دانلود پایان نامه ارشد درباره حریم خصوصی، فضای شخصی، هویت اجتماعی، روش شناسی

دانلود پایان نامه ارشد

در زندگی روزمره” شیوه هایی است که بر اساس آن خودمان را برای دیگران نمایش می دهیم و در عین حال تعیین می کنیم که کدام یک از ابعاد هستی ما مرئی و کدام یک نامرئی باشند (جلائی پور،محمدی:126،1391).گافمن درمورد جلوی صحنه و پشت صحنه به این نکته اشاره می کند که افراد در جلوی صحنه نقشی را بازی می کنند که از آنها انتظار می رود و در جامعه درست ومناسب تلقی می شود. اما در منطقه پنهان پشت صحنه، مانند اتاق خواب و حمام، بازیگران نقاب از چهره بر می دارند. در واقع بخش اعظم زندگی اجتماعی را می توان به مناطق جلوی صحنه و پشت صحنه تقسیم کرد. مناطق روی صحنه موقعیتهای اجتماعی یا برخورد هایی هستند که در آن افراد نقشهای رسمی یا دارای اسلوب را بازی می کنند آنها اجراهای روی صحنه هستند. مردم هنگامی که در پشت صحنه هستند، می توانند آسوده باشند و احساسات و رفتارهایی را که به هنگام حضور در روی صحنه کنترل می کنند، آزادانه ابراز کنند(گیدنز،132:1376). در واقع می توان گفت پشت صحنه، حریم خصوصی هر فرداست. در پشت صحنه است که فرد می تواند براحتی گریه کند آواز بخواند، شکلک در آورد و با خودحرف بزند و امری ضروری است زیرا لحطاتی را بوجود می آورد که افراد می توانند نقاب هایی را که به چهره زده اند بردارند و استراحت کنند واین راهی برای تقویت عزت نفس است (Schwartz,1968:752). از دید گافمن” افراد می توانند نقش خود را برای مدت زمان معقولی حفظ کنند اما نمی توانند در انواع نقش هایی که جامعه از آنهامی خواهد بطور نامحدود بازی کنند، لحظاتی خارج از صحنه وجود دارد جایی که فرد می تواند خودش باشد.(Steeves,2009:198) در جوامع عرفی (پیرو سنت و رسوم) که این دو منطقه باهم تداخل پیدا می کند. با بی نظمی روبرو می شوند (Schwartz,1968:749). هنگامی که افراد به کنش متقابل می پردازند می خواهند مفهوم خاصی را از خود ارائه دهند که دیگران آن را بپذیرند (ریتزر،250:1392).گافمن همچنین به مفهوم داغ اشاره می کند داغ یا شکاف به تفاوت میان آنچه شخص باید باشد، هویت اجتماعی بالقوه و آنچه واقعا هست ،هویت اجتماعی بالفعل می پردازد. داغ احتمال بی اعتباری، داغی است که در آن افراد حضار نه تفاوت ها را می دانند و نه تفاوت ها برای آنها قابل مشاهده است. برای کسی که به داغ احتمال بی اعتباری دچار می شود، مسئله نمایشی، مهار کردن اطلاعات است به طوری که این داغ برای مخاطبان فاش نشده بماند(ریتزر،259:1392). تهاجم به حریم خصوصی افراد موجب برملا شدن این داغ و در نتیجه بی اعتباری افراد می شود. گافمن درسال1961 پژوهشی که در بیمارستانهای روانی انجام داد، نشان داد” وضعیت حاکم بر بیمارستان ها حریم خصوصی بیمار را از بین می برد، قدرت نظارت بر مرز میان خود ودیگری را از او می گیرد، او را بسیار آسیب پذیر می سازد و در نتیجه بر روند توان بخشی تاثیر منفی می گذارد.چرا که هویت فردی و عزت نفس را از آنان می گیرد (التمن،59:1382).گافمن مطالعات زیادی نیز در مورد قلمرو انجام داد . او همچنین از “مکانهای آزاد” سخن می گوید که در آنها شخص از نظارت آزاد است …در مقایسه با حس ناراحتی که در سلول زندان به فرد دست می دهد (Schwartz,1968:750). گافمن” درک افراد از موقعیتها را حاصل هنجارهای فرهنگی و توقعات و انتظارات جامعه (دیگران) “می داند(توسلی،326:1386). بنا بر این سخن می توان گفت درک هنجارهای فرهنگی در حفظ حریم خصوصی تاثیردارد.

