تحقیق رایگان درباره رفتار اخلاقی، اصول اخلاقی، فضایل اخلاقی، رسول اکرم (ص)

دانلود پایان نامه ارشد

لازم است ولی كافی نيست و باید با اصول اخلاقی در هم آمیزد؛ به همين دليل است كه می گويد: «زيرا به شما می گويم تا عدالت شما بر عدالت كاتبان و فريسيان افزون نشود به ملكوت آسمان هرگز داخل نخواهيد شد. » (متی 5: 20).
2. اخلاقي كه عيسي ذكر مي‌كند اخلاقي است كه بر كانونيت انسان شكل مي‌گيرد به خلاف اخلاق يهودي كه تبيين اراده‌ي خدا از انسان بود و انسان بايد اين اراده را انجام مي‌داد. مثلاً وقتي در روز شنبه مريضي را شفا مي‌دهد فريسيان مي‌گويند چرا شريعت خدا را زير پا گذاشتي، عيسي مي‌گويند سبت در خدمت انسان است نه انسان در خدمت سبت. عيسي انسان را كانون اخلاق قرار مي‌دهد. او در استدلال بر این مدعی که شریعت باید در خدمت انسان باشد به مانند یک عالم یهودی به کتاب مقدس عبری استدلال کرده و می گويد: «در تورات نخوانده ايد كه در روزهای سبت كهنه در هيكل سبت را حرمت نگه نمی دارند و بی گناه هستند» (متی 12: 5). او با اين استدلال بر آن است تا كهنه را به اين نكته متوجه كند كه حال شما بر اساس كتاب مقدس خدمت رسانی كهنه را به معبد در روز هفتم خلاف نگهداری حرمت آن روز نمی دانيد و آنها را گناهكار نمی پنداريد چگونه است كه رفتار من را در خدمت كردن به انسان ها گناه تعبير می كنيد؟! (ر.ک: بنكرتن، 1980: 27) و حال اين كه آدمی شأنش از معبد فزون تر است «در اين جا شخص بزرگتر از هيكل است» (متی 12: 6) و خدمت به او مهم تر است از خدمت به هيكل و معبد. و اگر خدمت كهنه در روز هفتم به معبد با حرمت اين روز منافات ندارد پس خدمت به انسان هم در اين روز با حرمت آن ناسازگار نيست.
اخلاق عیسی بر اقتدار شخصی او استوار نیست خواستگاه اخلاق در نگاه او درون آدمی است و اگر هم گاهی از موضع قدرت سخن گفته است و يا برای مردم اعجازی پديد آورده است، هرگز بدان روی نبوده است كه آنان را در برابر فرمان خدا كه آن را تشريع كرده است خاضع كند; بلكه بر اين سبب است كه می خواسته است توجه ملتی را كه برای شنيدنِ اخلاق گوشی شنوا نداشته اند برانگيزاند (ر.ک: کارل، 1373: 27).
3. عیسی روستایی زادهای است که بسیار روان و مانند ماهی گیران و کشاورزان هم زمان خود سخن میگوید. در کلام او پیچیدگی و اغلاق و استدلال های فلسفی وجود ندارد. او اخلاق را بر پایهی یک تز سیاسی اجتماعی و یا مکتب اندیشه ای استوار نمی کند. به همین دلیل است که غايت اخلاق عيسي كاملاً فردي است: ورود به ملكوت الهي و زيست با خدا. و هيچ غايت اجتماعي‌اي مطرح نمي‌كند به خلاف اخلاق يهودي كه تنها غايت اجتماعي را مطرح مي‌كرد.
3- اخلاق پولسی
در رسایل پولس سه مفهوم را نمی توان از هم تفکیک کرد: 1. گناه، 2. مرگ، 3. شریعت. از نظر او و بر اساس آنچه او از ادبیات دینی یهودی به ارث برده است، گناه سبب شد که مرگ وارد عالم هستی شود. او تعلیم میدهد که اگر آدم گناه نمی کرد هرگز نمی مرد و آفرینش او در صورت خدا به معنای آن است که او برای ماندن و نامیرا آفریده شده بود. اما گناه او سبب شد تا مرگ وارد عالم هستی شده و مرگ بر او عارض شود.
