بهداشت روان، استان تهران، استان اصفهان

دانلود پایان نامه ارشد

توسط پرفسور ابرل?ن تأس?س و با ا?جاد کرس? ب?مار?هاي روان? و تدرس ب?مار?هاي روان? در دانشکده پزشک? تهران، تدر?س روان شناس? در دانشسراي عال? و دانشکده ادب?ات به مورد اجرا گذاشته شد(م?ن? فر، .(1380

در سال 1325ب?مارستان روزبه در خ?ابان س? متري جهت ب?ماران نسبتاً آرام روان? اختصاص ?افت و درسال 1339 ب?مارستان روزبه با وسا?ل مدرنتر در ساختمان جد?د شروع به کار کرد. ا?ن ب?مارستان از طرف دانشکده پزشک? تهران اداره م? شود (شه?دي، .(1388

درسال 1336 برنامه هاي روان شناس? و بهداشت روان? از راد?وي ا?ران آغاز شد و در سال 1338 اداره بهداشت روان? در اداره کل بهداشت وزارت بهداري تشک?ل شد(شه?دي، .(1388

در سال 1343 اول?ن مرکز بهداشت روان? تهران از طرف اداره بهداشت روان? وزارت بهداري در خ?ابان هدا?ت تأس?س شد و ب?ماران را به طور سرپا?? پذ?را گرد?د(شه?دي، .(1388

درسال 1350 اداره بهداشت روان? به اداره کل تبد?ل شد و پس از گذشت دو سال به علت اخت?ف د?د وزراي بهداري وقت ?عن? در سال 1352مجدداً اداره کل بهداشت روان? به صورت اداره اي تحت نظارت اداره کل خدمات بهداشت? و?ژه در آمد. و ا?نجانب سمت کارشناس ارشد بهداشت روان? وزارت بهداري را به عهده گرفتم. با توجه به د?د بهداشت? معاون بهداشت? وزارت بهداري و مد?ر اداره کل خدمات بهداشت? و?ژه اول?ن دوره باز آموزي پزشکان عموم? تهران و شهرستانها در تابستان 1354 در مرکز بهداشت روان? تهران و مرکز روانپزشک? رازي بمدت ?کماه انجام گرفت و ا?نجانب سرپرست? طرح و اجراي ا?ن برنامه آموزش? را به عهده داشتم. اجراي ا?ن برنامه بقدري مف?د بود که پزشکان آموزش د?ده توانستند با راهنمائ? اداره بهداشت روان? تهران در درمانگاه هاي عموم? شهرستانها ب?ماران روان? را تشخ?ص و درمان و از اعزام آنها به تهران جلوگ?ري بعمل آورند. چون ا?ن امر نتا?ج بس?ار مف?د داشت لذا در سال 1355مجدداً براي پزشکان عموم?، متخصص?ن رشته هاي مختلف، ل?سانسه هاي مامائ? و سرپرستاران ب?مارستان هاي وابسته به بهداري استان تهران دو دوره باز آموزي ?ک ماهه روانپزشک? توسط اداره بهداشت روان? بهداري استان تهران ترت?ب داده شد. در اواخر سال 1355 پس از ادغام دو وزارت بهداري و رفاه اجتماع? تمام مراکز وابسته و ب?مارستانهاي روان? با انجمن توانبخش? وابسته به وزارت بهداري و بهز?ست? منتقل شد. از همان سال مراکز جامع روانپزشک? منطقه اي در نقاط مختلف تهران تأس?س شد. (مرکز روانپزشک? تهران نو، مرکز روانپزشک? شه?د اسماع?ل? فعل? و ..) بعض? از مراکز فقط ب?ماران را به طور سرپا?? م? پذ?رند و بعض? داراي تخت هاي ب?مارستان? هستند(م??ن? فر، .(1380

در ارد?بهشت سال 1358 پس از انح?ل سازمان توانبخش? فعال?ت بهداشت? و درمان? ا?ن سازمان به سازمانهاي بهداري منطقه اي تهران و فعال?ت آموزش? آن به انست?تو روان پزشک? تهران واگذار شد که ا?ن انست?تو فع?ً جزء

86

دانشکده علوم پزشک? ا?ران فعال?ت آموزش?، پژوهش? و طرح و برنامه ر?زي و مشورت? در باره مسائل بهداشت روان? کشور را به عهده دارد(م??ن? فر، .(1380

