تحقیق با موضوع خلیفه الله، ارتکاب جرم، اهداکننده

دانلود پایان نامه ارشد

کاری که او انجام می دهد باید عقلایی باشد و به اصطلاح سفهی نباشد .(1 / 3 / 1391 ) .
آیت الله العظمی محمدصادق روحانی حسینی : فروش اعضاء قطع شده از انسان برای زرع عضو حی یا میت در انسان دیگر که به آن احتیاج دارد و یا صلح آن عضو برای زرع در بدن انسان دیگر جایز است .(1/ جمادی الاول / 1433 ه ق ) آیت الله العظمی محقق کابلی در فرض سوال اعطای اعضاء رئیسه از طرف آدم زنده جایز نیست اما اعطای کلیه اعضاء بدن میت در صورتی که حیات فرد مسلمانی به اومتوقف باشد اشکال ندارد . آدم زنده خودش مالک اعضاء بدن خود می باشد و به غیر از اعضاء رئیسه می تواند آن عضو خود را بفروشد ( 27 / 2 / 1391 ) .

آیت الله العظمی محمدرضا نکونام : اعضاء بدن قابل خرید و فروش است اگر خودشان برای آن اذن داده باشند و درآمد آن به وراث تعلق می گیرد و تمامی احکام امور مالی را داراست اما قطع عضو که منجر به نقص شود جایز نیست .(4/3/1391 )
2- سوال : الف – آیا فروش یا اهدای اعضای بدن برای جراحی و پیوند به دیگران جایز است ؟ ( مثل فروش کلیه )
ب- آیا این کار برای پیوند این اعضاء به دیگران بعد از مرگ خود شخص جایز است ؟ (مانند فروش قلب و چشم )
آیت الله العظمی محمد تقی بهجت (ره): الف و ب – اگر شخصی بخواهد عضوی از اعضای بدن خود ،مثلا کلیه را به دیگری بدهد ، و یا وصیت کند که بعد از مردن خود ، آن عضو در مقابل پول یا مجانی برداشته وبه دیگری داده شود ، در صورتی که نجات مسلمانی متوقف برآن عضو باشد ، یعنی راه نجات آن مسلمان منحصر در دادن عضو به او باشد ، و تهیه آن از غیر مسلمان هم ممکن نباشد ، اشکالی ندارد .( 09 / 11 / 1378 )226
آیت الله العظمی میرزا جواد تبریزی (ره) : در همه موارد مذکوره فروش جایز نیست و عمل آن نیز اشکال دارد و بر فرض وقوع عمل ، صاحب عضو جدا شده می تواند پولی بگیرد و از عضو مذکور رفع ید نماید .
والله العالم . (17/10/1375)227 .
آیت الله العظمی سید علی سیستانی : الف – اگر ضرر کلی نداشته باشد اشکال ندارد ، مثلا اهدای یک کلیه اگر به تشخیص پزشک برای او نقص یک کلیه ضرر مهمی نداشته باشد اشکال ندارد و گرفتن پول در قبال واگذاری آن نیز اشکال ندارد .
ب- قطع اعضای میت مسلمان جایز نیست و مستلزم دیه است و دفن آن در صورت قطع واجب است ، مگر این که حیات مسلمانی برآن متوقف باشد که در این صورت جایز است ولی دیه واجب است و اگر خودش وصیت کرده باشد ، دیه ساقط است ولی اگر حیات مسلمانی متوقف نباشد و وصیت کرده باشد ، عمل به آن ، مورد اشکال است .228
آیت الله العظمی محمد فاضل لنکرانی (ره ) : الف – چنانچه برای دهنده عضو ضرر نداشته باشد و راضی باشد جایز است .
