بزهکاری نوجوانان، عوامل اجتماعی، جرم شناسی

دانلود پایان نامه ارشد

مورد بررسی در بزهکاری نوجوانان شهر پیشوا و همچنین بررسی متغییرها و عوامل مربوط به خانواده و مدرسه که موجب گرایش بیشتر نوجوانان به سمت گروه دوستان، هدف اصلی این پژوهش می باشد. به همین نوع سؤالات و فرضیه ها نیز در راستای اهداف پژوهش مطرح شده است.
پ: سؤالات پژوهش
1-کدام یک از عوامل و متغییرهای خانواده موجب گرایش بیشتر نوجوانان به سمت گروه دوستان می شود.
2- کدام یک از عوامل و متغییرهای مدرسه موجب گرایش بیشتر نوجوانان به سمت گروه دوستان می شود.
3-از میان متغیرهای تأثیرگذار عامل دوستان کدام یک بیشترین تأثیر را بر بزهکاری نوجوانان شهر پیشوا داشته است.
ت: فرضیات پژوهش
1-در متغیر خانواده، عدم نظارت و رسیدگی والدین بیشترین تأثیر را در گرایش نوجوانان به بزهکاری و گروه دوستان بزهکار شهر پیشوا دارد.
2-در متغیر مدرسه، تحقیر نوجوانان در طول دوران تحصیل توسط اولیاء مدرسه بیشترین تأثیر را در گرایش نوجوانان به بزهکاری و گروه بزهکار شهرپیشوا دارد.
3-در متغیر گروه دوستان، سپری کردن اوقات با دوستان بزهکار بیشترین تأثیر را بر بزهکاری نوجوانان شهر پیشوا دارد.
ث: ضرورت اجرای پژوهش
در برابر افزایش فزاینده بزهکاری نوجوانان به عنوان یک مسأله اجتماعی چاره اندیشی اساسی درباره پیشگیری و درمان آن نیازمند اجرای روش های صحیح و دقیق علمی است که لازمه این امر شناخت خصوصیات فردی و اجتماعی بزهکاران و تشخیص کیفیات ویژه اکولوژی و بررسی منطقه ای بزهکاری می باشد این مهم نهایتاً منجر به این نتیجه می گردد که در اجرای برنامه های پیشگیری از وقوع جرایم توسط دستگاه های اجرایی و با همکاری مقامات دانشگاهی می توان منشأ خدمات ارزنده ای در راه نجات هزاران نوجوان بزهکار که اصلاح پذیر و شایسته سازگار شدن مجدد و ادامه کوشش های مشروع اجتماعی هستند، باشد.
ج: روش ها و فنون اجرایی پژوهش
روش شناسی در هر تحقیقی از جمله مقولات بنیادین است که نه تنها چشم انداز علمی تحقیق را روشن می کند بلکه سبب می گردد تا کار داوری و ارزیابی در خصوص اعتبار و روایی با سهولت بیشتری انجام گیرد. روش تحقیق مجموعه ای از قواعد، ابزارها و راه های معتبر و قابل اطمینان نظام یافته برای بررسی
واقعیت ها، کشف مجهولات و دستیابی به حل مشکلات است 2
در پژوهش حاضر نیز از روش های مختلفی استفاده شده است. در بخش نظری از روش اسنادی- کتابخانه ای و در بخش میدانی از روش های پیمایشی و ملی- مقایسه ای استفاده شده است. برای آشنایی به طور مختصر به معرفی و تعرفه این روش ها می پردازیم:
1-روش اسنادی:
در متدولوژی تحقیق اسناد خود به گونه های متفاوتی طبقه بندی می شوند . در طبقه بندی عام، اسناد شامل:
اسناد کتبی: کتاب، روزنامه و ..
اسناد عددی: آمار و شمارش ها
3. اسنادی که نه عددی و نه کتبی هستند مانند: فیلم، صفحه گرامافون3، فلش و … می شوند.