علاوه بر مرگ، شریعت هم به عنوان یک موهبت از طرف خدا برای این که او را در این حیات جسمانی که عقوبت گناه است، کمک کند وارد عالم هستی شد.
در برابر این سه مفهوم، سه مفهوم دیگر وجود دارد که حکایتگر شرایط تازه ای است برای انسان: 1. محبت، 2. ایمان، 3. آزادی. پولس معتقد است محبت خدا نسبت به انسان سبب شد که خدا فرزند خود را برای رستگاری او و نجاتش از کیفر گناه نخستین، فدیه کند. با فدیه شدن فرزند خدا، انسان کافی است به او ایمان بیاورد تا به آزادی دست یابد. پس از میان سه مفهوم، مفهوم نخست و سوم فعل خدا هستند و مفهوم دوم یعنی ایمان کار انسان است. بر این اساس است که پولس با مطرح کردن ایمان و جایگزین کردن آن بجای شریعت، از پرداختن به رفتار آدمی در حوزه ی اخلاق پرهیز میکند.
او معتقد است آدمی با رفتار خود رستگار نمی شود، بلکه با ایمان رستگار می شود: «شخص با ايمان چون جسم خود را به همراه مسيح بر صليب ميخكوب كرد و يك زندگانی روحانی و تازه را برگزيده است پس از آن خواهش ها كنده شده و به ثمره های زندگی روحانی می رسد و آنانی كه از آن مسيح می باشند جسم را با هوس ها و شهواتش مصلوب ساخته اند. و چون چنين كرده اند در يك اطاعت روحانی بر اساس محبت، خوشي، سلامتی، حلم، مهربانی و نيكويی، ايمان، تواضع و پرهيزكاری رفتار خواهند كرد. بی آن كه امری باشد و يا دستوری ايجابی آنان را به اين سمت كشانده باشد. اما می گويم به روح رفتار كنيد پس شهوات جسم را به جا نخواهيد آورد. » (غلاطیان5: 17-25).
اخلاق پولس را باید در این ادبیات فهمید. یعنی تأکید او بر ایمان، امید به رستگاری و نجات، و آزادی از شریعت و جسمانیت. از نگاه او اخلاق در یک کلمه جمع می شود: «ایمان». اگر کسی ایمان آورد هر نوع رفتاری از او سر بزند اخلاقی است و اگر ایمان نداشته باشد هر نوع رفتار غیر اخلاقی از او سر میزند. اساس اخلاق از نگاه او بر ایمان است و اساس بی اخلاقی بر انکار مسیح.
– شاخصه های اخلاق پولسی
1. اخلاق پولسی اخلاقی است که بر محور فضایل شکل میگیرد. به این بیان که از نگاه او این رفتار نیست که فضایل را در انسان پدید می آورد بلکه این فضایل اند که رفتار اخلاقی را به دنبال دارند. به همین دلیل او ایمان را به عنوان معیار رفتار اخلاقی معرفی می کند و می گوید هر عملی بدون ایمان غیر اخلاقی است. از نگاه پولس شخص با ايمان چون جسم خود را به همراه مسيح بر صليب ميخكوب كرده است و يك زندگانی روحانی را برگزيده است، از خواهش  ها جسمانی و رفتار های غیر اخلاقی كنده شده و به ثمره های زندگی روحانی می رسد: «و آنانی كه از آن مسيح می باشند جسم را با هوس ها و شهواتش مصلوب ساخته اند» (غلاطيان5: 24). و چون چنين كرده اند در يك اطاعت روحانی بر اساس محبت، خوشي، سلامتی، حلم، مهربانی و نيكويی، ايمان، تواضع و پرهيزكاری رفتار خواهند كرد. بی آن كه امری باشد و يا دستوری ايجابی آنان را به اين سمت كشانده باشد: «اما می گويم به روح رفتار كنيد پس شهوات جسم را به جا نخواهيد آورد. » (غلاطيان5: 16).