در شهرستانها ن?ز از جمله مشهد در سال
1300،
تبر?ز در سال 1312، اصفهان
در سال 1317، ش?راز در سال
1327، ب?مارستان س?م? ش?راز در سال 1332،
همدان
در سال 1335و بعدا در سا?ر
استانها تدر?جاً مراکز جامع

روانپزشک? تأس?س و مشغول به کار شدند(احمدآبادي، .(1382

از تار?خ تصو?ب وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشک? تمام سازمانهاي بهداشت?، درمان? و آموزش? به آن

وزارت خانه منتقل شدمجدداًو دفتري بنام دفتر بهداشت روان? در آن وزارت خانه شروع به فعال?ت بهداشت?، درمان? و آموزش? و طرح و برنامه ر?زي کرد(احمدآبادي، .(1382
براي اول?ن بار طرح ادغام خدمات بهداشت روان? و خدمات اول?ه بهداشت?1 در شبکه بهداشت و درمان شهرضا

(استان اصفهان) شروع شد و چون موفق?ت ا?ن طرح مورد تأ??د نما?ندگان سازمان بهداشت جهان? قرار گرفت لذا بهداشت روان? به عنوان اصل نهم خدمات اول?ه بهداشت? در کشور اع?م و اجراي طرح کشوري بهداشت روان? در استانهاي د?گر کشور آغاز شد (کر?م?، .(1386

برحسب ا?ن طرح توسط بهورزان آموزش د?ده ، خانه بهداشت واقع در روستا ب?مار?اب? انجام م? گ?رد و ب?مار به مرکز بهداشت? و درمان روستائ? در مرکز بخش معرف? م? شود. در ا?ن مرکز پرونده شرح حال روانپزشک? براي ب?مار ته?ه و پر م? شود و ب?مار به پزشک مرکز معرف? م? شود. در صورت?که ب?مار ب?ماري ساده اي داشته باشد دستورات ?زم بهداشت? و درمان? به او داده م? شود و در صورت?که ب?مار مبت? به ب?مار?هاي روان? ?ا عصب? شد?د باشد به کل?ن?ک روانپزشک? واقع در پل? کل?ن?ک شهرستان معرف? م? شود ا?ن کل?ن?ک داراي ?ک روانپزشک و ?ک روانشناس است که پس از معا?نه کامل دستورات سرپائ? به ب?مار م? دهند و در صورت?که ب?مار احت?اج به بستري شدن داشته باشد به بخش هاي روانپزشک? مرکز استان معرف? م? شود و تمام اقدامات انجام شده به اط?ع مراکز قبل? داده م?

شود.

خانه بهداشت (روستا -بهورز) مرکز بهداشت? درمان روستائ? (مرکز بخش – پزشک)

بخش هاي روانپزشک? و ب?مارستان (مرکز استان) پل? کل?ن?ک و کل?ن?ک روانپزشک? (شهرستان –

روانپزشک).

با اجراي ا?ن طرح خدمات بهداشت روان? از حالت تمرکز در ب?مارستانهاي روان? خارج شده و در سطح کل کشور به مورد اجرا گذاشته م? شود و به نام خدمات بهداشت روان? اجتماع?2 گفته م? شود. (به فعال?تهاي پ? گ?ر بهداشت? درمان? ت?م روانپزشک? در ا?ن کتاب مراجعه شود).

1 .Primary Health Care (P.H.C.) 2 . Community Mental Health Seevice

87

طبق گزارش دفتر بهداشت روان? وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشک? در حال حاضر 200 مرکز روانپزشک? در ا?ران فعال?ت دارند. تعداد پزشکان ا?ران حدود 24000 نفر م? باشد که از ب?ن آنان فقط 385 نفر روانپزشک هستند و با توجه به کل جمع?ت ا?ران براي هر ?ک م?ل?ون نفر 5 تا 6 روانپزشک دار?م و به هم?ن علت 85 درصد ب?ماران روان? به پزشکان غ?ر روانپزشک مراجعه م? کنند. در حدود ب?ست ب?مارستان عموم? داراي بخش روانپزشک? هستند. تعداد تخت هاي ب?مارستان? در کشور 89000 م? باشد که تعداد 5850 از آنها به ب?ماران روان? اختصاص ?افته است. بخش هاي اورژانس روانپزشک? جا ن?افتاده و مراکز توان بخش? جوابگوي احت?اجات ب?ماران ن?ستند (م??ن? فر، .(1380

د?دگاھھا ونظر?ھ ھا در بھداشت روان?