2-روش پیمایشی یا زمینه یابی4
روش پیمایشی یکی از صور روش های توصیفی به شمار می رود و به دلایل ملاحظه متغییرهای مختلف در پژوهش های علوم انسانی دارای کاربرد وسیعی است. ” در بررسی بزهکاری نوجوانان و جوانان و مقایسه آن با نوجوانان و جوانان غیر بزهکار با در نظر گرفتن متغییرهای مختلف فردی، خانوادگی،آموزشی و اجتماعی به دلیل انعطاف پذیری در جمع آوری اطلاعات از این روش استفاده می شود.5 در واقع روش های پیمایشی روشی برای گردآوری داده ها است که در آن از گروه های معینی از افراد خواسته می شود به تعدادی پرسش مشخص که برای همه افراد یکسان پاسخ دهند. این پاسخ ها مجموع اطلاعات تحقیق را شامل می شود..6
در این روش با تهدید جمعیت مورد مطالعه از طریق نمونه گیری و اعمال شیوه هایی نظیر پرسشنامه یا مصاحبه به آزمون فرضیات مورد نظر پرداخته و نتایج به کل جمعیت مورد مطالعه تعمیم داده می شود.7 در روش پیمایشی در واقع ما فقط یک گروه نمونه را مورد مطالعه قرار داده و هدف، جمع آوری مستقیم، منظم و مطمئن اطلاعات و تحلیل آن ها به کمک ابزارهای موثق آماری است.
3-عِلّی- مقایسه ای
طرح اصلی و زیر بنایی تحقیقات عِلّی – مقایسه ای مشابه طرح های آزمایشی بوده و حداقل در آن دو گروه مورد مقایسه قرار می گیرند. در واقع در این روش نمونه از افراد عادی جامعه با ویژگی های نمونه اصلی انتخاب می شود و در پایان نتیجه دو گروه با هم مقایسه می گردد.8 در این روش تأثیر متغیر مستقل به متغیر وابسته مورد نظر است که در پژوهش حاضر نیز این روش استفاده شده است ما دو گروه نمونه داریم : بزهکار و غیر بزهکار. که متغیر وابسته تحقیق هستند. گروه دوستان، خانواده و مدرسه متغیرهای مستقل پژوهش هستند و در واقع می خواهیم میزان تأثیر متغیر مستقل به متغیر وابسته که همان بزهکاری یا غیر سالم بودند می باشد را مورد مطالعه قرار دهیم.
4-پرسشنامه
یکی از روش های مورد استفاده در این پژوهش ( که در واقع ابزار جمع آوری ( اطلاعات می باشد) پرسشنامه است. در تدوین پرسشنامه پژوهش سؤالات ان با در نظر گرفتن سؤالات و فرضیات اصلی پژوهش تدوین یافته است. و در واقع، ابزار اصلی جمع آوری داده ها پرسشنامه می باشد که ما به وسیله آن اطلاعات لازم را در مورد جامعه بزهکاران و غیر بزهکاران به دست آورده ایم. سؤالات ، سؤالات پرسشنامه با توجه به ماهیت و هدف آن به صورت سؤالات چند گزینه ای و باز طراحی شده است. پرسشنامه در این پژوهش مشتمل به 64 سؤال است.
5-روش های آماری مورد استفاده در پژوهش
مطالعات آماری و تدوین جدول های پیش بینی اجتماعی یکی از مهمترین مسائل روز جرم شناسی است که مورد توجه جرم شناسان آمریکایی نیز واقع شده و در ایالات متحده آمریکا تحقیقات وسیعتری را در این زمینه آغاز کرده اند که در نتیجه جداولی برای پیشگیری وقوع بزه تنظیم کرده اند که به نام جدول های پیشگویی معروف هستند1.
