايشات عمومي در جهت تحديد خلاقيت شمرده مي شود. در حاليکه بقول اشتاينر هدف تربيت رها كردن فرد از همنوايي و همرنگي است . بطور خلاصه عوامل زيربعنوان عوامل کشنده فردي واجتماعي خلاقيت در محيطهاي آموزش و کار شمرده مي شود:
1- پيش داوري و مورد ارزيابي قرار گرفتن 2- ايجاد تصور منفي از توانائيهاي فرد 3- فقدان پاداش و تشويق ديگران 4-رقابت 5- محدود کردن 6- فشار هم کلاسي ها7- عادات قبلي 8 – ياس و عدم اعتماد به نفس 9 – خجالتي بودن10- عدم انعطاف پذيري11- محافظه كاري12- تمايل به همرنگي13- بي تحملي در برابر ابهام و تضاد 14- نداشتن پيچيدگي ذهني براي حل مسائل15- ترس از شكست 16- ناتواني در سازگاري با محيط 17-وابستگي و نداشتن استقلال 18- نداشتن قدرت ريسك كردن 19- نداشتن سلامت رواني و ثبات عاطفي 20- فقدان روحيه كنجكاوي 21- فقدان قدرت تاثيرگذاري بر ديگران 22 – كلي نگري 23- نداشتن روحيه انتقاد 24- ترسو بودن 25- سردي عاطفي و شوخ طبع نبودن 26- تكلف در رفتار 27- محتاط بودن28- فرار ازمسئوليت و… (پير خايفي ، 1377، ص 14و 13)و( كولدري رو ، 2001، ص 8).

تاثيرات فرهنگ199 و محيط200 برخلاقيت
وراثت فرآيندي است كه به وسيله آن مشخصات جسماني معيني مثل رنگ پوست به شيوه بيولوژيكي از والدين به كودك منتقل مي شود بر اين اساس خيلي از ما شبيه پدر و مادر خود هستيم . تحقيقات انجام شده در مورد دوقلوهاي يكسان كه داراي ژنهاي مشابه هستند نشان داده كه آنها از نظر شخصيتي نيز مشابهت دارند. تشابه خصوصيات فكري ، احساسي و رواني دو قلوهاي يكساني كه از بدو تولد در محيطهاي متفاوت رشد مي يابند دليل محكمي بر تاثير توارث در شخصيت افراد است هرچند در اين گونه موارد ، محيط داراي نقش اساسي است (بني جمالي و احدي ،‌1370ص 14 ). اينكه خلاقيت ريشه هاي ارثي و ذاتي نيز دارد فرض مسلم است اثر وراتت در پيدايش نيروي ابتكار قابل انكار نيست . افراد بي شماري وجود دارند كه در محيطهاي مساعد پرورش يافته اند ولي همه آنها موجد انديشه و فكر نو نشده اند. با آنکه عامل توارث پيدايش استعداد خلاقيت را در افراد ممکن مي سازد معذالک بروز و رشد اين استعداد تحت تاثير عوامل محيطي است ( جان ، 1997). محيط مساعد چه در زمينه جغرافيايي و چه از لحاظ اجتماعي و فرهنگي در رشد و پرورش قوه ابتکار تاثير فراوان دارد . عوامل محيطي نه تنها سبب پرورش استعدادها ي مختلف افراد مي شود بلکه موجباتي براي تحريک و تشويق افراد به خلق انديشه ها را فراهم مي سازد . در اجتماعاتي که رشد فردي و رفاه اجتماعي از طريق روش علمي در يک وضع رضايت آميزي به وجود مي آيد . معمولا مجال پرورش افکار و خلق انديشه هاي تازه بيشتري فراهم مي شود ( گراو ، 1998). برخوردها و نيازهاي فرهنگي در شكل گيري رفتار هر فرد ، تاثير بسزائي دارد . انسانها با تقليداز رفتار اطرافيان و متاثر از فرآيندهايي كه تشويق و تقويت مي شوند، ارزشهاي اجتماعي جامعه و طبقه اقتصادي را با زندگي خود درمي آميزند . والدين به محض تولد نوزاد ، فرآيند اجتماعي كردن وي را آغاز مي كنند . مطالعات نشان داده است تفاوتهاي رفتاري بين دو جنس كه قبلا ارثي شمرده مي شد ، بيشتر محصول اجتماع است . والدين تكيه كلام ها ، روشها ، پيش بيني هاي اجتماعي و نحوه نگرش خود را به كودكانشان منتقل مي كنند و كودك نيز آنها را پس از جذب به صورت بخشي از خصوصيات خود درمي آورند (بني جمالي و احدي ، 1370 ، ص 16). كودكان پرورش يافته در محيطهاي هوشمند و حساس كه پيچيده و مملو از انگيزشهاي مختلف است ، احتمالا مجموعه متفاوتي از مهارتها را كسب خواهند كرد . يك محيط زيرك تر و باهوش تر احتمالا انسانهاي باهوش تر و زيرك تري پرورش خواهد داد ( تافلر، 1980، ص 241). ٍ