از نگاه پولس فهم اخلاقی مسیحیان با الحاق آنان به مسیح در زندگی روحانی اش کامل می گردد (غلاطیان2: 20 و رومیان6: 1-11 و دوم قرنتیان5: 14). هویت اخلاقی از این نظر اهمیت دارد که آنان می توانند بفهمند چه هستند و چه باید انجام بدهند.
2. اخلاق پولس به دلیل مبتنی بودن بر فضیلت، بر خلاف اخلاق عیسی و اناجیل و بر خلاف اخلاقی که در عهد عتیق از آن سخن رفته است، اخلاقی مبتنی بر داوری نهایی نیست. آنچه در پایان تاریخ و به هنگام برقراری ملکوت الهی توسط عیسی معیار بهره مندی از مواهب آن روز است، ایمان به عیسی است. هر کس ایمان داشته باشد و در عیسی زیست کند در روز برقراری ملکوت به همراه عیسی باز خواهد گشت و در این ملکوت سهیم خواهد بود.
3. اخلاق پولسی بر مبنای سه فضیلت ایمان، عشق و امید استوار است. همهی فضایل اخلاقی از دل این سه فضیلت بیرون می آیند (اول قرنتیان13: 13). مراد از ایمان، ایمان به عیسی است در سطحی فراتر از یک ایمان تاریخی. ایمانی سبب اتحاد با عیسی شده و اعتماد آفرین است. عشق نیز دوست داشتن خویشتن و دیگران است. دیگرانی که با خود در این موقعیت شریک اند که با هم در عیسی زیست می کنند.
4. بنیادی ترین اصل اخلاقی پولس «آزادی» است (دوم قرنتیان 3: 17، غلاطیان 5: 17).  مراد او از آزادی رهایی از مرگ و حیات جسمانی است (غلاطیان 5: 2-4). این بیان از پولس بر پیش فرض های زیادی استوار است (ر.ک: صادقنیا، 1384). او معتقد است انسانی که در زندگی جسمانی اسیر است و از رفتار بر اساس زندگی روحانی و اخلاق محروم است، با آمدن عیسی و بر صلیب شدنش از این زندگی جسمانی رهایی یافته و به زیستی روحانی دست خواهد یافت، زیستی که در آن احتمال خطا منتفی است(James, 2006, p128).
5. غایت اخلاق پولسی در دو ساحت فردی و اجتماعی است. غایت فردی اخلاق او زندگی ابدی و حیات در مسیح است و غایت اجتماعی این اخلاق برقراری ملکوت الهی است.
4- اخلاق در رسالهی یعقوب
رسالهی یعقوب بر اساس سنت مسیحی به یعقوب برادر عیسی و رئیس کلیسای اورشلیم و نیز مدیر شورای آن جلسهی تاریخی و سرنوشت سازی منسوب است که در سال 46 میلادی رأی سرنوشت سازی عمومیت پیام عیسی را صادر کرد. در این رساله قراینی وجود دارد که به روشنی تمایلات یعقوب را به یهودیت آشکار میکند. او در این نامه از کنیسه به عنوان محل جلسات یاد می کند و نه کلیسا (یعقوب2: 2) و از عهد عتیق مثالهای زیادی ارایه می دهد و در آغاز این نوشته به دوازده سبط بنی اسرائیل که پراکنده هستند سلام می رساند.
رویکرد اخلاقی یعقوب از نظر سبک و محتوا به رویکرد اخلاقی عیسی، به ویژه موعظهی سر کوه، شباهت بسیاری دارد. بیان حقایق از طریق مَثَلها و لطایف، بیان دوستانه و منطبق با زندگی روزمرهی مردم، سخنان صریح و مستقیم، و نیز موضوعات مورد علاقه بخشی از شباهت این دو رویکرد هستند. در این رساله از پرداختن به مباحث مسیح شناسی (Christology) که محور اساسی اخلاق پولسی است خبری نیست و در مقابل بر اصول اخلاقی تأکید روشنی شده است. تمام این موارد نشان می دهد که این رساله در فضایی تدوین شده است که مسیحیت تحت نفوذ تعالیم یهودیت قرار داشته و هنوز به عنوان یک دین مستقل تبدیل نشده بود.