2-1-1-6- روش شناسی مردمنگارانه
روش شناسی مردم نگارانه اساسا بر آن استوار است” تا ثابت کند که جامعه چیزی نیست جز دستاورد عملی و پیوسته افراد”(وایگرت،83:1981 به نقل از ریتزر،364:1389).گارفینکل به‌عنوان پایهگذار این روش، هدف آن را توصیف روشهایی میداند که عاملین عمل در بیان زندگی اجتماعی بهکار میبرند.یکی از نمونه های این روش، اعمال راه رفتن است. در این روش موضوع مورد بررسی، شیوههایی است که آدمها بهکار میبرند تا با یکدیگر برخورد نکنند. آدمها برای آنکه راه رفتنِ موفقیتآمیزی داشته باشند، نه‌تنها باید مراقب راه رفتن خودشان باشند، بلکه باید یک نوع استراتژی متناسب برای راه رفتن را نیز تدارک بینند. شیوه نزدیکی یک فرد به فرد دیگر می تواند به عنوان تهدیدی برای دیگری وانمود گردد. راه روندگان برای آنکه از این نوع تخلفات یا وانمود به آنها پرهیز کند، نه تنها باید بدانند که چنین تخلفاتی امکان پذیرند، بلکه باید آمادگی و توانایی آن را داشته باشند که با انجام دادن اعمالی متناسب، از رخداد چنین تخلفات یا سوء تفاهم هایی جلوگیری کنند (ریتزر،367:1389). بررسی این شیوه ها نشان می دهد که افراد حتی در راه رفتن مراقب هستند که به فضای شخصی دیگران وارد نشوند و حریم خصوصی آنها را نقص نکنند. گارفینگل در آزمایشات نقض کننده از چندین دانشجو خواست صورت خود را ناگهان به صورت دیگران نز دیک کنند. عکس العمل فرد مخاطب در مقابل این عمل خجالت،عصبانیت و آشفته شدن اغلب آنها (حتی دانشجویان وبه ویژه واکنش شدید مردان)بود (آلتمن106:1382).آزمایشات نقص کننده گارفینگل نشان دهنده اهمیت حریم خصوصی افراد است و اینکه نزدیک شدن بیش از حد به افراد درواقع تعرض به فضای شخصی و حریم خصوصی می باشد و موجب نگرانی افراد می شود .
2-1-1-7- نظریه کنش پارسونز
از دید پارسونز کنش متقابل اجتماعی را سه عنصر در بر میگیرد: اول، انتظارات متقابل میان عاملها، عامل معینی مانند”خود”، از عامل دیگری که در اینجا ” دیگری” خوانده می شود انتظار دارد که در فلان موقعیت مشترکشان به این یا آن صورت رفتار کند. در همان حال “خود”می داند که در رابطه با موقعیت مشترک ،دیگری نیز انتظاراتی دارد. دوم، ارزش‌ها وهنجارهايی كه بر رفتار عاملها حاكم است، در واقع انتظارات متقابل در گروه متكی بر وجود هنجارها وارزش‌هاست. سوم، ضمانت اجرايی يا پاداش وتنبيهی كه «خود» و «ديگری» درصورت عدم برآوردن انتظار متقابل نصيب‌شان خواهد شد. به نظر پارسونز اين عوامل سه‌گانه يعنی انتظارات، هنجارها و تضمين‌ها (پاداش ومجازات) عناصر تشكيل دهنده‌ی نقش‌ها در كنش متقابل هستند(توسلی،182:1386). حفظ حریم خصوصی در کنش متقابل میان افراد، ارزشها و هنجارهای گوناگونی را در برمی گیرد. هنجارهایی که هریک از طرفین انتظار دارد دیگری آن را رعایت کند و عدم رعایت این هنجارها موجب نارضایتی از ارتباط متقابل می گردد.
