دانلود پایان نامه ارشد درباره مدل پیشنهادی، سیستم اطلاعاتی، دانش سازمانی

دانلود پایان نامه ارشد

تصمیماتی اتخاذ نماید که در عین همراستا بودن با چشمانداز سازمان، بتواند وضعیت موردانتظار آن را به خوبی ارضا نموده و منجر به عملکرد بهتر سایر عاملها مدل پیشنهادی در راستای ترسیم وضعیت موردانتظار سازمان گردد.

3.3.2.10. عامل ترسیم گر وضعیت موردانتظار
در نهایت عامل ترسیمگر وضعیت موردانتظار به عنوان آخرین عامل مطروحه در چارچوب پیشنهادی، با استفاده از خروجی تولید شده توسط عوامل شرح داده شدهی قبلی، به کمک تکنیکهای سناریوسازی هدفگرا، شروع به ایجاد تعدادی سناریوی محتمل و معقول از وضعیت موردانتظار آیندهی سازمان میکند. هر سناریو بیانگر وضعیتی است که در اثر حرکت از وضع موجود با انجام دنبالهای از عملیات بدان خواهیم رسید. این عامل سپس یکی از این موارد را که از همه جذابتر و محتملتر باشد را انتخاب نموده و به عنوان وضعیت موردانتظار سازمان ارائه میکند.
از یک دیدگاه سناریوها به دو کلی دسته تقسیم می‌شوند: اكتشافی و انتظاری (یا هنجاری). سناریوهای اكتشافی با بهره‌گیری از تكنیك دیده‌بانی به شناسایی روندهایی می‌پردازند كه در آینده از نقش و اهمیت بیشتری برخوردار خواهند بود و اهداف خود را با توجه به آنها تنظیم مینمایند. سناریوهای انتظاری یا هنجاری نیز در حقیقت همان آینده‌های مرجحی هستند كه مطلوبترین شكل آینده از دیدگاه مدیران استراتژیک بوده و تمامی كوشش‌های فردی و سازمانی برای محقق ساختن این گروه از آینده‌ها به عمل می‌آید. عامل ترسیمگر وضعیت موردانتظار همانگونه که نام آن نیز تداعی میکند، در واقع با ایجاد سناریوهای انتظاری، آینده مرجح سازمان را در افق زمانی مشخص ترسیم مینماید[13]و[14].
روند کلی عملکرد این عامل را میتوان به بخش تدوین سناریو و انتخاب سناریو تقسیمبندی نمود. برای مرحله نخست از روش تدوین سناریوی هدفگرای66 روبرت-ای تویس67 الهام گرفته میشود [2] (تنها بخشهایی از آن روش در مدل پیشنهادی به کار گرفته خواهد شد). این روش شامل 5 گام به شرح زیر است:
1. ایجاد مدلی بدون محدودیت از جایگاه آینده سازمان در یک افق زمانی معین، به طور مثال 5 سال آینده
2. تعیین عملیاتی که بایست به منظور نیل به آن جایگاه انجام پذیرند
3. لحاظ کردن و آزمودن شرایط آینده و تأثیرات بالقوه محیط خارج سازمان
4. تعیین رویدادهایی مسیرهای رسیدن به آن شرایط را مشخص میکنند
5. نگاشت عملیات موردنیاز به رویدادهای بالقوه برای تحلیل احتمالات و تصمیمگیری در خصوص آنها
ترتیب انجام گامهای فوق حائز اهمیت است، زیرا به طور مثال تا پیش از تعیین اینکه سازمان به کدام سمت و سو قرار است حرکت نماید، تعیین عملیات موردنیاز برای حرکت در آن راستا امکانپذیر نمیباشد.
شکل ‏314 به صورت ساده بیانگر سناریوهای محتمل متفاوتیست که میتواند برای آینده سازمان روی دهد و نیز رویدادهایی که در مسیر وقوع هر یک از آنها روی خواهد داد.