ادوارد دوبونو (1992) معتقد است در پاسخ به اين پرسش كه چرا ما به اندازه كافي توجه جدي به موضوع خلاقيت نكرده ايم دلايل بسياري وجود دارد . اولين و در عين حال قوي ترين دليل اين است كه هر تفكر خلاق و ارزشمندي ، همواره بايد در مرحله ي بازنگري ، منطقي و قابل حصول جلوه كند . دفاع و تحقق چنين ايده اي ساده خواهد بود. در غير اين صورت ارزش آن شناخته نشده و چه بسا سركوب نيز بشود متاسفانه چنين واقعيت تلخ و درعين حال غلط ، ماهيت فرهنگي دارد كه باعث بي اعتنائي همگان ، حتي پژوهشگران به خلاقيت مي گردد بيش از 95درصد پژوهشگران دنيا اينگونه مي انديشند ( قاسمي ، 1386، ص 12).
ابراهام مازلو201 اشاره زيبائي به نقش فرهنک و اجتماع در پرورش خلاقيت دارد ” همه انسانها از بدو تولد داراي توانائي بالقوه خلاقيت هستند اما اکثر انسانها اين خصيصه را در جريان فرهنگ پذيري از دست مي دهند( مويدنيا ، 1384، ص 39) مصاديق بارز عوامل محيطي و فرهنگي ، خانواده ، والدين ، مدرسه و مربيان هستند . ميل طبيعي خانواده ها و سازمانها به رفتار پذيرفته شده و محافظه کاري است يعني شرايطي که مقاومت جدي در برابر تغييرات وجود دارد . بدون شك تخيل و خلاقيت ابتداء در خانواده پايه ريزي مي شود اگر خانواده فرصت هاي لازم را براي سوال كردن ، كنجكاوي و كشف محيط به كودكان بدهد و هرگز آنها را تنبيه نكند ، زمينه را براي رشد خلاقيت فراهم مي كنند . تنبيه و تهديدهاي مكرر ، آفت خلاقيت هاي ذهن است . فرزندان خلاق در خانه به آرامش رواني ، اطمينان خاطر و اعتماد به نفس قوي احتياج دارند هرچند شواهد پژوهشي كافي نيست . اما برخي تحقيقات نشان مي دهد كه والدين كودكان خلاق در رفتار خود هماهنگي بيشتري نشان مي دهند ، كودكان خود را آنگونه كه هستند قبول دارند و آنها را به كنجكاوي در باره اشياء و امور تشويق مي كنند و كودكان خود را در انتخاب موضوعات مورد علاقه آزاد مي گذارند كارها و برنامه هاي آنان را تحت نظر دارند و پيگيري مي كنند. ( سايت اينترنتي فكرنو ، ص 4) .
تكاليف درسي ، ‌تاكيد بر محفوظات ، توجه به تفاوتهاي فردي و ويژگيهاي كودكان ، رفتار معلم ، جو مدرسه و… از جمله عوامل تاثير گذار بر پرورش و يا سركوبي خلاقيت كودكان هستند . تعارض نقش ها نيز يکي از عوامل مهم محافظه کاري و ناکارآمدي مدارس در ايجاد تغييرات خلاقانه است. از طرفي نظام آموزش و پرورش وظيفه حفظ و تداوم فرهنگ ، اصول ، ارزشها و سنن اجتماعي را به عهده دارند. براين اساس که مدارس از جمله سازمانهاي محافظه کار محسوب مي شوند و از طرفي همه انتظار دارند مباني رويکردهاي خلاقانه و تغييرات از آموزش و پرورش شروع شود طبيعي است اين وضع ، شرائط تعارض ايجاد کرده و کار برنامه ريزان و مجريان را سخت تر مي کند. اگر مديران و مربيان از اين ميان راههاي متعادل را بيابند در واقع دست به کار هنرمندانه اي زده اند.