2-1-1-8- فمینیست ها
فمینیست های کلاسیک ادعا می کنند که حریم خصوصی صرفا حقی است که توسط مردان موردسوءاستفاده قرار گرفته است و استدلال می کنند، بر اساس قانون عرفی انگلیس و آمریکا ، یک شوهر ارشد خانواده اش می باشد و برای حفظ حریم خصوصی، دولت و هیچ کس دیگری نباید در اداره منزل فردی دخالت کند. در نتیجه، مرد تا زمانی که در خانه اش است می تواند همسر خود را مورد ضرب و شتم است قرار دهد و کسی حق ندارد در این موضوع دخالت کند زیرا موجب نقص حریم خصوصی فرد می شود. نقد فمینیستی درادامه بیان می کند که حق حفظ حریم خصوصی برای اجرا و حفظ روابط قدرت بین مردو همسرش سوء استفاده می شود . به عنوان مثال ریوا سیگل17 استدلال می کند: حق حفظ حریم خصوصی به مردان اجازه ظلم به زنان را می دهد. حفظ حریم خصوصی، برای محافظت از مردان و خانه ، نه زنان استفاده می شود. این موضوع دارای پیشینه تاریخی است. از دیدگاه فمنیستها،در نظر گرفتن خانه به عنوان حریم افراد، که کسی حق دخالت در آن را ندارد موجب می شود مردان هرگونه که بخواهند به زنان ظلم کنند و کسی این حق را نداشته باشد که در این امر دخالت کند. در سال 1852 در ایالت کارولینای شمالی، دادگاهی در مورد شهادت همسران علیه ضرب و شتم شوهران در تمام موارد، به جزآنچه که موجب آسیب دائم یا آسیب جسمی بزرگ شده باشد برگزارگردید . تصمیم نهایی دادگاه این بود که :
ما می دانیم که یک سیلی بر گونه وبطور کل هر نوع لمس فرد دیگر، به شیوه ای بی ادبانه یا با حالت عصبانی، در قانون ضرب و شتم محسوب می شود. ولی درماهیت امور، آن را نمی توان به افراد در حالت ازدواج اعمال کرد، زیرا باعث شکستن اصل بزرگ” اعتماد به نفس و اعتماد متقابل” است و موجب گسترش اختلاف و بدبختی، کشاکش، و نزاع در جایی می شودکه صلح وپیمان باید برقرار باشد.(Gus Hosein, 2006 :9)
2-1-1-9- آلن وستین
آلن وستین(1929-2013) استاد حقوق عمومی، در زمینه حریم خصوصی بین سالهای 2004- 1978 بیش از سی تحقیق انجام داده است. و مهمترین کتاب وی در این زمینه ” حریم خصوصی و آزادی ” در سال 1967 می باشد. از دیدگاه حقوقدانان و سیاستمداران حریم خصوصی اشاره به حق زندگی کردن بدون دخالت دولت و مناطقی که دولت بدون توجیه نباید وارد شود، دارد. ولیکن وستین حریم خصوصی را از دید جامعه شناسانه بررسی می کند. نگاه جامعه نگر وستین به مفهوم حریم خصوصی، ریشه در کار جامعه شناسان دارد. وستین اشاره می کند که مفهومش از حریم خصوصی به عنوان یک تنش بین تمایل فرد به توداری یا افشای اطلاعات قبلا توسط زیمل، به عنوان تنش بین “آشکار سازی خود و خوداری ” و بین ” تجاوز و احتیاط” شناخته شده است (Steeves,2009:197). وستین(1967) همانند زیمل بیان می کند حتی در صمیمانه ترین روابط، ارتباط خودبا دیگران ناقص است و نیاز به نگهداری بخش یا بخشهایی از خود بصورت خیلی شخصی ومقدس، یا بسیار شرم آورو بی حرمتی در بیان می باشد(pastalan:74).