شکل ‏314 ترسیم سناریوهای محتمل آینده و رویدادهایی که به آن وقوع هر یک منجر خواهد شد [2]
در مدل تدوین سناریوی هدفگرا، پس از تعیین سناریوها، بایست وضعیت موردانتظار را با هریک از آنها سنجید (شکل ‏315) و در نهایت از میان آنها سناریویی را که بیشترین انطباق را با آن وضعیت دارد، انتخاب نمود [2]. اما از آنجا که در مدل پیشنهادی ما، هدف تعیین وضعیت موردانتظار بوده و طراحی مطلوبی از قبل موجود نمیباشد، روش مذکور نیاز به تغییراتی خواهد داشت.

شکل ‏315 آزمودن وضعیت موردانتظار (آینده مرجح) با سناریوهای آینده محتمل [2]

پیش از ادامه بحث، توجه به این نکته بسیار مهم و ضروریست که گرچه بسیاری از پارامترهای وضعیت ایدهآل با کمک تکنیکهای دادهکاوی از دل سیستم اطلاعاتی راهبردی قابل استخراج هستند، ولی نهایتا وضعیت موردنظر بایست توسط کاربران انسانی سیستم اطلاعاتی راهبردی یا همان مدیران ردهبالا و استراتژیک سازمان نیز مورد تأیید قرار گیرد.
در مدل پیشنهادی، منظور از طراحی ایدهآل، وضعیت است که بیشترین انطباق را با سناریوهای پیشنهادی داشته باشد، در واقع یکی سناریو از بین سناریوهای تدوین شده توسط عامل هوشمند، با درنظر گرفتن تمامی شرایطی که پیشتر بیان گردید، و نیز با توجه به اطلاعاتی که سایر عاملها در اختیار عامل ترسیمگر وضعیت ایدهآل قرار میدهند، انتخاب شده و به عنوان خروجی سیستم چندعاملی در چارچوب پیشنهادی ارائه میشود.

شکل ‏316 عامل ترسیمگر وضعیت موردانتظار

از منظر متدلوژی پرامتئوس (شکل ‏316) عامل ترسیمگر وضعیت موردانتظار، به عنوان قلب مدل پیشنهادی، با تمامی عاملهای دیگر در ارتباط خواهد بود و در واقع خروجی و تصمیمات آنها را در مقاطع و شرایط خاص دریافت میکند. از آنجا که وظیفهی اصلی این عامل ترسیمسناریو با توجه به شرایط مختلف میباشد، هوشمندی تعبیه شده در آن نیز بایست در همین راستا باشد. عاملهایی با چنین سطح هوشمندی عملا کاربردهای بسیار خاص پیدا خواهند کرد. نمونههایی از آنها نرمافزارهایی با کاربرد نظامی است که در جنگها برای شبیهسازی وضعیتهای محتمل در حین عملیات نظامی و انتخاب تاکتیکهای مناسب و بهینه به کار میروند. عامل ترسیمگر وضعیت موردانتظار میتواند سناریوهای مختلفی از آینده محتمل سازمان را با توجه به تکنیکهای آیندهپژوهی ایجاد نموده و با اتکا به دانش سازمانی و نیز دانش درونی خود، محتملترین سناریو را که سازمان را در زمان قابل قبول در وضعیتی مشابه موردانتظار قرار خواهد داد، ارائه نماید. همانگونه که در ابتدای بحث اشاره شد، بدیهی است که این وضعیت بایست به گونهای با استفاده از پارامترهای کمی یا حتی کیفی اما قابل اندازهگیری بیان شود. بدین ترتیب کل سیستم به هدف نهایی خود که بیان وضعیت موردانتظار سازمان در افق زمان مشخص در راستای استراتژیهای سازمان و با توجه به تحولات محیطی و وضعیت فعلی سازمان از ابعاد مختلف است، دست خواهد یافت.

