دانلود پایان نامه ارشد با موضوع روش مشارکتی، یادگیری مشارکتی، محتوای آموزشی

دانلود پایان نامه ارشد

به شیوه ی مشارکتی نیازمند توجه به مراحل و گام های اساسی آن است. توجه و رعایت گام های حاکم برکارهای مشارکتی و تیمی باعث موفقیت و انجام درست کارها می شود. این گام ها در تدریس مشارکتی به شرح زیر می باشد.
الف): ایجاد تیم کاری: 1-1: انتخاب اعضای تیم که بتوانند به طور مؤثر با هم کار کنند: برای اینکه اعضای تیم تدریس بتواند به طرز مؤثرتری با هم کار کنند باید: 1- با هم سازگار باشند، 2- نسبت به انجام مشارکتی تدریس یک موضوع درسی تعهد داشته باشند، 3- به ارتباط محتوا و برنامه درسی با زندگی واقعی فراگیران حساس باشند، 4- نسبت به واکنش فراگیران گرایش مثبت داشته باشند(ویلا 20همکاران 2008).
در بحث از شناخت و انتخاب همکار در تدریس، به سه ملاک اشاره کرده است که عبارتند از: الف): میزان علاقه ی او به مشارکت در فرایند تصمیم گیری. ب): اگاهی از دانش و مهارت های تخصصی او. ج): آگاهی از میزان علاقه ی او به شرکت در کارهای گروهی (ابری 21، 2004) نیز بیان کرده است. که به واسطه ی ارتباطات نزدیک اعضای تیم تدریس، نباید انتخاب عضو همکار شانسی باشد. مدرسان باید با دقت در انتخاب عضو همکار، کسی را که در انجام وظیفه متعهد و در زمینه تخصصی با صلاحیت و به لحاظ روانی آرامش خاطر دارد انتخاب کنند.
ب): تقسيم وظايف براساس تخصص و صلاحیت ها: هر مدرسی در یک حیطه از موضوع درسی تخصص دارد که می تواند برای فراگیران، مفید باشد(ارکالانو22، 2007).
ج): تهیه راهنمای کار انجام برنامه ریزی برای عملکرد مؤثر (سالس و پریست23، 2005)
د): انجام ملاقات های مرتب و منظم اعضای تیم تدریس: بر اساس تحقیقات انجام شده توسط کمیته ی بررسی عملکرد یادگیری، پیشنهاد شده که اعضای تیم تدریس باید حداقل 4 تا 5 جلسه در هفته همدیگر رو ملاقات کنند. اختصاص زمان برای برنامه ریزی در میان مدرسان، باعث بالا رفتن هماهنگی میان آنها در حیطه ارزشیابی فراگیران، سنجش و بازخورد به فراگیران سنجش و بازخورد به یکدیگر و ملاقات های آنها با هم می شود. که باعث رشد نگرش مثبت آنها به حرفه ی تدریس می شود(کافی24، 2008).
در همین رابطه (روتییر25، 2001) بیان کرده است. که ملاقات های هفتگی اعضای تیم تدریس باعث فراهم آوردن محیط های یادگیری غنی هم برای فراگیران و هم مدرسان می شود و مدرسان به برطرف کردن ضعف های کاری خود می پردازند. که این امر در روند یادگیری فراگیران نیز تأثیر مثبتی خواهد داشت. (سلطانی و پور سینا 1384) در بحث از اصول و کار تیمی و گروهی به برگزاری جلسات حضوری و جمعی بین اعضاء اشاره کردند و بر این نکته تأکید داشتند که اعضای کار گروهی باید جلسات مداومی داشته باشند تا بتوانند ذهنیت ها رو به هم نزدیک کنند و با نزدیک شدن به افکار یکدیگر بتوانند در زمینه های کاری بازخورد ارائه دهند.
