تحقیق رایگان درباره سلسله مراتب، شهر سبزوار، توسعه شهر، توسعه منطقه

دانلود پایان نامه ارشد

و پايداري آن ها، کششي موثر براي جذب مهاجرين روستايي و جلوگيري از مهاجرت آنها به شهرهاي بزرگتر استان خواهد بود
4- بهبود کيفيت زندگي در اين شهرها باعث جلوگيري از مهاجرت شهروندان آن به شهرهاي بزرگتر استان و ساير شهرهاي کشور خواهد شد.
5- تقويت و توسعه دروني اين شهرها در درازمدت مي تواند به کاهش تمرکز ناخواسته صنايع، خدمات و ادارات دولتي در مراکز شهري بزرگ منجر شود.
1-5- اهداف تحقيق:
تحقيق حاضر به عنوان پژوهشي بنيادي-کاربردي، در صدد بهبود و تکميل ساختار انتظام يافته نظري-مديريتي در فرايند توسعه پايدار شهرهاي کوچک است، چراکه تا کنون، مطالعات انجام گرفته فاقد چنين بينش و موضع گيري نظري-کاربردي توامان در اين زمينه بوده اند. هدف کلي اين پژوهش، تبيين و بررسي سطح مولفه هاي پايداري در توسعه شهرهاي کوچک استان و در نهايت، ارائه الگويي جامع و کلي در تقويت پايداري اين شهرها مي باشد.
اين اهداف کلي به اهداف جزئي زير تقسيم مي شود:
1- آسيب شناسي ساختار دروني شهرهاي کوچک استان جهت بسط دانش جغرافيا و مديريت شهري
2- مطالعه دقيق و سنجش ميزان پايداري اجتماعي، اقتصادي، زيست محيطي و کالبدي شهرهاي کوچک استان؛
3- شناسايي عوامل و نيروهاي موثر بر پايداري شهرهاي کوچک استان؛
4- ارائه و بکارگيري روش هاي نوين براي تحليل و سنجش پايداري در شهرهاي کوچک استان
5- تبيين و تدوين استراتژيها و الگوهاي مناسب براي ارتقاء سطح پايداري شهرهاي کوچک استان

1-6- پيشينه و ادبيات تحقيق
در بررسي ادبيات تحقيق با توجه به ماهيت موضوع مورد مطالعه در گام اول مطالعاتي مد نظر قرار گرفتند که حول محور مباحث توسعه پايدار و پايداري شهري انجام شده بودند و در اين راستا مطالعات انجام شده هم در سطح بين المللي و هم سطح ملي مورد استفاده قرار گرفتند. در گام بعدي مطالعات انجام شده حول محور موضوع شهرهاي کوچک مورد اهتمام قرار گرفت. مطالعات انجام شده در حوزه اين شهرها، عمدتاً به بررسي نقش منطقه اي آنها پرداخته اند و به پايداري کيفيت زندگي و فعاليت در اين شهرها توجه چنداني نشده است. از سوي ديگر، مطالعات صورت گرفته در خصوص پايداري شهري نيز عمدتاً شهرهاي بزرگ و کلانشهرها را مورد اهتمام خود قرار داده اند و جايگاه شهرهاي کوچک در اين مطالعات خالي است. تاکنون هيچگونه مطالعه اي به طور خاص به بررسي الزامات و اهميت پايداري ساختار دروني شهرهاي کوچک نپرداخته است و جايگاه چنين تحقيق هايي در ادبيات پايداري شهري در کشور خالي است.
بطور کلي، بررسي و سوابق پژوهشي مرتبط با موضوع تحقيق، مستلزم بررسي پژوهش ها در سه حوزه مختلف است:
1- پژوهش هاي موجود در ارتباط با پايداري و توسعه پايدار شهري و ارزيابي آنها؛
2- پژوهش هاي موجود در ارتباط با موقعيت و اثرات کارکردي شهرهاي کوچک در سطوح محلي، منطقه اي و ملي؛
3- پژوهش هاي موجود در ارتباط با ارزيابي پايداري ساختارهاي داخلي شهرهاي کوچک.
