تحقیق درباره برگهاي، بالايي، پاييني، ميزان

دانلود پایان نامه ارشد

ح احتمال 1% اختلاف معني داري با يکديگر دارند.
3-2-2- برهمکنش شوري و ژنوتيپ بر محتواي رطوبت نسبي برگ
نتايج تجزيه واريانس دادهها نشان داد، برهمکنش تيمار شوري و ژنوتيپ بر محتواي رطوبت نسبي، نشت يوني نسبي، درصد آسيبديدگي غشاء سلولي و شاخص کلروفيل در برگهاي بالايي و پاييني در سطح 1%، معنيدار شد (جدول 3-8).
بر طبق نتايج به دست آمده ( جدول 3-8)، محتواي رطوبت نسبي برگهاي بالايي و پاييني با اعمال تنش شوري به طور معنيداري کاهش يافت. محتواي رطوبت نسبي برگهاي بالايي از 72/84% در برگهاي گياهان شاهد ژنوتيپ 25-1 تا 63/63% در برگهاي پايه GF677 و در تيمار 8/4 گرم در ليتر تيمار، کاهش يافت.
محتواي رطوبت نسبي برگهاي پاييني با شدت بيشتري نسبت به برگهاي بالايي کاهش يافت بهطوري که از 34/85% در برگهاي گياهان شاهد ژنوتيپ 16-1 تا 37/46% در برگهاي پايه GF677 تحت تيمار 8/4 گرم در ليتر، کاهش نشان داد.
در مجموع، بيشترين ميزان کاهش در محتواي رطوبت نسبي در برگهاي بالايي و پاييني به ترتيب در رقم سهند، ژنوتيپ 16-1، رقم مامايي و ژنوتيپ 40-13، مشاهده شد. رقمهاي شاهرود 12 و شکوفه، کمترين ميزان کاهش در محتواي رطوبت نسبي برگ را نشان دادند ( جدول 3-8). نتايج به دست آمده با نتايج ماسايي و همکاران [2004]، و شيبيلي و همکاران [2000]، مطابقت داشت. شيبيلي و همکاران [Shibili et al., 2000]، با بررسي اثر شوري بر روابط آبي و محتواي يوني بادام تلخ گزارش کردند که پتانسيل اسمزي شيره ياختهاي برگ از منفي 4/0 در شاهد تا منفي 1/11 در تيمار ??? ميلي مول بر ليتر نمک کلريد سديم قابل افزايش است. همچنين ماسايي و همکاران [Massayi et al., 2004]، با مطالعه اثر سطوح مختلف نمک کلريد سديم بر هلوي رقم آرمکينگ پيوند شده روي پايههاي ميروبالانMr.S2/5) ) و GF677 نشان دادند که با افزايش غلظت نمک، محتواي نسبي آب و پتانسيل اسمزي در حالت آماس کامل در برگهاي ترکيب پيوندي’Arm’ /’GF677 کمتر از از ترکيب پيوندي Arm/Mr.S2/5کاهش مييابد. آنها گزارش کردند که شوري از طريق انباشت تدريجي يونهاي سديم، باعث کاهش محتواي نسبي آب و پتانسيل اسمزي شيره ياخته اي برگ در حالت آماس کامل شد.
3-2-3- برهمکنش شوري و ژنوتيپ بر محتواي نشت يوني و آسيب ديدگي غشاء سلولي
بر اساس نتايج به دست آمده، درصد نشت يوني نسبي در برگهاي بالايي و پاييني تمامي ژنوتيپهاي مطالعه شده، با افزايش غلظت نمک، افزايش يافت. ميزان افزايش درصد نشت يوني نسبي در برگهاي بالايي و پاييني در بين ژنوتيپهاي بررسي شده با يکديگر اختلاف معنيداري را نشان داد. بيشترين درصد نشت يوني نسبي برگهاي بالايي در پايه GF677 و رقم سهند تحت تيمار 8/4 گرم در ليتر، مشاهده شد. بعد از اين ژنوتيپها، ژنوتيپهاي 16-1 و 40-13 و رقمهاي مامايي و تونو به ترتيب بيشترين درصد نشت يوني نسبي را داشتند. ميزان افزايش درصد نشت يوني نسبي در رقمهاي شاهرود 12 و شکوفه، تنها در سطح شوري 8/4 گرم در ليتر نسبت به گياهان شاهد، معنيدار بود (جدول 3-8).
بيشترين درصد نشت يوني نسبي در برگهاي پاييني در پايه GF677 و رقم سهند مشاهده شد. در برگهاي پاييني ميزان افزايش درصد نشت يوني نسبي در تمامي ژنوتيپهاي مطالعه شده، در تيمار 8/4 گرم در ليتر به طور معنيداري نسبت به گياهان شاهد، افزايش نشان داد. اين نتايج حاکي از آن است که درصد نشت يوني نسبي در تمامي ژنوتيپهاي مطالعه شده، در برگهاي پاييني بيشتر از برگهاي بالايي بود و برگهاي پاييني گياه دچار آسيب ديدگي بيشتري از برگ هاي بالايي شدند.