3.3.3. فاز طراحی جزئیات
سومین و آخرین مرحله در متدلوژی پرامتئوس فاز طراحی جزئیات است که در آن به صورت دقیقتر به بررسی طراحی و ساختار درونی عاملها پرداخته میشود. آنچه در این بخش بیش از همه حائز اهمیت است تعیین عملیات اصلی است که توسط هر یک از عاملها انجام میشود. بدین منظور در ادامه بصورت مجزا به بررسی هر یک از عاملهای چارچوب پیشنهادی خواهیم پرداخت. اما نکتهی بسیار مهمی که در این فاز در مورد ساختار درونی عاملها در چارچوب پیشنهادی بایست بدان توجه نمایید آنست که در این چارچوب قصد ما به هیچوجه پرداختن به نحوهی پیادهسازی هوشدرونی عاملها نیست، زیرا پیادهسازی این هوشمندی بسیار فراتر از حوزهی این پژوهش بوده و خود نیازمند بررسی موشکافانه و سالها تحقیق و پژوهش و تجربه در زمینههایی همچون دادهکاوی، هوشسازمانی، هوشمصنوعی و غیره میباشد. لذا در این فاز هدف تنها بیان کلی برخی از مهمترین قابلیت68هائیست که به نظر میرسد هر عامل جهت اجرای نقش خود در چارچوب پیشنهادی بایست قادر به انجام آنها باشد. بدیهیست همانگونه که در متدلوژی پرامتئوس بیان گردیده، این قابلیتها خود دارای سطوح مختلف انتزاع میباشد که در ادامه ما تنها بالاترین سطح آن را مورد بررسی قرار خواهیم داد.

3.3.3.1. ساختار عامل انطباق دهنده رسالت و چشم انداز
این عامل بایست بتواند تصمیمات سایر عاملها را در قالب یک پیام دریافت نموده، تجزیه . تحلیل نماید و میزان انطباق یا انحراف آن از رسالت و چشمانداز کلی سازمان را (که قبلا به صورت دانش صریح درونی در دسترس این عامل است) تعیین نماید. مهمترین قابلیتهای موردانتظار برای این عامل عبارتند از: بررسی سازگاری تصمیمات هر یک از عاملها، تعیین میزان سازگاری یک تصمیم با چشمانداز و رسالت سازمان، انتخاب بهترین تصمیم از بین چندین تصمیم موجود و نهایتا اجازه یا عدم اجازهی اجرای یک تصمیم توسط عاملهای دیگر چارچوب پیشنهادی. شکل ‏317 قابلیتهای مربوط به عامل انطباقدهنده رسالت و چشمانداز را نمایش میدهد. در این شکل ( و در سایر شکلهایی که در ادامه مشاهده خواهید کرد)، پیامها یا همان رویدادهای دریافتی و ارسالی هر عامل نیز در کنار قابلیتهای آن مشخص شدهاند. در مورد رویدادهایی که هر عامل هم ارسال (send) و هم مدیریت (handle) میکند، بایست گفت اینها همان رویدادهایی هستند که از سوی سایر عاملها به یک عامل ارسال شده و درخواست انجام عملی را از آن دارند و عامل دریافت کننده بایست پاسخی برای آن بازگرداند. مثلا در مورد عامل اخیر، سایر عاملها ممکن است پیامی مبنی بر انطباق تصمیم آنها با چشمانداز سازمان به عامل ارسال نمایند که عامل دریافت کننده بایست پس از بررسی بایست نتیجه را به صورت مناسب به عامل درخواست کننده بازگرداند.
ورودی اصلی مورداستفاده این عامل همانگونه که در فاز طراحی ساختاری ذکر شد، همان رسالت و چشمانداز سازمان است که به صورت دانش صریح ترجمه شده و از طریق پایگاه دانش اختصاصی این عامل در دسترس آن قرار دارد که در کنار ورودی دیگر که همان پیامهای حاوی تصمیمات سایر عاملها جهت انطباق با رسالت و چشمانداز سازمان است، برای انجام عملیات درونی موردانتظار عامل کافی به نظر میرسند. خروجی آن نیز همان اعمال کنترلیست که بر تصمیمات موردنظر اعمال میشود.

