دانلود پایان نامه ارشد درباره استان گیلان، دریای خزر، معماری بومی

دانلود پایان نامه ارشد

پله، نرده و… نیز فقط از این عنصر بهره برده و همچنین در ساخت وسایل منزل نیز از چوب استفاده می شده است.
این تحقیق به دنبال بررسی و تحلیل حضور عنصر چوب در معماری بومی این منطقه است و در پی آن است که با مطالعات میدانی و کتابخانه ای و حضور بر سر بناهای بومی این استان، به دسته بندی و تحقیق پیرامون حضور عناصر چوبی در معماری و ساختار بناهای این منطقه بپردازد. پرداختن به موضوعاتی نظیر شناخت انواع چوب های مورد استفاده، جایگاه حضور این چوب ها در بناها، روش های عمل آوری و آماده سازی چوب، استفاده از چوب به عنوان عنصر تزئینی، حضور چوب به عنوان عنصر سازه ای در بنا و موضوعات مشابه، بخش های اصلی این تحقیق را تشکیل می دهد.

1-2-سوابق تحقیق :
نگاهی گذرا به تاریخ ما را به وضوح به این نکته می رساند که چوب در عرصه های مختلف زندگی بشر ماده و مصالحی پر حضور بوده است. بنابراین چندان عجیب نخواهد بود چنان چه انتظار داشته باشیم که افراد بسیاری در ادوار تاریخی گذشته و حوزه های متفاوت جغرافیایی قدم در راه پژوهشی مرتبط با چوب گذاشته باشند. حال چه این پژوهش ها مستقیما با حوزه ی ساختمان و معماری مرتبط بوده باشد و چه از زوایایی دیگر به موضوع چوب نظری افکنده باشد.
از آن جا که محوریت پژوهش پیش رو مربوط به حضور چوب در معماری و ساختمان است.طبیعی است که ما نیز در معرفی سوابق تحقیق به سراغ آن دسته از منابعی برویم که ارتباط بیشتری با این مسأله داشته باشد در یک دسته بندی کلی این موارد را می توان در حوزه های زیر معرفی کرد:
الف- کتاب ها
ب- مقالات علمی
ج- پژوهش های دانشگاهی
د- سایر پژوهش ها
نکته ای که پیش از بیان پیشینه ی تحقیق باید به آن توجه کرد این است که با توجه به ظرفیت های موجود در پژوهش پیش رو در این جا ناچاریم تنها از مواردی محدود نام ببریم و طبیعتا به سراغ آن دسته از منابع خواهیم رفت که در مسیر این پژوهش ما را یاری می رساند.
الف- کتابها
از مهمترین کتاب هایی که در این جا قابل ذکر است می توان موارد زیر را برشمرد:
1 – برومبرژه،کریستیان،1370،مسکن و معماری در جامعه ی روستایی گیلان،علاءالدین گوشه گیر،تهران، چاپ اول
زمرشیدی،حسین،1389،معماری ایران اجرای ساختمان با مصالح سنتی،تهران، چاپ یازدهم 2 –
3 – معماریان، غلامحسین،1391، معماری مسکونی ایرانی گوده شناسی برونگرا،تهران، چاپ ششم
4 – رحمانیان، جمشید 1387، طراحی سازه های چوبی، انتشارات دانشگاه علم وصنعت، تهران
5-Holan, Jerri,1990, Norwegian Wood: A Tradition of Building, Rizzoli First edition
6-Makoto, Suzuki,1979, Wooden Houses, Harry N Abrams; 1st Am. ed. Edition
7-A. J. Bicknell & Co,2006, Victorian Wooden and Brick Houses with Details, Dover Publications

ب- مقالات علمی :
درباره ی مقالات، اشاره به این نکته ضروری است که متاسفانه مقالات چندانی در مجلات معتبر علمی داخلی در ارتباط با محورهای چوب و معماری وجود ندارد و تعداد انگشت شماری در این زمینه قابل اشاره است اما اگر خارج از این محور به موضوع چوب نگاه بیندازیم می توانیم به مجلات و به تبع آن مقالات بسیاری دسترسی داشته باشیم. برای مثال می توان به مقالات قابل توجهی که به صورت تخصصی به چوب شناسی و جنگل شناسی مربوط اند اشاره کرد اما در میان مقالات مرتبط با چوب و معماری نمونه های زیر قابل ذکر هستند:
1 – یوسفی،1385،واچینی و دوباره چینی خانه های روستایی جلگه ی شرق استان گیلان، مجله کندوج، شماره 2
خاکپور،1384،ساخت خانه های شیکیلی در گیلان،نشریه هنرهای زیبا،شماره 25 2 –
3 – موسوی،1386، خانه ی میرسیار،مجله کندوج،شماره 4
4- Stephen, Tobriner,1999, Wooden Architecture and Earthquakes in Turkey
5-YAMATO, Satoshi,2005, The Tradition of Wooden Architecture in Japan
6-Adem Dogangun, Iskender Tuluk,2008, Traditional wooden buildings and their damages during earthquakes in Turkey