چون پژوهش حاضر از نوع پژوهش علی مقایسه ای می باشد در تجزیه و تحلیل داده ها نیز بایستی از فنون متناسب با روش مذکور بهره جست. درباره فنون آماری مناسب برای تجزیه و تحلیل داده های مطالعات شبه تجربی اختلاف وجود دارد. داده های حاصل از مطالعات شبه تجربی و تحلیل داده های تجربی است مطابقت ندارد. اما همیشه معمول بوده است که نتایج مطالعات شبه تجربی با فنون مشابه مطالعات تجربی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته با این وجود مطالعات تجربی حقیقی در مقایسه با مطالعات شبه تجربی احکام توانمندتری درباره مسئله علیت فراهم می کند2.9
1-فرض اولیه ما این است که بین دو متغیر یاد شده هیچ گونه رابطه ای وجود ندارد ( از هم مستقل هستند).
چ: تحدید موضوع
عوامل اجتماعی متعددی بر بزهکاری نوجوانان تأثیرگذار می باشد. در پژوهش های حاضر عوامل اجتماعی تحدید شده و تأثیر گروه دوستان ضمن بررسی اجمالی خانواده و مدرسه در بزهکاری نوجوانان شهر پیشوا مورد بررسی قرار گرفته است.زیرا بررسی تأثیر همه عوامل اجتماعی بر بزهکاری نوجوانان مبحثی بسیار گسترده بوده و به دلیل وسعت موضوع و کمبود زمان در قالب پایان نامه کارشناسی ارشد قابل بررسی دقیق نمی باشد.
ح: سوابق پژوهش
در حیطه موضوع پژوهش از میان منابع مختلفی که به عنوان پیشینه طرح مورد مطالعه قرار گرفته و در آن پیوند مشترکی با تحقیق حاضر وجود دارد به موارد زیر اشاره می شود:
تحقیقی توسط محمدرضا قره بگلو تحت عنوان علل گرایش نوجوانان و جوانان شهر محلات به بزهکاری در محدوده سنی 30-15 ساله انجام شده که تعداد جامعه مورد بررسی 94 نفر بوده است . محقق با نتایجی که به دست می آورد بیان می دارد که بین بزهکاری نوجوانان و جوانان شهر محلات و نامناسب بودن وضعیت خانوادگی، اقتصادی رابطه وجود دارد. همچنین یافته های جانبی تحقیق حاکی از آن است که بین عدم امکان پر کردن اوقات فراغت به طور صحیح با بزهکاری نوجوانان و جوانان شهر محلات رابطه بسیار محکمی وجود دارد1.10
پژوهشی توسط محمود تارونیان تحت عنوان نگرش بر بزهکاری نوجوانان انجام گرفته است. جامعه آماری او کانون اصلاح و تربیت تهران می باشد که تعداد بزهکاران آن مرکز مشخص نگردیده و 60 نفر به عنوان جامعه نمونه شناخت زمینه های اجتماعی بزه محقق در می یابد که آشفتگی و عدم تعادل زندگی اجتماعی و اختلالات شدید طبقاتی از موجبات بزهکاری اند. در خصوص عوامل مؤثر بر بزهکاری، این تحقیق نشان می دهد که در گروه مورد بررسی تعداد 30نفر دارای والدین طلاق گرفته بودند و بقیه دارای والدینی بودند که با یکدیگر درگیری و اختلاف داشتند. این محقق استنباط می کند که ناسازگاری والدین و نابسامانی خانواده از مهمترین زمینه های بزهکاری نوجوانان است. و اظهار می دارد « با تدابیر تربیتی و شیوه های بازپروری می توان نوجوانان بزهکار را از سقوط قسمتی نجات داد. پایان نامه ای با موضوع تأثیر عوامل اجتماعی بر بزهکاری نوجوانان شهر رشت به شیوه خود اظهاری در میان نوجوانان پرداخته است و بر طبق یافته های خود اعلام می دارد. که بین دلبستگی نوجوانان به معلم، والدین و بزهکار شدن فرد رابطه معکوس وجود دارد2.11
پژوهش یاد شده بر اساس نظریه کنترل اجتماعی بزهکاری نوجوانان را تبیین می کند و یافته های خویش را طبق اظهارات خود افراد که مرتکب جرم شده اند ولی دستگیر نشده اند به دست می آورد. با بررسی پیشینه تحقیقات صورت گرفته در مورد بزهکاری نوجوانان تا حدی که امکان داشت مشخص گردید که تا به حال پایان نامه ای با عنوان نقش گروه دوستان به بزهکاری نوجوانان شهر پیشوا انجام شده است.