نتايج نشان دادند، ميزان آسيب ديدگي غشاء سلولي در برگهاي پاييني و بالايي با افزايش تيمار شوري در تمامي ژنوتيپهاي مطالعه شده به طور معنيداري افزايش يافت ( جدول 3-8). ژنوتيپهاي مورد مطالعه از نظر افزايش درصد آسيب ديدگي غشاء سلولي با يکديگر اختلاف معنيداري داشتند. بيشترين درصد آسيب ديدگي غشاء سلولي در برگهاي بالايي و پاييني به ترتيب در پايه GF677 و رقم سهند و کمترين درصد آسيب ديدگي غشاء سلولي در برگ هاي بالايي و پاييني به ترتيب در رقم هاي شکوفه و شاهرود 12 مشاهده شد (جدول 3-8). گزارش شده است که يکي از راههاي پي بردن به ميزان آسيب به غشاهاي سلولي، استفاده از آزمون نشت يوني نسبي مي باشد. ثبت ميزان نشت يوني نسبي، تخمين خسارت بافتها را امكان پذير ميكند. اين روش براي اولين بار توسط دكستر و همكاران [1930; 1932]، بمنظور بررسي مقاومت به سرما در گياهان بكار برده شد و در طي زمان بمنظور سنجش آسيب غشاء سلولي نسبت به ساير تنش هاي محيطي از جمله تنش شوري بکار برده شد [Chen et al., 19999].
3-2-4- برهمکنش شوري و ژنوتيپ بر شاخص کلروفيل
نتايج نشان داد که شاخص کلروفيل در برگهاي بالايي و پاييني در ژنوتيپهاي مطالعه شده، تحت تنش شوري به طور معني داري کاهش يافت (جدول 3-8). کمترين ميزان شاخص کلروفيل در برگهاي بالايي و پاييني در گياهاني که با تيمار 8/4 گرم در ليتر آبياري شده بودند، مشاهده شد. ميزان کاهش شاخص کلروفيل در برگهاي بالايي و پاييني در بين ژنوتيپهاي بررسي شده با يکديگر اختلاف معنيداري را نشان داد. بيشترين ميزان کاهش شاخص کلروفيل در برگهاي بالايي رقم سهند، پايه GF677، رقم مامايي، ژنوتيپهاي 16-1، 40-13 و رقم تونو و کمترين ميزان کاهش آن به ترتيب در ژنوتيپ 25-1، رقمهاي شاهرود 12، A200، شکوفه و نانپاريل در مقايسه با گياهان شاهد، مشاهده شد (جدول 3-8).
بيشترين ميزان کاهش شاخص کلروفيل در برگهاي پاييني رقم سهند، پايهGF677، رقمهاي تونو، A200، مامايي و ژنوتيپ هاي 16-1، 40-13 و کمترين ميزان کاهش آن به ترتيب در رقمهاي شاهرود 12، ژنوتيپ 25-1، رقمهاي نانپاريل و شکوفه نسبت به گياهان شاهد، مشاهده شد. بر طبق نتايج به دست آمده، ميزان کاهش شاخص کلروفيل در برگهاي پاييني با روند سريعتري نسبت به برگهاي بالايي در تمامي ژنوتيپهاي بررسي شده اتفاق افتاد ولي چگونگي روند کاهش شاخص کلروفيل در برگهاي پاييني نسبت به برگهاي بالايي در بين ارقام و ژنوتيپهاي بررسي شده، با يکديگر متفاوت بود (جدول 3-8). نتايج حاصل از اين بخش با نتايج غلامي و راحمي ] 1389[ و اورعي و همکاران ]1388[، مطابقت داشت. غلامي و راحمي ] 1389[، اثر غلظت هاي مختلف شوري را بر ميزان شاخص کلروفيل برگهاي پايه GF677 بررسي و گزارش کردند که با افزايش غلظت شوري به طور معنيداري ميزان شاخص کلروفيل برگها کاهش يافت. همچنين اورعي وهمکاران ]1388[ نيز اثر غلظتهاي مختلف شوري را روي ميزان شدت فتوسنتز و شاخص کلروفيل در دو پايه GF677 و تووانو بررسي و گزارش کردند، با افزايش غلظت شوري به طور معنيداري از شدت فتوسنتز و شاخص کلروفيل برگ در هر دو پايه کاسته شد ولي ميزان کاهش در پايه بذري تووانو بيشتر از پايه GF677 بود. شوري با تخريب ساختار کلروپلاستها، کاهش ميزان کلروفيل و عدم پايداري ترکيبهاي رنگيزه-پروتئين باعث کاهش سطح فتوسنتزي گياه شده که خود منتج به کاهش در تثبيت دياکسيدکربن مي شود که علت اصلي کاهش رشد و عملکرد گياهان در اثر تنش شوري مي باشد [Mohajan and Toteja, 2005; Munns, 2002; Parida and Das 2005].
