تحقیق رایگان با موضوع امر به معروف، طرح پژوهش، دانشگاه تهران، صاحب نظران

دانلود پایان نامه ارشد

ي باشيم.ضمنا ساخت چنين جامعه‌اي در پرتو اين دو وظيفه ي بزرگ‌ امکان پذير است.
امر به معروف و نهي از منکر در حقيقت به منزله ي يک پوشش امن اجتماعي براي‌ محافظت از امنيت است،زيرا اگر مساله امر به معروف و نهي از منکر در ميان نباشد عوامل مختلفي که دشمن بقاي‌»وحدت اجتماعي‌« هستند از درون، ريشه‌هاي اجتماعي را مي‌خورند و آن را از هم متلاشي مي‌سازند.
بنابراين حفظ وحدت اجتماعي بدون نظارت عمومي ممکن نيست.اسلام به تمامي آنچه در ايجاد و استقرار و اصلاح جامعه اسلامي و انسان مسلمان‌ دخالت دارد،توجه کرده است.واگذاري مردم به خود و برخورد نکردن در برابر کج روي‌ها و عدم تلاش براي تحقق راستي‌ها به معناي نابودي جامعه اسلامي است. تذکر و تنبه و توجه همگاني مسئوليتي عمومي است که جامعه را اصلاح و از خطرها و گزندها محفوظ مي‌دارد.بر پايه اين حقيقت روشن است که امر به معروف و نهي‌ از منکر در اسلام به عنوان يک تکليف عمومي و نظارت همگاني واجب گشته است.
بنابراين با توجه به اهميت امنيت اجتماعي در دين مبين اسلام،در نظام جمهوري‌ اسلامي،امنيت مسلمين ارزش مضاعف دارد.چرا که فراتر از حق شهروندي است و به رسالت شهروند در قبال خود،جامعه و خداوند مي‌انجامد.بر اين اساس با پيروزي انقلاب اسلامي و تأسيس نظام سياسي مبتني بر اصول و اهداف دين مبين‌ اسلام،مردم و نقش نظارتي آنان در نظام سياسي مورد توجه قرار گرفت و در اصل‌ هشتم قانون اساسي بر تحقق آن تأکيد شده است. ضرورت توجه به امنيت جامعه اسلامي از طريق امر به معروف و نهي از منکر در جاي جاي قرآن مجيد به عنوان کتاب آسماني مسلمانان مورد توجه قرار گرفته است‌ که مهمترين آن‌»آيه 104 از سوره آل عمران‌«مي‌باشد.در اين آيه تأکيد شده که‌ بايد در ميان شما جمعي دعوت به نيکي و امر به معروف و نهي از منکر کنند و آنها همان رستگارانند.
در حديثي که از پيامبر گرامي اسلام نقل شده در باب امنيت جامعه اسلامي مي‌فرمايند:
بايد امر به معروف و نهي از منکر کنيد و گرنه خداوند،ستمگري را بر شما مسلط مي‌کند که نه به پيران احترام مي‌گذارد و نه بر خردسالان‌ رحم مي‌کند.صالحان شما دعا مي‌کنند ولي مستجاب نمي‌شود و از خداوند ياري مي طلبند،اما خدا به آنها کمک نمي‌کند و حتي توبه‌ مي‌کنند و خداوند از گناهانشان در نمي‌گذرد.اين همه ناامني ناشي از اعمال جمعي است که اين وظيفه ي بزرگ اجتماعي را تعطيل کنند.زيرا بدون نظارت عمومي،جريان امور از دست نيکان خارج مي‌شود و بدان ميدان اجتماع را تسخير مي‌کنند و اين که در حديث فوق مي‌فرمايند،حتي‌ توبه ي آنها قبول نمي‌شود و به خاطر آن است که توبه با ادامه ي سکوت آنها در برابر مفاسد مفهوم صحيح ندارد مگر اين که در برنامه خود تجديد نظر کنند.اين همه تأکيدات به خاطر آن است که اين دو وظيفه ي بزرگ در حقيقت ضامن‌ امنيت فردي و اجتماعي است و در حکم روح و جان آنها محسوب مي‌شود و با تطبيق آنها با تمام احکام و اصول اخلاقي،ارزش والاي آنها مشخص مي‌شود.