2-19 مراحل اجرای روش مشارکتی
معلمان، دانش آموزان، و محتوای آموزشی در اجرای مؤثر این روش نقش حیاتی دارند. ماهیت اساسی این نقشها در اثربخشی روش مشارکتی همانند سایر چهارچوبهای یک روش مؤثر و کارآمد است. درسها اکثرا وقتی سودمندند که:
1. معلمان سازه های درس را که دانش آموزان دانش یا مهارت کنترل آن را ندارند، کنترل کنند؛
1. علاقه دانش آموزان را برانگیزانند و آنان را وادار به فعالبت سازند؛
3. محتوای درس ماهیتا متناسب با زمان تدریس و مطلوب و ارزشمند برای تلاش دانش آموزان باشد. (شعبانی، 1385).
مطالعات و تحقیقات گسترده و پیچیده خوبی در مورد مراحل اجرای روش مشارکتی انجام گرفته است. اکثرا آنها چهار مرحله بسیار مهم را برای اجرا متذکر شده اند؛ این چهار مرحله عبارتند از 1) ارائه یا معرفی محتوا؛ 2) تمرین مهارت یا توسعه فعالیتهای آموزشی در گروههای نا متجانس؛ 3) ارزشیابی دانش آموزان به طور انفرادی؛ 4) بازشناسی گروه و ارائه پاداش (همان منبع،ص280).
1. ارائه یا معرفی محتوا: در این مرحله معلمان محتوا را معرفی، و زمینه مرور اجمالی درس را فراهم می کنند. این مرور اجمالی باید قبل از فرآیند یادگیری اتفاق بیفتد، استفاده از راهبرد مشارکتی بستگی به اثربخشی خود محتوا – هم به دانش و هم به فرآیند آن – برای دانش آموزان دارد. اگر ارائه محتوای جدید آشتفته در هم برهم یا سطحی باشد، تمرینها به صورت ناقص انجام شود، و تعامل معنا دار در استفاده از محتوا فدای یادگیری بدون اندیشه شود، نمی توان در اثربخشی روش یادگیری محتوا اعتماد کرد. یادگیری در روش مشارکتی یک روش خود آموز26 اما روشی است که دانش آموزان به یکدیگر در آموختن محتوایی که به آنها به طور مؤثر و صریح معرفی شده است، کمک می کنند(همان منبع ،281).
2. تمرین مهارت یا توسعه فعالیت های آموزشی در گروههای نامتجانس: دو عامل مهم ساختار وظیفه27و نامتجانس بودن28، اثربخشی گروههای یادگیری را فراهم می کنند. ساختار وظیفه یا وظایف تحصیلی و راهکارهای عملی اتمام آنها به منظور وابسته بودن اعضا به طور فعال در یادگیری طراحی شده اند. در بسیاری از موارد موفقیت آمیز روش مشارکتی اعضای گروه با هم درگیر می شوند. آنها با هم به طور انفرادی روی موضوعات تمرین می کنند، دریافتهای خود را در باره مساله باهم مبادله می کنند و در اجرای آزمون فردی در زمینه عناوینی که انتخاب شده اند، اعضای گروه باید نظر خود را در باره عنوان های دیگران ارائه دهند. و بازخوردی در باره آزمونها ارائه می دهند و خدمات اصلاحی به یکدیگر ارائه می دهند. در دومین عامل گروههای اثربخش و مفید نمونه کوچکی از یک طبقه اجتماعی وسیع هستند، هر گروه از دو جنس زن و مرد، و افرادی با پیشرفت تحصیلی پایین، متوسط و بالا و از طبقات مختلفی تشکیل می شوند، گروههای نامتجانس با مقاصد تحصیلی، چشم اندازها و تواناییها مختلف بیشتر اهداف تحصیلی را دنبال می کنند(همان منبع ،ص282).
3. ارزشیابی دانش آموزان به طور انفرادی: در این مرحله بدون کمک اعضای گروه، هر دانش آموز باید تسلط خود رادر یک ارزشیابی انفرادی نشان دهد. هدف گروه در این مرحله انجام مستقل و مطلوب وظایف به طور انفرادی است. پرسش و پاسخ و مساعدت ممکن است توان و مهارت فردی را مغشوش کند(همان منبع ).