3-2-5- برهمکنش شوري و ژنوتيپ بر محتواي کلروفيلهاي a، b، کل و کارتنوئيد
نتايج تجزيه واريانس دادهها نشان داد، برهمکنش تيمار شوري و ژنوتيپ بر محتواي کلروفيل a، b، کل و کارتنوئيد در برگهاي بالايي و پاييني در سطح 1%، معنيدار شد (جدول 3-9).
نتايج نشان داد، برهمکنش ژنوتيپ و تيمارشوري بر محتواي کلروفيلهاي a، b، کل در برگهاي بالايي و پاييني در سطح 1% معنيدار شد (جدول 3-9). ميزان کلروفيل a در برگهاي بالايي در تمامي ژنوتيپها به غير از شاهرود 12، تنها در تيمار 8/4 گرم در ليتر شوري به طور معنيداري نسبت به گياهان شاهد، کاهش يافت در حاليکه محتواي کلروفيل b در تمامي ژنوتيپهاي مطالعه شده به غير از شاهرود 12، در سطوح 4/2، 6/3 و 8/4 گرم در ليتر به طور معنيداري نسبت به گياهان شاهد کاهش يافته بود (جدول 3-9). اين نتايج حاکي از آن است که ميزان کلروفيل b به مقدار بيشتري از کلروفيل a تحت شرايط تنش شوري کاهش مييابد اين نتايج با نتايج دژم پور و همکاران ]1391[، مطابقت داشت. اين محققين اثر تنش شوري را بر ميزان کلروفيلهاي a، b و کل در برخي از پايههاي جنس پرونوس، بررسي و گزارش کردند که ميزان کلروفيل هاي b و کل، تحت شرايط تنش شوري به طور معني داري کاهش يافت، اما ميزان کاهش کلروفيل a، در اين گياهان معنيدار نبود.
نتايج حاصل از بررسي محتواي کلروفيل کل در برگهاي بالايي و پاييني نشان داد که در رقم شاهرود 12تنها در سطح 8/4 گرم درليتر، ميزان کلروفيل کل به طور معنيداري نسبت به گياهان شاهد کاهش يافت، درحاليکه در ساير ژنوتيپهاي بررسي شده، در سطوح 4/2 و 6/3 گرم در ليتر نيز، کاهش معنيدار در محتواي کلروفيل کل مشاهده شد. اين نتايج با نتايج حاصل از بررسي درصد برگهاي نکروزه شده مطابقت داشت. نتايج حاصل از بررسي درصد نکروزه شدگي برگها نيز نشان داده بود که با افزايش شوري، درصد نکروزه شدن برگها افزايش و اولين علايم نکروزه شدن در برخي از ژنوتيپها، در تيمار 4/2 گرم در ليتر، مشاهده شد. بيشترين ميزان نکروزه شدن برگها، در تمامي ژنوتيپهاي مورد مطالعه در تيمار 8/4 گرم در ليتر مشاهده شد. شوري با تخريب ساختار کلروپلاستها، کاهش ميزان کلروفيل و عدم پايداري ترکيبهاي رنگيزه-پروتئين باعث کاهش سطح فتوسنتزي گياه شده که خود منتج به کاهش در تثبيت دياکسيدکربن مي شود که علت اصلي کاهش رشد و عملکرد گياهان در اثر تنش شوري مي باشد ] Mohajan and Toteja, 2005; Munns, 2002; Parida and Das 2005 [.
بر اساس نتايج به دست آمده، در تمامي ژنوتيپهاي بررسي شده، محتواي کلروفيلهاي a، b و کل در برگهاي پاييني به ميزان بيشتري از برگهاي بالايي کاهش يافت با اين تفاوت که در بين ژنوتيپهاي مطالعه شده چگونگي روند کاهش کلروفيلهاي a، b و کل با يگديگر متفاوت بود (جدول 3-9). اين نتايج با نتايج پاپاداکيس و همکاران [2007]، مطابقت داشت. اين محققان، شاخصهاي رشدي، در دو رقم گيلاس بيگارا بورلات43 و تراگانا اديسيس44 پيوند شده بر روي پايه مازارد تحت شرايط تنش شوري (0، 25 و 50 ميلي مول در ليتر) بررسي و گزارش کردند که با افزايش شوري محتواي کلروفيل کل در برگهاي بالايي و پاييني در هر دو رقم به طور معنيداري کاهش يافت با اين تفاوت که سرعت کاهش رشد، در برگهاي پاييني بيشتر از برگهاي بالايي بود.