ب- قطع اعضای میت مسلمان جایز نیست ، مگر اینکه حفظ جان یا سلامتی مسلمانی متوقف بر قطع و پیوند اعضای او باشد و از غیر مسلمان جایگزین نشود ، که در این صورت جایز است .( 19/ 09 / 1375 )229
آیت الله العظمی ناصر مکارم شیرازی : قطع عضو از بدن یک انسان زنده و پیوند آن به انسان دیگر ، مانند آنچه در پیوند کلیه معمول است که یک کلیه از دو کلیه یک انسان زنده را برداشته و به کسی که هر دو کلیه اش فاسد شده است پیوند می زنند در صورتی جایز است که ، با رضایت صاحب آن باشد و جان او به خطر نیفتد ، و احتیاط آن است ، اگر پولی در برابر آن می گیرد در مقابل اجازه اقدام به گرفتن عضو از او بگیرد ، نه خود عضو .(24/09/1378 ).230
آیت الله العظمی سید عبدالکریم موسوی اردبیلی: الف- بلی ،جایز است به نظر این جانب . ب- جایز است به نظر این جانب .( 18/09/1375).231
آیت الله حسین نوری همدانی : الف – بلی جایز است در اواخر توضیح المسائل ذکر شده است .
ب- بلی جایز است .(14/07/1382) .232
آیت الله العظمی سید عبدالکریم موسوی اردبیلی : سوال : آیا در مورد فروش و یا اهدای اعضای مورد حد و قصاص تفاوتی وجود دارد ؟
جواب : هیچگونه فرقی بین آنها پس از حکم حاکم به قصاص یا حد وجود ندارد . پس فردی که مورد قصاص واقع می شود یا مثلا به واسطه حد سرقت انگشتان او قطع می شود می تواند پس از قطع عضو قطع شده را فروخته یا اهدا نماید و همچنین قبل از قطع به واسطه حد یا قصاص می تواند عضو مذکور را فروخته یا اهدا کند ولی وقت تسلیم را بعد از قطع به واسطه حد یا قصاص قرار دهد . اما نمی تواند قبل از اجرای قصاص یا حد عضو مذکور را تسلیم مشتری کند به این معنا که موضوع حد یا قصاص را منتفی سازد .233
آیت الله العظمی لطف الله صافی گلپایگانی : سوال : خرید و فروش عضو بدن انسان زنده جهت پیوند به بیماران چه حکمی دارد ؟
جواب : در صورتیکه حفظ جان بیمار معینی فعلا موقوف به آن عضو باشد و برای صاحب عضو هیچگونه ضرری نداشته باشد ، بعید نیست واگذاری عضو اشکال نداشته باشد ولی در هر حال جواز خرید و فروش آن مشکل است و می توانند به صورت مصالحه عمل نمایند .234
آیت الله العظمی سید ابوالقاسم خویی (ره) : سوال خرید و فروش اعضاء آدم زنده برای پیوند مانند یک کلیه و یک چشم و خون چه حکمی دارد ؟
جواب : جایز است و مانعی ندارد ، ولی اعضای رئیسه را مثل چشم نمی توان فروخت .( 7 شوال 1410ه . ق )235
آیت الله العظمی محمد تقی بهجت (ره) : سوال الف- آیا فروش یا اهدای اعضای بدن برای جراحی و پیوند به دیگران جایز است ؟( مثل فروش کلیه )
ب- آیا این کار برای پیوند این اعضا به دیگران بعد از مرگ خود شخص جایز است ؟
(مانند فروش قلب و چشم )
