دانلود مقاله با موضوع قضاوت اخلاقی، انگیزش اخلاقی، رفتار اخلاقی، ارزش های اخلاقی

دانلود پایان نامه ارشد

پیدا خواهند نمود). بالاترین طبقه عبارت است از سطح فراعرفی4. در این سطح باور به درستی چیزی متاثر ار ارزش ها یا اصول جهانشمول است، فرد، ارزش های اخلاقی را جدای از نفوذ گروه ها تعیین می کند و به اصول انتخابی5 اما غیر اختیاری6 در راستای راه بری استدلال تکیه می کند(مثلا فرد دزدی نمی کند زیرا این عمل نمایان گر توزیع مجدد ناعادلانه ثروت است)
تئوری های کولبرگ توجه زیادی در ادبیات حسابرسی به خود جلب کرده است. به طور قطع، رویکرد کولبرگ محدودیت هایی دارد. به عنوان مثال رست و دیگران ابراز داشتند که قضاوت اخلاقی تنها یک گام در فرآیند روان شناختی چند مرحله ای اخلاق است. آن ها استدلال می کنند که چهار مولفه منجر به رفتار اخلاقی می شود: قضاوت اخلاقی، انگیزش اخلاقی، حساسیت اخلاقی و شخصیت اخلاقی(منش اخلاقی). رست و دیگران درعین حال ادعا می کنند که کارکرد خاص ساخت قضاوت اخلاقی عبارت است از فراهم نمودن رهنمود نظری برای انتخاب عمل در موقعیت هایی که ادعاهای اخلاقی در تارض هستند. در این ارتباط، حسابرسان باید منافع مدیریت- صاحبکار، شرکت، سهام داران، بستانکاران، اعتبار دهندگان و منافع عمومی را در حین ارائه اظهار نظر درباره صورت های مالی،متعادل کنند(علی پور،1387).
تئوری رفتار برنامه ریزی شده1
بیان می دارد که نگرش یک فرد نسبت به یک رفتار، حداقل تا حدی، براساس اعتقادها و ارزیابی های وی در ارتباط با پیامدهای آن رفتار تعیین می شود. احتمالا افراد ، اهمیت پیامدهای یک عمل خاص، همین طور زمان رخداد آن و افرادی که این پیامدها در ارتباط با آن ها رخ می دهد را مورد ارزیابی قرار می دهند. تحقیق های تجربی نشان می دهند که اعتقادات هنجاری شخص درمورد نگرش های دیگران نسبت به یک عمل نیز، نگرش آن ها نسبت به نوع رفتار را تحت تاثیر قرار می دهد(سیرانی و دیگران 1387).
تئوری هانت ویتل2
ادراک افراد از یک موضوع یا مساله اخلاقی، درک آن ها از رویکردهای گوناگون احتمالی جهت رفع و حل آن مساله یا مشکل را در پی دارد. پس از آن که فرد مجموعه ای از راه های گوناگون یا فعالیت ها را در نظر گرفت، احتمال دارد دو ارزیابی اخلاقی مهم صورت گیرد: ارزیابی وظیفه شناسنانه و ارزیابی غایت شناسانه. وظیفه شناسی برخود فعالیت ها یا رفتارهای مصرف کننده متمرکز می باشد، در حالی که غایت شناسی بر عواقب آن رفتار ها تمرکز دارد. در ارزیابی وظیفه شناسانه، فرد در جت اریابی صحیح یا غلط بودن ذاتی رفتارها تلاش می کند.مطابق مدل هانت- ویتل، ارزیابی وظیفه شناسانه، شامل مقایسه رفتارها و رویکردهای گوناگون با مجموعه ای از هنجارهایی است که نشان دهنده ارزش های شخصی مصرف کننده است.