شکل ‏317 ساختار عامل انطباق دهنده رسالت و چشم انداز

این عامل نیاز مبرمی به بهرهگیری از تکنیکهای دادهکاوی برای انجام وظیفهی خود خواهد داشت و همانطور که پیشتر نیز ذکر شد ممکن است به دو شیوهی فعال یا منفعل پیادهسازی شود.
3.3.3.2. ساختار عامل مراقب PESTEL
شاید در بین عاملهای مدل پیشنهادی این عامل یکی از صریحترین و شفافترین وظایف را بر عهده داشته باشد که آن هم رصد محیط پیرامون سازمان و آگاهسازی سایر عاملها از رویدادهایی است که ممکن است بر عملکرد هر یک از آنها تأثیرگذار باشد.

شکل ‏318 ساختار عامل مراقب PESTEL

همانطور که در شکل ‏318 مشاهده میشود، این عامل قابلیتهای ششگانهی تحلیل در حوزههای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، محیطی، تکنولوژیکی و قانونی را داراست. ورودیهای موردنیاز عامل میتوانند به سادگی بانکهای اطلاعاتی رابطهای یا فیدهای خبرخوان تا پیچیدگی پایگاههای دانش چندبعدی و معکبهای اطلاعاتی باشد. خروجی آن بسته به عملکرد درونی عامل به صورت هوشمند ایجاد شده و ممکن است به یک یا چند عامل از عاملهای مدل پیشنهادی (به صورت همزمان یا غیرهمزمان) ارسال شود. تصمیمگیری در مورد انتخاب عاملهایی که ممکن است نیاز باشد از وقوع یک رویداد خارجی در حوزهی خاص با خبر شوند تماما بر عهدهی منطق درونی خود عامل است و از نظر پیادهسازی چندان پیچیده به نظر نمیرسد. بلکه شاید حتی بتوان با دستهبندی مناسب رویدادها، رویداد تأثیرگذار بر هر عامل از چارچوب پیشنهادی را که نیاز به اطلاع از وقوع رویداد دارد، مشخص نمود. عاملهای دیگر چارچوب پیشنهادی ضمن دریافت پیام مبنی بر وقوع رویداد که با ساختار مناسب و قابل فهم برای تمامی عاملها ایجاد و ارسال میشود، میتوانند از آن رویداد در جهت به روز رسانی پایگاه دانش درونی خود استفاده نمایند.

3.3.3.3. ساختار عامل تحقیق و توسعه
این عامل از نظر عملکرد درونی و سطح هوشمندی موردنیاز پیادهسازی بسیار پیچیدهای خواهد داشت، زیرا بایست بتواند ضمن بررسی عوامل محیطی و به کمک دانش سازمانی و نیز دانش درونی خود (ورودیهای عاملی) راهکارهای خلاقانهای جهت بهبود عملکرد سایر عاملها ارائه نماید (خروجی عامل). از جمله قابلیتهای بدیهی این عامل میتوان به یافتن راههایی برای ارتقای بازدهی و کارایی سازمان، یافتن راهکارهایی برای حل معضلات کنونی سازمان، بررسی و تجزیه و تحلیل بر روی فیلدهای مختلف مربوط به سازمان همچون بازار و مباحث مرتبط با فناوری اشاره نمود. همانگونه که در فاز طراحی ساختاری بیان گردید بخشی از هوشمندی این عامل ممکن است به کمک منطق استنتاجی قابل پیادهسازی باشد. به هر حال کیفیت عملکرد این عامل علاوه بر منطق و الگوریتمهای هوشمند مورداستفاده در آن، به کیفیت پایگاه دانش درونی و نیز ارتباط صحیح و دید مناسب از محیط پیرامون نیز

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه ارشد درباره مدل پیشنهادی، وضعیت مالی، تحقیق و توسعه Next Entries دانلود پایان نامه ارشد درباره نیروی انسانی، تحقیق و توسعه، وضعیت مالی