دانلود تحقیق با موضوع عقد نکاح، قرآن کریم، قانون مدنی، ماهیت حقوقی

دانلود پایان نامه ارشد

نامزدی) رکن و اساس موضوع ناموسی خانواده بوده و به نوعی آبروی طرفین و خانواده طرفین مطرح بوده است. البته لازم به ذکر است که تنها اثری که تفصیل بیشتری به موضوع پرداخته است جلد اول کتاب حقوق خانواده تألیف دکتر کاتوزیان می باشد.
روش تحقیق
پژوهش در خصوص موضوعات حقوقی اصولاً کتابخانه‏ای می باشد یعنی با مراجعه به کتب، مقالات و اسناد حقوقی به پرداخت و روشی که پژوهش حاضر بر آن بنا نهاده شده است نیز از این اصل مستثنی نمی‏باشد.
طرح تحقیق
این پژوهش در چهار فصل ارائه می گردد که فصل نخست آن مربوط به کلیات مباحثی است که مطرح خواهد شد فصل دوم آن نیز به تحلیل ماهیت حقوقی نامزدی و آثار آن می پردازد و به جهت حجم بیشتر مطالب مرتبط با آثار به هم خوردن نامزدی، این عنوان طی دو فصل مورد بررسی و تحقیق قرار می گیرد. فصل سوم در ارتباط با مطالعه خسارات ناشی از به هم خوردن نامزدی می باشد و فصل چهارم نیز به تحلیل ماهیت و وضعیت حقوقی هدایا می پردازد. جهت سهولت کار و رعایت آیین نامه نحوه نگارش ما برای بیان عناوین فصول و بخش ها و قسمت های دیگر از اعداد استفاده نموده ایم به عنوان مثال در ترکیب 1-1-1- عدد سمت راست سپس شماره فصل، عدد وسط مبین شماره بخش و عدد سمت چپ مبین شماره عناوین مباحثی است که ذیل آن بخش طرح می شود.
اهداف تحقیق
در یک تحقیق معمولاً دو هدف دنبال می شود. اهداف علمی و اهداف کاربری. مقصود از اهداف علمی، بررسی و تجزیه و تحلیل موضوع تحقیق و پاسخگویی به سوالات و ابهاماتی است که پیرامون آن موضوع وجود دارد. در این اهداف سعی بر پاسخگویی به شبهات عرفی در زمینه نامزدی، دادن راهکار به لحاظ علمی در زمینه مشکلات عرفی و قانونی نامزدی و تطبیق نامزدی در سیستم حقوقی ایران با اعمال حقوقی دیگر و تطبیق نامزدی در سیستم حقوق ایران با حقوق کشورهای دیگر می باشد. و از سوی دیگر امید است که نتایج حاصل از این تحقیق بتواند هم در مجامع علمی و دانشکده های حقوق بعنوان یک کار عملی و علمی و تطبیقی مورد استفاده اهل تحقیق و پژوهش قرار بگیرد و هم قضات محترم در مقام قضاوت بتوانند از آن بهره کافی ببرند.
نتایج مورد انتظار
1-‏ مراد از نامزدی،درترکیب وعده نکاح عمل حقوقی دو طرفه یا عقد می‏باشد منتهی عقدی بی‏نام می‏باشد.
2- نامزدی، نتایج و آثار عقد اصلی را نمی دهد بلکه اثر آن تنها ایجاد تعهد برای هر یک از طرفین به انعقاد عقد نکاح می باشد این تعهد نیز تعهدی است که از سوی هر یک از طرفین قابل رجوع می باشد و این قابلیت رجوع قاعده ای امری است. نتیجه این که اگر شخص ثالثی علی رغم تحقق نامزدی از یکی از طرفین خواستگاری نموده و این خواستگاری منتهی به وقوع عقد نکاح شود عقد مزبور صحیح است و از نظر شرعی و قانونی تکلیفی بر طرفین ایجاد نمی گردد.