و همانگونه که سوابق ذيل نشان مي دهند، در بند سوم کمترين حجم مطالعات ديده مي شود. در ادامه چکيده اي از سوابق مطالعاتي و پژوهشي در حوزه هاي فوق به تفکيک منابع داخلي و خارجي ارائه شده است.
دسته اول: منابع داخلي
1- زهره فني(1375) در رساله دکتراي خود باعنوان “بررسي كاركردهاي شهرهاي كوچك در توسعه منطقه‌اي (مورد: منطقه خوزستان)” معتقد است: در برنامه ريزي توسعه‌اي يك كشور كه ‌‌همه مناطق جدا از مادرشهر اصلي را شامل شود، به گونه‌اي كه علاوه بر نقاط شهري، تمامي مناطق روستايي را در بر گيرد، يكي از مهمترين و موثرترين تلاشها، عطف توجهات و مطالعات بر كانونهاي كوچك شهري و به نوعي تعيين و ارزيابي نقش و كاركردهاي آنها در توسعه منطقه‌اي است. وي در ادامه، با طرح سوالات و فرضياتي، به بررسي و تحليل ديدگاههاي مطرح در اين زمينه پرداخته و ‌‌همچنين با استفاده از انواع مدلها و روشهاي آماري و اقتصادسنجي، به تجزيه و تحليل يافته‌ها و در نهايت نتايجي نائل آمده است. برخي از اين نتايج عبارتند از: بين نقاط و كانونهاي شهري و روستايي منطقه خوزستان، بدون در نظر گرفتن مادرشهر اهواز، ارتباط و ‌‌همگوني شبكه‌اي برقرار است. به عبارت ديگر در شبكه شهري‌ـ‌روستايي منطقه، سكونتگاهها از حيث اداري، جمعيتي و كاركردي داراي ارتباط و تعاملات سلسله مراتبي و نظم نسبي فضايي‌‌ هستند؛ ‌شهرهاي كوچك در منطقه مورد مطالعه مي توانند به توزيع ارائه كاركردهاي اقتصادي(خدماتي، كشاورزي و صنعتي) متناسب با ساختار شهري و جمعيتي خود اقدام كنند و لذا در بهبود و توسعه كل منطقه از يك طرف و حوزه نفوذ روستايي خود از طرف ديگر، تاثيرگذار باشند؛ شهرهاي كوچك مي‌توانند در جذب و اسكان سرريز جمعيتي و از اين رو در بسامان سازي و تعادل نظام استقرار جمعيت موثر واقع گردند.
2- رساله دکتري موسي کاظمي(1378) تحت عنوان ” ارزيابي توسعه پايدار در توسعه شهري-تحقيق موردي: شهر قم” جزء اولين پژوهش هايي است که با ديد جغرافيايي و نگرش اجتماعي-اقتصادي به بررسي و ارزيابي روند توسعه شهري بر مبناي پارادايم پايداري پرداخته است. در اين تحقيق با استفاده از روش اسنادي و ميداني براي ارزيابي و آزمون پايداري به تحليل آمارهاي جمعيتي، کاربري ها، تراکم و توزيع امکانات و مراکز خدماتي بين مناطق و حوزه هاي شهري پرداخته است. براي پاسخ به سوالات و آزمون فرضيات ابتدا برخي شاخص هاي اجتماعي- اقتصادي انتخاب شده است که نمايانگر برخي نيازها و مسائل مناطق و حوزه‌هاي شهر قم مي باشند که ناپايداري اجتماعي را بوجود مي آورند. سپس با روش امتياز استاندارد موريس رتبه توسعه يافتگي مناطق و حوزه‌ها بدست آمده است. نتيجه تحقيق نشان دهنده پايداري در سطح کل شهر است، اما بر اساس شاخص هاي مورد استفاده ناموزوني هايي در شاخص توسعه انساني و اجتماعي حوزه‌ها و مناطق شهر قم ديده مي شود و ناپايداري شاخص هاي توسعه در ظرف زماني مورد تأييد گرديد(موسي کاظمي،1378).
