استان گیلان، مناطق شهری، رطوبت نسبی

دانلود پایان نامه ارشد

سرد و بری قطبی به سوی این ناحیه هدایت می شود.
– درجه حرارت
درجه حرارت یا دما عبارتست از اندازه گیری انرژی گرمائی که در داخل خاک و هوای قابل سنجش می‎باشد و تمام ارگانیسم ها به صورت مستقیم از این حرارت متاثرند. (جعفر پور، 1377، ص 33)
مقصود از رژیم حرارتی تغییر عوامل دمای هوا بر حسب زمان در طول سال میباشد و همچنین افزایش ارتفاع باعث کاهش دما میباشد و عامل تعدیل کننده درجه حرارت است برای رژیم حرارتی می توان از طول دوره کوتاه مدت تری استفاده نمود زیرا دما بر خلاف بارندگی دارای تغییرات سالانه خیلی زیاد نیست و تغییرات ماهانه آن از سالی به سال دیگر خیلی زیاد نمی باشد. در طول ماه هاي تابستان هواي ماسال با وجود اينكه از لحاظ درجه گرما از بسياري نواحي كشورپايين تر به نظر مي رسد ولي به علت وجود رطوبت فراوان و حالت شرجي كه در طول تابستان وجود دارد از نظر شدت گرما ناراحت كننده و براي اشخاص غير بومي غير قابل تحمل جلوه مي كند. دامنه محدوديت هاي دمايي در واحدهاي جلگه اي و كوهپايه اي ماسال نوع كشت و نوع نظام زراعي و معيشتي را تحت تاثير خود قرار داده است. معدل درجه حرارت در شهرستان ماسال 8/15 سانتيگراد مي باشد. ميانگين حداكثر درجه حرارت سالانه 9/20 درجه و معدل حداقل درجه حرارت سالانه نيز 11 درجه سانتيگراد محاسبه شده است. برای بررسی رژيم حرارتی ایستگاه مورد مطالعه نیز پنج عامل حرارتی زیر مورد بررسی قرار گرفته که نتایج آن در جدول ذیل می باشد:

جدول 3-1 درجه حرارت ایستگاه مورد مطالعه 1388-1358
ماه
مهر
آبان
آذر
دی
بهمن
اسفند
فروردین
اردیبهشت
خرداد
تیر
مرداد
شهریور
حداکثر
8/23
9/18
3/13
12
10
7/13
4/17
8/21
3/26
29
30
7/28
حداقل
1/14
1/10
6/5
4/4
1/2
1/4
5/8
8/12
3/17
4/19
5/20
5/18
میانگین ماهانه
9/18
5/14
5/9
2/8
1/6
8/8
9/12
4/17
8/21
2/24
2/25
6/23
حداکثر مطلق
3/30
1/30
4/23
21
1/24
5/19
3/27
9/31
1/32
8/33
5/33
33
حداقل مطلق
2/9
2/4
5/0
1/0
2/3-
8/0-
4/3
1/8
5/12
15
7/17
3/16
منبع: سازمان هواشناسی استان گیلان

نمودار 3-1 نمودار رژيم حرارتي ایستگاه مورد مطالعه

– بارندگی
از نظر بارندگی ماهیانه در ایستگاه شاندرمن بیشترین بارندگی در ماه مهر با 2/150 میلی متر و کمترین بارندگی در ماه تیر با 4/50 میلی متر می باشد. در ایستگاه شاندرمن هیچ ماهی باران کمتر از 50 میلی متر نداشته و همه ماههای سال دارای بارش بیش از 50 میلی متر می باشد.