3- در صورت عدول از نامزدی امکان مطالبه خسارت وجود دارد مبنای جبران خسارت نیز سواستفاده از حق می باشد یعنی اباحه، بر هم زدن نامزدی، بعنوان قاعده عمومی منافاتی با تقصیر فسخ کننده در مورد سو استفاده از این حق ندارد و قصد اضرار و یا بی مبالاتی و تقصیر او می تواند مبنای مسئولیت قرار گیرد.
4- هدایایی که طرفین در دوره نامزدی به یکدیگر می‏دهند مشروط به وقوع نکاح باشد بنابراین در صورت عدم وقوع نکاح، این هدایا قابل استرداد است ولو این که دهنده هدایا بدون علت موجهی نامزدی را به هم زده باشد.

فصل اول
کلیات

1-1-مفهوم وعده
برای شروع بحث بهتراست ابتدا معنای «وعده» را از منظر اهل لغت و فرهنگ نویسان که ذکرو بیان گردیده است را مورد توجه قرار بدهیم وسپس به بررسی معنای اصطلاحی وحقوقی آن بپردازیم.
1-1-1- مفهوم لغوی وعده
وعده در لغت فارسی یا فرهنگ نامه فارسی به معنای “عهد وپیمان” بیان شده است.
(معین، 1386، ش 5039) وکلمه‏ای عربی بوده و در لغت عرب به معنی همان عهد و پیمان است. (البعلبکی، روحی، 1388، ش 1158) وعد یعد و موعودا و موعدة و موعودا و موعودة فلانا الامر و بالامر، ئعده انجام کار یا طلبی را به فلانی داد.
اوعده ایعادا، به او وعده داد و اعدة مواعدة، متقابلا به او وعده داد،به یکدیگر وعده دادند. انعد ایعادا ، وعده را پذیرفت و آن را قبول کرد و به آن اعتماد کرد.(بند ریگی،1379، ش 680)
چنان که از مفهوم جمله بر می آید وعده التزام واعتماد متقابل ایجاد میکند.در کتب تفسیر قرآن کریم نیز وعده را واجب الوفاء دانسته اند به عنوان مثال علامه طبابایی صاحب کتاب المیزان در شرح آیه107 سوره هود می‏فرمایند : اینکه خداوند ورود اهل ثواب را به بهشت وعده داده است عمل به این وعده به عنوان یک قاعده مسلم عقلی واجب است. چون وعده حقی را برای موعود که بوجود می آورد و عدم وفاء به عهد، اضاعه حق غیر را سبب می شود و این عین ظلم می باشد.(طباطبایی،سی تا، ص 35)
آیات بسیاری در قرآن کریم در خصوص وعده و لزوم وفاء وتعهد به آن آمده است و وفای به وعده را از صفات خدا شمرده است . به عنوان مثال در آیه 3 سوره ی آل عمران آمده است،”پروردگار تو گردآورنده‏ی مردمان در روزی هستی که شکی در آن نیست، چرا که خداوند خلف وعده نمی‏کند” و از نظر خداوند خلف وعده از صفات شیطان می باشد که قصدی جز فریب آدمی ندارد. در آیه 4 سوره نساء می فرمایند ” شیطان به آنان وعده می دهد و ایشان را به دام آرزو می اندازد و شیطان وعده ای جز فریب به آنان نمیدهد و نیز خداوند به کسانی که به عهد وپیمان خود وفاء کنند وعده ی رستگاری داده است”،” و نیز رستگار شوند کسانیکه در برابر امانت هایشان و پیمان هایشان رعایتگر هستند”(مومنون آیه 23)اما در فرهنگ های عمومی انگلیسی نیز برای بیان وعده از اصطلاح”Promise” استفاده می‏شود که عبارت اخیر معمولا مبین التزام و تعهد می باشد.(حق شناس و همکاران،1384)
1-1-2- مفهوم وعده در اصطلاح حقوقی
در زبان حقوقی واژه وعده به معنای تعهد ذکر گردیده است. (جعفری لنگرودی،1387، ش444) در فرهنگ حقوقی بلک1 و در تعریف واژه “Promise” آمده است اعلام قصد انجام عمل یا امتناع از انجام آن درحالت خاصی،طوری که با بیان آن دیگری نیز توجیه شود که یک تعهد ایجاد شده است.(گارنر،1999، ش1249) در زبان فرانسه2 نیز عبارت «Promesse decontartou avant» مبین تعهد به انعقاد قرارداد می‏باشد. (کاتبی،1363، ش 282) از نظر فقهی ، وعده عبارت است ازاخبار مشخص به انجام کاری در آینده در مقابل دیگری و التزامی در آن نیست.