از نظر تار?خ? کل?ه د?دگاهها و نظر?ه هاي ارائه شده در مورد بهداشت روان? را م? توان در سه گروه کل? جاي داد. نخست د?دگاهها?? که به طور مستق?م ?ا غ?ر مستق?م تحت تأث?ر مدل پزشک? که ذکر آن رفت قرار داشته و دارند. ا?ن دسته از نظر?ات را م? توان تحت عنوان کل? “د?دگاه گروه?” مطرح کرد. دوم، نظر?ات? که تحت تأث?ر رو?کرد انسان گرا?? مطرح شده اند و اصو?ً بر فرد?ت انسان تأک?د م? ورزند. ا?ن دسته از نظر?ات را م? توان تحت عنوان کل? “د?دگاه فردي” مورد بررس? قرار داده اند و تحت عنوان کل? “د?دگاه اجتماع?” قابل تجز?ه و تحل?ل هستند (شه?دي، .(1388

د?دگاه گروه? شامل هسته اصل? نظر?ات مطرح در روانشناس? و روانپزشک? سنت? م? شود. نظر?ه پردازهاي سنت? درباره شخص?ت، روان تحل?ل گري و روشهاي سنجش، در ا?ن گروه قرار م? گ?رند. برخ? از پ?ش فرضهاي عمده د?دگاه گروه? را م? توان در چند مورد خ?صه کرد: (1 ا?نکه فرد ب?مار ناتوان است و درمان بدون مداخله مستق?م وي امکانپذ?ر است. (2 ا?نکه ب?مار?هاي روان? و به طور کل? اکثر خصوص?ات رفتاري و روانشناخت? انسان مشخصا قابل طبقه بندي است و در نت?جه ب?مار?ها و افراد مبت? به ب?ماري را م? توان در گروههاي مشخص? قرار داد. (3 چون که افراد را م? توان در طبقات و دسته هاي مشترک? قرار داد پس روشها?? که براي درمان ?ک ب?ماري خاص کاربرد دارد، براي افراد مبت? به آن ب?ماري ن?ز مشترك است. (4 هر چند ابعاد وجودي انسان به چند بعد جسمان? روان? و اجتماع? تقس?م م? شود ول? تأک?د اساس? بر بعد جسمان? است(شه?دي، .(1388

د?دگاه فردي دراصل به مخالفت د?دگاه گروه? برخاسته است. دانشمندان? چون مازلو و راجرز در پنجاه سال گذشته بر فرد?ت انسان و نقش? که خصوص?ات منحصر به فرد انسان در شکل گ?ري معناي ب?ماري روان? ا?فا م? کنند تأک?د ورز?ده اند. ا?ن قق?نمح اصرار دارند که او?ً انسان موجود ناتوان? ن?ست و قدرت تصم?م گ?ري و حق انتخاب در وي وجود دارد. اخت??ت روان? به دل?ل وجود ناتوان? ?ا ضعف در فرد ن?ست، بلکه به دل?ل ن?ازهاي ارضا نشده به وجود م? آ?ند. ثان?اً، پ?روان د?دگاه فردي انسان را موجود?? پو?ا و زندگ? را هدفمند م? ب?نند و اعتقاد دارند ب?ماري

روان? واکنش فرد در مقابل بازداشته شدن از روند طب?ع? رشد روان? و معنوي است. ا?ن در حال? است که تجرب?ات

88

هر انسان? منحصر به فرد است و طبقه بندي افراد بر حسب نوع ب?ماري ساده انگاري و ناد?ده گرفتن پ?چ?دگ? ماه?ت بشر محسوب م? شود. در نت?جه با?د تأک?د بر تجرب?ات منحصر به فرد انسان باشد و با توجه به ن?ازهاي فردي برنامه ر?زي شود(شه?دي، .(1388