4. بازشناسی گروه و ارائه پاداش: در بسیاری از روشهای مشارکتی، موفقیت گروهها به وسیله میانگین نمره های افراد گروه شناخته می شوند و امتیازاتی نظیر عالی ، بسیار خوب، خوب، را کسب می کنند. این امتیازات همرا با جوایز متناسب است(همان منبع،ص283 ).
2-20 مزایای  استفاده از روش تدریس مشارکتی
1. عزت نفس دانش آموزان افزایش پیدا می کند.
2. تمایل دانش آموزان به مدرسه، بیشتر می شود.
3. دانش آموزخود را نسبت به سرنوشت خویش و دیگران سهیم می داند. 
4. استفاده به جا و صحیح از این روش، در دراز مدت ممکن است  در زندگی آنها نهادینه شده و تاثیر بسیار شگرف ومثبتی  را به دنبال داشته باشد.
5. تقویت مهارت های سطح بالای تفکر(کرامتی، 1382).
6. هراس افراد کم رو و خجالتی برای صحبت کردن درجمع را کاهش می دهد.
7. همکاری گروهی و احساس دوستی در بین فراگیران تقویت می شود(شعبانی، 1385).
8. در یادگیری مشارکتی دانش آموزان احساس مسئولیت بیشتری نسبت به یادگیری انفرادی می کنند(یغما، 1370).
2-21 معایب یادگیری مشارکتی
1. اگر این روش به درستی سازمان نیابد و افراد شرکت کننده نقش خود را به خوبی ایفا نکنند، نتیجه مفیدی عاید نخواهد شد.
2. در این روش برای دانش آموزان خردسال دوره ابتدایی کارایی زیادی ندارد؛ زیرا بحث کردن احتیاج به تفکر و تعقل دارد که این توانایی در کودکان سن پایین، رشد کافی نکرده است ولی از دوره راهنمایی به بالا می توان از این روش استفاده کرد.
3. این روش رو در تمامی موضوع ها و درس ها نمی توان بکار برد. بلکه ازاین روش در زمینه هایی که جنبه اجتماعی دارند و تمام افراد در آن ها علاقه مشترک دارند، استفاده می شود.
4. این روش را برای تعداد کم، حدود 6تا20 نفر می توان به کار برد و در گروه هایی که تعداد آنها بیشتر از 20 نفر باشد، بحث گروهی مشکل است(صفوی، 1370).
2-22 الگوی آموزش انفرادی
بسیاری از روانشناسان تربیتی و مربیان آموزشی اعتقاد دارند که موقعیت یادگیری باید آنچنان سازماندهی شود که هر دانش آموز بر اساس تواناییهای خود به فعالیت و یادگیری بپردازد. برای رسیدن به چنین هدفی الگوی آموزش انفرادی، الگوی بسیار مناسبی است، زیرا در این الگو دانش آموزان بر حسب تواناییهایشان پیش می روند و معلمان نیز وقت کمتری صرف تدریس و زمان بیشتری صرف رسیدگی به فرد فرد دانش آموزان می کنند. البته اولین و اساسی ترین گام در راه تحقق چنین هدفی پذیرفتن مفهوم «دانش آموز محوری» در طراحی و آموزش است. در بسیاری از مواقع دستیابی به هدفهای آموزشی از طریق آموزش انفرادی بسیار آسانتر و امکان پذیرتر از روشهای دیگر است، بویژه اگر آموزش انفرادی به طور صحیح استفاده شود، روحیه استقلال طلبی دانش آموزان در اجرای پروژه های کوچک و بزرگ تقویت می شود(شعبانی، 1385).