3- محمد رضا علي بابايي(1382) در پايان نامه خود با عنوان “نقش شهرهاي کوچک در توزيع فضايي جمعيت: نمونه استان سيستان و بلوچستان” به ارزيابي پيرامون نظام سلسله مراتب شهري و بررسي نقش شهرهاي كوچك در تعادل بخشي فضايي جمعيت استان سيستان و بلوچستان پرداخته است. نتايج اين پژوهش نشان داد، نظام ارتباطي بين سكونتگاهي استان در قالب نظام سلسله مراتبي، متكي بر محوريت زاهدان استوار گرديده و ساير نقاط سكونتگاهي مورد مطالعه، نقش چنداني در اين نظام شهري ندارند. اين درحالي است كه شهرهاي كوچك استان درسال1365 و 1375به ترتيب 21 و 14درصد جمعيت را در خود جاي داده بودند. در حاليكه اين ميزان در سال 1380 به 2 درصد تنزل يافته است که نشان دهنده جايگاه ضعيف شهرهاي کوچک در سلسله مراتب شهري استان مي باشد. لذا با قبول تاثير‌گذاري جمعيتي شهرهاي كوچك در طول دوره 65 تا 75 و قبول نابرابريهاي توزيع حال حاضر شبكه شهري استان مي‌بايست در جهت متعادل كردن نظام شهري استان، توجه لازم به رده جمعيتي شهرهاي كوچك مبذول گردد.
4- طالشي. مصطفي(1383) در رساله دکتري خود با عنوان “ناپايداري سکونتگاههاي کوچک کوهستاني: ناحيه آلاداغ در شمال خراسان” با دو روش اسنادي و ميداني ناپايداري سکونتگاههاي کوچک کوهستاني را در اين ناحيه بررسي کرده است. نتايج اين پژوهش نشان داد که تخريب منابع تجديد شونده در سکونتگاههاي کوچک کوهستاني، به صورت افسار گسيخته اي شدت يافته است. از اينرو براي تداوم بخشي به نقش عملکردي سکونتگاههاي کوهستاني و پايداري فضايي آنها در عرصه هاي خرد و کلان بايستي بيش از هر چيز نگرشها و راهبردهاي توسعه در سطح ملي و منطقه اي مجدداً مورد ارزشيابي و تجديدنظر قرار گيرد، همچنين فعاليت هاي متنوع توليدي در سطح ملي و ناحيه اي حمايت و ترغيب شوند. آنچه که مي تواند به اين مهم دامن زند، فعاليت مشارکت جويانة روستائيان در قالب تشکل هاي محلي-مردمي است که بايستي به صورت فراگير ترويج و گسترش يابد.
5- رساله دکتري اسماعيل صالحي(1384): تحت عنوان ” تحليل کارآمدي ضوابط و مقررات شهرسازي در شکل گيري شهر پايدار(موردپژوهي: ضوابط و مقررات شهرسازي ملاک عمل در شهر تهران)”، تحقيق ديگري است که در ارتباط با موضوع پايداري شهري در ايران انجام شده است. اين رساله دو فرض اساسي را راهنماي کار خود قرار داده است: الف) ضوابط و مقررات شهرسازي ملاک عمل شهر تهران، به صورت بنيادي در جهت ايجاد شهر خوب و پايدار، ناکارآمد است. ب) عوامل غير بنيادي موجب ناکارآمدي ضوابط و مقررات ملاک عمل در ايجاد شهر پايدار شده اند. بررسي فرضيه اول نشان داده است که “به لحاظ مسائل و مشکلات ذاتي ضوابط و مقررات شهرسازي ملاک عمل شهر تهران، ضوابط و مقررات مزبور تقريباً به طور ذاتي ناکارآمد هستند و حتي در صورت اجراي کامل اين ضوابط و مقررات نيز با شرايط موجود نمي توان انتظار شکل گيري شهر خوب و پايدار را داشت”. آزمون فرضيه دوم در پايان بررسي ها حاکي از اين بوده است که ” عوامل و شرايط اختصاصي شهر و عدم تبعيت نسبي ضوابط و مقررات شهرسازي از آنها موجب تشديد ناکارامدي بنيادي ضوابط و مقررات شهرسازي ملاک عمل در تحقق شهر پايدار شده است”.