ج- پژوهش های دانشگاهی
این پژوهش ها عمدتا در دو دسته پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری و همچنین طرح های پژوهش دانشگاهی قابل بررسی هستند. متاسفانه در این زمینه نیز دست ما چندان پر نیست و تنها به برخی موارد محدود یافت شده اکتفا می کنیم.
1 – کریمی، محمد صادق ،1390، چوب در گذشته معماری ایران و نقش آن در معماری پایدار، دانشگاه علوم تحقیقات واحد تهران
2 – علایی ،علی، 1388، کاربرد چوب در ساختمان، دانشگاه علم و صنعت
3 – حسینی، سپیده، 1391، انواع چوب و کاربرد آن ها، دانشگاه علوم تحقیقات واحد تهران
د- سایر پژوهش ها:
منظور از سایر طرح های پژوهشی آن دسته از پژوهش ها است که بیرون از موارد 3 گانه فوق یافت می شوند. مثلا پژوهش هایی توسط سازمان ها و نهاد ها و حتی شرکت های خصوصی به انجام می رسند مثلا بنیاد مسکن- میراث فرهنگی یا وزارت راه و شهرسازی. مواردی از این پژوهش ها قابل ذکراند:
1 – چرختاب مقدم،نعمتی مژده،حسینی،1391،بررسی معماری چوبی کرانه جنوبی دریای خزر، سازمان مسکن استان گیلان
2 – عظیمی- جمشیدیان،1384،بررسی اثرات کالبدی اجرای طرح هادی روستایی غرب گیلان، بنیاد مسکن استان گیلان

1-3-پرسش های تحقیق :
1. آیا عنصر چوب در معماری بومی استان گیلان عنصر اصلی و تعیین کننده نخستین است یا عوامل موثر دیگری که نسبت به این عنصر جایگاه مهمتری دارند در این معماری دیده می شوند ؟
2. آیا استفاده از عنصر چوب فقط به دلیل در دسترس بودن در این بنا ها صورت گرفته است و آیا استفاده کنندگان از این مصالح برای شکل دادن معماری بومی، شناخت قبلی نسبت به این متریال و خاصیت و ویژگی های آن داشته اند یا نه ؟
3. آیا سازگاری عنصر چوب با اقلیم معتدل و مرطوب شمال کشور، مورد کشف و نظر استفاده کنندگان و سازندگان این بناها بوده است یا نه؟
4. اتصالات چوبی که بخش مهمی از ساختار این بناها را تشکیل می دهد، تا چه حد با مدل سازه ای رایج در این بناها تطبیق و سازگاری دارد؟

1-4-فرضیه های تحقیق :
1. چوب عامل اصلی و تعیین در معماری بومی استان گیلان است .
2. استفاده از این عنصر در بناهای گیلان با شناخت قبل و بر اساس جایگاه استفاده از آنان و بنا صورت گرفته است
3. به لحاظ اقلیمی، عنصر چوب سازگاری مناسبی با آب و هوای معتدل ومرطوب استان گیلان دارد .
4. اتصالات چوبی به کار رفته در ساختار این بناها با مدل سازه ای رایج در این مناطق انطباق و سازگاری دارد

1-5-اهداف تحقیق :
1. بالا بردن فهم عمومی از معماری بومی کشور از طریق شناخت معماری استان گیلان
2. ارائه دسته بندی جدید و به دست دادن منابع تحقیقی نو برای تحقیق پیرامون حضور چوب در معماری ایران
3. پیشنهاد راه کارهای جدید برای استفاده از چوب در معماری معاصر ایران از طریق شناخت این عنصر در معماری گذشته و استفاده از تجربه های پیشینیان در این زمینه.