پيشرفت هر جامعه در گرو توان آموزشي آن جامعه است و كارايي هر نظام آموزشي را با سنجش ميزان دستيابي دانش آموختگان آن نظام به هدفهاي آموزشي مي توان برآورد نمود .هدفهاي آموزشي، همچنين تعيين كنندة روشها و برنامه هاي آموزشي هستند. روشهاي آموزشي سنتي كه در آنها معلم تنها ارائه دهندة اطلاعات و دانسته ها و د انش آموز پذيرندة غيرفعال آنهاست، برخاسته از نگاه ي يك بعدي به آموزش است كه وظيفة آموزش و پرورش را تنها انتقال دانش به دانش آموزان مي داند، روشهای آموزشی سنتی و معلم محور برخاسته از اصل اثبات گری29 است که دانش عینی در حکم واقعیتی مستقل از انسان وجود دارد و معلم می تواند آن را به کمک زبان به دانش آموزان انتقال دهد( سیف،1381).
در این دیدگاه معلم در ارتباطی یک جانبه با دانش آموزان انتقال دهنده دانش و دانش آموز دریافت کننده آن است مشخص کردن موضوع آموزش، انتقال اطلاعات، ارزشیابی از میزان یادگیری دانش آموزان و تقویت رفتارهای مطلوب بر عهده آموزگار است(مهر محمدی،1379).
2-23 اهداف الگوی آموزش انفرادی
الگو و روشهای آموزش انفرادی مناسب هدفهای آموزشی خاصی هستند. در بسیاری از مواقع لازم است دانش آموزان به تنهایی، و به طورمستقل کار کنند، اما این مواقعه چه زمانهایی هستند؟یا در چه مواقعی دانش آموز را می توان در اجرای فعالیت های آموزشی یا مجموعه ای از مطالب چاپ شده یا آموزش برنامه ای را تنها گذاشت؟ پاسخ به چنین سؤالهایی، احتیاج به شناخت هدفهای آموزشی و تحلیل آنها دارد؛ ولی اینکه آموزش انفرادی چه هدفهایی را دنبال می کند، به شرح ذیل است:
2-23-1 رعایت تفاوتهای فردی..
انفرادی کردن آموزش یکی از پدیده های مهم سالهای اخیر نظامهای آموزشی است. بارها معلمان و مربیان آموزشی نسبت به میزان کارایی روش های سنتی تردید کرده و عدم رضایت خود را ابراز داشته اند. این عدم رضایت، تا حدودی ناشی از تفاوتهای فردی موجود بین دانش آموزان بوده است. تفاوتهای فردی، حداقل از دهه1920مورد توجه بسیاری از صاحبنظران تربیتی واقع شده است؛ زیرا در این سالها بود که با انجام آزمونهای مختلف، به میزان اختلاف بهره هوشی دانش آموزان پی بردند. طبیعی است که تفاوتهای فردی، روش سخنرانی و روش بحث گروهی را که در آن، یک موضوع واحد با یک روش خاص برای همه اجرا می شود، آشکارا زیر سؤال برده است. اگر در کلاس تفاوتهای فردی در نظر گرفته نشود، خستگی، انزجار، و تنفر از فعالیت های آموزشی تقویت خواهد شد. راه حل طبیعی چنین مشکلی، استفاده از روشهای آموزش انفرادی یا طبقه بندی دانش آموزان بر اساس تواناییهاست. اما باید توجه داشت که فنون آموزش انفرادی به صورت گروه بندی می تواند مشکل ویژگی های ثابت دانش آموزان را حل کند، ولی هرگز قادر به حل ویژگی متغیر آنان نیست؛ مثلأ چه بسا دانش آموزان در یک موضوع خاص، استعدادی یکسان، ولی قدرت درک و دریافت متفاوتی داشته باشند ممکن است پاسخ به یک دانش آموز، برای دانش آموز دیگرحتی در یک گروه هم سنخ قانع کننده نباشد(شعبانی، 1385).
2-23 -2 رشد استقلال

پایان نامه
Previous Entries دانلود پایان نامه ارشد با موضوع یادگیری مشارکتی، آموزش علوم، روش یادگیری مشارکتی Next Entries دانلود پایان نامه ارشد با موضوع هدف های آموزشی، عادت به مطالعه، برنامه درسی