جدول 3-2 نمودار بارندگی ماهیانه ایستگاه شاندرمن
ماه
مهر
آبان
آذر
دی
بهمن
اسفند
فروردین
اردیبهشت
خرداد
تیر
مرداد
شهریور
بارندگی ماهیانه
2/150
5/109
9/91
2/67
8/67
3/79
1/67
68
8/51
4/50
1/65
4/142
منبع: سازمان هواشناسی استان گیلان، 1387

نمودار 3-2 نمودار بارندگی ماهیانه ایستگاه شاندرمن

– تبخیر
از لحاظ میزان تبخیر در محدوده مورد مطالعه، مجموع تبخیر سالانه در محدوده مورد مطالعه 6/958 میلیمتر بوده که از این میزان بیشترین تبخیر به ماه تیر با 5/168 میلیمتر و کمترین آن به ماه دی با 8/31 میلیمتر اختصاص دارد. (منبع: سازمان هواشناسی استان گیلان)

– رطوبت نسبی
رطوبت نسبی عبارت است از نسبت میزان رطوبت مطلق موجود در هر حجمی از هوا با دمای نسبی به حداکثر رطوبت مطلقی که همان حجم از هوا در همان دما می تواند داشته باشد. مسلم است که میزان نم نسبی برابر و یا کمتر از واحد می باشد ولی برای بیان آن درصد آن را در نظر می گیرند (جعفر پور 1377، ص 153).
درجدول ضمیمه بیشترین میزان متوسط رطوبت ماهانه مربوط به آبان ماه با 84 درصد وکمترین آن مربوط به تیرماه به میزان 74 درصد میباشد. میزان متوسط رطوبت نسبی سالانه 4/79 درصد گزارش شده است. استقرار شهرستان ماسال در جنوب تالاب انزلي و در ناحيه جلگه‎اي استان گيلان سبب شده كه اين شهرستان همواره برخوردار از رطوبت هوا به ميزان بالا باشد و حداكثر رطوبت نسبي 98 درصد و حداقل آن 45 درصد گزارش شده است. ميانگين رطوبت نسبي ایستگاه مورد مطالعه و نوسانات آن در جدول زير نشان داده شده است.

جدول 3-3ميانگين رطوبت‏نسبي ایستگاه مورد مطالعه
ماه
مهر
آبان
آذر
دی
بهمن
اسفند
فروردین
اردیبهشت
خرداد
تیر
مرداد
شهریور
رطوبت نسبی
86
88
89
89
90
90
89
87
70
86
79
75
منبع: سازمان هواشناسی استان گیلان، 1387

نمودار 3-3 ميانگين رطوبت نسبي ایستگاه مورد مطالعه

– ساعات آفتابی
متوسط ماهانه ساعات آفتابي در ايستگاه انزلي 7/1780 ساعت در سال كه حداكثر آن با 2/254 ساعت در تير ماه و حداقل آن با 8/87 ساعت درفوريه (بهمن) مشاهده مي شود.

جدول 3-4 متوسط ماهانه ساعات آفتابي ايستگاه سينوپتيك انزلي برای شهرستان ماسال
سالانه
اسفند
بهمن
دي
آذر
آبان
مهر
شهريور
مرداد
تير
خرداد
ارديبهشت
فروردين

ماه
7/1780
93
8/87
8/90
8/89
8/95
2/121
1/157
8/207
2/254
3/245
8/199
1/138
ايستگاه انزلي

نمودار 3-4 متوسط تعداد ساعات آفتابي ايستگاه سينوپتيك انزلي برای شهرستان ماسال

3-1-6 خاک
ماسال و شاندرمن دارای سه ناحیه جلگه ای، کوهپایه ای و کوهستانی است. خاک به عنوان یکی از عمده ترین منابع ثروت ملی از جمله عوامل اصلی حیات اقتصادی به شمار می رود که در کشاورزی نقش زیر بنایی ویژه ای را به عهده دارد. خاک شهرستان در مجموع به سه گروه تقسیم می شود.