جدول 3-8-اثر تيمار شوري بر محتواي رطوبت نسبي برگ، نشت يوني، آسيب ديدگي غشاء سلولي و شاخص کلروفيل در برگهاي بالايي و پاييني در برخي از ژنوتيپهاي بادام و پايه GF677
محتواي نسبي آب برگهاي پاييني
(%)
محتواي نسبي آب برگهاي بالايي
(%)
آسيب ديدگي غشاء سلولي در برگهاي پاييني
(%)
آسيب ديدگي غشاء سلولي در برگهاي بالايي
(%)
نشت يوني نسبي در برگ هاي پاييني
(%)
نشت يوني نسبي در برگ هاي بالايي
(%)
شاخص کلرفيل برگ هاي پاييني

شاخص کلرفيل برگهاي بالايي

سطوح شوري
(گرم در ليتر)
ژنوتيپ
0001
0001
0001
0001
0001
0001
0001
0001

Pr F
51/83 a-c
72/84 ab


73/49 g-j
17/44 s-u
20/50 k-n
20/37 k-p
0
25-1
32/84 ab
86/82 a-d
93/4 o-q
86/4 n-s
46/52 f-j
05/52 j-s
13/49 m-p
60/36 op
2/1
25-1
96/78 d-h
18/80 e-h
14/9 mn
41/5 n-s
57/54 d-j
32/52 j-s
63/48n-r
07/37 k-p
4/2
25-1
30/75 i-m
82/78 j-m
02/21 k
02/19 ij
51/60 c-j
18/59 f-l
33/47 q-s
97/36 l-p
6/3
25-1
70/71 n
85/75 q-s
14/40 fg
39/31 gh
07/70 a-g
41/65 c-h
50/45 uv
23/36 o-r
8/4
25-1
49/81 a-e
46/82 a-d


08/49 h-j
97/46 o-t
50/48 n-r
20/38 j-m
0
مامايي
34/78 e-i
45/82 a-d
48/7 m-o
51/7 m-q
98/52 f-j
98/50 k-t
83/46 s-u
17/37 k-p
2/1
مامايي
05/78 e-i
80/81 c-f
58/1

پایان نامه
Previous Entries منابع و ماخذ مقاله تعلیم و تربیت، دانش پژوه، برنامه درسی، حقوق انسان Next Entries تحقیق درباره a-d، a، a-c، 4/2