خ: میدان پژوهش
قلمرو مکانی این پژوهش، شهر پیشوا انتخاب شده است. علت این که قلمرو مکانی پژوهش شهر پیشوا انتخاب شده است به دلایل زیر می باشد:
اول: شهر پیشوا یکی از شهرهای حومه تهران می باشد که موجب مهاجرت و گسیل افراد می باشد و بزهکاری در این شهر و مخصوصاً بزهکاری نوجوانان یکی از مسائل اجتماعی آن می باشد.
دوم: با توجه به این که محل سکونت و اشتغال بنده ( مسئول فرهنگی و هنری ) آشنایی کافی با ساختار اجتماعی و فرهنگی پیشوا داشته و دارای تعامل مثبت با دستگاه های قضایی و انتظامی می باشد که خود تسهیل کننده انجام پژوهش خواهد بود.
د: مشکلات پژوهش
عدم دسترسی به منابع و آمارها و سخت گیری های بیش از حد اداری جهت دستیابی آسان و راحت به اسناد و تماس با زندانیان از یک سو و فقر آماری و عدم اطلاع افراد در محل انجام پژوهش با رسالت پایان نامه های دانشگاهی، از سوی دیگر عمده مشکلات تحقیق حاضر است . به نظر می رسد لازم است مسئولین زندان، دادگستری و مدارس تدابیری اتخاذ کنند که انجام این تحقیقات به سهولت انجام گیرد. متأسفانه در کشور هیچ یک از سازمان ها و ارگان ها آمار دقیقی از تعداد نوجوانان و جوانان بزهکار به تفکیک نوع جرایم آن ها در چند سال اخیر ارایه نداده اند حتی به طوری که کانون اصلاح و تربیت تهران آمار دقیق و مبسوطی نه در خصوص تعداد کل زندانیان بر حسب نوع جرم، و نه در مورد نوجوانان بزهکار وجود ندارد.

بخش اول
مباحث نظری

فصل اول
مباحث تئوری

از آن جا که جرم یک پدیده اجتماعی است و برای تحلیل آن نیازمند استفاده از نظریه های مختلف جرم شناسی می باشیم، در گفتار اول فصل حاضر به بیان نظریه های جرم شناسان یادگیری اجتماعی و کنترل اجتماعی به عنوان نظریاتی که در تدوین سؤال های پرسشنامه، سؤال و فرضیه پژوهش استفاده شده است می پردازیم. در گفتار دوم به اهمیت و نقش عوامل مؤثر در بروز بزهکاری نوجوانان و تأثیر عوامل اجتماعی در بزهکاری نوجوانان پرداخته می شود.
مبحث اول: چارچوب نظری پژوهش
برای تحلیل بزهکاری نیازمندیم که از نظریه های مختلف جرم شناسی در باب انحرافات اجتماعی استفاده نماییم و نیز با توجه به این که هسته اصلی بحث انحراف های اجتماعی، عمل اجتماعی می باشد لذا در تحلیل آن نیز بایستی به ساختار اجتماعی و روابط اجتماعی نیز توجه کرد. به همین دلیل در این مبحث به بیان نظریه های جرم شناسان یادگیری اجتماعی و کنترل اجتماعی به عنوان نظریاتی که در تدوین چارچوب اصلی پژوهش از جمله سؤالات، فرضیه های پژوهش و نیز تدوین سؤالا

پایان نامه
Previous Entries بزهکاری نوجوانان، تکرار جرم، عوامل اجتماعی Next Entries کنترل اجتماعی، بزهکاری نوجوانان، جامعه پذیری