در خصوص اهميت اين دو فريضه همين بس که علي(ع)مي‌فرمايند:
«تمام کارهاي نيک و جهاد در راه خدا در برابر امر به معروف و نهي از منکر همچون آب دهان در برابر درياي پهناوري است‌.»
به طور کلي امن سازي جامعه ديني يکي از راه‌هايي است که اسلام براي مبارزه‌ با گناه و انواع گوناگون فساد ارائه فرموده است.اين قانون به تمام مسلمانان اجازه‌ مي‌دهد،بلکه آنها را موظف مي‌سازد که بر اجراي قوانين الهي،مسئول باشند و اگر کسي را ديدند که قانون شکني مي‌کند،بي‌تفاوت و بي‌اعتنا نباشند.بلکه با روش‌ عقلاني و صحيح در صدد اصلاح او برآيند و نهي از منکر کنند و از پيدايش ناامني‌ پيشگيري نمايند.
حضرت امام خميني(ره)در اين رابطه مي‌فرمايند:«کوشش کنيد که احکام اسلام را هم عمل کنيد و هم وادار کنيد که‌ ديگران عمل کنند، همان طوري که هر شخص موظف است که خودش را اصلاح کند،موظف است که ديگران را هم اصلاح کند.اصل امر به‌ معروف و نهي از منکر براي همين است که جامعه را اصلاح کند.» (موسوي خميني ،تحرير الوسيله جلد 1،ص 479)

1-2-پيشينه پژوهش
پورمولا ، سيد محمد هاشم (1362) ضمن پژوهشي در قالب پايان نامه کارشناسي ارشد به «بررسي ضرورت تشکيلات براي دو فريضه امر به معروف و نهي از منکر(با تکيه بر فقه شيعه)‏» پرداخته و در اين پژوهش ‏ امر به معروف و نهي از منكر كه از فروع دين مبين اسلام محسوب مي گردند و تاكنون از زواياي ‏مختلفي مورد بحث واقع شده اند.‏ سؤالاتي كه در اين زمينه مطرح مي شوند, عبارتند از:‏ ‏- آيا شارع به طور مستقيم به ايجاد تشكيلات براي اين دو فريضه امر كرده است؟‏ ‏ در صورت وجود امر بلاواسطه شارع, اين تشكيلات را چه كسي بايد ايجاد نمايد؟ مهمترين دليلي كه از آن مي توان امر بلاواسطه شارع را براي اين منظور استفاده كرد آيه 104 ‏سوره مباركه آل عمران «ولتكن منكم امة يدعون الي الخير و يامرون بالمعروف و ينهون عن المنكر و اولئك ‏هم المفلحون» مي‌باشد. كنكاش دقيق در اين آيه مي‌تواند به سؤالات مزبور پاسخ دهد .‏ در فقه شيعه اين آيه مورد تمسك فقها در مورد پذيرش وجوب عيني يا كفايي اين دو فريضه بوده ‏است. بررسي آراي آنان در اين مورد, خود مي تواند نيز مقدمه‌اي براي وارد شدن به اصل مبحث ‏‏‌باشد .‏ بررسي برخي از رواياتي است كه در توضيح آيه مذكور آمده است. اين ‏روايات ما‎ ‎را فقط در اصل وجوب اين دو فريضه از آيه مورد نظر رهنمون مي سازد. از اين رو ‏ايجاد تشكيلات را با استفاده از مباحث مقدمه واجب از باب مقدمه عقلي و مقدمه وجوديه درباره ‏بعضي از مصاديق اين دو فريضه مي توان برداشت كرد.‏ بر اين اساس, حاكم اسلامي به منظور انجام بعضي از مصاديق اين دو فريضه, هر كجا كه لازم ‏بداند, تشكيلات را از همان باب مقدمه وجوديه بايد ايجاد كند.از طرف ديگر, كار گروهي و ‏تشكيلاتي براي انجام بعضي از مصاديق اين دو فريضه نيز از جانب افراد جامعه واجب عقلي ‏مي‌باشد,در نتيجه در زمان ما, ايجاد احزاب و جمعيتها به منظور نظارت بر دولت, به قصد و نيت ‏امر به معروف و نهي از منكر,از جانب مكلفين واجد شرايط, وجوب عقلي پيدا مي‌كند.‏