-خاکهای جلگه ای
این گروه از خاک معمولا از رسوبات و نهشته های آبرفتی رودخانه ها، نهشته های دریای عهد حاضر به وجود آمده و دارای پستی و بلندی اندکی بوده و به علت دارا بودن مواد مناسب و سابقه جنگلی منطقه و ریزش برگهای درختان در طی سالهای متمادی به رنگ قهوه ای متمایل به سیاه و خاکستری در آمده و بهترین نوع خاک برای کشت انواع گیاهان و متداول خصوصاً برنج است.

-خاکهای کوهپایه ای
این نوع خاک در دامنه کوههای ماسال و شاندرمن قرار دارد از رسوبات مزوزوئیک یا سنگهای آهکی خاکستری و سنگهای آتشفشانی می باشد. عمق آن نسبتاً مناسب بوده و برای امور کشت نیز می توان از آن بهره برداری نمود.

-خاکهای کوهستانی
خاک این مناطق معمولا کم عمق است. رسوبات دوران اول همراه شیستهای سبز در این بخش قابل مشاهده است و از نظر زراعی به جز قطعات کوچک قابل توجه نبوده و قالباً پوشیده از جنگلهای تنک و نیمه انبوه است که بیشتر جهت زراعت محدوده دیم استفاده می شود. (نقشه خاک استان گیلان 1:250000)

نقشه3-5 خاک
3-1-7 پوشش گیاهی (جنگل ومرتع)
جنگلها و مراتع شهرستان با مساحتی بالغ بر 69428 هکتار نقش بسیار حساس و تعیین کننده ای در رابطه با مسائل اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی ایفا می نماید و تاثیر شگرف بر چارچوب زندگی افراد منطقه و توسعه اهداف مردمی نظیر کشاورزی، دامداری، مرتعداری، جنگلداری، تولید چوب دارد. صرف نظر از ارزشهای اقتصادی این منابع، ارزشهای پنهانی آن در رابطه با مسائل محیطی، حفظ آب و خاک، تولید اکسیژن، تلطیف هوا، کاهش آلودگی صوتی، کاهش آلودگی هوا، تنظیم آب سفره های زیر زمینی، جذب دی اکسید کربن از اهمیت و جایگاه ویژه ای برخوردار است، همچنین جنگلها و مراتع قویترین پشتوانه کشاورزی و توسعه پایدار محسوب می گردند.
شهرستان ماسال دارای 52313 هکتار جنگل می باشد جنگل های ماسال از دو بخش جلگه ای و کوهستانی تشکیل شده است. این جنگل ها از تنوع گونه های بسیار زیادی برخوردار بوده و در واقع از مهمترین و با ارزشترین جنگل های تجاری و صنعتی استان محسوب می گردند که در دامنه های کوههای تالش و در حد ارتفاعی 10 الی 2000 متر از سطح دریا قرار دارند. . گونه های راش- ممرز- بلوط – افرا توسکا بیش از 85 درصد موجودی جنگل های ماسال را تشکیل می دهند. سایر گونه های مهم شامل نمدار- ملج- انجیلی – خرمندی – آزاد – گیلاس و بارانک می باشند. (منابع طبیعی شهرستان ماسال)