یعقوب در محیطی پرورش یافت که با پیام عیسی و زمینهی تربیتی وی کاملاً آشنا بود و به همین دلیل در تفسیر سخن عیسی نسبت به سایر رسولان دارای مزیت است. در سنت مسیحی یعقوب به وفاداری و نیز احترام کامل به شریعت موسی شهرت دارد (غلاطیان2: 12). و اگر چه در شورای اورشلیم در نهایت به نظر پولس تن داد و مجوز ورود تازه واردها را به مسیحیت صادر کرد، ولی بعداً مدافع کسانی شد که روش کار پولس ناراحت بودند (اعمال رسولان21: 17- 26). او در مقابل آنچه پولس تعلیم می داد با صراحت اعلام می کند: «پس میبینید که انسان از اعمال عادل شمرده می شود نه از ایمان تنها. » (یعقوب2: 24) و در مقابل پولس که با استدلال به ابراهیم بر آن بود تا نشان دهد که بدون اعمال می توان نجات یافت (رومیان4)، قربانی کردن اسحاق  را دلیلی می داند بر این که اگر ایمان واقعی کافی بود دیگر نیازی به این آزمون نبود و این ماجرا نشان می دهد که ایمان منهای عمل کافی نیست (یعقوب2: 12- 24).

– نتایج
در هر سه دین یهودیت، مسیحیت و اسلام، قرآن و عهدین به عنوان تنها کتاب آسمانی آنها، از منابع بسیار مهم در استخراج سیستم اخلاقی دینی نزد این سه دین است.
1- آیات قرآن بیانگر آن است که منشأ الزامات اخلاقی، وحی و ارادهی تشریعی خدواند است؛ زیرا خداوند متعال، نه تنها خالق جهان هستی است، بلکه به تنهایی و بدون هیچ شریکی، جهان را تدبیر میکند و اوست که قوانین حاکم بر افراد و جوامع انسانی را نیز جعل و اعتبار مینماید. این جعل و اعتبار نیز هرگز گزاف و بیهوده نبوده است، بلکه بر اساس واقیتهای جهان هستی و با رعایت مصالح و مفاسد نفس الامری وضع گردیدهاند. در اوامر حکیمانهی الهی نفع غایی بشر مورد نظر بوده است و هر امری که از جانب خدواند حکیم رسیده، به قصد پیشگیری و دفع مفاسدی است که ممکن است گریبانگیر آدمی شود. از طرف دیگر، این مطلب بدان معنا نیست که در قرآن، حکم عقل نادیده انگاشته شده و یا به احکام و دستورهای وجدان، توجه نشده است. بلکه عالمان قرآنی بر اساس قاعدهی «کل ما حکم به الشرع، حکم به العقل؛ و کل ما حکم به العقل، حکم به الشرع»، احکام قطعی عقل را حجّت دانستهاند و به مطابقت ادراکات عقلی با قوانین شرعی اعتقاد دارند. بر همین اساس، وحی گاهی از راه تأیید و تأکید و گاهی از طریق وعده و وعید، نقش همکاری و همراهی عقل را بر عهده میگیرد.
2- در این راستا، انسان جهت پرورش فضایل اخلاقی در وجود خود بايد از رسول اکرم (ص) و ائمه (ع) پيروي نماید زيرا ایشان مظهر همهی اسما

پایان نامه
Previous Entries تحقیق رایگان درباره آرایه های ادبی، پیوند عاطفی، فلسفه اخلاق، رفتار انسان Next Entries تحقیق رایگان درباره قرآن کریم، ابراهیم (ع)، علامه طباطبایی، علامه طباطبایی (ره)