د?دگاه گروه? درباره تشخ?ص ودرمان ب?ماري نمونه اي از فلسفه تأث?ر ب?ولوژ?ک1 است. فلسفه اي که کاهش گرا?? ودر نت?جه مدل پزشک? از مشخصات و?ژگ?هاي آن هستند. معتقد?ن ا?ن د?دگاه عوامل ف?ز?ک? و ب?ولوژ?ک? را پا?ه هست? بشر م? دانند و معتقدند که کل?ه حا?ت ذهن? و فکري بشر ز?ر بناي مولکول? و سلول? دارد. پ?روان د?دگاه اجتماع? مانند ل?نگ2 تحت تأث?ر نهضتهاي ضد روانپزشک?3 با د?دگاه گروه? چنان شد?د به مخالفت برخاسته اند که اص?ً ب?ماري روان? را ?ک نابهنجاري قلمداد نم? کنند و جامعه را ب?مار و نابهنجار م? ب?نند. ا?ن محقق?ن ب?شتر طرفدار فلسفه تأث?ر فرهنگ?4 هستند، فلسفه اي علم? ?ا س?اس? که تفکر تأث?رات ف?ز?ک? در ب?ماري روان? را رد م? کند و ب?ماري را تنها ?ک برچسب اجتماع? قبول دارد. فوکالت براي مثال، اسک?زوفرن? را ?ک ب?ماري با ماه?ت مستقل در

فرد نم? انگارد بلکه آن را ?ک تعر?ف اجتماع? فرهنگ? ?ا حت? س?اس? قلمداد م? کند. ل?نگ روانپزشک اسکاتلندي در کتاب خو?شتن از هم گس?خته ن?ز اسک?زوفرن? را مجموعه اي از واکنش هاي طب?ع? انسان نسبت به جامعه اي متعارض و ب?مار م? پندارد(شه?دي، .(1388

رو?کرد نظر?ھ کمال

ا?ن نظر?ه پردازان اظهار م? دارند که آس?ب روان? هنگام? به وجود م? آ?د که شخص از رس?دن به توان کامل خود بازبماند. زمان? که انسانها نم? توانند ن?ازهاي رشد خود را ارضاء کنند، ممکن است به ?ک? از اخت?لهاي روان? کامل که از آنها سخن گفته شد مبت? شوند بسته به هر نظر?ه پرداز، تب?ن ها ن?ز فرق م? کنند، مث?ً، راجرز اظهار م? دارد که آس?ب روان? هنگام? پد?دار م? شود که شخص از تمام? احساسهاي خو?ش آگاه ن?ست- وضع?ت? که به هنگام عدم در?افت سطوح مناسب شرا?ط رشد به وجود م? آ?د. فرانکل ا?ن سخن را پ?ش کش?ده که آس?ب روان? به

خاطر نارسا?? در کسب معناي زندگ? پد?دار م? شود. (اما او معتقد است که امکان دارد ?ک اخت?ل روان? به د??ل? مشابه با آنچه فرو?د گفته است و ?ا به خاطر بدکاري جسمان? ن?ز به وجود آ?د.) در خصوص د?دگاه کمال پژوهش هاي ز?ادي صورت نگرفته است. رشد ?افته تر?ن درمان در نظر?ه کمال، درمان مبتن? بر شخص (کارل راجرز) است. در ا?ن درمان، درمانگر فقط شنونده فعال? است که در هنگام ب?ان مشک?ت توسط درمانجو، سطح با??? از شرا?ط رشد راجرز را فراهم م? آورد. درمانگران راجرزي معتقدند که اگر درمانجو نسبت به احساس هاي واقع? خو?ش آگاه تر شود، راه حل مشک?ت خود را خواهد ?افت. برخ? شواهد حاک? از آن است که ا?ن درمان در مورد بس?اري از

1 .biological determinism 2.Laing 3 . anti psychiarty

4 . cultural determinism

89

درمانجوها سودمند است، به و?ژه آنها?? که م? توانند بخوب? خودشان را ب?ان کنند و ن?ز کسان? که م? توانند در اعمال و افکار خود تأمل کنند (ساپ?نگتون، ترجمه، حس?ن شاه? بروات?، .(1388

رو?کرد چند عامل?

ا?ن رو?کرد اشاره به آن

پایان نامه
Previous Entries بهداشت روان Next Entries بهداشت روان، احساس حقارت، منبع کنترل