در ارزیابی های غایت سناسانه موضوع اساسی عبارت است از، تخمین اشخاص از نتایج مطلوب و نامطلوب تصمیم. یک رفتار خاص در صورتی که نسبت به دیگر رفتارها و در مقایسه با نتیجه های بد و نامطلوب منجر به نتیجه های خوب و مطلوب بیشتری شود، به عنوان اخلاقی ترین تصمیم شناخته خواهد شد. ارزیابی غایت شناسانه شامل موارد درپی آمده است: عواقب هریک از رفتارها یا رویکردهای جایگزین برای گروهای مختلف ذی نفعان احتمال این که چه نتیجه ای برای هریک از گروه های ذی نفع روی می دهد مطلوبیت یا عدم مطلوبیت هریک از نتیجه های اهمیت هریک از گروه های ذی نفع(سیرانی و دیگران 1387).
خروجی نهایی ارزیابی های غایت شناسانه عبارت خواهد بود از باور شخص درباره خوب و بد نسبی حاصل از هریک از انتخاب های ممکن . علاوه بر موارد یاد شده این مدل بیان می دارد که در اغلب موقعیت ها،قضاوت های اخلاقی افراد تابعی ازهر دو نوع ارزیابی ها هستند. قضاوت های اخلاقی یک فرد(باور وی درخصوص میزان اخلاقی یا غیر اخلاقی بودن یک انتخاب)رفتار را از طریق ایجاد تمایلات تبیین می کند. علاوه برآن، ساختار کنترل فعالیت ها و اعمال ممکن است موجب شود که رفتارنسبت به قضاوت های اخلاقی و تمایلات نا مرتبط باشد. آخرین عامل، تحت عنوان محدودیت های موقعیتی عبارت است از عوامل خارجی فراتر از کنترل تصمیم گیرنده که ممکن است رفتار وی را تحت تاثیر قرار دهد. پس از آن که شخص رفتاری را انتخاب کرد، نتایج حقیقی حاصل از آن رفتار را ارزیابی می کند. این عواقب و نتیجه ها پس از مقایسه با نتایج مورد انتظار برای فرد، باز خوردی را فراهم می کند(سیرانی و دیگران 1387).
قضاوت و قضاوت اخلاقی
قضاوت چیست؟
در فرهنگ آکسفورد قضاوت این گونه تعریف شده است: توانایی گرفتن تصمیم حساس و معقول و یا ارائه نظری در مورد چیزی که اغلب بر اساس استدلال دقیق صورت می گیرد(سیرانی و دیگران 1387).
فرآیند حل مسائل با یک ساختار فردی و برداشت ذهنی از مسائل آغاز می شود. بر این اساس هر فرد، یک استراتزی برای حل مسائل یا تصمیم گیری به کار می گیرد(قضاوت).لایبی در سال 1981در کتاب خود به نام حسابداری، ردازش اطلاعات توسط افراد، تئوری و کاربرد در خصوص قضاوت و تصمیم گیری عنوان می کند در فرآیند تصمیم گیری، چگونگی شکل گیری تصمیم ها و تشریح فرآیند تصمیم گیری از اهمیت به سزایی برخوردار است (سیرانی و دیگران1388).
قضاوت اخلاقی چیست؟
قضاوت اخلاقی استدلالی درباره فعالیت های ممکن در شرایط کنونی است، و قضاوت در مورد این که کدام عمل اخلاقی ترین است. شخصی که قضاوتی اخلاقی را اخذ می کند، برای تصمیم گیری در مورد این که بهترین تصمیم یا راه حل برای یک مساله پیش رو کدام است، از استدلال استفاده می کند. وی پرسش های نظیر موارد زیر را در نظر می گیرد:بهترین عمل کدام است؟و در شرایط کنونی چرا این عمل بخصوص، بهترین راه حل است؟(علی پور،1387).
درفرآیند تصمیم گیری، قضاوت اخلاقی مولفه ای مهم و ححیاتی است. برای اخذ یک تصمیم خوب یا حل یک مساله به صورت کارآمد، شخص باید دارای مهارت های شناختی1 باشد که وی را به طور سیستماتیک و کامل به تکمیل فرایندتصمیم گیری اخلاقی قادر سازد. این مهارت های شناختی شامل درک این که چه مساله ای اخلاقی است، چه قوانینی در این شرایط قابل به کارگیری است، استفاده از دلیل وبرهان برای آن چه بهترین تصمیم است، انعکاس وضعیت برای اطمینان از این که بهترین تصمیم گرفته شده است، و برنامه ریزی در مورد این که چگونه تصمیم را اعمال کرد، می باشد(علی پور،1387).