حمايت و يا نفي اساس خلاقيت و يا ترويج شکل فردي و اجتماعي آن و همچنين رويکرد خلاقيت هاي کوچک و بزرگ ، همه ريشه در فرهنگ ملل دارد. مثلا فرهنگ غربي خلاقيتهاي بزرگ و جهشي را حمايت مي کند طرفداري از ارزشهاي اجتماعي مثل آزادي ، فرديت ، پيشرفت گرايي بعنوان حمايت از خلاقيت تلقي و عواملي چون ابتکار ، سيالي ، انعطاف و بسط که شالوده نظريه تورنس را شامل است مباني آنرا تشکيل مي دهد( حسن زاده ، 1383، ص 22) . در حاليکه فرهنگ ژاپني از برداشته شدن قدمهاي کوچک در اين خصوص بيشتر راضي مي شود . فرهنگ عمومي ايالات متحده آمريکا و ايتاليا ، بيشتر به کار گروهي اهميت ميدهند. اما در کشوري مثل انگلستان ، سنت کار بيشتر متکي بر ابتکار فردي است . شرکت M.I.T.I ژاپن طي مطالعه ي در باره ارتباط فرهنگ با خلاقيت متوجه شد که 51 % از مهم ترين پيشرفتهاي علمي قرن 20 ، در انگلستان پا گرفته اند در حاليکه با وجود برنامه ريزي و سرمايه گذاريهاي کلان ، تنها 21 در صد چنين پيشرفتهايي مربوط به آمريکاست ( قاسمي ، 1386، ص 82). همسالان و بزرگترها بعنوان بخشي از محيط رشد کودکان تاثير شگرفي در بروز خلاقيت ، بويژه شکل گيري اوليه آن دارند روزاليند202( 2002) معتقد است بذرهاي عقايد و ايده هاي ابتکاري و نو ، اغلب از تعاملات با همسالان و بزرگترها بوجود مي آيد ( حسن زاده ، 1383، ص 1).

سبكهاي فرزند پروري203 و خلاقيت
خلاق بودن كودكان ، تحت تاثير عوامل محيطي بويژه نگرش204 و شيوه هاي پرورشي و تربيتي والدين است مطالعه ارتباط اين دو متغيير، همواره مد نظر پژوهشگران بوده و هست . شواهد حاكي است خانواده مهم ترين نقش را در كنترل و هدايت تخيل و ظهور خلاقيتها ايفاء مي كند . برآيند كلي نتايج تحقيقات حاكي است كه بطور مشخص جو و محيط خانوادگي افراد خلاق ، متفاوت از جو و محيط خانوادگي افراد غير خلاق است . اين تفاوت عمدتا ناشي از نوع ارتباط متقابل والدين و فرزندان بوده است براي مثال شيفر( 1970 ) با مطالعه 10 نفر دانش آموز تيز هوش دختر كه زودتر از موعد مهارت خواندن را يادگرفته ، سرگرميهاي خلاقانه ( نقاشي و شعر ) داشته و داراي قدرت تخيل قوي بودند دريافت كه خانواده ها با آنان سخت گيري كمتري اعمال مي كردند . اوايل قرن 20 نگرشها ، شيوه هاي تربيتي و الگوهاي رفتاري والدين با فرزندان تحت تاثير مكاتب رفتارگرايان205 خشك و خشن بود اما از سالهاي 1940 و تحت تاثير طرفداران مكتب روانكاوي بويژه بنيامين اسپاك كه به اهميت مسائل عاطفي، ارضاء نيازها و زيان ناشي از كنترل شديد تمايلات طبيعي تاكيد داشت ، آسان گيري و انعطاف پذيري در تربيت

پایان نامه
Previous Entries منبع پایان نامه ارشد درباره استان تهران، معماری پایدار، مطالعات تاریخی Next Entries منبع پایان نامه ارشد درباره آبگرمکن خورشیدی، حفاظت از آب، محیط زیست