6- مهدوي(1389) در رساله دکتري خود با عنوان “ارزيابي توسعه گردشگري روستايي در ايران(مورد: روستاهاي تاريخي و فرهنگي کشور) با هدف توسعه روش عملي ارزيابي و پايش پيشرفت به سوي توسعه پايدار گردشگري روستايي(SRTD) بر حسب کيفيت سيستم انسلني و طبيعي و با استفاده از روش شناسي توصيفي-تحليلي و پيمايش به ارائه شاخص‌ها و معيارها با نظرخواهي از خبرگان براي اندازه‌گيري پايداري گردشگري در روستاهاي تاريخي-فرهنگي ايران پرداخته و سپس با استفاده از شاخص‌هاي استخراج شده در قالب پرسشنامه به صورت ميداني و با نظرخواهي از مردم، مسئولان و گردشگران به ارزيابي و اندازه گيري پيشرفت بسوي پايداري گردشگري در روستاهاي تاريخي- فرهنگي کشور در محدوده زماني مشخص بوسيله بارومتر پايداري پرداخته است. نتايج بدست امده از تحقيقات ميداني و ارزيابي شاخص هاي مذکور در سطح روستاهاي مورد مطالعه، بيانگر اين مطلب است که ابعاد اجتماعي و اقتصادي گردشگري از پايداري بيشتري نسبت به بعد محيطي در روستاهاي مورد مطالعه برخوردارند و همچنين اين روستاها از سطح پايداري نسبتاً ضعيفي برخوردارند. لذا در جهت رفع ناپايداري ها مي بايست اصول و الزامات رويكرد توسعه پايدارگردشگري در سياست ها و برنامه هاي اجرايي به كار گرفته شود تا از اين طريق توسعه گردشگري در نواحي روستايي و به خصوص روستاهاي تاريخي فرهنگي كشور پايدار گردد.
7- سيد هادي حسيني در رساله دکتري خود در سال 1389 با عنوان “الگوسازي پايداري توسعه‌ي شهر مياني سبزوار”، وضعيت پايداري شهر سبزوار را مورد بررسي قرار داده است. روش تحقيق اين رساله مبتني است بر بهره گيري از روشي تركيبي كه شامل استفاده از روشهاي اسنادي، مصاحبه و مشاهده و روش پيمايشي (پرسشنامه اي) است. تكنيك هاي مورد استفاده براي تجزيه و تحليل اطلاعات مشتمل هستند بر آزمون آلفاي كرونباخ، ضريب همبستگي رتبه اي اسپرمن و ضريب همبستگي رتبه اي كندال، آزمون t تك نمونه اي، مدلي تحليليSWOT، تحليل سلسله مراتبي AHP و تکنيک دلفي. در اين پژوهش مجموعه اي از شاخص‌هاي اجتماعي، فرهنگي، اقتصادي، کالبدي و زيست محيطي مبناي تحليل قرار گرفته است. يافته ها نشان مي دهند که بر اساس شاخص هاي منتخب که بالغ بر 50 شاخص مي باشد و تحليل داده هاي پرسشنامه اي، شهر سبزوار در شرايط کنوني در وضعيت ناپايداري بسر مي برد و اين ناپايداري بخصوص در زمينه هاي مديريتي، اقتصادي و طبيعي بارزتر است. نبود مديريت يكپارچه شهري و عدم استفاده از نظرات شهروندان، نرخ بالاي بيكاري و ناپايداري بخش قابل ملاحظه اي از درآمدهاي شهرداري سبزوار و قرارگيري شهر در محدوده با خطر نسبي بالاي زلزله به همراه كمبود منابع آبي شهر از جملة اصلي ترين عوامل دخيل در ناپايداري شهر سبزوار هستند. متأسفانه قابليت هاي بالقوه شهر مانند گردشگري و آموزش عالي در برنامه ريزي هاي چندان مورد توجه قرار نگرفته است. در پايان اين رساله

پایان نامه
Previous Entries تحقیق رایگان درباره توسعه شهر، استان مازندران، سازمان ملل، سلسله مراتب Next Entries تحقیق رایگان درباره کلانشهر تهران، حمل و نقل، توسعه شهر، استان مازندران