تصمیم گیری اخلاقی و قضاوت اخلاقی
فرآیندتصمیم گیری اخلاقی می تواند بسیار سریع رخ دهدو به حل موضوعی اخلاقی منجر شود. این مفهوم منحصرا در ارتباط با موضوعاتی مصداق می یابد که برای آن ها رهنمودها یا استاندارهای صریح و روشن موجود باشد و تعارضی بین اصول وجود نداشته باشد. به عبارت دیگر، برخی موضوعات اخلاقی(مشخصا موضوعاتی که زمینه ساز تعارض اصول اخلاقی اند) که به آسانی قابل حل نیستند، می توانند منجر به آشفتگی خاطر شوند و ممکن است نیازمند تبادل نظرهای زمان بر باشند. به منظور درک فرآیند تصمیم گیری اخلاقی افراد ، بررس اول قضاوت آن ها در ارتباط با موضوعات اخلاقی متفاوت ، حیاتی است(علی پور،1387).
فرآیندتصمیم گیری اخلاقی زمانی آغاز می شود که شخص با وضعیت بغرنج اخلاقی مواج می گردد. در پی آن شخص قضاوت می کند و نیات رفتاری خود را شکل می دهد(که نیات رفتاری بر این فرض استوار است که پیش بینی کننده رفتار واقعی باشد). این فرآیند متاثر از فاکتورهای فردی، موقعیتی و احتمالی است(علی پور،1387).
مدل تصمیم گیری اخلاقی رست
جمیز رست با نگاهی به نظریه های کولبرگ1(1981) و پیاژه2(1932)، یک مدل اصلاح شده از فرآیند توسعه قضاوت اخلاقی را بسط داد. در نتیجه، مدل قضاوت اخلاقی رست به طور قابل توجیهی متفاوت از مدل کولبرگ است.
رست(1986)یک مدل حاوی چهارنوع از فرآیندهای روانی که باید برای هر فرد در تجربه رفتار اخلاقی به وقوع بپیوندد،را مطرح کرد(علی پور،1387).
مدل تصمیم گیری اخلاقی رست حاکی از این است که در فرآیند تصمیم گیری اخلاقی، توجیه یک تصمیم در باره یک مساله اخلاقی از طریق چهار مولفه صورت می پذیرد: حساسیت اخلاقی3، قضاوت اخلاقی4، انگیزش اخلاقی5، و عمل اخلاقی6. شکست اخلاقی می تواند نتیجه نقص در هریک از این چهار مولفه باشد(علی پور،1387).
این مدل به شرح زیر است:
1. حساسیت اخلاقی: به عنوان تفسیر رفتارهای اشخاص از نظر پاسخ به ارزیابی یک موقعیت، وجود مسائل اخلاقی در ی وضعیت ، و چگونگی تاثیر رفتار اشخاص بر دیگران، تعریف می شود.
2. قضاوت اخلاقی: فرد باید در مورد این که انجام چه کاری درست است، قضاوت کند. به عبارت دیگر، فرد باید قادر به تعیین یک عمل مناسب باشد که به طور اخلاقی صحیح است.
3. انگیزش اخلاقی: ماهیت تعیین و ارجحیت تصمیم های اخلاقی حول آگاهی از محتوای اخلاقی. مطابق با این مدل، ارزش های اخلاقی بالاتر از ارزش های فردی است. این مرحله برای بهبود انگیزش اخلاقی است و تنها مشخص می کند که چه چیزی باید انجام شود. به عنوان بخشی از این مرحله، نقاط قوت و ضعف هر تصمیم با توجه به احساسات، برداشت و شخصیت اجتماعی هر تصمیم گیرنده، اندازه گیری می شود.
4. عمل اخلاقی: اخلاقی رفتارکردن و اخلاقی بودن در طول زمان. مطابق با این جنبه خاص از مدل، فرد برای پیروی ار ارزش های اخلاقی، نیاز به صداقت و خود مختاری دارد. در کل، این جنبه خاص از مدل تعیین سرنوشت،یکی از ابعاد مهم مدل است(علی پور،1387).