اسماعيل زاده ، محمد (1373) در پژوهشي تحت عنوان« طرح پژوهشي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي به بررسي مباني انديشه فقهي امر به معروف و نهي از منكر در اسلام » را مورد بررسي قرار داده که هدف پژوهش ، يافتن مباني صحيح انديشه امر به معروف و نهي از منكر و ارائه راه‌حل‌هاي مناسب با شرايط فعلي جامعه است . اطلاعات مورد نياز از طريق مطالعه و تحليل متون و با استشهاد از قرآن مجيد جمع‌آوري شده است . يافته‌ها نشان مي‌دهد كه وجوب اين دو از ضروريات دين است و براي اجراي امر به معروف و نهي از منكر بايد معروف‌ها و منكرها و مصاديق آنها را شناخت تا آمرين و ناهيان در محل دچار مشكل نشوند. همچنين امر به معروف و نهي از منكر بايد داراي ويژگي‌هاي ارزنده‌اي باشد تا كلامش در ديگران تاثير بخشد. شايان ذكر است كه اين دو فريضه واجب داراي شرايط عمومي و اختصاصي است كه بدون آنها امر و نهي واجب نمي‌باشد و اجراي مراحل امر و نهي با وجود شرايط لازم انجام مي‌پذيرد.
قبادي ، مريم (1373) در پژوهشي در قالب با عنوان جايگاه امر به معروف و نهي از منكر در حكومت اسلامي از ديدگاه قرآن» پرداخته و در آن نشان مي دهد که امر به معروف و نهي از منكر يكي از فرائض اسلامي است كه با هدف سازندگي و اصلاح، تشريع گشته است . نتيجه اين سازندگي در نهايت به اتقان پايه‌هاي حكومت الهي منجر مي‌شود كه اين خود، يكي از وسايل نيل به هدف غايي آفرينش – عبادت – مي‌باشد . اما اين فريضه الهي نيز همانند هر برنامه اصلاحي ديگر در جريان طبيعي خود، با موانع زيادي، مواجه ورودروست . بدين معنا كه همواره موانعي از درون جان آدمي و موانعي ديگر در محيط اطراف او، در برابر اجراي اين فريضه قد علم مي‌كنند. بدون هيچ تاملي مي‌توان گفت كه اين موانع سمت و سويي غيرالهي و ضد خدايي دارند و از مصاديق يصدون عن سبيل‌الله مي‌باشند. به گونه‌اي كه در تمامي مفاسد و مظالم بشري ردپايي از آنها را مي‌توان يافت . شناخت دقيق و اصولي اين موانع، ما را در اتخاذ تدابير لازم براي مقابله و مبارزه با اين موانع كمك خواهد كرد. لذا براي از ريشه بركندن اين موانع نيازمند شناختي دقيق و اصولي از آنها بوديم . و اين پايان‌نامه ضمن مروري بر ابعاد اجرايي اين فريضه، به شناسايي اين موانع پرداخته، در نهايت عامل اصلي و عله‌العلل تمام موانع را در غلبه شيطان و نفس اماره بر فطرت و عقل و شرع يافته است كه در طيف وسيعي از استكبار تاظلم به خويشتن نمود مي‌يابد.
حسين قاسميان المشيري (1387) در پژوهشي تحت عنوان پايان نامه کارشناسي ارشد دانشکده الهيات و معارف اسلامي به« بررسي اصلاحات و دگرگوني اجتماعي از طريق امر به معروف و نهي از منکر »پرداخته و در آن نشان داده که ، اصلاحات عميق اجتماعي از مهمترين اهداف فريضة امر و نهي ديني مي‌باشد. در فصل اول پژوهش حاضر، مفاهيم و معاني موضوع در لغت و در عرف آيات و روايات، به تفصيل مورد بررسي قرار گرفت و در ادامه تغيير و تحول اجتماعي از منظر اسلام بيان شد. فصل دوم با بررسي ابعاد مختلف اصلاحات آغاز شد. تحول و اصلاح جامعه، طبق ادله شرعي تنها با مراعات اوامر و نواهي ديني امكان‌پذير است. زواياي اصلاح جامعه در ابعاد مختلف فرهنگي، معنوي، سياسي، حقوقي، قوانين و ساختارها، قابل پي‌گيري است. از منظر اسلام امر به معروف و نهي از منكر، عالي‌ترين ابزار اجرايي جهت اصلاح و دگرگوني در جامعه، در حوزه‌هاي پيش‌گفته است.