1-2- مفهوم وعده انعقاد قرارداد
معمولاً اشخاص برای انعقاد عقد یا عقود خود یک سری مقدماتی من جمله گفت و گوهای مقدماتی را انجام می‏دهند و بعد از آن به توافقی رسیده اند آن را منعقد میکنند به طوری که در ماده 339 قانون مدنی ایران بصراحت بیان شده است. «پس از توافق بایع و شتری در مبیع قیمت آن، عقد بیع به ایجاب و قبول واقع می شود…» ولی در بعضی موارد برای انعقاد قرارداد به انجام یک سری عملیاتی از قبیل فیزیکی یا حقوقی نیاز داریم و در خصوص انعقاد قرارداد به یک سری موانعی برخورد می کنیم و در این حالت طرفین یا یکی از آنها ملزم می شوند پس از انجام عملیات مقرر شده موانع اعلامی و وجودی را رفع نمایند و قرارداد مورد نظر را انعقاد می نمایند و این توافق مقدماتی بر وعده انعقاد قرارداد تعبیر می شود اما در اصطلاح حقوق چنین بیان شده «توافق دو یا چند اراده که به منظور ایجاد آثار حقوقی انجام می شود» (سعید مسعود، 2006) به طور کلی می‏توان چنین بیان نمود که انعقاد قرارداد عبارت است از «پیمان مقدماتی است که درباره انعقاد قرارداد مطلوب دو طرف بسته می شود و هر دو یا یکی از آنان را ملزم به تراضی نهایی می کند». (کاتوزیان،1388 ، ش 80) در این فصل ماهیت اقسام وعده انعقاد قرارداد از حیث عقد یا ایقاع بودن و آثار آن از جهت امکان اجبار به اجرای تعهد اصلی مورد بررسی قرار می‏گیرد.
1-3- مفهوم وعده نکاح
قبل از انعقاد عقد نکاح رسم و عادت بر این است که پیش از نکاح، پسر و خانواده اش به قصد آشنایی طرفین و تشخیص تمایل وصلت از جانب دختر به خواستگاری او می روند و بصورت رسمی از وی خواستگاری می‏نماید و بعد از آنکه زن و مرد با رعایت موازین شرعی و قانونی با یکدیگر در خصوص مسائل زندگی مشترک خود به توافق نهایی رسیده اند و زن نیز پس از انجام بررسی و مشاوره با خویشان و اقربای خود سنجش سود و زیان پذیرش این تقاضا ، نظر خود را نسبت به ازدواج با مرد اعلام می نماید حال اگر پاسخ وی مثبت باشد اصطلاحاً گفته می شود که طرفین به یکدیگر نامزد شده اند.، نامزدی مرحله‏ای برای شناخت هرچه بیشتر نامزدها و خانواده‏های آنها است. رفتار متقابل نامزدها نقش مهمی را در زندگی آتی ایشان ایفا می‏کند و بروز هر چه بیشتر شخصیت واقعی طرفین و بیان خواسته ها و تمایلات درونی شان به استحکام هر چه بیشتر نهاد خانواده در آینده کمک می‏کند.
بعبارتی نامزدی یا وعده نکاح توافقی است که زن و مرد برای انعقاد عقد نکاح در آینده با یکدیگر می‏نمایند و بموجب آن متعهد می شوند که با یکدیگر ازدواج نمایند. قانونگذار ایران در این مورد، در ماده 1035 قانون مدنی از وعده نکاح نام برده است اما با نگاهی اجمالی به مواد 1036 تا 1038 می توان پی برد که مراد از وعده نکاح همان نامزدی می باشد و این دو اصطلاح مترادف یکدیگر هستند.