جواب : الف و ب : اگر شخصی بخواهد عضوی از اعضای بدن خود ، مثلا کلیه را به دیگری بدهد ، و یا وصیت کند که بعداز مردن خود ، آن عضو در مقابل پول یا مجانی برداشته و به دیگری داده شود ، در صورتی که نجات مسلمانی متوقف برآن عضو باشد ، یعنی راه نجات آن مسلمان منحصر در دادن عضو به او باشد ، و تهیه آن از غیر مسلمان هم ممکن نباشد ، اشکالی ندارد .( 09 / 11 / 1378 ) 236
آیت الله العظمی سید عبدالکریم موسوی اردبیلی : سوال :آیا فروش یا اهدای اعضای بدن و جراحی آنان و اتصال به دیگری جایز است ؟(مثل فروش کلیه و پیوند آن به دیگری)
جواب :برخی از فقهاء تأمل دارند یا اشکال می کنند ولی به نظر این جانب جایز است ، در صورتی که عمل عقلائی باشد و سفیهانه نباشد و موجب مرگ شخص اهدا کننده نباشد .237
آیت الله العظمی سید علی خامنه ای : سوال : آیا فروش عضوی از اعضاء بدن در حال حیات جایز است ؟
جواب : در بعضی اعضای بدن اشکال ندارد .238
آیت الله العظمی حسین نوری همدانی : سوال : در مواردی که قطع عضو به منظور پیوند زدن جایز است ، فروش آن عضو نیز جایز است یا خیر ؟
جواب : ظاهر این است که شخص می تواند در حال حیات عضو بدن خود را بفروشد ، تا پس از مرگ او از آن برای پیوند زدن استفاده کنند ، بلکه جواز فروش تمام جسم برای تشریح در مواردی که تشریح جایز است بعید نیست ، چنان که گرفتن مبلغی برای دادن اجازه این موضوع نیز مانعی ندارد .239
آیت الله العظمی محمد فاضل لنکرانی (ره) : سوال : آیا انسان زنده حق فروش اعضای خود را دارد ؟ اگر فقیر و مسکین باشد ، چطور ؟
جواب : دلیلی بر عدم جواز فروش فی نفسه به نظر نرسیده ، مگر اینکه خطر جانی یا عوارض غیر قابل تحمل در پی داشته باشد ، که در این صورت جایز نیست . و در هر حال فقر ، مجوز فروش نمی شود .240
11- آیت الله العظمی یوسف صانعی
الف – ایشان در کتاب استفتائات پزشکی در جواز خرید و فروش اعضای بدن می فرماید : فروش و اعطای بعضی از اعضای بدن (مانند یک کلیه ) در حالت حیات که باعث جنایت برخود نباشد ، جایز است .241
ب- سوال: آیا شخصی که قرار است اعدام شود ، می تواند اعضای خود را بفروشد ؟ و در این مسئله بین حد و قصاص تفاوتی وجود دارد ؟
جواب : اگر مانع از قصاص و حد نباشد ، با رعایت جهات ذکر شده در جواب های قبلی مانعی ندارد .242
آیت الله العظمی محمدرضا نکونام : الف – ایشان در کتاب احکام پزشکی در جواز خرید و فروش اعضای بدن می فرمایند : انسان زنده می تواند هر عضوی از خود را که مایل باشد برای پیوند به شخص دیگر یا مرکزی هدیه کند یا آن را با گرفتن مبلغی واگذار نماید ، به شرط آنکه از دست دادن این عضو باعث مرگ و یا اختلال جسمی یا مخاطره ی جانی برای وی نشود . و در جای دیگری می فرمایند :فروش و دادن برخی از اعضای بدن ، مانند : یک کلیه ، در حال حیات ، اگر باعث مخاطره ی جانی شخص نباشد ، اشکال ندارد .