مرجايي ، هادي (1387) در پژوهشي تحت عنوان طرح پژوهشي جهاد دانشگاهي تهران به« بررسي زمينه‌هاي احياي فرهنگ امر به معروف و نهي از منكر» پرداخته و طي اين پژوهش به بررسي زمينه‌هاي احياي فرهنگ “امر به معروف و نهي از منكر”، مطالعه جامعي است در خصوص آموزه ديني امر به معروف و نهي از منكر. سؤالات اساسي تحقيق ابتدا با حضور چهل نفر از متخصصان و صاحب نظران حوزه‌هاي فكري جامعه‌شناسي، علوم ديني، فرهنگي و سياسي مورد بررسي قرار گرفت . سپس چارچوب نظري با رويكرد بومي و مدل‌هاي تحليلي مختلفي جهت ارزيابي وضعيت امر به معروف و نهي از منكر در بين اقشار مختلف جامعه تدوين گرديد. در مطالعه مذكور با استفاده از سه پرسش‌نامه درقالب 300 گويه داده‌هاي وسيعي از نگرش هشت قشر مختلف شامل: دانش‌آموزان، دانشجويان، بازاريان، زنان خانه‌دار، روحانيون، بسيجيان، كارمندان دولت ، دبيران و مديران مدارس شهر تهران جمع‌آوري و مورد تجزيه و تحليل قرار گرفته است . در اين پژوهش روش‌هاي مختلفي جهت تجزيه و تحليل اطلاعات مورد استفاده قرار گرفته است از آن جمله: تحليل عاملي، تحليل مسير، تحليل ميانگين و واريانس يك‌طرفه، تحليل “رگرسيون”، تحليل خوشه‌اي، آزمون روايي، آزمون اعتبار و تكنيك‌هاي شاخص‌سازي نتايج اين طرح نشان مي‌دهد كه به‌طور متوسط پاسخ‌گويان تحقيق از روحيه اقدام متوسط و روحيه پذيرش نسبتا” بالايي در ارتباط با امر به معروف و نهي از منكر برخوردارند. دانش افراد نسبت به ماهيت امر به معروف در سطح متوسط است . نگرش پاسخ‌گويان نسبت به فضاي اجتماعي در ارتباط با امر به معروف و شيوه‌هاي اجرايي و سازماني شدن امر به معروف در جامعه و عملكرد مسؤولان منفي ارزيابي شده است . پاسخ‌گويان نقش و اهميت امر به معروف و نهي از منكر در جامعه را در حد متوسط بالا ارزيابي نموده‌اند.
کوزه گران ، رضوانه (1390) در پژوهشي تحت عنوان پايان کارشناسي ارشد دانشکده علوم انساني دانشگاه تهران به «بررسي جايگاه دستور ولي فقيه در مورد امر به معروف و نهي از منکر از ديدگاه فقهي- حقوقي» مي پردازد به طوري که تاکنون در زمينه امر به معروف و نهي از منکر تحقيقات متعددي ارائه شده است، اما تاکنون در مورد جايگاه دستور ولي فقيه در مورد امر به معروف و نهي از منکر سخني به ميان نيامده است.هدف از انجام اين تحقيق بدست آوردن ديدگاهي فقهي- حقوقي در رابطه با اجراي امر به معروف و نهي از منکر توسط ولي فقيه و در حين پياده کردن نظم در جامعه است. جهت بيان اين موضوع، ابتدا

پایان نامه
Previous Entries تحقیق رایگان با موضوع امر به معروف Next Entries تحقیق رایگان با موضوع امر به معروف، رفتار انسان