وعده نکاح یکی از اقسام وعده انعقاد قرارداد می باشد بنابراین در تحلیل و بررسی آن باید به قواعد عمومی حاکم بر وعده های انعقاد قرارداد توجه نمود. اما موضوع این وعده متفاوت از دیگر اقسام وعده انعقاد قرارداد می باشد . بعبارتی دیگر موضوع این وعده ، خود انسان و سرنوشت او است در حالی که موضوع دیگر اقسام وعده انعقاد قرارداد عموماً مال می باشد.
1- 4 – اقسام وعده انعقاد قرارداد
وعده‏ی قرارداد بر دو قسم است، گاه یک طرف وعده انعقاد قراردادی را به طرف دیگری می دهد بدون این که طرف مقابل نیز وعده ای بدهد. گاه نیز وعده مزبور به طور متقابل صورت می پذیرد، به این معنا که طرفین به طور متقابل وعده انعقاد قراردادی را به یکدیگر می دهند و توافقی شکل می گیرد.
1-4-1- وعده یک جانبه انعقاد قرارداد
وعده‏ی یک جانبه انعقاد قرارداد بر دو قسم است: جایی که یکی از دو طرف مفاد عقد نهایی و شرایط آن را انشاء می‏کند و وقوع عقد را موکول به اراده طرف مقابل می‏نماید به گونه‏ای که هر زمان وی به مفاد عقد رضایت دهد، بدون نیاز به اراده و انشاء دیگر واقع می‏شود.(کاتوزیان، 1388، ش 378)مورد دیگر اینکه یک طرف وعده انعقاد قراردادی را برای آینده به دیگری می‏دهد بدون اینکه طرف مقابل وعده‏ای بدهد.
تفاوت دو قسم مذکور در این است که دو قسم اخیر، برخلاف قسم نخست وعده دهنده برای انعقاد قرارداد اصلی باید دوباره قصد کند و در صورت امتناع، اجبار می شود. برخی از حقوقدانان برای بیان قسم نخست از اصطلاح «وعده یک طرفی قرارداد» و برای بیان قسم دوم از عنوان « تعهد به انعقاد قرارداد » در مبحث وعده بیع استفاده نموده اند (کاتوزیان، 1388، ش 68)
1-4- 2- وعده ی دو جانبه انعقاد قرارداد
وعده دو جانبه انعقاد قرارداد نیز بر دو قسم است: در قسم نخست از وعده یک جانبه انعقاد قرارداد ملاحظه نمودیم که وعده دهنده به طور یک جانبه مفاد عقد نهایی را انشاء می‏کند و عقد صرفاً با رضایت و قصد طرف مقابل محقق می‏شود. گاه این گونه وعده ها به طور متقابل انشاء می شوند و شرایط عقد را نیز به همراه خود دارند. چنین وعده های متقابلی از نظر تحلیلی در حکم ایجاب و قبول است با این تفاوت که در توافق مقدماتی خود ملزم به نگهداری وعده خود نیز شده اند. (کاتوزیان، 1388، ش 379)
در قسم دوم طرفین به صورت دو جانبه وعده انعقاد قراردادی را برای آینده به یکدیگر می‏دهند به گونه‏ای که برای انعقاد قرارداد اصلی، طرفین باید دوباره قصد کنند و اگر هر یک از طرفین از انعقاد قرارداد اصلی امتناع نمایند اجبار می‏شود.
1-5- اخلاقی یا حقوقی بودن اصطلاح «وعده» در ترکی

پایان نامه
Previous Entries دانلود تحقیق با موضوع حقوق ایران، حقوق انگلیس، مطالبه خسارت، قانون مدنی Next Entries دانلود تحقیق با موضوع فقه اسلامی، عقود معین، کلی فی الذمه، قاعده ی لاضرر