ب- سوال : خرید و فروش عضوی از بدن انسان زنده برای پیوند به بیماران چه حکمی دارد ؟
جواب : دادن اعضای زنده برای پیوند زدن به دیگری و نجات دادن آن ها از بیماری ، اگر باعث مخاطره ی جانی شخص نباشد ، اشکال ندارد ،اگر چه به طور رسمی در برابر قیمتی باشد . البته نباید فقر در جامعه به اندازه ای باشد که این گونه کارها تنها به خاطر کسب درآمد انجام شود .243
آیت الله العظمی محمد صادقی تهرانی (ره) : ایشان در کتاب رساله توضیح المسایل نوین در این رابطه می فرماید : مسلمان حق دارد بعضی از اجزای غیر ضروری بدن خود را برای ضرورت حیات شخص مسلمان دیگر بفروش رساند ، و در هر صورت باید قاعده تقدیم اهم بر مهم رعایت گردد که احیانا چنان جریانی حتی مجانی برای حفظ جان مسلمان دیگری واجب است . ایشان در خصوص خرید و فروش خون می فرمایند : اهداء و یا فروش خون در صورت عدم خطر جانی جایز و احیانا واجب است و در هر صورت حکم ترجیح اهم بر مهم چه فردی و چه اجتماعی اش پای بر جااست .244
2-6 مبنای حقوقی اهدا و پیوند اعضای بدن : یکی از مسایل رایج در دنیای متمدن و پیشرفته امروزی ، مسئله پیوند عضو از یک انسان به انسان دیگر است .در گذشته به خاطر پیشرفت نکردن علم پزشکی این مسئله مطرح نبوده است اما امروزه پیوند قلب از یک جسد یا یک انسان مرده به انسان دیگر که قلب او از بین رفته و کارآیی ندارد ، امری عادی است . پیوند کلیه و قرنیه و ریه و پوست و… از پیوندهای رایج است ؛ البته در موارد بسیاری هم دیده شده است که عضوی از اعضای بدن یک حیوان را به یک انسان پیوند می دهند . مثلا پیوند ریه خوک به انسان در موارد زیادی اتفاق افتاده است . بنابراین به طور کلی می توان گفت پیوند اعضا در سه حالت ممکن است اتفاق بیافتد :
1- پیوند عضوی از اعضای حیوان به انسان
2- پیوند عضوی از اعضای انسان زنده به انسان دیگر
3- پیوند عضوی از اعضای انسان مرده به انسان دیگر
مسئله پیوند عضو علاوه بر این که یکی از مسائل قابل بررسی و تحلیل در عالم پزشکی است در عالم فقه و حقوق هم مسئله ای بسیار مهم و درخور توجه است ، خصوصا در فقه مسئله با حساسیت زیادی مطرح گردیده است و از آنجایی که این عمل به تمامیت جسمانی افراد مرتبط است و در احکام وظیفه شرع مقدس به انسان و تمامیت جسمانی او به عنوان اشرف مخلوقات و خلیفه الله اهمیت ویژه داده می شود، بنابراین اولین سوالی که در فقه با آن مواجه هستیم این است که عمل پیوند عضو ، عملی مشروع است یا نامشروع ؟
اگر جواب این باشد که پیوند عضو نامشروع است با سوالات بعدی مواجه نیستیم و فارغ از هرگونه دغدغه خاطر دیگری باید از این کار دست برداشت . اما اگر جواب مثبت باشد و عمل پیوند عضو را مشروع بدانیم ، در مقابل سوال های زیادی قرار می گیریم .
همان طور که در مباحث قبلی به آن اشاره شد ، در فقه ، فقهای جدید در این خصوص اختلاف نظر دارند . عده ای به استناد اینکه پیوند عضو از یک انسان زنده به انسان زنده دیگر موجب اضرار به نفس انسان اهداکننده عضو و اذلال نفس او می شود، این کار را مجاز نمی دانند و در مورد پیوند عضو از انسان مرده به انسان زنده دیگر به دلیل این که موجب مثله شدن میت می شود و پیامبر اکرم (ص) این کار را منع کرده اند و همچنین موجب ارتکاب جرم و جنایت بر میت و تاخیر در دفن میت می شود، این نوع پیوند عضو را حرام می دانند .
در مقابل آن دسته از فقهایی که با پیوند عضو مخالف هستند عده ای دیگر از فقها قائل به مشروعیت پیوند عضو هستند . چه پیوند عضو از یک انسان زنده به انسان زنده دیگر باشد و چه پیوند عضو از یک انسان مرده به انسان زنده دیگر . البته اگر پیوند

پایان نامه
Previous Entries تحقیق با موضوع حق تصرف، قاعده لاضرر، دانشجویان پزشکی Next Entries تحقیق با موضوع اهدای عضو، قانون مدنی، کرامت انسان