1-6-نوع روش کار :
الف. نوع روش تحقیق
به لحاظ روش شناسی تحقیق، با توجه به این که بخشی از فعالیت های تحقیقی معطوف به توصیف واقعیت خارجی بناها و مشخصات فیزیکی و فضایی آنها است و در بخش دیگری از پژوهش به دلیل نیاز به تحلیل باید به مقایسه موضوعات مختلف پرداخت و معیاری برای این مقایسه تعریف کرد، روش تحقیق توصیفی مقایسه ای (بر اساس تقسیم بندی متدولوژی های تحقیق از دیدگاه استیوارت چپین) پیشنهاد می گردد.
به لحاظ روششناسی تحقیق، با توجه به این که بخشی از فعالیت های تحقیقی معطوف به توصیف واقعیت خارجی ساختارهای مبتنی بر چوب و مشخصات فیزیکی و فضایی آنها است و در بخش دیگری از پژوهش باید به مقایسه ی موضوعات مختلف پرداخت و معیاری برای این مقایسه تعریف کرد، بر اساس تقسیم بندی متدولوژی های تحقیق از دیدگاه استیوارت چپین ، روش تحقیق «توصیفی، مقایسه ای» اتخاذ شده است(Chapin,1949,460-462). از زاویه¬ی راهبردهای تحقیقی که لیندا گروت و دیوید وانگ دسته بندی و معرفی کرده اند، پژوهش حاضر به تحقیق «تفسیری-تاریخی» نزدیک و شبیه است. در این نوع از، تحقیق جستجوی پدیده ای اجتماعی کالبدی در زمینه ای پیچیده با جهت گیری تبیینی روایتی کُل نگر تعریف می شود.(گروت و وانگ،136،1386)
ب. روش گردآوری اطلاعات (میدانی، کتابخانه ای و غیره )
1. مطالعات کتابخانه ای: بررسی ادبیات موضوع و جستجو در مطالعات پیشین که در کتاب ها، مقالات، طرح های پژوهشی و پایان نامه های دانشجویی مرتبط با موضوع مندرج است.
منابع مکتوب این پژوهش شامل: کتاب ها و مقاله ها و رساله ها و منابع شفاهی شامل: سخنان اهل فن و سازندگان این بناها هستند.
2. مطالعات میدانی: این بخش شامل مواردی نظیر پژوهش میدانی پیرامون بناها از سطح کلان تا خرد، حضور در نمونه های موردی در دسترس برای درک فضا و پژوهش پیرامون فرآیند طراحی و ساخت و یافتن نقاط ضعف و قوت آنها و همچنین یافتن صاحبنظران و مردم درگیر با طرح و انجام مصاحبه ی کتبی یا شفاهی با آنان است.
بناهای چوبی از مهمترین منابع اطلاعاتی این طرح هستند که با حضور در مصادیق منتخب و درک عینی فضا، کسب اطلاعات لازم از کمیات و کیفیات معماری بنا از طریق برداشت، عکاسی، ترسیم کروکی و صورت پذیرفته است.

3. جامعه ی آماری پژوهش :
جامعه ی آماری این تحقیق، تعداد پنجاه و شش خانه ی بومی باقی مانده در مناطق مختلف روستایی و شهری استان گیلان را شامل می گردد.

فصل دوم: بررسی پیشینه موضوع
بخش اول: استان گیلان

2-1-1 ویژگی های جغرافیایی :
استان گیلان در جنوب غربی دریای خزر و در دامنه های شمالی سلسله جبال البرز بین 36 درجه و 34 دقیقه تا 38 درجه و 27 دقیقه عرض شمالی و 48 درجه و 34 دقیقه تا 50 درجه و 36 دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ واقع شده است این استان دارای 14711 کیلومتر مربع مساحت است.
رشته کوه البرز حاشیه جنوبی و کوه های طالش حاشیه ی غربی استان را در بر گرفته است این دیواره عظیم جلگه های ساحلی را از فلات مرکزی ایران جدا می سازد اما سفید رود، این سد کوهستانی را شکافته و دره منجیل را پدید آورده است که تنها راه ارتباطی میان فلات مرکزی ایران با سواحل دریای خزر در استان گیلان می باشد.
جلگه گیلان که پایین تر از سطح دریای آزاد واقع شده است در شمال غرب و شرق استان به شکل نوار ساحلی باریک و کم عرض در می آید ولی بخش میانی آن در جنوب مرداب انزلی و دلتای پر وسعت سفید رود بسیار عریض است. بدین سان عرض جلگه که در بخش کرانه شمالی و شرقی استان، از دو تا هفت کیلومتر تجاوز نمی کند . در بخش میانی به سی تا چهل کیلومتر می رسد. قله های مشرف به گیلان از رشته کوه البرز بین 2500 تا 3700 متر و بلندهای طالش حدود 2500 متر از سطح دریاهای آزاد ارتفاع دارند. در حالی که اراضی مجاور دریا دارای ارتفاعی کمتر از دریاهای آزاد می باشند.
همه نوار جنوبی و غربی استان، کوهستانی و کوهپایه ای و بقیه اراضی آن پست و از جلگه های ساحلی تشکیل شده است شیب اراضی این استان در قسمت جنوبی دریای خزر از جنوب به شمال و در قسمت غربی دریا از غرب به شرق می باشد. اما بخش کوچکی از استان که نزدیک مرز جنوبی آن واقع شده روی شیب های جنوبی سلسله جبال البرز قرار دارد.
وجود دیواره مرتفع البرز، مانع خروج بخار آب های دریای خزر از استان شده و رودخانه های متعدد و پوشش های گیاهی وسیعی را در سرتاسر آن به وجود آورده است به طوری که جنگل تقریبا همه نواحی کوهستانی تا ارتفاع 2000 متر استان غیر از شیب های مشرف به فلات مرکزی را پوشانیده است ارتفاعات بالاتر را اراضی مرتعی اشغال نموده اند.

شکل 2-1- موقعیت جغرافیایی استان گیلان

2-1-2 ویژگی های اقلیمی استان گیلان:
مجاورت با دریای خزر، وزش بادهای محلی، ارتفاع و امتداد کوه های البرز غربی و تالش، جابجایی توده های هوایی شمالی و غربی و پوشش متراکم جنگلی از مهمترین عوامل موثربر آب و هوای استان گیلا

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه ارشد درباره استان گیلان، معماری بومی، صومعه سرا Next Entries دانلود پایان نامه ارشد درباره استان گیلان، آق قویونلو، مراکز آموزشی