نقشه 3-6پوشش گیاهی

3-2- ویژگیهای انسانی
3-2-1 جمعیت
متاسفانه بسیاری از ویژگیهای جمعیتی شهرستان ماسال در سرشماری های نفوس و مسکن در سالهای 1355 تا 1365 در درون آمارهای مربوط به شهرستان تالش وجود دارد و دستیابی به چنین آمار و اطلاعات جمعیتی بسیار مشکل است. براساس آمار موجود در سرشماری نفوس و مسکن جمعیت شهرستان ماسال در سال 1365، 44819 نفر بوده که 2/28 درصد جمعیت شهری و 8/71 درصد را جمعیت روستایی تشکیل می داد. در فاصله سالهای 1375-1365 جمعیت این شهرستان از 44819 نفر به 48899 نفر افزایش یافته است ؛ یعنی سالانه 408 نفر بر جمعیت این شهرستان افزوده شده است. متوسط رشد سالانه جمعیت این شهرستان در فاصله سالهای مذکور برابر 88/0 درصد بوده است و از این نظر در سالهای مذکور در رتبه چهارم استان قرار داشته است. (انساندوست، 1377، ص 19) .
جمعیت مناطق شهری از 2/28 درصد در سال 1365 به رقم 2/32 درصد در سالهای 1375 رسیده است که شاهد افزایش جمعیت مناطق شهری و نیز کاهش جمعیت مناطق روستایی از 8/71 درصد در سال 1365 به 8/65 درصد در سال 1375 بوده ایم.
در سال 1385، شاهد افزایش جمعیت شهرستان ماسال در حدود 3/7 درصد، در مقایسه با سال 1365 و نیز کاهش جمعیت این شهرستان در حدود 7/1- درصد نسبت به سال 1375 بوده ایم. میزان افزایش جمعیت مناطق شهری این شهرستان در سال 1385 نسبت به سال 1365، 8/18 درصد افزایش و نسبت به سال 1375، 5/4- درصد کاهش نشان می دهد و جمعیت مناطق روستایی نیز در سال 1385 نسبت به سال 1365، 8/2 درصد افزایش و نسبت به سال 1375 نیز 8/2 درصد افزایش را نشان می د هد.

جدول 3-5 تعداد جمعیت و افزایش آن در شهرستان ماسال طی سالهای (85-75-1365)
سال
مناطق
1365
1375
1385
میزان افزایش نسبت به سال 1365
میزان افزایش نسبت به سال 1375

تعداد
درصد
تعداد
درصد
تعداد
درصد

شهرستان
44819
100
48899
100
48091
100
3/7
7/1-
مناطق شهری
12619
2/28
15702
2/32
14995
2/31
8/18
5/4-
مناطق روستایی
32200
8/71
32197
8/65
33096
8/68
8/2
8/2
ماخذ: مرکز آمار ایران، 1385، سرشماری عمومی نفوس و مسکن
جدول 3-6 جمعیت شهری و روستایی ماسال و شاندرمن در سال 1385
نام شهر
جمعیت شهری
جمعیت روستایی
کل
تعداد خانوار
ماسال
11021
15324
26345
8351
شاندرمن
3973
17772
21746
4448
ماخذ: مرکز آمار ایران، 1385، سرشماری عمومی نفوس و مسکن

3-2-2 توزیع سنی جمعیت
براساس آمار بدست آمده از مرکز آمار ایران، شاهد کاهش جمعیت در گروه سنی 14-0 سال از سال 1375 نسبت به سال 1385 هستیم بطوریکه از 6/37 درصد به 5/24 درصد رسیده است. ولی شاهد افزایش جمعیت در گروه سنی 64-15 سال هستیم بطوریکه درصد جمعیت این شهرستان در گروه سنی مزبور از 3/55 درصد در سال 1375 به 4/68 درصد در سال 1385 رسیده است. ولی در گروه سنی 65 ساله و بیشتر تغییری مشاهده نمی شود.

جدول 3-7 جمعیت گروههای سنی 85-1375 در شهرستان ماسال
گروه سنی
سال
14-0
64-15
65 ساله و بیشتر

تعداد
درصد
تعداد
درصد
تعداد
درصد
1375
18396
6/37
27042
3/55
3461
1/7
1385
11762
5/24
32907
4/68
3422
1/7
ماخذ: مرکز آمار ایران، 1385، سرشماری عمومی نفوس و مسکن

3-2-3 توزیع جنسی جمعیت
به لحاظ توزیع جنسی جمعیت در سال 1375، 49 درصد را مردان و 51 درصد را زنان تشکیل می دهد. این درصد در سال 1385،

پایان نامه
Previous Entries استان گیلان، ساماندهی شهری، دریای خزر Next Entries جمعیت زنان