رشد قضاوت اخلاقی
آدمی یگانه موجودی است که در دنیا طالب سعادت است و اخلاق یکی از ضروری ترین نیازهای او جهت دستیابی به سعادت محسوب می شود. ( نورانی اردبیلی ، 1371 ،رشاد ، 1353) انسان با حس اخلاقی که خیلی زود تجلی می کند، متولد میشود. این حس در خانواده ظاهر میشود، بوسیله معلمان الگو می گیرد و توسط اجتماع تغذیه می شود. در حقیقت خانواده، مدرسه و اجتماع قواعد اخلاقی را که بر اساس اصول عدالت و در نظر گرفتن حقوق دیگران قرار دارد، آموزش میدهند. اما اینکه کودکان چطور میل درونی برای پیروی از قواعد اخلاقی پیدا می کنند و چه انگیزه هایی آنان را وادار به پیروی از قواعد می کند، در طی مراحل رشد متفاوت است. (ماسن ، ترجمه یاسایی 1372) کنترل اولیه کودک خردسال بر رفتار خود عمدتا از طریق عوامل اجتماعی بیرونی و بلافصل، از قبیل حضور مراجع قدرت یا ترس از تنبیه برقرار می شود در حقیقت ارزشهای اخلاقی در جنبه خارجی رویدادها و در نیازهای مادی جستجو می شوند نه در افراد. اما در سنین بالاتر به نظر میرسد که کنترل رفتار کودک به طور فزاینده ای با معیارهای درونی شده رفتاری برقرار میگردد که به خویشتنداری در غیاب مهارتهای خارجی منتهی می شوند.( محسنی 1382) کازدین (1995) زیونتس (1996) گافمن (1981) ندال (2000) به نقل از اکرمی (1371) در مطالعه خود نشان دادند که بین قضاوت اخلاقی کودکان و نوجوانان بزهکار و عادی تفاوت معناداری وجود دارد و کودکان و نوجوانان عادی از لحاظ درک اخلاقی در سطوح رشدیافته تری از مراحل کلبرگ قرار دارند. استدلال اخلاقی یکی از عوامل مهم تاثیر گذار در رفتار اخلاقی کودکان است؛ به نحوی که تاخیر در استدلال اخلاقی نیز می تواند همانند سایرعوامل، رفتار اخلاقی کودکان را با تاخیر مواجه سازد و آنان را مستعد ابتلا به اختلالات سلوک، ارتكاب جرايم اخلاقي چون دزدي، دروغگويي، تقلب، فحاشي و ديگر اعمالي كند كه در آنها انصاف و عدالت اجتماعي زير پا گذاشته مي شود. اما همان طور كه قبلا نيز عنوان شد استدلال اخلاقي و عواطف و احساسات كودك احتمالا زماني پيشرفت مي كند كه كودكان از رشد شناختي خوبي برخوردار باشند. همانطور كه كلبرگ و پياژه نيز اظهار داشته اند، رشد شناختي مبنا و پيشنيازي براي رشد اخلاقي است و هر اندازه كه كودك از نظر سازمان دهي و قدرت استدلال منطقي، متحول تر و متكامل تر گردد، به همان ميزان از نظر استدلال و قضاوت اخلاقي پيشرفت مي كند. پژ‍وهش هايي كه بر روي كودكان فرهنگ ها و طبقات مختلف و با تواناييهاي هوشي متفاوت انجام شده، نيز اين ادعاهاي پياژه را كه رشد شناختي پايه و اساس تغييرات در استدلال اخلاقي است، مورد حمايت قرار مي دهند.
تحول اخلاقي و ارزشي و ديني در نوجواني و جواني بيش از هر دوره ديگري است. رشد سريع شناختي در نوجواني و جواني

پایان نامه
Previous Entries دانلود مقاله با موضوع اخلاق حرفه ای، اصول اخلاقی، ارزش های اخلاقی، اخلاق کاربردی Next Entries دانلود مقاله با موضوع سبک زندگی، ارزش های اخلاقی، ارزش های سیاسی، ارزش های اجتماعی