وستین، چهار بعد برای حریم خصوصی وچهارکارکرد برای آن بیان می کند و در این زمینه از بینش جامعه شناسان مدد می گیرد. چهار نوع از حریم خصوصی که توسط وستین بیان شده، عبارتند از: “انزوا، تنهایی، گمنامی و توداری”. در این میان،گمنامی را از مفهوم “غریبه “ی زیمل، و توداری از مفهوم “فاصله روانی” زیمل می گیرد. او از کار پارک و گافمن در مورد”ماسکهای اجتماعی” برای کارکرد استقلال حریم خصوصی استفاده می کند. از کار زیمل در مورد ارتباطات محدود در زمینه زندگی شهری استفاده می کند. از کارگافمن در مورد نقشهای اجتماعی برای کارکرد “تخلیه عاطفی” و از بحث پارک در مورد تنهایی برای کارکرد “خود سنجی” و برای بیان اخرین عملکرد حریم خصوصی،” ارتباطات محدود و حفاظت شده” از مطالعات قوم نگاری گافمن در روابط اجتماعی روزانه و کاراستفاده می کند. وستین اشاره می کند که افراد و گروهها در طلب ایجاد تعادل میان دوری خود ازدیگران و نزدیکی خود با دیگران هستند، چرا که کمی و زیادی بیش از حد جدایی و دوری وضعیت مطلوبی نیست. این رویکرد دیالکتیکی که وستین تلویحا بیان می کند ،مبدع آن زیمل بوده است(التمن،24:1382).
2-1-1-10- ادوارد هال18
هال علم ” پروکسمیک” را پیشنهاد کرد که عبارت است از “بررسی استفاده انسان از فضا به مثابه ابزاری برای ارتباط” نظریه او درباره فضای شخصی دو جنبه دارد. اول اینکه او طرحی برای تحلیل استفاده مردم از فضا به مثابه ابزاری ارتباطی در موقعیت ها و جوامع گوناگون ارائه کرد و آنرا پروکسمیک19 نامید. دوم اینکه او مشاهداتی را در باره استفاده فرهنگ های گوناگون از فضا ثبت کرده است و اینکه چطور ممکن است تعبیرهای مشخص در مورد استفاده ی دیگران از فضا منجر به تضاد و تقابل شود. هال (1969)حریم خصوصی را “کنترل فضای شخصی” تعریف می کند (Newell,1995:88). و آنرا را به چهار منطقه تقسیم می کند:
الف – فاصله خودمانی
این محدوده فاصله بین صفر تا نیم متری را در بر میگیرد. هال عقیده دارد در این فاصله امکان تبادل نشانه های ارتباطی به حداکثر می رسد، همچون فاصله ای که در آن ” معاشقه، کشتی گرفتن، دلداری دادن و حمایت کردن” به آسانی قابل اجرا است. فاصله نزدیک توان بالقوه افراد را برای برقراری رابطه افزایش می دهد. گرچه این فاصله در برخی موقعیت ها مثل زمان رابطه با معشوق مطبوع و دلچسب است، در موقعیت های دیگر مثلا در یک آسانسور شلوغ نامطبوع می باشد ( آلتمن ،72:1382).
ب ) فاصله شخصی
این فاصله محدوده از 45 تا 120 سانتی متری را در بر میگیردو فاصله ای است که افراد در مواجه با یکدیگر رعایت می کنند فراتر از آن باعث ناراحتی می شود. هال معتقد است که فاصله نزدیک این مرحله همچون فاصله

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه ارشد درباره حریم خصوصی، جامعه شناسی، باز اندیشی، روابط اجتماعی Next Entries دانلود پایان نامه ارشد درباره حریم خصوصی، فضای شخصی، تعامل اجتماعی، عامل اجتماعی